قازاقستان • 18 شىلدە, 2017

ۇناسىمدى ۇلاسبەك

380 رەت
كورسەتىلدى
16 مين
وقۋ ءۇشىن

جاسىرارى جوق, شەنەۋنىك دەسە شەكەلەرى شيبارقىتتانا تىرى­سا­تىندار جەتىپ-ارتىلا­دى. «شەنەۋنىك» دەگەن ءسوز­دى ايتقان ادام­نىڭ دا, اينالاسىندا تىڭ­داپ تۇرعانداردىڭ دا ميىقتارىن مىسقىل تۇرتكىلەي جونەلەتىنى راس. دەمەك, وي-سانادا, قوعامدىق پىكىردىڭ ەرسىلى-قارسىلى اعىستارىندا شەنەۋنىك اتاۋلىعا تەرىستەۋ كوزقاراس, جا­عىم­سىزداۋ پسيحولوگيا قالىپتاسقان.

ۇناسىمدى ۇلاسبەك

قالىپتاسقاندا, ول كەشەلى-بۇگىن عانا ەمەس, بۇرىننان-اق سولاي. ال ەندى مۇنىڭ سەبەبى نەدە دەگەن زاڭدى سۇراق تۋىندايدى. ارينە, شەنەۋنىك دەگەن ۇعىمنىڭ ءوزى ءبىزدىڭ ساحارامىزعا, سايىن دالامىزعا ورىس پاتشالىعىنىڭ وتار­شىل­دىعىمەن بىرگە كەلگەنى ءمالىم-ءدۇر. ەڭ باستى كىلتيپان وسىندا. لاپبايلاعان لىپىلداق جاعىمپازدىق, ارىزقويلىق, جالتاقتىق پەن جاسقانشاقتىق, جىلپوس­تىق پەن جاندايشاپتىق سىقىلدى سىرقات­تار سۇيەككە وسىلايشا وڭدىر­ماستاي ءسىڭدى, قانعا قاراۋلانا قالىڭ ارالاستى. توتاليتاريزم تىتىرەتكەن كە­­زە­نەي­لى كەزەڭدەردە ء«بولىپ ال دا, بيلەي بەر» دەگەن بايا­عى سايقال ساياسات سۇرقيا سيپات­تار­عا يە بولىپ, ودان ارمەن اسقىنا ءتۇستى. سول زامانداردىڭ بارىندە دە ءتۇرلى ءۇردىس-ۇدەرىستەردىڭ, قيلى قۇبىلىستاردىڭ بەل ورتاسىندا شەنەۋنىكتەر ءجۇردى. نيكولاي پاتشاڭىزدىڭ ءوزى رەسەيدىڭ سىرقىراعان دەرتتەرى سىنالعان كەزدە كۇڭىرەنە كىر­جيىپ: «بۇل ەلدى تەك مەن عانا ەمەس, پالەن مىڭ شەنەۋنىك بيلەپ وتىر ەمەس پە؟!» دەگەن عوي.

حو-وش دەلىك. كەزەنەيلى كە­زەڭ­دەر كەلمەسكە كەتتى. ال­لا­­عا شۇكىر, ەگەمەن ەلمىز. تا­­ۋەل­سىز­دىككە تاۋبە دەيمىز. سون­دا دا, وكىنىشكە قاراي, شە­نەۋنىكتەرگە دەگەن كوزقاراس كوپ اسا وزگەرە قويماعانداي. قايتا كەي رەتتەردە كەرى كەتىپ بارا جات­قانداي دا سەزىلەدى. باسپاسوزدە دە, باس­قا سوزدە دە شەنەۋنىكتەردىڭ ۇلكەندەرى مەن كىشىلەرى, جوعارعىلارى مەن تومەندەگىلەرى «تومپەشتەلەدى-اي» كەلىپ.

