10 قازان، 2017

ۋاقىتتى ۇنەمدەي بىلگەن ەل ۇتادى

465 رەت كورسەتىلدى

وسىنىڭ الدىنداعى ماقالا­مىزدا كارل ماركستىڭ «بارلىق ۇنەمدەۋلەردىڭ اقىرى ۋاقىتتى ۇنەمدەۋگە ۇلاسادى» دەگەن داناگوي سوزىنە سۇيەنە وتىرىپ، ۋاقىتتىڭ قادىرى تۋرالى اڭگىمە قوزعاعان ەدىك. راسىندا دا ۋاقىتتىڭ قادىرى مەن باعاسى جىل وتكەن سايىن ارتىپ كەلەدى. ال ونىڭ باعاسىن بارعان سايىن ارتتىرىپ وتىرعان ءبىر فاكتور، ول – ەلىمىزگە ەنگىزىلىپ جاتقان جاڭا تەحنولوگيالار. جاڭا تەحنولوگيالار ادامنىڭ ءىس-ارەكەتى مەن قيمىلىن بارعان سايىن الىمدى ەتە تۇسۋدە. سول جاڭا تەحنولوگيالاردىڭ ارقاسىندا ءبىر ساعاتتىڭ ىشىندە بۇرىن ءبىر كۇنگە، ءتىپتى ءبىر اپتاعا سوزىلاتىن ءبىراز شارۋانى تىندىرۋعا بولادى. سون­دىقتان دا قازىر زامانعا ساي جەتىلگەن ادام ءۇشىن ءاربىر كۇن عانا ەمەس، ءاربىر ساعات ۋاقىت قادىرلى.

ماسەلەن، قازىرگى 1 ساعاتتىڭ ىشىندە ءسىز «ەلەكتروندى ۇكىمەت» قىزمەتىن پايدالانۋ ارقىلى ءوز ۇيىڭىزدەن شىقپاي-اق وزىڭىزگە قاجەتتى انىقتامانى الا الاسىز. بيزنەسمەن بولساڭىز بۇل قىزمەت ارقىلى باسقا دا شارۋالارىڭىزدى تىندىرىپ ۇلگەرەسىز. ەلەكتروندى بانك قىزمەتى ارقىلى ءبىر جەردەن ەكىنشى جەرگە اقشا اۋدارىمىن جاساي الاسىز جانە جالپى ينتەرنەت ارقىلى ءوزىڭىز قالاعان ۇشاققا نەمەسە پويىزعا ۇيدەن شىقپاي-اق بيلەت الىپ، بيلەتىڭىزدى الدىن الا تىركەۋدەن وتكىزىپ، باراتىن قالاڭىزداعى جاتاتىن قوناقۇيىڭىزدى تاۋىپ، تۇسەتىن ءنومىرىڭىزدى بەلگىلەپ ۇلگىرەسىز. ءتىپتى ەگەر ءسىز جەدەل قيمىلدىڭ ادامى بولساڭىز وسى شارۋالاردىڭ ءبارىن اتقارۋعا جارتى ساعات ۋاقىتتىڭ ءوزى جەتىپ قالار. ال اقپاراتتىق تەحنولوگيالىق قۇرالدار دامىماي تۇرعان بۇرىنعى كەزدە وسى شارۋانىڭ ءاربىرىن اتقارۋ ءۇشىن كەمىندە 2-3 ساعات ۋاقىتىڭىز كەتەر ەدى. دەمەك، ۋاقىت ۇنەمدەلگەن سايىن ادامنىڭ ءىس-ارەكەتى مەن اتقاراتىن شارۋاسى دا بارعان سايىن الىمدى بولا تۇسۋدە.

بۇدان تۋىندايتىن قورىتىندى، الداعى ۋاقىتتا ءاربىر ادامعا، سونىمەن قاتار زاڭ اياسىنداعى كەز كەلگەن بيزنەستىڭ يەسىنە ءوز ۋاقىتىن ۇنەمدەپ پايدالانۋعا قولايلى جاعداي تۋعىزا العان ەل عانا زامان تالابىنا ساي دامي الاتىن بولادى. مۇنىڭ جاقسى نىشاندارى ءبىزدىڭ ەلىمىزدە بار. ماسەلەن، كەز كەلگەن قالا مەن اۋدان ورتالىقتارىندا جۇمىس ىستەپ جاتقان حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعىن وسىنىڭ جارقىن مىسالى دەپ تۇسىنەمىز. جاسالىنىپ جاتقان باسقا دا قولايلى مۇمكىندىكتەر جەتىپ ارتىلادى.

