جۇما كۇنى قاراعاندىدا باس پروكۋرور جاقىپ اسانوۆتىڭ توراعالىعىمەن كوشپەلى القا وتىرىسى ءوتتى. جيىن رەسپۋبليكا كولەمىندە فەيسبۋك الەۋمەتتىك جەلىسى ارقىلى تىكەلەي كورسەتىلىم ارقىلى ءجۇردى. باس پروكۋراتۋرا ەلدە قالىپتى بيزنەس ورتانى قۇرۋ بويىنشا وتكىزىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ ناتيجەلەرىمەن ءبولىستى. سونداي-اق, بيزنەستى قورعاۋ جونىندەگى جول كارتاسىن ورىنداۋدىڭ الداعى ناتيجەلەرىن تالقىلادى.
جيىندا 2016 جىلدىڭ 14 ماۋسىمىندا وتكەن «كاسىپكەرلىك سالاسىنداعى پروكۋراتۋرا قاداعالاۋى» فورۋمىندا ۇسىنىلعان بىرقاتار ماسەلەلەر بويىنشا جول كارتاسىن ىسكە اسىرۋ ءناتيجەلەرى مەن بيزنەس ءۇشىن نەعۇرلىم وزەكتى بولىپ تابىلاتىن تۇيتكىلدى ماسەلەلەردى شەشۋ جولدارى ايتىلدى.
القا وتىرىسىنىڭ جۇمىسىنا قاراعاندى وبلىسى اكىمى نۇرمۇحامبەت ابدىبەكوۆ, ورتالىق جانە جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ, «اتامەكەن» ۇكپ-نىڭ, بيزنەس-قاۋىمداستىقتاردىڭ ءجانە كاسىپكەرلىكتى قورعاۋ جونىندەگى وكىلدىكتەردىڭ وكىلدەرى قاتىستى.
باس پروكۋرور جاقىپ اسانوۆ «ءبىز قاراعاندى وبلىسىنداعى شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ جاعدايىن زەردەلەيىك دەپ شەشتىك. ءوڭىر توسىننان تاڭدالىپ وتىرعان جوق. بۇل ءىرى ونەركاسىپتىك نىسان, ينفراقۇرىلىمى دامىعان. قاراعاندى وبلىسىندا 85 مىڭ شاعىن جانە ورتا بيزنەس سۋبەكتىسى تىركەلگەن. وندا 225 مىڭ ادام ەڭبەك ەتۋدە. سوندىقتان, مۇندا قىزمەتكەرلەرىمىزدى باس پروكۋراتۋرا تۇرعىسىنان جاعدايدى زەردەلەۋ ءۇشىن جىبەرگەن ەدىك. ناتيجەسىندە, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى مەن پروكۋراتۋرا بيزنەسكە قىلمىستىق قىسىم جاساعان زاڭسىز ارەكەتتەردى انىقتادىق. بيزنەسمەندەردىڭ ۇستىنەن قىلمىستىق ءىس تىركەپ, بيزنەستى قىلمىستىق پروتسەسكە تارتقان. بۇل سالىق قىزمەتتەرىنىڭ, سانيتارلىق قاداعالاۋ قىزمەتتەرىنىڭ تەكسەرۋى ەمەس. بۇل – تولىققاندى قىلمىستىق ءىس. ال قىلمىستىق ءىس اياسىندا ءتىنتۋ دە, شەكتەۋ دە, ماجبۇرلەۋ دە, تۇتقىنداۋ دا جۇرگىزۋگە بولادى. سوندىقتان, ءبىز ەكونوميكالىق قىلمىستاردى تىركەۋ ەرەجەسىن وزگەرتتىك. وتكەن جىلدىڭ ەكىنشى جارتىجىلدىعىندا مۇنداي ىستەر ەكى ەسەگە ازايدى», دەدى.
– اتالعان كوشپەلى ءماجىلىستىڭ ەڭ نەگىزگى ماقساتى – كاسىپكەرلىكتى قولداۋ, ولارعا قولايلى جاعداي تۋعىزۋ. ماسەلەن, ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا كاسىپكەرلەرگە قاتىستى التى مىڭنان اسا قىلمىستىق ءىس تىركەلسە, ەكىنشى جارتىجىلدىقتا ءبىز قولدانعان شارالار ناتيجەسىندە ونى ون ەسە تومەندەتۋگە جاعداي تۋعىزدىق. ەلباسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, الداعى ۋاقىتتا 61 وكىلەتتى ورگاندى تەكسەرەتىن بولامىز. ءبىز جوققا شىعارىپ وتىرعان تالاپتار تەك بيزنەسكە كەدەرگى كەلتىرىپ قانا قويماي, سىبايلاس جەمقورلىققا كەڭ جول اشۋى ابدەن ىقتيمال. سول شارالاردىڭ الدىن الۋىمىز كەرەك, – دەدى باس پروكۋروردىڭ ورىنباسارى مارات احمەتجانوۆ تا ءوز كەزەگىندە.
جيىن بارىسىندا ءمالىم بولعانداي, ەكونوميكالىق قىلمىستاردى قوزعاۋداعى بىرقاتار ۇستانىمدار وزگەرتىلمەك.
وتىرىستا سونداي-اق, وكىلەتتىك ورگانداردىڭ, اۋماقتىق ورگانداردىڭ جۇمىستارىنداعى كەمشىلىكتەر اتالىپ ءوتتى. قاراعاندى وبلىسى پروكۋراتۋراسىن سىنعا العان تۇستا, كاسىپكەرلەردى قىلمىستىق پروتسەسكە زاڭسىز تارتۋ فاكتىلەرى انىقتالعانى بەلگىلى بولدى. ماسەلەن, ەلۋ جاس شاماسىنداعى كاسىپكەر دولگومىسلوۆ مىرزانى پروكۋراتۋرا زاڭسىز جاۋاپقا تارتقان. تەكسەرىس كەزىندە ەتق قىزمەتكەرى ءابدىراحمانوۆ ۋۇي-گە ورنالاستىرۋ ءۇشىن كاسىپكەرگە ادەيى الاياقتىق ايىپ تاققانى انىقتالادى. قورىتىندىسىندا, پروكۋراتۋرا قىلمىس قۇرامىنىڭ بولماۋىنا بايلانىستى ءىستى توقتاتقان. نەگىزسىز جالانىڭ كەسىرىنەن كاسىپكەر اۋىر سوققى العان. وتباسىمەن اجىراسىپ, دەنساۋلىعى سىر بەرگەن.
باس پروكۋرور اتاپ وتكەندەي, 2017 جىلدىڭ 1 شىلدەسىنەن باستاپ كاسىپكەرلەر فيسكالدارمەن بولىپ جاتاتىن داۋلاردى سوتتا داۋسىز جانە ۇلكەن شىعىندارسىز شەشە الاتىن بولادى. بۇل ءۇشىن سالىق جانە كەدەن داۋلارى بويىنشا سوتقا دەيىنگى اپپەلياتسيا ينستيتۋتى قۇرىلىپتى. سونداي-اق, جوسپاردان تىس تەكسەرىستەر دە بۇدان بىلاي ازايماق.
باس پروكۋراتۋرانىڭ سايتىندا ارنايى فورمۋليار بار. وندا كاسىپكەرلەر بيزنەستىڭ دامۋىنا كەدەرگى كەلتىرەتىن نورمالاردى كورسەتە الادى. وسى كۇنگە دەيىن بيزنەس وكىلدەرىنەن 58 ۇسىنىس كەلىپ تۇسكەن. ونىڭ وتىز ءبىرىن باس پروكۋراتۋرا قولداپ وتىر. بۇل سىلتەمەلەر «اتامەكەن» ۇكپ, سونداي-اق «نۇر وتان» پارتيياسىنىڭ بارلىق وڭىرلىك سايتتارىندا قولجەتىمدى.
جيىندى قورىتىندىلاي كەلگەندە, ج.اسانوۆ مىرزا ءىت-تەحنولوگياسىن ودان ءارى دامىتۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جاڭا جولداۋىنان تۋىندايتىن باستى باعىتتار مەن باعدارلاردى نەگىزگە الا وتىرىپ, بيزنەستى دامىتۋ, سالىق زاڭناماسىن جەڭىلدەتۋ, باقىلاۋ مەن قاداعالاۋ قىزمەتتەرىن اۋقىمدى تەكسەرۋ سىندى بىرقاتار جۇمىستار بويىنشا ءتيىستى ورىندارعا تاپسىرمالار جۇكتەدى.
ميراس اسان,
«ەگەمەن قازاقستان»
قاراعاندى