«ەكسپو-2017» كورمەسى اياسىندا استانادا 11-19 ماۋسىم ارالىعىندا وتەتىن مادەني شاراعا قۇرامىندا ەسترادا مايتالماندارى, قولونەرشىلەر, ءتۇرلى شىعارماشىلىق ۇجىمدار بار 400-دەن استام ادام قاتىسادى. ونەر باسەكەسى العاشقى كۇنى «ماحابابباتپەن, الماتىدان!» دەگەن اتپەن «قازاقستان» ورتالىق كونتسەرت زالىندا شىمىلدىعىن تۇرەدى. شارادا ەلىمىزگە تانىمال ەسترادا جۇلدىزدارى روزا رىمباەۆا, قايرات نۇرتاس, ءمادينا اراپپاەۆا, ءمادينا سادۋاقاسوۆا, ايقىن تولەپبەرگەن, لۋينا, سونىمەن قاتار, «دوس-مۇقاسان», «رەنزو», «ايۋمي», «كەشيۋ», «جىگىتتەر» توپتارى, «سارىن» دۋەتى, «سالتانات» ءانسامبلى, «بالا داۋىسى» بالالار بايقاۋىنىڭ جەڭىمپازدارى ونەر كورسەتپەك.
الماتىنىڭ مەملەكەتتىك قۋىرشاق تەاترى ق. قۋانىشباەۆ اتىنداعى مۋزىكالىق-دراما تەاترىندا كۇنىنە ەكى رەت «ق ۇلىنشاق پەن بولتىرىك», «ۆەسەلىە مەدۆەجاتا» اتتى ۇزدىك سپەكتاكلدەرىن قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە ۇسىنادى. «اتالعان قويىلىم جاڭاشىلدىعىمەن, سانقىرلىلىعىمەن كورمەنىڭ كىشكەنتاي كورەرمەندەرىن باۋراپ الادى» دەيدى تەاتر ۇجىمى.
استانانىڭ «جاستار» تەاترىندا الماتىداعى «الاتاۋ» ءداستۇرلى ونەر تەاترىنىڭ «اسقاقتاي بەر, قازاقتىڭ سازدى اۋەنى» اتتى مۋزىكالىق كەشى كورەرمەنگە جول تارتىپ, «جان بىتكەندى جادىراتار» اسەم سازدى اۋەندەر سيقىرلى سازىمەن كوپتىڭ كوزايىمىنا اينالماق.
«ەتنو-اۋىل الماتى» كورمەسىندە ۇزدىك قولونەرشىلەر مەن سۋرەتشىلەر ءوز تۋىندىلارىن ۇسىنىپ, شەبەرلىك سىنىپتارىن وتكىزەدى. شەت ەلدەردەن كەلگەن مەيماندار قولونەر شەبەرلەرىنىڭ قولىنان شىققان, تانىم-تاريحىمىزدان سىر شەرتەتىن ءتۇرلى بۇيىمدار ارقىلى ۇلتتىق ەرەكشەلىكتەرىمىزدى تاني الادى. «سازگەن سازى» فولكلورلىق-ەتنوگرافيالىق ءانسامبلى ارنايى كونتسەرتتىك باعدارلاما ۇسىنادى. سونداي-اق حالىقارالىق «استانا ەكسپو – 2017» كورمەسىنىڭ امفيتەاترىندا مادەني كۇندەردىڭ «اسقار تاۋلى الماتى!» اتتى قورىتىندى كونتسەرتى وتەدى. بۇل باعدارلامادا اسىلبەك ەڭسەپوۆ, رامازان ستامعازيەۆ, ەربولات شالدىبەكوۆ, ەدىل قۇساينوۆ, بەيبىت مۋساەۆ, عازيزا گابداحيموۆا, شولپان دارجانوۆا, ساۋلە جۇماباي, ازامات اسقاروۆ, سونداي-اق, « ۇلىتاۋ», «ارت دالا», «الاش ۇلى» توپتارى, «جەتىگەن», «سازگەن سازى», «سالتانات» انسامبلدەرى, ن. اشيروۆتىڭ دومبىراشىلارى, «ارلان» تەاترى جانە باسقا دا ونەرپازدار ءوز ونەرلەرىن ورتاعا سالادى.