...قىسقارتا قايىرساق, قوعامدىق پىكىر اۋانىنىڭ اۋىتقىعان كۇيىنەن ونشا وزگەرمەۋىندە شەنەۋنىكتەردىڭ ءوز كىنالارى مەن ءوز كۇنالارى دا از ەمەس-اۋ. الايدا, تاۋەل­سىز مەملەكەتىمىزدەگى شەنەۋ­نىكتەردىڭ بارشاسىنا بىردەي «وي, قويشى سولاردى!» دەپ قول سىلتەي سالۋ, ۇنەمى قارا كۇيە جاعا بەرۋ قالاي بولار ەكەن؟ ەگەمەندىككە قول جەتكەلى ەل مۇددەسىنە قالتقىسىز قىزمەت ەتىپ, كۇنى-ءتۇنى تىنىم تاپپاي, ەرەندىك پەن تەرەڭدىك, كەمەلدىك پەن كەمەڭگەرلىك كورسەتىپ, تەكتىلىك تانىتىپ كەلە جاتقان شەنەۋنىكتەر بارشىلىق قوي, اعا­يىن. وبىرلىق پەن جە­بىر­لىكتەن, قۇنىعۋ مەن قانا­عات­­سىزدىقتان اۋلاعىراق مەم­­قىز­مەت­كەرلەر نەبىر مينيستر­لىك­تەردە, وبلىستىق, قالالىق, اۋداندىق جانە اۋىلدىق اتقارۋشى ورگانداردا, بيلىكتىڭ باسقا دا بۋىن-بۋناقتارىندا, مىڭعىرعان مەكەمەلەردە از ەمەس قوي. بايتاعىڭىز بويىنشا جۇزدەپ, مىڭداپ سانالار. سوندىقتان دا باس گازەتىمىزدە «تاۋەلسىزدىك جانە شەنەۋنىك» دەگەن ايدار اشىپ, جان-جاقتى ماسەلە كوتەرسەك, وي قوزعاپ, پى­كىر قوزداتىپ, جالپى ماقساتقا جاردەمدەسسەك ءجون-اق بولار ەدى. دەيمىز. ءبىز.

...ۇلاسبەك اكەسىنەن ون ءبىر جاسىندا ايىرىلىپ قالعان. قا­رىن­­داستارى گۇلسارا ون جاس­تا, گۇلنار سەگىزدە, جا­نات تورت­تە, پەريزات ەكىدە عانا ەدى. اياۋلى انالارى ىڭكار اڭىراي بوزداعانىمەن, امال قانشا. اجال ايلا تاپتىرماس. جول اپاتى.

الىستاعى اۋىلدا, اناسى­نىڭ قابا­عىنا قاراپ ءوستى. ەرتە ەسەيدى. اكەسىنىڭ باۋىرى ابىلدابەكتەي اقجارىلقاپ ازاماتتىڭ قامقورلىعىمەن ەر جەتتى. اۋىل مەكتەبىن ۇزدىك ءبىتىردى. الدەكىمدەر سەكىلدى تا­مىر-تانىس ساعالامادى. تسە­لينو­گرادقا تارتتى دا كەت­تى. اۋىل شارۋاشىلىعى ينس­تي­­­تۋ­تىنا ءتۇستى. بۇل 1984 جىل ەدى. اتىشۋلى «قايتا قۇ­رۋ­دىڭ» قارساڭى. قالا تۇرعىندارىنىڭ سەكسەن بەس پايىزى – ورىستىلدىلەر. شاعىن شاھاردىڭ پوبەدا, تسەليننيكي, مير تۇرپاتتاس ءتورت-بەس نەگىزگى كوشەسى, ەكى ءجۇز مىڭ شاماسىندا حالقى بار-تۇعىن.

اۋىل شارۋاشىلىعى ينستيتۋتىندا اۋىلدان بارعان بوز­با­لالاردىڭ باسىم كوپشىلىگى وقي المادى. ورىسشا وقۋدىڭ ازابىنا شىدامادى. ۇلاسبەك بارىنە ءتوزدى. كۇنى-ءتۇنى كوز ىلمەي, ءتىل ۇيرەندى. الايدا, ءىشى شىركىن اشىعاندا-ا-ا. ايتپاڭىز! «قازاق بولىپ تۋامىز. اۋىلدا تۇرامىز. تۋعان توپىراقتا وسەمىز. قازاقشا مەكتەپتە وقيمىز. ال ەندى نەگە عانا جوعارى وقۋ ورىندارىندا, ونىڭ ىشىندە اۋىل شارۋاشىلىعى ءۇشىن ماماندار دايارلايتىن ينستيتۋتتا ساباقتىڭ ءبارى, دارىستەر تۇگەلدەي تەك ورىسشا ءجۇرۋى كەرەك؟!» ۇلاسبەگىڭىزدىڭ ىشكى الەمى ۇليدى-اي. ءوستىپ. وكسىپ. سى-سى-سىرىڭىزدا «قايتا قۇرۋ» ناۋقانىنىڭ قاربالاستارى قىزعان. سادىبەكوۆ سوۆەت ارمياسى قاتارىنا الىنعان. ەكىنشى كۋرستان. ماسكەۋىڭىزدىڭ ماڭايىنداعى اسكەري بولىمدە ۇلگىلى جاۋىنگەر سانالىپ جۇر­گەن. 1986 جىلعى جەلتوقسان كوتەرىلىسىنەن كەيىن اسكەردەگى قازاقتارعا دەگەن كوزقاراس قاتتى قيىنداعان. «ونەگەلى سولدات, كوممۋنيست بولۋعا لايىق» دەسەتىندەر كەنەت كۇرەڭىتە سۋىنعان. تابان اس­تى­نان ۇلتشىلدار تىزىمىنە ىلىك­كەن. سادىبەكوۆ.