ال ەندى قاراپايىم حالىق ءۇشىن قىزمەت ەتەتىن وسى جاقسىلىقتاردىڭ بارلىعى بىزگە ءوز اياعىمەن كەلىپ جات­قان جوق. مۇنىڭ بارلىعى ەلباسى جول­داۋلارى ارقىلى كۇنى بۇرىن بەلگىلەن­گەن باعىتقا، ياعني جۇرگىزىلىپ وتىرعان مەملەكەتتىك ساياساتقا بايلانىستى ورايلاستىرىلعان شارۋالار. ماسەلەن، جۋىقتا استانادا تسيفرلان­دىرۋ جونىندە رەسپۋبليكالىق كەڭەس ءوتتى. وعان ەلباسى قاتىسىپ، كوپتەگەن قۇندى پىكىرلەر ايتتى.

ء«بىز تاۋەلسىزدىك جىلدارى ىشىندە الەمنىڭ باسەكەگە قابىلەتتى 50 ەلىنىڭ قاتارىنا قوسىلدىق. قازىر دامىعان وزىق 30 ەلدىڭ قاتارىنا ەنۋ مىندەتى تۇر. ول قازاقستاننان جاڭا يننوۆاتسيالىق دامۋدى جانە جەدەل تەحنولوگيالىق جاڭعىرۋدى تالاپ ەتەدى. سوندىقتان مەن وسى جىلدىڭ باسىندا قازاقستان حال­قىنا ارناعان جولداۋىمدا ءۇشىنشى جاڭعىرۋ جونىندە جاريالادىم. ونىڭ نەگىزى تسيفرلاندىرۋ بولىپ تابىلادى»، دەدى پرەزيدەنت.

قازىر قوعامنىڭ ءارتۇرلى توپتارىندا وسى تسيفرلاندىرۋ ماسەلەسى اراگىدىك تالقىلانىپ قالادى. ولاردا ءارتۇرلى پىكىرلەردى ەستيسىڭ. ء«بىز قوعامدى، ەكو­نوميكانى تسيفرلاندىرۋ دەگەن دۇنيەگە مۇلدەم دايىن ەمەسپىز» دەپ جاتا­دى كەيبىر ازاماتتار. «قالايشا دايىن ەمەسپىز، ەگەر سول تسيفرلاندىرۋدىڭ نە­گىزى بولىپ تابىلاتىن زاماناۋي تەح­نو­­لو­گيالىق قۇرالداردىڭ ءبىرى – سمارت­­فون­دار قازىر ۇلكەندەردى قويىپ، ءاربىر مەكتەپ وقۋشىسىنىڭ قولىندا جۇرسە؟!» دەگىڭ كەلەدى كەيدە سولارعا قاراتا. دەمەك، قوعامعا تسيفرلى اقپارات­تىق تەح­نو­لوگيالاردى ەنگىزۋدىڭ العى­شارت­تارى قازىردىڭ وزىندە ءپىسىپ- جەتىلگەن ماسەلە. تەك ەندى وعان قوعامنىڭ ءوزىن دايىنداۋ كەرەك. بۇل جايىندا حالىقتىڭ تەحنيكالىق جاعىنان ساۋاتتى بولۋى وتە ماڭىزدى ەكەندىگىن اتالعان كەڭەستە مەملەكەت باس­شىسى اتاپ كورسەتتى.

«كوپشىلىك ءبىز ەنگىزبەكشى بولىپ وتىرعان تەحنولوگيالاردى پايدالانۋدى بىلمەيدى، ولارعا سونى ۇيرەتۋ قاجەت. سمارتفوندى قالاي پايدالانۋ كەرەكتىگىن دە ۇيرەتكەن ابزال. سوندىقتان بىزدە اتقا­راتىن جۇمىس كوپ جانە ونى نەعۇر­لىم ءجيى ايتىپ، ناسيحاتتاۋىمىز كەرەك»، دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.

تسيفرلى تەحنولوگيالاردى قولدانۋعا جول اشقان تسيفرلى رەۆوليۋتسيا دەگەنىمىز نە؟ ول – قازىرگى زامانعى اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق تەحنولوگيالاردىڭ ءوندىرىس پەن قىزمەت كورسەتۋ سالاسىنا جاپپاي ەنگىزىلۋى. ونى ءبىز قازىر ءۇشىنشى يندۋستريالىق رەۆوليۋتسيا دەپ اتايمىز. ەلىمىزگە ونىڭ جەتىستىكتەرى ەنگەن سايىن ۋاقىتتىڭ باعاسى دا ارتا بەرەتىن بولادى. ەلباسىمىز وتكىزگەن جوعارىداعى كەڭەستىڭ ماڭىزى دا وسىندا.

سوڭعى جاڭالىقتار

اسىل اعانىڭ شاراپاتى

رۋحانيات • كەشە

قۇيماقۇلاق

رۋحانيات • 26 قازان، 2021

قوعامنىڭ بىتەۋ جاراسى

قوعام • 26 قازان، 2021

گاز باعاسى نەگە قىمبات؟

ايماقتار • 26 قازان، 2021

فرانتسيا تىزگىنى ءۇشىن تايتالاس

ساياسات • 26 قازان، 2021

ەربوسىن ۇلىن اۋىر سىناق كۇتىپ تۇر

كاسىپقوي بوكس • 26 قازان، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار