– شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنا ءۇندىستان مەن پاكىستان كىرگەن سوڭ 3 ميلليارد ادامدى قامتيتىن نارىعى بار جاڭا جاھاندىق ويىنشى پايدا بولدى. شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى ەلدەرىن ۇلى جىبەك جولىن جاڭعىرتۋ باعدارلاماسىمەن قامتۋ جاڭا ەكونوميكالىق ءسۋبوڭىردى قالىپتاستىرادى. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ باس حاتشىسى انتونيۋ گۋتەرريش شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى «بۇگىنگى الەمدىك قۇرىلىمنىڭ ماڭىزدى تىرەگى» سانالاتىنىن, ال بەيبىتشىلىكتى ساقتاۋدىڭ ەڭ مىقتى قۇرالى – ينكليۋزيۆتىك دامۋ ەكەنىن اتاپ ءوتتى. بۇگىنگى فورۋم وسى ينكليۋزيۆتىك جانە ورنىقتى دامۋ ماسەلەسىنە ارنالعان, – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازىرگى زاماننىڭ تەڭدەسسىز جىلدامدىقپەن وزگەرىپ, ەكونوميكالىق ءوسۋ مەن ءومىر سالتىمىزدىڭ تابيعاتىن تۇبەگەيلى قايتا تۇرلەندىرەتىن تىڭ جاڭالىقتار مەن عىلىمي-تەحنيكالىق شەشىمدەر ءداۋىرىنىڭ كەلە جاتقانىنا نازار اۋداردى.
سونىمەن قاتار, مەملەكەت باسشىسى جاھاندىق ەكونوميكالىق ساياسات قورشاعان ورتانىڭ لاستانۋىنىڭ شەكتى دەڭگەيگە جەتۋى جانە جاھاندىق ەنەرگيا تۇتىنۋداعى تەڭسىزدىكتىڭ ارتۋى سياقتى بۇگىنگى سىن-تەگەۋرىندەرگە تولىق جاۋاپ بەرە المايتىنىن ايتتى.
قازاقستان پرەزيدەنتى ەكونوميكالىق ءوسىمنىڭ قوردالانىپ قالعان سىن-تەگەۋرىندەردى كوبەيتپەي, قايتا ولاردى شەشۋگە سەپتىگىن تيگىزۋى ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
– الەمدىك قوعامداستىققا جاڭا ەكونوميكالىق مودەلگە كەزەڭ-كەزەڭمەن كوشۋ قاجەت. ول تازا ەنەرگەتيكاعا, كۇش-جىگەردى جۇمىلدىرۋعا جانە بۇكىل الەمنىڭ مۇددەسىن ەسكەرەتىن ۇجىمدىق جاۋاپكەرشىلىككە نەگىزدەلۋگە ءتيىس, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ الەمدىك ەكونوميكانى دامىتۋدىڭ ماڭىزدى اسپەكتىلەرىنە قاتىستى ءوز ويلارىن دا ورتاعا سالدى.
قازاقستان پرەزيدەنتى ەلدەردىڭ بايلىعى مەن ولاردىڭ تۇرعىندارىنىڭ ءال-اۋقاتىن تانىتاتىن كورسەتكىشتەردى ەسەپتەۋدىڭ جاڭا ادىستەرىن ازىرلەۋ, سونداي-اق الەمدىك قارجى قۇرىلىمىن ترانسفورماتسيالاۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.
بۇدان بولەك, مەملەكەت باسشىسى ەكونوميكالىق ءوسىم تازا ەنەرگەتيكانى دامىتۋعا جانە ەكولوگيانى ساقتاۋعا نەگىزدەلۋگە ءتيىس ەكەنىنە نازار اۋدارىپ, پاريج كەلىسىمىن جالپىعا بىردەي ورىنداۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى.
سونداي-اق, نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستاننىڭ ءۇشىنشى جاڭعىرۋى اياسىندا ەلىمىزدە اۋقىمدى جۇمىس باستالعانى جانە ەنەرگەتيكا سالاسىن جاڭعىرتۋعا بايلانىستى اتقارىلىپ جاتقان شارالار جونىندە ايتتى.
– 10 جىل بۇرىن ءبىز تمد ەلدەرى اراسىنان ءبىرىنشى بولىپ ەكولوگيالىق كودەكستى قابىلدادىق. 2012 جىلى «ەنەرگيا ۇنەمدەۋ جانە ەنەرگيا تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ تۋرالى» زاڭ كۇشىنە ەندى. سول جىلى ەلىمىز حالىقارالىق «ەكسپو-2017» مامانداندىرىلعان كورمەسىن وتكىزۋ قۇقىعىن جەڭىپ الدى. قازىر ءبىز سونىڭ اۋماعىندا تۇرمىز. كورمەنىڭ تاقىرىبى – «بولاشاقتىڭ ەنەرگياسى», – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
سوڭىندا نۇرسۇلتان نازارباەۆ بولاشاقتا جەر شارىنىڭ ەكولوگيالىق تۇرعىدان تازا بولۋى ءۇشىن يادرولىق قارۋسىز الەم تۇجىرىمداماسىنىڭ ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
– قازاقستان يادرولىق قارۋسىز الەم قۇرۋ جولىنداعى كۇرەستە كوشباسشى بولىپ سانالادى. ءبىز – يادرولىق سىناق پوليگونىن جويعان جانە قۋاتتى يادرولىق زىمىران ارسەنالىنان ەرىكتى تۇردە باس تارتقان ەڭ العاشقى ءارى بىردەن-ءبىر ەلمىز. ءبىز بۇل جۇمىستى جالعاستىرامىز جانە بارشاڭىزدى وسى كۇرەستە ءبىزدى قولداۋعا شاقىرامىز. سول ارقىلى ءبىز جاھاندىق ىنتىماقتاستىق پەن بەيبىتشىلىك ىسىنە ادال ەكەنىمىزدى تاعى ءبىر مارتە دالەلدەي الامىز, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.