نيگەر كاددافيدى قايتارماق ەمەس

نيگەر وكىمەتى ينتەرپولدىڭ جانە ليۆيانىڭ جاڭا بي­لى­گىنىڭ سۇراۋ سالۋىنا قاراماستان, مۋاممار كاددافيدىڭ ۇلى ساادي كاددافيدى ەكستراديتسيالاۋعا قارسى. ەلدىڭ پرەمەر-ءمينيسترى بريجي رافيني وسىنداي ءمالىم­دەمە جاساعان كورىنەدى. ساادي كاددافي نيگەر وكىمەتىنىڭ زاڭدى قاراماعىندا, ول نيامەي قالاسىندا قاۋىپسىز جاعدايدا ءجۇرىپ جاتىر. قازىرگى كەزدە ونى ەكستراديتسيالاۋ تۋرالى ماسەلە قارالعان جوق. ونى ليۆياعا جىبەرمەس بۇرىن ءبىز قاۋىپسىزدىك كەپىلى مەن وعان قاتىستى ادىلدىكتىڭ ورىن الاتىنىنا سەنىمدى بولۋىمىز كەرەك, دەپ اتاپ كورسەتكەن ب.رافيني. چاۆەستىڭ دەنساۋلىعى جاقسى ۆەنەسۋەلا باسشىسى ۋگو چاۆەس ءوزىنىڭ دەنساۋلىعىنىڭ كۇرت ناشارلاعانى تۋ­رالى باق-تار تاراتقان اقپاراتتى تەرىسكە شىعاردى. مەملەكەت باسشىسى ميرافلورەس سا­رايىنىڭ باعىنداعى بەيسبول الاڭىنا كەلىپ, تەلەكامەرالار الدىندا بىرنەشە مارتە دوپ لاقتىرىپ, ودان سوڭ ءوزىن باقىلاپ تۇرعان ءباسپاسوز وكىلدەرىنە جاقىنداعان. پرەزيدەنت ءوزىنىڭ تولىق ساۋىعىپ كەتۋى ءۇشىن ساناۋلى عانا كۇندەردىڭ قالعانىن ايتىپ, سونىمەن بىرگە 2012 جىلى وتەتىن مەملەكەت باسشىسى سايلاۋىنا ءوزىنىڭ قاتىساتىنىن دا مالىمدەگەن. ايىپتاۋشىمەن بەتپە-بەت كەزدەستى پاريجدە حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى دومينيك ستروسس-كان مەن وعان ءوزىن زورلاماق بولدى دەپ ايىپ تاققان جازۋشى تريستان بانون اراسىندا بەتپە-بەت كەزدەسۋ ءوتتى. بانون مەن ستروسس-كاننىڭ بەتپە-بەت كەزدەسۋىنە ەشقانداي ادۆوكاتتار قاتىسپاي, تەك پوليتسەيلەر عانا بولعان. تەرگەۋ ءۇش ساعاتتاي ۋاقىتقا سوزىلعان. ەندىگى جەردە ءىستىڭ ودان ءارى قوزعالۋىن نەمەسە جابىلۋىن ءتارتىپ ساقشىلارى رەسىمدەگەن حاتتاما بويىنشا سوت شەشەتىن بولادى. جازۋشىمەن كەزدەسۋدەن كەيىن قارجىگەر باسپاسوزگە سۇحبات بەرۋدەن باس تارتقان كورىنەدى. ديپلوماتقا جاسالعان شابۋىلدى ايىپتادى اقش وكىمەتى داماسكىدە امەريكالىق ديپلوماتقا جاسالعان شابۋىلدى قاتاڭ ايىپتادى. مەملەكەتتىك حاتشى حيللاري كلينتون بۇل ارەكەتتى «ءبۇتىن­دەي نەگىزسىز» دەپ باعا­لاعان. سونداي-اق ول ديپلوماتيالىق كورپۋس قىزمەتكەرلەرىنىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتا­ماسىز ەتۋ قابىل­داۋشى جاقتىڭ, اتالعان جاعدايدا سيريانىڭ تىكەلەي مىندەتى ەكەنىن دە اتاپ كورسەتكەن. ايتا كەتۋ كەرەك, 29 قىر­كۇيەكتە سيرياداعى قازىرگى رەجىمدى جاقتاۋشىلار امەريكالىق ديپلومات روبەرت فوردتىڭ اۆتوماشينەسىنە تاس پەن قىزاناق لاقتىرعان بولاتىن. ەۋرووداق قولداۋ ءبىلدىردى ۆارشاۆادا ءوتىپ جاتقان شىعىس ارىپتەستىگى ءسامميتى شەڭبەرىندە گرۋزيا پرەزيدەنتى ميحايل سااكاشۆيلي ەۋرو­وداقتىڭ سىرتقى ساياسات جانە قاۋىپسىزدىك جونىندەگى جوعارعى كوميسسارى كەترين ەشتونمەن كەزدەستى. كەزدەسۋدە گرۋزيا مەن ەو-نىڭ قارىم-قاتىناستارى, قىزمەتتەستىكتىڭ جاڭا ساتىسىنا كوشۋگە بايلانىستى ناقتىلى شارالار تالقىلانعان. ەشتون مەن سااكاشۆيلي گرۋزيا مەن ەۋرووداق ەلدەرى اراسىنداعى ەركىن ساۋدا تۋرالى شارتتى تالقىلاپ, ول بويىنشا كەلىسسوزدەردى باستاۋعا دايىن ەكەندىكتەرىن مالىمدەگەن. سونداي-اق ك.