ۇكىمەت قاۋلىسىمەن بەكىتىلگەن «نۇرلى جول» ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدىڭ 2015-2019 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسىن باسشىلىققا العان جوبادا تەمىر جول سەكتورى مەن لوگيستيكانى دامىتۋ, سونداي-اق تەڭىز ساۋدا فلوتى سالاسىنداعى تابيعاتتى قورعاۋدىڭ وزىق تەحنولوگيالىق شەشىمدەرىن قولدانا وتىرىپ, وتە قىسقا مەرزىمدە ۇلكەن كولەمدە ترانزيتتىك جانە وتاندىق جۇكتەردى جىلدام تاسىمالداۋدى قامتاماسىز ەتەتىن باسەكەگە قابىلەتتى پاروم فلوتىن قۇرۋ كوزدەلگەن بولاتىن. 2015 جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا جوبالىق قۋاتى جىلىنا 4,1 ملن توننا جۇك تاسىمالداۋعا نەگىزدەلگەن, ال قۇنى 30,6 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن قۇرىق پارومدىق كەشەنى ءبىرىنشى فازاسىنىڭ قۇرىلىسى باستالىپ كەتتى. الدىن الا ۇيلەستىرىلگەن جوسپارعا ساي, ودان ءبىر جىل بۇرىن باستالعان «بورجاقتى-ەرساي» تەمىر جول جەلىسىنىڭ قۇرىلىسى دا وسى جىلى اياقتالدى.
جۇك اعىنىن تۇراقتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن تەمىر جول ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ قاجەتتىگى بەلگىلى. جاڭا «بورجاقتى-ەرساي» تەمىر جول جەلىسى العاشقى بەس جىلدىڭ ىشىندە جىلىنا 8 ملن توننادان استام جۇك تاسىمالىن قامتاماسىز ەتەدى دەپ بولجانعان, سەبەبى ول قۇرىق پورتى اۋدانىنداعى كەمە جاساۋ جانە كەمە جوندەۋ زاۋىتى, مەتالل كونسترۋكتسيالارىنىڭ زاۋىتى سياقتى دامىپ كەلە جاتقان وندىرىستەرگە كولىكتىك قىزمەت كورسەتەدى.
قۇرىق پورتىنداعى پارومدىق كەشەن قۇرىلىسىنىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىنىڭ تۇساۋى 2016 جىلعى جەلتوقساندا مەملەكەت باسشىسى ن.نازارباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن تىكەلەي تەلەكوپىردە كەسىلگەن-ءدى. تەلەكوپىردە ەلباسى قۇرىق پورتىنىڭ ەلىمىزدىڭ جۇكتەرىن كاۆكاز بەن ەۋروپاعا شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن, ۇزاق كۇتكەن جوبا مەملەكەتىمىزدىڭ دامۋى ءۇشىن اسا قاجەتتى ەكەنىن ايتىپ وتكەن بولاتىن. كوپ ۇزاماي قۇرىق پورتىندا پارومعا جۇك ۆاگوندارىن تيەۋ باستالىپ, العاشقى جۇك كولىگى باكۋگە اتتاندى. جالپى, پارومعا شامامەن 52 ۆاگون جۇكتەۋگە بولادى. ۆاگوندار كوپىردەن ءوتىپ, ليفت ارقىلى تيەلەدى. بارلىعى 3 قاباتتان تۇراتىن پارومنىڭ ءبىر قاباتىنىڭ سىيىمدىلىعى – 14 ۆاگون. ناتيجەسىندە كاسپي تەڭىزىندە پورتتار ارقىلى جۇكتەردى قايتا تيەۋدىڭ جالپى كولەمى 2020 جىلعا قاراي شامامەن 25 ملن توننانى قۇرايتىن بولادى, ونىڭ ىشىندە قۇرىق پارومدىق كەشەنى 4 ملن تونناعا دەيىن جۇكتى قايتا تيەۋدى قامتاماسىز ەتپەك.
