– بۇگىنگىدەي جاھاندانۋ ۇردىسىندە كوپتەگەن سالالار, ونىڭ ىشىندە ادامي كاپيتال ماسەلەسى ەرەكشە ماڭىزعا يە. فورۋمدا سويلەگەن سوزىندە قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ادامزاتتى ەرەكشە تولعاندىرىپ وتىرعان وسىناۋ جايتتىڭ سانقىرلى پروبلەمالىق قىرلارىنا توقتالىپ, جاس مامانداردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ, جاسىل ەكونوميكاعا, IT-تەحنولوگياعا باسىمدىق بەرۋ, ءبىلىم, دەنساۋلىق, الەۋمەتتىك سالالاردى جانداندىرۋ مىندەتتەرىن العا تارتتى. ء«ۇشىنشى جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى ادامي كاپيتال ساپاسىن نىعايتۋ, ەل تۇرعىندارىنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋ تالابىن قويىپ وتىرعانى جاقسى ءمالىم.
ەلباسى بىرلەسكەن ەكونوميكالىق ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ ارقاسىندا وڭىرارالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ ىلگەرىلەپ كەلە جاتقانىن اتاپ كورسەتتى. بيىل توعىز ايدا قوس تاراپ اراسىنداعى تاۋار اينالىمىنىڭ 31 پايىزعا ارتۋى اۋقىمدى مىندەتتەردىڭ شەشىلۋىمەن قاتار, مۇمكىندىكتەرىمىزدىڭ مولدىعىن دا اڭعارتادى. مۇنداي القالى باسقوسۋلار رەسەي فەدەراتسياسىنداعى ارىپتەستەرمەن كاسىبي قارىم-قاتىناس كوكجيەكتەرىنىڭ ودان ءارى كەڭەيۋىنە ايقارا جول اشادى. ءبىز تۇمەن, ومبى جانە قورعان وبلىستارىمەن كەزەك كۇتتىرمەيتىن كەلەلى ماسەلەلەر توڭىرەگىندە اركەز اشىق پىكىرلەسىپ وتىرامىز. جىل وتكەن سايىن سىرتقى ساۋدا اينالىمىنىڭ كولەمى ءوسىپ كەلەدى. بيىلعى 8 ايدا 31 پايىزعا كوبەيدى. بەس جىلدا بىرلەسكەن كاسىپورىنداردىڭ سانى 40 پايىزعا ارتىپ, جەرگىلىكتى قازىناعا 20 ميلليارد تەڭگەدەن استام سالىق قۇيىلدى.
سولتۇستىكقازاقستاندىق كاسىپورىندار مەن كاسىپكەرلەر كورشى مەملەكەتكە مۇناي-گاز قوندىرعىلارىن, سپۋتنيكتىك ستانسالاردى, ەلەكتر وقشاۋلاعىش ماتەريالدارىن, اۋىلشارۋاشىلىق تاۋارلارىن ۇسىنسا, ولار ءوز كەزەگىندە ءارتۇرلى سالالارعا قاجەتتى تاۋارلار مەن شيكىزاتتار جەتكىزەدى. دوستىققا, تۇسىنىستىككە نەگىزدەلگەن وسىنداي ارىپتەستىك بايلانىستاردىڭ ارقاسىندا سوڭعى ەكى جىلدا عانا تاسىمال سالاسىنا تارتىلعان ينۆەستيتسيا مولشەرى ءۇش ەسەگە مولايىپ, 80 ميلليارد تەڭگەنى قۇرادى. پەتروپاۆل حالىقارالىق اۋەجايىنىڭ ۇشىپ-قونۋ جولاعى مەن جولاۋشىلار تەرمينالى كۇردەلى جوندەۋدەن ءوتىپ, ۇشاقتاردىڭ بارلىق تۇرلەرىن قابىلداۋ مۇمكىندىگىنە يە بولدى. «وڭتۇستىك-ورال تەمىر جولى» اق ءوڭىردى باسىپ وتەتىن تەمىر جول ۋچاسكەلەرىن جاقسارتتى. كەلەسى جىلى ومبى, قورعان, تۇمەن وبلىستارى ارالىعىنداعى جولدار قالپىنا كەلتىرىلىپ, رەسەيلىك تۋريستەر سانى 15 پايىزعا كوبەيتىلمەك.
