يننوۆاتسيالىق ىنتىماقتاستىق ۇلعايماق

الماتىدا تمد ەلدەرى ەكونوميكالىق كەڭەسىنىڭ كەزەكتى 51-ءشى وتىرىسى بولىپ ءوتتى. كەڭەيتىلگەن كەزدەسۋدىڭ جۇمىسىنا پرەمەر-ءمينيستردىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ومىرزاق شوكەەۆ قاتىسىپ, ءسوز سويلەدى. جيىندا نەگىزىنەن العاندا, تمد ەلدەرىنىڭ ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىعىن دامىتىپ, ونى ودان ءارى جەتىلدىرۋ ماسەلەلەرىنە قاتىستى ءىس-شارالار جان-جاقتى تالقىلاندى. اۋقىمدى جۇزدەسۋدەگى ەڭ باستى اڭگىمە تمد-عا قاتىسۋ­شى-مەملەكەتتەردىڭ 2020 جىلعا دەيىنگى كەزەڭگە ارنالعان ين­نو­ۆا­تسيا­لىق ىنتىماقتاستىق ءجو­نىن­­دەگى مەملەكەتارالىق باعدار­لا­ما­سىنىڭ جوباسى توڭىرەگىندە ءوربى­دى. سونىمەن قاتار, تمد-عا قاتى­سۋشى-مەملەكەتتەردەگى ۆا­ليۋتا­لىق رەتتەۋ جانە ۆاليۋ­تا­لىق با­قىلاۋ سالاسىنداعى سايا­ساتتىڭ نەگىزگى ەرەجەلەرى, قاعي­دالارى تۋ­رالى كەلىسىمنىڭ جو­باسى, سونداي-اق ەركىن ساۋدا اي­ماعى كەلىسىم-شارتىنا قاتىستى جايتتەر دە نازاردان تىس قالعان جوق. تمد ەلدەرى ەكونوميكالىق كە­ڭەسىنىڭ 51-وتىرىسىنىڭ كۇن ءتار­تىبىندە بىرقاتار سالماقتى ماسە­لەلەر قويىلىپ,  قاراستىرىلدى. ماسەلەن, جيىنعا قاتىسۋشىلار باسقوسۋدا تمد ەكونوميكالىق دامۋى ستراتەگياسىنىڭ (2009-2011 جىلدار) العاشقى كەزەڭىن جۇزەگە اسىرۋ بويىنشا اتقا­رىل­عان ءىس-شارالار جوسپارىنىڭ ورىندالۋ بارىسىن ساراپتاۋمەن اينالىسۋدى دا ۇيعارىپ وتىر. سونىمەن بىرگە تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوستاستىعى ەلدەرى كولىك دالىزدەرىن ۇيلەستىرۋ كوميتەتى ءتارتىبىنىڭ جوباسىن تالاپ دەڭ­گەيىندە تالقىلاۋ دا ويدا بار. كەڭەيتىلگەن وتىرىس بارىسىندا تمد-نىڭ نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق قۇجاتتارىنا بىرقاتار وزگەرىستەر دە ەنگىزىلمەك. رەسەي فەدەراتسياسى, ۋكراينا, بەلارۋس, قازاقستان, ازەرباي­جان, وزبەكستان, تۇركىمەنستان, تاجىكستان, قىرعىزستان, ارمەنيا, مولدوۆا مەملەكەتتەرى دەلە­گاتسيالارى قاتىسقان ەكونو­مي­كالىق كەڭەستىڭ 51-وتىرىسىندا ءسوز العان تمد اتقارۋ كومي­تەتىنىڭ توراعاسى – اتقارۋشى حات­شى سەرگەي لەبەدەۆ ءوز سوزىندە تمد مەملەكەتتەرىنىڭ ەكونومي­كا­لىق ءوزارا تىعىز بايلانىسى مەن ىنتىماقتاستىعىن ودان ءارى ارتتىرۋ توڭىرەگىندەگى جايتتەرگە توقتالدى. – شىن مانىسىندە دە, بۇگىنگى تاڭداعى كوپشىلىك نازارىن اۋدا­رىپ وتىرعان ەڭ باستى ماسە­لە­لەر­دىڭ ءبىرى – تمد ەلدەرىنىڭ ەكو­نو­ميكالىق