1987 جىلى تسەلينوگرادقا شيرىعىپ ورالدى. قوعامدىق جۇمىستارعا شيراق تا شاپشاڭ ارالاستى. بۇل ەندى بۇرىنعى, بۇيىعىلاۋ ۇلاسبەك ەمەس-ءتى. باسقاشالاۋ بولىپ قايتقان. ماسكەۋدىڭ ماڭايىنان. كە­لە سا­لا ستۋدەنتتەردىڭ كوشباس­شى­لىعىنا كوتەرىلگەن. جازۋ­شى الدان سمايىلوۆتاي اعالارى­مەن اقىلداسىپ, «پاراسات» مادەني-اعارتۋ بىرلەستىگى مەن «شاتتىق» ونەر ورتالىعىن قۇر­عان. ستۋدەنت جاستارعا جەتەك­شىلىك جاساپ, «ۇلتتىق رۋح­تى ءبىز كوتەرمەسەك, كىم كو­تەرە­دى؟! جاستاردى ۇلتتىق سالت-­داس­تۇر­گە, تاريح پەن مادە­ني قۇندىلىقتارعا تاربيە­لەيىك!» دەپ باستاما كوتەرگەن. ەندى بىردە ەكى مىڭنان اسا ادام قاتىسقان جيىن ۇيىمداستىرىپ, توتاليتاريزم تىتىرەتىپ تۇرعان كەزدىڭ وزىندە جەلتوقسان كوتەرىلىسىن تسەلينوگرادتا العاش رەت اتاپ وتۋگە اتسالىسقان. مىن­بەرگە كوتەرىلىپ: ء«بىز بۇگىن جەلتوقسان وقيعاسى كەزىندە جازىقسىز جاپا شەگىپ, قۇربان بولعان ورىمدەي جاستارىمىزدى العاش رەت ەسكە الىپ وتىرمىز. بۇل جيىننىڭ وتكىزىلۋىنە جەرگىلىكتى وكىمەت رۇقسات بەرمەي, قانشا سوزسا دا, ماقساتقا جەتتىك!» دەپ جالىندى ءسوز سويلەپ تۇردى. كوپ ۇزاماي-اق قازاق تىلىندە مەكتەپ ءبىتىرىپ, جوعارى وقۋ ورىندارىندا قاتتى قينالاتىن ستۋدەنتتەرگە قامقورلىق جاساۋ جونىندە ماسەلە كوتەردى. قالالىق پارتيا كوميتەتىنىڭ باسشىسىنا كىرىپ, جاڭا اشىلعان دراما تەاترىنىڭ اكتەرلارىنا تۇرعىن ءۇي ءبولۋدى تاباندى تۇردە تالاپ ەتتى. سادىبەكوۆتىڭ باستاماسىمەن تسەلينوگرادتا شەتقاقپايلانىپ, جولاتىلماي جۇرگەن «قىز سىنى», «جىگىت سۇلتانى», «كوكتەم مەرەكەسى», «ساياسي سايىس» سياقتى جارىستار مەن بايقاۋلار ءوتىپ, ۇلاسبەگىڭىز بۇكىل قازاقستانعا ماشھۇرلەندى. 1992 جىلى العاش رەت قالالىق جاستار ءىسى جونىندەگى كوميتەت قۇرىلعاندا شە؟ ونىڭ تۇڭ­عىش توراعالىعىنا تاعايىندالدى. تاۋەل­سىزدىكتىڭ دە ارقاسى عوي, ارينە.

اناسىنىڭ تىلەگىن قيمادى. امالسىز اۋىلىنا ورالدى. اۋداندىق ىشكى ساياسات ءبولىمىنىڭ ەڭ تومەنگى دەڭگەيىندەگى مامانى بولىپ ازەر ورنالاستى. الايدا, تىڭ تىنىس, جادىراڭقى لەپ تانىتپاقتان تانبايتىن تالانت قارىمى تانىلىپ, كوپ كەشىكپەي-اق باس مامان, ودان كەيىن جاستار ءىسى جانە سپورت ءبولىمىنىڭ باسشىسى, سونسوڭ اۋدان اكىمىنىڭ ورىنباسارى قىزمەتتەرىن اتقاردى. بايدىبەك اۋدانى اكىمىنىڭ ورىنباسارى بولىپ جۇرگەندە عوي, اۋىلدار مەن مەكتەپتەردى, فەلدشەرلىك-اكۋشەرلىك بەكەتتەردى جالىق­پاي جاياۋ ارالايتىن. قايبىر جولى تاۋ تۇكپىرىندەگى شا­عىن اۋىلدارعا ماشينەسى جەتە ال­ماس­تان, قاراپايىم وتباسىلاردى كۇنى-ءتۇنى كورىپ ءجۇرىپ, تابانى ويىلىپ, اۋرۋحاناعا جاتىپ شىققانىن جۇرت ءالى كۇنگە دەيىن اڭىز قىپ ايتادى. «سول ءبىر اۋىر كەزەڭدە اۋدانداعى اۋىل كلۋبتارى مەن كىتاپحانالار, مەكتەپتەر جانىنداعى ينتەرناتتار جويى-لىپ كەتپەي, امان ساقتالىپ قالسا, سول سادىبەكوۆتىڭ ەڭبەگى», دەسەدى اۋىل ادامدارى.

ۇلاسبەك تۋرالى العاشقى ماقالا­مىز «ەگەمەندە» جاريا­لانعاندا سادىبەكوۆ وبلىس اكىمىنىڭ اپپاراتىندا الەۋمەتتىك-مادەني كەشەن ءبولىمىن باسقاراتىن شەنەۋنىك-تۇعىن. ۇلكەن وڭىر­دەگى ءبىلىم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, مادەنيەت, تاعى باسقا ءبىراز سالالاردىڭ جۇمىسىن ۇيلەستىرەتىن. ەلىڭىزدەگى ەڭ كوپ مەكتەپ, ەڭ كوپ اۋرۋحانا, ەڭ كوپ مادەني مەكەمە وسى وبلىستا. ءۇش ميلليونعا تارتا حالقى بار. شا­ر­­ۋا شاش-ەتەكتەن. اعىمداعى الۋان تىرلىكتەر. قۇجاتتار. قاعازدار. جيىندار. سەمينارلار. تاجىريبە الماسۋلار. وقۋلار. ۇيىمداستىرۋ. ۇيلەستىرۋ. تالداۋلار. بولجاۋ­لار...

«ۇلاسبەكتى شەنەۋنىك دەگەن قالاي بولار ەكەن؟ ونى كوپكە ۇنايتىن, ۇناسىمدى, ناعىز بۇگىنگى مەمقىزمەتكەر, بىلىكتى باسشى دەگەن ءجون شىعار».

«شەنەۋنىكتەرشە شىرەنۋ, كوكىرەك كوتەرۋ دەگەن وعان مۇل­دە جات. اتتەڭ, بىزدە اۋداندار مەن قالالار ازداۋ عوي. ايتپەسە, اكىم بولاتىن, حالقىنا جاقىن بولاتىن كادرلاردىڭ ءبىرى سول».

مۇنداي پىكىرلەردى ءجيى ەستىگەنبىز. جازعانبىز. ءبىرشاما ۋاقىت وتكەندە ۇلاسبەگىڭىز وب­لىس­تىق ىشكى ساياسات جانە جاستار ءىسى باسقارماسىنىڭ باستىعى قىزمەتىنە جىبەرىلدى. جالىنداتتى. جاستار جاعىن.

ەكى جىل شاماسىندا بايدى­بەك اۋ­دانى­نىڭ اكىمدىگىنە تا­عاي­ىن­دالدى. بيىك­تەرگە باستادى. تۋىپ-وسكەن ايما­عىن.

تاعى دا ەكى جىلدىڭ بەلەس­تەرى­نەن اسقاندا وڭتۇستىك قا­زاق­ستان وبلى­سىنداعى ەڭ كۇردەلى ايماق سانالاتىن سارى­اعاش اۋدانىن باسقارۋ سەنىپ تاپسىرىلدى. وندا دا ءبىزدىڭ كەيىپكەرىمىز تىرلىكتى دوڭگەلەتىپ اكەتكەن. كەنەت كەلە­سى كوكتەمنىڭ توبەسى كەسىرلەنىپ كورىندى. اقپاننىڭ اياعى الاپات تاسقىن اكەلدى. «كىبىسە قارعىنى» دەگەن دۇنيەمىزدە ايتىڭ­قىراعانبىز. سول كىبى­سە­دەگى قىرعىن قارعىندا سە­گىز اۋىلدىق اتىراپتاعى وتىز بەس ەلدى مەكەننىڭ ەكى مىڭ­عا تارتا ءۇيىن قىزىل سۋ قاپتاعان. بەس ورتا مەكتەپتىڭ عيماراتتارىنا تاسقىن كىرىپ, تۇگەل تالقانداعان.

كوزىمىزبەن كورگەنبىز. ورتا­سىن­دا جۇرگەنبىز. «ەگە­مەن­نىڭ» ارناۋلى ءتىلشىسى رە­تىن­دە. جاپا شەككەن جاندار. توپىرلاي قۇلاعان تامدار. قيراندىعا اينالعان ءۇي-جايلار. وپىرايا ويىلعان كانالدار. جارلاۋىتتانا جا­رىل­عان جولدار. كەسىلىپ تۇسكەن كوشەلەر. سۋعا كەتكەن م ۇلىك-مۇكاممالدار...

بۇكىل ەل كەلەسكە كومەكتەس­تى. سا­رى­اعاشقا سابىلدى. ەل­باسىنىڭ ءوزى تىكە­لەي قاداعالاپ, قامقور بولدى. ۇكى­مەت باسشى­لارىن جىبەردى. ارينە, اكىم­دەرگە, اسىرەسە اۋدان اكىمىنە سال­ماق­تىڭ اسا اۋىرى تۇسكەنى تۇسىنىكتى. سادىبەكوۆىڭىز سونداي سالماققا دا, سىن­دارلى سىناققا دا تەكتىلىكپەن تو­تەپ بەردى. استانا قالاسىنىڭ ون جىل­دىعى الدىندا اۋدانعا ارنايى كەلگەن مەملەكەت باسشىسى كوپتەگەن كەلەستىكتەرگە كىلت تاپسىردى. ال, كەرزى ەتىگىن تاستاي قويماعان, بەت-ءجۇزى ابدەن توتىققان اۋدان اكىمى ۇلاسبەك سادىبەك ۇلىنىڭ جانارىنان سىرعىعان تامشىلاردى جانىنداعىلاردان جاسىرا سۇرتكىلەگەنىن بىرەۋ بايقادى, ەكەۋ بايقاماعان.