ەشتون گرۋزيانىڭ بۇل باعىتتا ۇلكەن جەتىستىككە جەتكەنىنە ريزاشىلىعىن بىلدىرگەن. ءۇندىستان – ەڭ ءىرى قارۋ يمپورتتاۋشى ءۇندىستان جالپى سوماسى 5,8 ملرد. دول­لارعا اسكەري ونىمدەر يمپورتتاي وتىرىپ, 2010 جىلى قاراپايىم قارۋ-جاراقتى ەڭ ءىرى ساتىپ الۋشى اتانىپ وتىر. يمپورت كولەمى جاعىنان 2,7 ملرد. دول­لارعا قارۋ-جاراق پەن اسكەري تەحنيكا ساتىپ العان تايۆان ەكىنشى ورىنعا, يم­پورتتىق قارۋ-جاراققا 2,2 ملرد. دوللار جۇمساعان ساۋد ارا­بياسى ءۇشىنشى ورىنعا يە بولعان. پاكستان دا اسكەري يمپورتقا ءدال وسىنداي سوما شىعىنداعان كورىنەدى. اقش كونگرەسىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, 2010 جىلى الەمدىك اسكەري ەكسپورتتىڭ باسىم بولىگى دامۋشى ەلدەردىڭ ۇلەسىنە تيگەن. ەۋروپارلامەنت پالەستينانى قولدادى ەۋروپا پارلامەنتى پالەستينا ۇلتتىق اكىمشىلىگىنىڭ پالەستينا مەملەكەتىنىڭ تاۋەلسىزدىگىن تانۋ تۋرالى ءوتىنىشىن زاڭدى دەپ تانىدى. مۇنداي شەشىم ەۋروپارلامەنتتىڭ 29 قىركۇيەكتەگى وتىرى­سىنىڭ قورىتىندىسىندا قابىلدانعان. سونىمەن بىرگە قاراردا پالەستينا مەملەكەتىن قۇرۋدىڭ تەك يزرايلمەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋ ارقىلى عانا مۇمكىن بولاتىنى اتاپ كورسەتىلگەن. ەۋروپارلامەنت پالەستينانىڭ 1967 جىلعى شەكارا بويىنشا ءوزىنىڭ مەملەكەتىن قۇرۋ قۇقىن مويىندايدى دەلىنگەن قابىلدانعان قۇجاتتا. ءوز عارىش ستانساسىن ۇشىردى قىتايدىڭ تسزيۋتسيۋان عارىش ايلا­عىنان «تيانگۋن-1» اتتى تۇڭعىش وربي­تالىق مودۋل عارىشقا ۇشىرىلدى. وسىلايشا ءىس-جۇزىندە, جەر ۇستىندە ەكىنشى وربيتالىق ستانسا پايدا بولىپ وتىر. ول ازىرگە حالىقارالىق عارىش ستانساسىنا باسەكەلەس بولا المايدى. جوسپار بويىنشا اتالمىش ستانسا 2020 جىلعا قاراي ءتورت مودۋلدەن – نەگىزگى, ەكى لابوراتوريالىق جانە جۇك مودۋلىنەن تۇرىپ, جالپى سال­ماعى 60 تونناعا دەيىن جەتەتىن بولادى. بۇل قادام ەل عىلى­مىنىڭ دامۋىنا زور ۇلەس قوسپاق. ءدارى ساتقان الاياقتار اشكەرەلەندى رەسەيدەن جانە قىتايدان شىققان الاياقتار ميلليارد­تاعان دوللار تۇراتىن جاساندى جانە سەرتيفيكات­تالماعان دارىلەردى ينتەرنەت ارقىلى ساتىپ, پايدا تاۋىپ كەلگەن. قىلمىسكەرلەر وتە قاۋىپتى ءونىمدى رەسەيدە نەمەسە قىتايدا ورنالاسقان, بولماسا وسى ەلدەردەن باسقارىلاتىن سايتتار ارقىلى ساتىپ وتىرعان. تەرگەۋشىلەر ۇلىبريتانيادا جاساندى دارىلەر ساۋدالانىپ كەلگەن 500 سايتتى انىقتاعان كورىنەدى. بريتاندىق پوليتسيا ول سايتتاردى جابۋ جونىندە ينتەرپولعا سۇراۋ جىبەرگەن. رەيد بارىسىندا ينتەرپول 7 كۇن ىشىندە 79 ەلدەن 2,5 ميلليون دوزا اسا قاۋىپتى كونترافاكتىلى دارىلەر تاركىلەگەن. ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.