ءوزارا ءىس-ارەكەتىن ۇيلەس­تىرۋدى تەرەڭدەتۋ ەكەندىگى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. ال, مۇنداي اۋقىمدى ءىس-شارا ءاربىر مەملەكەتتىڭ, ەڭ ال­دىمەن, شارۋاشىلىق جانە عى­لى­مي-تەحنيكالىق قۋاتىن بارىنشا ءتيىمدى پايدالانۋ مۇمكىندىگىنە قول جەتكىزبەك. سونىمەن قوسا, الەمدىك قارجى داعدارىسىنان تۋىن­داپ وتىرعان قاۋىپ-قاتەر­لەر­گە قارسى بىرلەسكەن كۇش-جىگەردىڭ بەرەرى مول ەكەندىگى ءسوزسىز. دوس­تاستىققا ەنەتىن مەملەكەتتەردىڭ باسشىلارى تمد اياسىنداعى ەكو­نوميكالىق ءوزارا قارىم-قاتىناس ماسەلەلەرىنە تۇراقتى كوڭىل ءبو­لۋدە. مۇنىمەن قوسا مەملەكەت باسشىلارى تمد ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ 2020 جىلعا دەيىنگى ستراتەگياسى نەگىزىندەگى ەكونو­مي­كالىق ىنتىماقتاستىقتى نىعاي­تىپ, تەرەڭدەتۋ جانە ودان ءارى جەتىلدىرۋگە دە ەلەۋلى ۇلەس قوسۋدا. دوستاستىق مەملەكەتتەرى باسشى­لارى بيىلعى جىلدىڭ قىركۇيەك ايىندا تمد-نىڭ قۇرىلعانىنا 20 جىل تولۋىنا وراي مالىمدەمە قابىلدادى, – دەدى سەرگەي لەبەدەۆ. تمد ەكونوميكالىق كەڭەسىنىڭ 51-وتىرىسىندا «ەكونوميكالىق كەڭەستىڭ قاشاندا كوپجاقتى وزەك­تى ماسەلەلەرىنىڭ ناقتى شەشىمىن تابۋدا جانە ءتيىمدى كەڭەستەر الماسىپ, تاجىريبە الماسۋ ماق­سا­تىنداعى كومەگى مول ەكەندىگى» اتاپ كورسەتىلدى. پرەمەر-مي­نيستردىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ءومىر­زاق شوكەەۆتىڭ بۇل تۇجى­رى­مىن كەڭەسكە قاتىسۋشىلار دا تولىقتاي قولدايدى. – كوپشىلىككە بەلگىلى, قازاق­ستاننىڭ ەكونوميكاسى ۋاقىت ءوت­كەن سايىن قارقىن الىپ, الەۋ­مەتتىك احۋال دا جاقسارا تۇسۋدە. اتاپ ايتارلىعى, قازاقستاندا جي­ىرما جىلدا ءىجو 700 دوللاردان-10000 دوللارعا دەيىن ءوستى. ال, ءىجو-ءنىڭ كولەمى 2015 جىلعا قاراي 15000 دوللارعا جەتپەك. تمد ەلدەرىمەن ەكونوميكالىق ين­تەگراتسيا ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ەۋروپانىڭ دامىعان ەلدەرىنىڭ قا­تارىنا كوتەرىلۋىنە كومەك­تەس­پەك. جيىننىڭ كۇن تارتىبىنە قوي­ىل­عان بارلىق ماسەلەلەر بويىن­شا ءتيىستى شارالار قابىلداندى, سونداي-اق قوسىمشا ءىس-شارالار دا نازاردان تىس قالعان جوق, دەدى ومىرزاق شوكەەۆ. بۇتىندەي العان­دا تمد ەكونوميكالىق كەڭەسىنىڭ كەزەكتى 51-ءشى وتىرىسى جۇمى­سى­نىڭ قورىتىندىسى تابىستى اياق­تالدى دەپ ءتۇيىن جاساۋعا بولادى. كەزەكتى باسقوسۋ ماسكەۋ قالا­سىن­دا بيىلعى جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا وتكىزىلمەك. باقىت بالعارينا, الماتى.