تاعى دا ەكى-ءۇش جىل جىلجىدى. ول «نۇر وتان» پارتياسى وقو فيليالى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى بولىپ سايلاندى. سادىبەكوۆ ءستيلى جەتەكشى پارتيا جۇمىستارىنىڭ جان-جاقتى جاندانۋىنان جارقىراي كورىنگەن. ەكى جىل كولەمىندە ەلەۋلى ەڭبەك ەتكەن ۇلاسبەگىڭىز حالىقتىڭ قالاۋلىسى اتاندى. پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى بولىپ, باياعى ستۋ­دەنت­تىك جالىندى جىلدارى وت­كەن, بۇگىندە تانىماستاي وز­گەر­گەن, مەملەكەتتىڭ مەرەيىنە, ماقتانىشىنا اي­نال­عان استاناعا ايرىقشا تولقىنىسپەن اۋىس-تى. استانا­نىڭ تسەلينوگراد كەزى كوز الدىندا كولبەڭدەدى. تالاي دا تالاي تەپەرىشتەردىڭ ازابىن تارتقان, ءىشى شىركىننىڭ ۋداي اشيتىن, ءتىپتى ۇليتىن كۇڭگىرت كۇندەرىن ەلەستەتتى. تاۋەلسىزدىككە تاۋبە. دەدى. دە­پۋ­تات­تىقتىڭ قادىر-قاسيەتىن قالاي ۇعىنباقتا اباي اتاسىنىڭ قاراسوزدەرىنەن قات-قابات جاۋاپتار تاپتى. قاتار­داعى, كوپتىڭ ءبىرى بول­ماق بولمىسىنا جات-تۇعىن. زاڭ ازىر­لەمەكتەگى قارا جۇمىس­تاردان قاشقاقتامادى. قاق ورتا­سىن­دا ءجۇردى. ايانباي بەي­نەت­تەندى. وزەكتى ماسەلەلەر كو­تەرۋ­دەن, دەپۋتاتتىق ساۋالدار قويماقتان, جالتارتقىزباي جاۋاپ الماقتان قايمىقپادى. جوعا­رىدا كەلتىرگەنىمىزدەي, «ەگەمەن قازاقستاندا», باسقا دا باسىلىمداردا كۇردەلى ماسەلەلەردى كۇتىرلەتە كوتە­رىپ, كۇرمەۋلى تۇيىندەردىڭ شەشى­لۋىنە سەپتەستى. تاراتىپ ايتا بەرسەك, تالايعا سوزىپ الارمىز.

ال, قازىر, ءبىر جىلداي ۋاقىت­تان بەر­مەن قاراتا ۇلاسبەك سا­دى­بەك­ ۇلى وسى وڭتۇستىك قازاق­ستان وبلىسى اكىمىنىڭ الەۋمەت­تىك سالالار جونىندەگى ورىن­با­سارى. شەنەۋنىكتىك قىز­مەت باسپالداقتارىن قىس­قا عانا شولىپ شىقتىق قوي. ادەيىلەپ. قازاقتىڭ قالتايى (مۇحامەدجانوۆ) « ۇلىسىمنىڭ ۇيىتقىسى – وڭتۇستىك» دەگەن. تۇڭعىش پرەزيدەنتىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆ «وڭتۇستىكتە باق-بەرەكە, بىر­لىك پەن ىنتىماق بولسا, بۇ­كىل بايتاعىمىزدا باق-بەرە­كە, بىرلىك پەن ىنتىماق بو­لا­دى», دەگەن. جىلى جاعى­ڭىزدا جاسامپازدىقپەن, جا­ڭا­شىل­دىقپەن اتقارىلىپ جات­قان ابزال تىرلىكتەر از ەمەس. جارتى جىلدان استى, وڭتۇستىك وڭىرىنە بىلىكتى باسشى كەلگەن. جانسەيىت تۇيمەباەۆ. نەبىر-نەبىر جاۋاپتى ساتىلاردان, سىناقتاردان ساپالانعان. ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى بولعان. رەسەي, تۇركيا سىندى الىپ ەلدەردە ەلشىلىك ەتكەن. اسىرەسە, ءتۇبى ءبىر تۇركيادا تىن­دىر­عان تەكتى تىرلىكتەرى الاش ارداق­تىلارىنىڭ ۇلت قامى جولىنداعى ۇم­تى­لىس ۇلاعاتتارىنا ۇقساعان. ول كىسى وبلىس اكىمى بولعالى قانشاما ين­نوۆاتسيالىق جانە ينۆەستيتسيالىق جاڭا جوبالار جاسالىپ, جۇزەلەنە باستاعانىن جاي عانا ءتىزىپ شىقپاقتىڭ ءوزى ءبىراز كولەم الادى.