وسى جۇمىس ساپارى اياسىندا تسيفرلى جۇيەگە كوشۋ بويىنشا تاجىريبەلەر الماسىلدى. ءبىزدى چەليابى وبلىسىنىڭ IT-تەحنولوگيا, مەديتسينا, فارماتسەۆتيكا, اۋىل شارۋاشىلىعى سالالارىندا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان جوبالار قىزىقتىردى. مۇندا وقۋ پروتسەسىنىڭ قۇرىلىمدىق تۇجىرىمى تەوريا مەن تاجىريبەنى تىعىز ۇشتاستىرۋعا نەگىزدەلگەن. بۇل ورايدا الدىمەن زاۋىتتار مەن كاسىپورىنداردىڭ بەرىك ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىنا سۇيەنەدى ەكەن. جەلىلىك وقىتۋ زەرتحانالارىندا ستۋدەنتتەر IT- ينفراقۇرىلىمدار مەن ولاردى قۇرۋ جولدارىن ۇيرەنەتىن كورىنەدى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا دا اۋىر ماشينا جاساۋ سالاسى مەن اگروونەركاسىپتىك كەشەن جاقسى دامىپ كەلەدى. پەتروپاۆل قالاسىندا ءتورت قاباتتى وقۋشىلار سارايىنىڭ قۇرىلىسى قارقىندى جۇرگىزىلۋدە. عيماراتتا يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار ورتالىعى قۇرىلىپ, بيزنەس ايماعى بوي كوتەرەتىن بولادى. ويتكەنى تسيفرلاندىرۋ ءۇردىسىن اينالىپ ءوتۋ مۇمكىن ەمەس. بۇل – زامان تالابى. ونى جاستاردىڭ ەركىن مەڭگەرۋى ءۇشىن تسيفرلى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن دامىتپاي بولمايدى. بۇل ەڭبەك نارىعى ءۇشىن وتە ءتيىمدى. بۇگىنگى كۇنى ەلدى مەكەندەردە ءبىلىم ساپاسىن ارتتىرۋدىڭ جولدارى از ەمەس. ونىڭ ءبىر دالەلى – مەكتەپتەرگە كەڭ جولاقتى ينتەرنەت جۇيەسى مەن مۋلتيمەديالىق قۇرىلعىلاردىڭ ورناتىلۋى, مۇعالىمدەردىڭ كەمبريدج باعدارلاماسى بويىنشا ءبىلىم الۋى. مۇنىڭ ءوزى اۋىلدىق مەكتەپ تۇلەكتەرىنىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىنا ءتۇسۋ لەگىن 1,5 ەسەگە ارتتىرارى ءسوزسىز.
«ادام كاپيتالىن دامىتۋ» تاقىرىبىنا ارنالعان فورۋم شەڭبەرىندە مەملەكەتارالىق, ۇكىمەتارالىق, وڭىرلىك كەلىسىمدەر جاسالدى. سونىڭ ءبىرى رەتىندە ءبىزدىڭ ءوڭىردىڭ ومبى وبلىسىمەن 2017-2020 جىلداردى قامتيتىن ەكونوميكالىق, عىلىمي-تەحنيكالىق جانە مادەني ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمىن ايتۋعا بولادى.
كەلەسى فورۋمنىڭ «قازاقستان مەن رەسەيدەگى ءتۋريزمدى دامىتۋداعى جاڭا كوزقاراستار مەن تەندەنتسيالار» دەگەن اتاۋمەن پەتروپاۆل قالاسىندا وتەتىنىن سولتۇستىكقازاقستاندىقتار ۇلكەن قۋانىشپەن قابىل الىپ وتىر.
جازىپ العان
ءومىر ەسقالي,
«ەگەمەن قازاقستان»
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
