جوعارى وقۋ ورىندارىنا تۇسۋگە جول اشاتىن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ سىناقتارى ماۋسىمنىڭ سوڭعى ون كۇنىندە وتكىزىلدى. تۇلەكتەر ماماندىق الۋ جولدارىن كەڭىنەن ويلانۋعا مۇمكىندىك الدى.
بۇل جىل – ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ سىناقتارىنىڭ كوپتەگەن جاڭالىقتارىمەن ەرەكشەلەندى. ەڭ باستىسى, جوعارى وقۋ ورىندارىندا وقۋعا ۇمتىلعان تۇلەكتەردىڭ ۇبت سىناقتارىنداعى بالدىق كورسەتكىشتەرى ولار بىتىرگەن ورتا مەكتەپتەردىڭ رەيتينگىلەرىنە, تارقاتىپ ايتساق, ورتا مەكتەپتىڭ ءبىلىم بەرۋدەگى ساپالىق دەڭگەيىن انىقتاۋدا ەسەپكە الىنبايتىن بولدى. بۇل – ءتيىمدى بەتبۇرىس. ويتكەنى, وسى ۇبت باستالعالى بەرى ورتا مەكتەپتەردىڭ ساباق كەستەسىندەگى پاندەر تەستىلەۋ سىناعىنا ەنگىزىلەتىن, ەنگىزىلمەيتىن بولىپ ءبولىنىپ, وقىتۋدا ساپالىق الا-قۇلالىققا اپارۋى مۇمكىن دەگەن الاڭداۋشىلىق تۋىنداعانى جالپىعا ءمالىم جايت. سوندىقتان دا, بۇل جاڭالىق «ورتا مەكتەپتەر ۇبت سىناعىنىڭ دايىندىق الاڭىنا اينالىپ كەتكەنى» تۋرالى جۇرتشىلىق اراسىندا بەلەڭ الا باستاعان پىكىرتالاستىڭ جولىن كەستى. ورتا مەكتەپتەردىڭ پەداگوگيكالىق ۇجىمدارى ءۇشىن مەملەكەتتىك باعدارلاماعا سايكەس وقىتىلاتىن بارلىق پاننەن بىردەي زاماناۋي تالاپ-مىندەت تۇرعىسىنان ءبىلىم نەگىزىنىڭ ساپالىق دەڭگەيىن جان-جاقتى كوتەرۋگە جۇمىلۋعا كەڭ جول اشتى.
بيىلعى ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ سىناعىنىڭ ەل-جۇرتتى ەرەكشە ەلەڭ ەتكىزگەن جاڭالىعى – ورتا مەكتەپ تۇلەكتەرىنىڭ التىن بەلگى اتتەستاتى يەگەرلەرىنە جەڭىلدىكتەر جاسالمايتىن بولعانى. ياعني, ورتا مەكتەپ تۇلەكتەرىنىڭ جوعارى وقۋ ورنىندا ءبىلىمىن جالعاستىرۋعا جەتۋى ءۇشىن بارلىعىنا بىردەي تالاپ قويىلادى. بۇل جاڭالىق ءوزىم ونجىلدىق مەكتەپتى بىتىرگەن سوناۋ 1961 جىلدى ەسىمە ءتۇسىردى. مەكتەپتى كۇمىس مەدالمەن ءبىتىرىپ, الىپ-ۇشىپ الماتى شاھارىنا جەتىپ, اباي اتىنداعى قازاق پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىنىڭ قابىلداۋ بولىمىنە قۇجاتتارىمدى تاپسىرىپ تۇرىپ, مەدالعا جەڭىلدىكتەر الىنىپ تاستالعانىن ەستىگەندە ابدىراپ قالعانىم ەسىمدە. سول تاريح سول قالپىندا جارتى عاسىردان استام ۋاقىتتان كەيىن قايتالانىپ وتىر. بۇدان اتتەستاتتى ءارتۇرلى بەلگىمەن, بوياۋمەن ەرەكشەلەۋدىڭ ۋاقىتى ءوتتى-اۋ دەگەن وي تۋدى.
ەلباسى «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» اتتى باعدارلامالىق ماقالاسىندا: «قانىمىزعا سىڭگەن كوپتەگەن داعدىلار مەن تاپتاۋرىن بولعان قاتاڭ قاعيدالاردى وزگەرتپەيىنشە, ءبىزدىڭ تولىققاندى جاڭعىرۋىمىز مۇمكىن ەمەس» دەپ جازادى. ء«داستۇردىڭ وزىعى دا بار, توزىعى دا بار» دەيدى حالقىمىز. ويلانىپ كورەيىكشى. وركەنيەت ورگە وزعان XXI عاسىردا ورتا مەكتەپتە وقىتىلاتىن مىندەتتى پاندەردەن العان باعالارىنا سۇيەنىپ, تۇلەكتەردى «التىن بەلگى», «ۇزدىك», «قىزىل», تاعى باسقا اتتەستات يەگەرلەرىنە بولگەننەن نە ۇتامىز؟! «التىن بەلگى» توڭىرەگىندە مەكتەپ ىشىندە ءارتۇرلى ادىلەتسىزدىككە جول بەرىلىپ قالاتىنى اراگىدىك بولسا دا ەستىلىپ قالادى. مەكتەپتىڭ رەيتينگىسىن كوتەرۋ ءۇشىن جاقسى وقۋىمەن, ۇلگىلى تاربيەسىمەن ءوز قاتارلاستارىنان وزىق شاكىرتتى ۇستازدارىنىڭ «التىن بەلگىگە» سۇيرەيتىنى دە بار. مۇنىڭ ءوزى ءارتۇرلى نارازىلىق تۋىنا سەبەپشى بولاتىنى تۇسىنىكتى.
قازاق ەلىنىڭ ەرتەڭگى بولاشاعى, ءاربىر اتا-انانىڭ كوزىنىڭ اعى مەن قاراسىنداي مەكتەپ ءبىتىرۋشى تۇلەكتەردىڭ ءبارى بىردەي, ءبارى اياۋلى. ارينە, مەكتەپتەگى وقۋدا ءبىرى – وزات, ءبىرى – ورتاشا, ءتىپتى ۇلگەرىمى تومەندەر دە بار. سولاردىڭ ءبارى ءبىزدىڭ بولاشاعىمىز. سوندىقتان, ءبىر-بىرىنەن ءبولىپ-جارماي, قورىتىندى باعالارى كورسەتىلگەن بىركەلكى اتتەستاتقا كوشكەن دۇرىس سياقتى. بيىك ارمان-تىلەكپەن بولاشاققا بەت تۇزەگەن تۇلەكتەردى قولداۋدىڭ, جەتەلەۋدىڭ جاڭا زامانعا لايىق ءورشىل ءتالىم-تاربيە جولدارىن ىزدەيىك. مەكتەپ تۇلەكتەرىن ءتۇرلى-ءتۇستى اتتەستات يەگەرلەرى دەپ ەمەس, تاجىريبەدە بار بولسا دا, باسەڭدەۋ ەستىلەتىن حالىقارالىق, رەسپۋبليكالىق, ءتىپتى, وبلىستىق, اۋداندىق, مەكتەپارالىق, مەكتەپىشىلىك بىلىمدىك, بىلىكتىلىك, ونەرتاپقىشتىق, جاڭاشىلدىق, مادەنيەت, ادەبيەت, ونەر, انا ءتىلى, كوپتىلدىلىك, سپورت, تاعى باسقا سايىستاردىڭ جەڭىمپازدارى دەپ كۇشەيتىپ, كەڭ كولەمدە ماراپاتتاۋعا, جوعارى وقۋ ورىندارىندا ءبىلىمىن جالعاستىرۋعا, مەملەكەت, ۇلتتىق كومپانيالار, ءىرى مەتسەناتتار جانە باسقالار تاراپىنان جولاشار جەڭىلدىكتەر جاساۋعا تۇبەگەيلى بەتبۇرىس جاسايتىن ۋاقىتتىڭ كەلگەنى انىق.
سايراش ابىشقىزى,
قازاقستاننىڭ ءبىلىم بەرۋ ءىسىنىڭ قۇرمەتتى قىزمەتكەرى