– اتالعان كورمەگە دايىندىق قارقىندى ءجۇردى. حالىق اندەرى مەن حالىق كومپوزيتورلارىنىڭ تۋىندىلارىن, ساف التىن مۇرالارىمىزدى الەمگە ايگىلەسەك دەگەن نيەتىمىز بار. اتاقتى ءبىرجان سالدىڭ «ون ساۋساق», «ايتباي» سىندى ايتۋلى اندەرى, اقان سەرىنىڭ تاماشا تۋىندىلارى, كەنەن ازىرباەۆتىڭ «جاسا قازاقستان» دەيتىن رۋحتى انىنەن باستاپ كەيىنگى كومپازيتورلارىمىزدىڭ ىرىكتەۋدەن وتكەن تاماشا اندەرى كونتسەرتتىك ءىس-شارالار بارىسىندا قازاقى رۋحىمىزدى ءبىر اسپانداتىپ تاستايدى دەپ سەنەمىز. دومبىرانىڭ تاڭعاجايىپ قوڭىر ءۇنى ەلىمىزگە كەلگەندەردى ەرىكسىز باۋراپ, قازاق دەگەن حالىقتىڭ ءومىرى ولەڭمەن ورىلگەنىن, مادەنيەت پەن جاسامپازدىققا ەجەلدەن-اق ىڭكار حالىق ەكەنىن دالەلدەيدى – دەيدى قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ءارتىسى رامازان ستامعازيەۆ.
ءۇش اي بويى كورمە قوناقتارىن ءان مەن كۇيگە سۋسىنداتاتىن ىرگەلى ونەر ۇجىمدارىنىڭ ساپىندا الماتىداعى جامبىل اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك فيلارمونيانىڭ ۇجىمى دا بار. ءبىر كەزدەرى احمەت جۇبانوۆ سياقتى قازاق ونەرىنىڭ قايماقتارى ىرگەتاسىن قالاعان ونەر وشاعىنىڭ اتىنان الەمگە بەلگىلى قر مەملەكەتتىك اكادەميالىق سيمفونيالىق وركەسترى, نۇرعيسا تىلەنديەۆ اتىنداعى اكادەميالىق فولكلورلىق-ەتنوگرافيالىق «وتىرار سازى» وركەسترى, باقىتجان بايقاداموۆ اتىنداعى ازياداعى تۇڭعىش مەملەكەتتىك حور كاپەللاسى, قر مەملەكەتتىك ۇرمەلى اسپاپتار وركەسترى, سونداي-اق, عازيزا جۇبانوۆا اتىنداعى مەملەكەتتىك شەكتى اسپاپتار كۆارتەتى, مەملەكەتتىك قاراعايلى-ۇرمەلى اسپاپتار كۆينتەتى ءوز كادە سىيلارىمەن جەتتى.
– ەلوردا تورىنە ءار ۇجىم تياناقتى دايىندىقپەن كەلدى. ءاربىر وركەستر ءبىزدىڭ قازاق مۋزىكاسىن, قازاق كومپازيتورلارىنىڭ تۋىندىلارىن كلاسسيكالىق دەڭگەيدە جۇرتشىلىققا تارتۋ ەتپەك. سول ارقىلى مادەنيەتىمىزدىڭ تەرەڭدە جاتقانىن, تۇركىلەردەن قالعان اسىل سىنىق ەكەنىمىزدى جاقسىلاپ كورسەتۋىمىز قاجەت. ءبىز سىرتتان كەلگەن قوناقتاردى تاڭعالدىرساق, تەك قايتالانبايتىن ءتول شىعارمالارىمىز ارقىلى تاڭعالدىرامىز. ء«بىرجان سارا», «قىز جىبەك» وپەرالارىنان ۇزىندىلەر قويىلادى. ونەرپازدارىمىزدىڭ قۇرامىندا نۇرعالي ءنۇسىپجانوۆ, ماقپال توقتاعانوۆا, ءبىرجان ءبازىلجان سىندى ەلگە تانىمال تالانتتى ازاماتتارىمىزبەن قاتار راسۋل جارماعامبەتوۆ, نۇرسۇلتان شاتىرحان, فارحات كۋبەەۆ سىندى حالىقارالىق كونكۋرستاردىڭ لاۋرەاتتارى بار. ەل نامىسى سىنعا تۇسەتىن شاقتا بار ەرىك-جىگەرىمىزدى سالىپ, قال-قادىرىمىزدىڭ جەتكەنىنشە ونەرىمىزدى ورتاعا سالاتىن بولامىز – دەيدى جامبىل اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك فيلارمونياسىنىڭ ديرەكتورى جەڭىس سەيدۋللاەۆ.
ارمان وكتيابر,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
