بەرەزوۆ پەن بەستاۋ اۋىلدارىن كوشىرۋ تۋرالى اڭگىمە قوزعالعان سوڭ-اق ەكى اۋىلداعى 400-گە تاياۋ وتباسىمەن كەزدەسۋ وتكىزىلىپ, ولاردىڭ ەرىك-تاڭداۋى بەلگىلى بولدى. وسىعان وراي اقساي قالاسىندا 9 قاباتتى ەكى ءۇي ارنايى سالىنسا, «ارالتال» شاعىن اۋدانىنان جەر تەلىمى بار 100 تۇرعىن ءۇي تۇرعىزىلدى. ءتىپتى اقشالاي وتەماقى الۋعا مۇمكىندىك بەرىلدى. وسىلايشا, ۇلكەن كوشتىڭ باسى بىلتىردان باستالىپ كەتتى.
وتكەن جىلدىڭ سوڭىندا ەكى اۋىلدان 82 وتباسى – جالپى سانى 416 ادام اقساي قالاسىنداعى 5 شاعىن اۋداندا ورنالاسقان 80 جانە 75 پاتەرلى تۇرعىن ۇيگە كوشىرىلدى. الەۋمەتتىك ءالسىز توپقا جاتاتىن جانە 2014 جىلى 28 قاراشادا بالالارى ۋلانىپ, زارداپ شەككەن وتباسىلار جاڭا قونىسقا الدىمەن كوشتى.
ەندى مىنە, قالعان تۇرعىندار دا ەكولوگياسى قاۋىپتى اۋىلدى تاستاپ, جاڭا مەكەنگە قونىس اۋدارىپ جاتىر. اقساي قالاسىنىڭ قاراشىعاناق-1 شاعىن اۋدانىندا سالىنىپ جاتقان 153 پاتەرلى 9 قاباتتى ەكى ءۇيدىڭ قۇرىلىسى اياقتالىپ قالعان. مۇندا ءبىر بولمەلى 36 پاتەر, ەكى بولمەلى 54 پاتەر, ءۇش بولمەلى 27 پاتەر جانە ءتورت بولمەلى 27 پاتەر قاراستىرىلعان, كولەمدەرى سايكەسىنشە 52, 68, 88 جانە 102 شارشى مەتر. قۇرىلىستى ارالاپ كوردىك. بولمەلەردىڭ ىشكى ارلەۋ جۇمىستارى عانا قالىپتى. سونىمەن بىرگە اۋلانى اباتتاندىرۋ, بالالاردىڭ دەمالىس ورىندارىن ورناتۋ, جول توسەۋ دە قابات جۇرۋدە. قۇرىلىسشىلار قىركۇيەكتىڭ سوڭى, قازاننىڭ باسىندا نىساندى ءۇي يەلەرىنە تاپسىراتىنىن ايتىپ, ۋادە بەرىپ وتىر.
بۇل جوبانى قارجىلاندىرۋشى – قاراشىعاناق پەترولەۋم وپەرەيتينگ بۆ كونسورتسيۋمى. تۇرعىندارعا بەرىلەتىن باسپانا قۇرىلىسىندا ءبىر ادامعا 15 شارشى مەتر تالابى ساقتالعان. وسىعان وراي بەرەزوۆ اۋىلىندا ءبىر ۇيدە تۇرعان كەيبىر وتباسىلار اقسايدا سۋ جاڭا ەكى پاتەر الىپ جاتىر. مۇنىڭ ۇستىنە ءار شاڭىراققا وتەماقى رەتىندە اجەپتاۋىر قارجى بەرىلگەن.