«تۋعان جەردى تۇلەتۋ – پەرزەنت­تىك پارىز» جيىنىنا ءوڭىر­دىڭ وزگە جاقتارداعى وزگە­شەلەۋ ورەندەرى, وسىندا تۋىپ-وسكەن تۇلەكتەرى, ەل يگى­لى­گى ءۇشىن ەرەكشە ەڭبەك سىڭىر­گەن جانە ءسىڭىرىپ جۇرگەن بۇرىنعى باسشىلار, قاشانعى حالىق قالاۋلىلارى, مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرلەرى, بيزنەس يەلەرى, ءايمۇيىز اقىن-جازۋشىلار, عۇلاما عالىمدار, ونەر تارلاندارى – بارلىعى ەكى جۇزگە تارتا ەرەن شاقىرىلدى. اۋەلى اكىمدىكتە, سونسوڭ «تۇركىستان» سارايىندا تەرەڭ تەبىرەنىسپەن وتكەن باسقوسۋلار دا باسقاشا بولدى. اراسىندا اكادەميك ومىرزاق ايتباي ۇلى, اقيىق اكتەرلەر ءاسانالى ءاشى­موۆ پەن ءسابيت ورازباەۆ, دۇ­نيە جۇزىنە ءماشھۇر دارا درا­ما­تۋرگ, جاۋھار جازۋشى دۋلات يسابەكوۆ بار, بارشا ساڭلاقتارىڭىز مۇنداي مانىس­تەگى باسقوسۋدىڭ العاش مارتە ۇيىمداستىرىلىپ وتىرعانىنا قۋانا قاناتتانىپ, وزگە دە قاي­رات­كەرلەر, قالتالىلار, ىسكەرلەر تۋعان جەردى تۇلەت­پەكتە, قالالاردى گۇل ەتپەكتە پەرزەنتتىك پارىزدارىن قالاي, قايتىپ وتەمەك ويلارىن ورتاعا سالدى.

جانسەيىت قانسەيىت ۇلى تى­نىم­سىز. ەكونوميكانى, ونىڭ ىشىندە ونەركاسىپ پەن اۋىل شارۋاشىلىعىن ورگە باستىر­ماق ماقساتتاردى «بەس رەفورما: 100 ناق­تى قادام» ۇلت جوسپارىنا جان-جاق­تى سايكەستەندىرىپ, تالدامالى تۇجى­رىمدامالار, جۇلگەلەنگەن جۇيەلەر جاساپ, ءار اۋداننىڭ ناق-ناق دامىماق باعدارلارىن بەلگىلەپ, تالاپتى قاتتى كۇشەيتتى. رۋحانيات, مادەنيەت پەن ادەبيەت, تەاتر مەن كينو, ولكەتانۋ, تاريحي مۇرالار جاعداياتتارىن اقىلداسىپ-كەڭەسىپ, كەڭ ءورىس اشپاق تالپىنىستارى دا تاڭىرقاتىپ جۇرگەنى راس.

سايىپ كەلگەندە, سادىبە­كوۆىڭىزگە وقو-داعى ورىنباسار­لىقتى وزىق ساپادا اتقارماق وڭاي ەمەس. تۇيمەباەۆتىڭ تىنىمسىزدىعىنا, تالاپشىلدىعىنا توتەپ بەرمەكتىڭ ءوزى تولاسسىز ىزدەنىس­تى, توقتاۋسىز بەينەتتى, پاراسات بيىكتەرىنە ۇمتىلىس پەن قۇلشىنىستى قاجەت ەتە­تىنى ايان-ءدۇر.

تۇيىندەي كەلە, اۋەل باستاعى القيس­سامىزعا از عانا نازار جىعالىق. شەنەۋ­نىك­تەر دە قوعامنىڭ تەڭ قۇقىقتى ازاماتتارى ەت پەن سۇيەكتەن جارالعان جاندار. شەنەۋنىكتەر – مەملەكەتتەگى بيلىك­تىڭ, باس­قا­رۋ بۋىندارىنىڭ اسا ماڭىزدى, وزگەشە وكىلدەرى. مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەردىڭ مەملەكەتشىلدىگىنە, مورالدىق-ادامگەرشىلىك, كاسىبيلىك كەلبەتىنە, قاراپايىم حالىققا جاقىن­دىعىنا, ياكي ەلشىلدىگىنە, پاتريوتتىق پايىم-پاراساتىنا كوپ نارسە بايلانىس­تى. دەگەندەيىن جاعداياتتاردى قوزعاڭ­قىرادىق.

اتا زاڭىمىزدى دا, ناقتى قادام­دارىمىزدى دا جاڭار­تىپ, جاڭعىرتىپ جاتقاندا, جازىل­عان جايدى ءھام جاڭعىرتقىمىز كەلدى. ارتىق ايتقان, كەم كەتكەن جەرلەرىمىز بولسا, عافۋ وتىنەمىز.

مارحابات بايعۇت

سوڭعى جاڭالىقتار