پارومدىق كەشەننىڭ ەكىنشى كەزەڭى اۆتوموبيل كەشەنىن جۇزەگە اسىرۋ بولاتىن. ەكىنشى كەزەڭ پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن بيىلعى جالپىۇلتتىق تەلەكوپىردە ىسكە قوسىلدى. جوبانىڭ قۇنى 97,7 ملرد تەڭگەنى قۇراپ, پورتتىڭ قۋاتى جىلىنا 7 ملن تونناعا جەتتى. قازىرگى تاڭدا قۇرىق پورتى ارقىلى ەكسپورتتىق جانە ترانزيتتىك جۇكتەردى ترانسكاسپي دالىزىمەن الەمدىك نارىققا شىعارۋ جوسپارلانىپ وتىر.
كاسپي تەڭىزى ارقىلى پارومدىق قىزمەتتى جۇزەگە اسىرۋ – ەكونوميكالىق دامۋدىڭ قوزعاۋشى كۇشتەرىنىڭ ءبىرى دەسەك, تەڭىزدەگى قۇرىق پورتى – ترانسكاسپي حالىقارالىق كولىك باعدارىنىڭ ماڭىزدى ءتۇيىنى بولىپ تابىلادى. 2017 جىلى قۇرىق پورتىندا 1 ملن 350 مىڭ توننادان استام جۇك تيەلسە, جاڭادان اۆتوكولىك پارومىنىڭ ىسكە قوسىلۋى پورتتاعى جۇك كولەمىن 2 ملن تونناعا جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق قۇرىق پاروم كەشەنى تەمىر جول مەن اۆتوكولىك جولى ارقىلى كەلگەن جۇكتى جەرگە تۇسىرمەستەن, بىردەن كەمەگە تيەۋگە بارىنشا قولايلى جاعداي جاسالعان, زاماناۋي تەڭىز ينفراقۇرىلىمى.
قۇرىق كوپ سالالى پاروم كەشەنىنەن ەكسپورتتىق باعدارعا العاشقى قازاقستاندىق جانە ترانزيتتىك جۇكتەردى جىبەرۋ دە كوپ كۇتتىرگەن جوق. تاۋەلسىزدىك مەرەكەسى قارساڭىندا كەدەندىك رەسىمدەۋدەن وتكىزىلگەن العاشقى جۇك تيەلگەن 29 اۆتوكولىك, بەس اۆتوكولىك پەن ءبىر جەڭىل ماشينا پارومعا تيەلدى. تاسىمالداناتىن جۇك قۇرامىندا قازاقستاندا جانە ورتالىق ازيادا وسىرىلگەن اۋىلشارۋاشىلىق ونىمدەرى مەن قۇرىلىس ماتەريالدارى جانە باسقا دا تاۋارلار بار.
– كومپانيا مەملەكەت باسشىسىنىڭ «قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى: جاھاندىق باسەكەگە قابىلەتتىلىك» جولداۋىنداعى تاپسىرمالاردى ورىنداۋىن جالعاستىرۋدا. جاڭا ەكسپورتتىق-يمپورتتىق باعدار كاۆكاز, تۇركيا جانە وڭتۇستىك ەۋروپاعا جانە كەرى قاراي باعىتتالادى, – دەيدى «قازاقستان تەمىر جولى» ۇك» اق ۆيتسە-پرەزيدەنتى باۋىرجان ورىنباساروۆ.
ەلىمىزدىڭ كولىكتىك-ترانزيتتىك الەۋەتىن دامىتۋدى جۇزەگە اسىرىپ جاتقان جاڭا جىبەك جولىنىڭ ماڭىزدى تىزبەگى بولىپ سانالاتىن پاروم كەشەنى يران, ازەربايجان سەكىلدى كورشى مەملەكەتتەرمەن حالىق تۇتىناتىن تاۋارلار, جابدىقتار, قۇرىلىس ماتەريالدارى جانە وزگە دە قاجەتتى جۇكتەردىڭ تاۋار اينالىمىن ۇلعايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
گۇلايىم شىنتەمىرقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
ماڭعىستاۋ وبلىسى