اقساي قالاسىنىڭ ىرگەسىندەگى ارالتال اۋىلىنىڭ شەتىندە قاتار-قاتار بوي تۇزەگەن 100 ءۇيدىڭ ساۋلەتى ەرەكشە. جوبا بويىنشا 3 جانە 4 بولمەلى ەتىپ سالىنعان تۇرعىن ۇيلەردىڭ كولەمى سايكەسىنشە 90 جانە 100 شارشى مەترگە جۋىق. اتشاپتىرىم اۋلاسى, قوسالقى شارۋاشىلىق نىساندارى بار بۇل ۇيلەردىڭ بارلىق كوممۋنيكاتسيالىق جەلىسى جاسالعان, كىرەبەرىس ەسىككە دەيىن جول سالىنعان. قازىردىڭ وزىندە مۇندا 67 وتباسى ورنالاسىپ ۇلگەرىپتى.
بۇدان بولەك 320 ورىنعا ارنالعان بالاباقشا قۇرىلىسى دا اياقتالىپ, شىلدە ايىندا پايدالانۋعا بەرىلدى. بالاباقشا بارلىق زاماناۋي قۇرال-جابدىقپەن, ويىنشىقتارمەن قامتاماسىز ەتىلگەن. ال 300 بالاعا ارنالعان جاڭا مەكتەپ قۇرىلىسى قازىر قىزۋ ءجۇرىپ جاتىر. بۇل نىساندى الداعى قازان ايىندا اياقتاۋ جوسپارلانىپ وتىر.
ەلباسىنىڭ تاپسىرماسىمەن بەرەزوۆتىقتاردىڭ جاڭا قونىسقا جايلى ورنالاسۋىن باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى التاي كولگىنوۆتىڭ ءوزى تىكەلەي قاداعالاپ كەلەدى. وتكەن سەنبىدە اقساي قالاسىنا ارنايى بارعان ساپارىندا دا جاڭا اۋىلدى ءبىر ارالاپ, جاڭا قونىسقا كوشىپ كەلگەن تۇرعىندارمەن كەزدەستى.
ءبىر قىزىعى, وبلىس باسشىسى مەن جۋرناليستەر توبى جاقىنداعاندا, ءبىر اۋلادان كوڭىلدى اۋەن ەستىلدى. سويتسەك, بەرەزوۆ اۋىلىنان جاقىندا كوشىپ كەلگەن ارتىق پەن سارا قاشيەۆتەر قۇدا شاقىرىپ جاتىر ەكەن. قۇدالارى عالىم مەن ايشولپان شارىپوۆتەر دە سول بەرەزوۆ اۋىلىنان كوشىپ كەلگەن. قۇداي قوسقان قۇدالاردىڭ جاڭا قونىستارى دا ىرگەلەس ورنالاسىپتى.
– جاڭا ءۇيىمىز وزىمىزگە قاتتى ۇنادى. نە كەرەكتىڭ ءبارى بار, جاعدايىمىز جاقسى. مىنە, جاڭا قونىستا العاشقى قۋانىشىمىزدى تويلاپ جاتىرمىز, – دەيدى ءۇي يەسى ارتىق قاشيەۆ.
– بەرەزوۆ پەن بەستاۋ اۋىلدارىن كوشىرۋ ەڭ الدىمەن ەلباسىنىڭ تىكەلەي باقىلاۋىندا تۇرعان ماسەلە. ءبىز پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىن ورىنداۋدامىز. بۇل ۇيلەردىڭ بارلىعى قپو ب.ۆ. كومپانياسىنىڭ قاراجاتى ەسەبىنەن سالىندى. ۇيلەردىڭ ساپاسىنا دا, كوشەلەردەگى جول قۇرىلىسىن جۇرگىزۋگە دە ەرەكشە ءمان بەرىلدى. ەندى سىزدەر تەك ۇيلەرىڭىزدىڭ اينالاسىن تازا ۇستاپ, كوگالداندىرۋ جۇمىستارىنا اتسالىسساڭىزدار دەيمىز. ارينە, ءبىز دە ءوز تاراپىمىزدان قولداۋ كورسەتەتىن بولامىز, – دەدى وبلىس اكىمى تۇرعىندارمەن كەزدەسۋىندە.
قازبەك قۇتتىمۇرات ۇلى
«ەگەمەن قازاقستان»
سۋرەتتى تۇسىرگەن اۆتور
