مۇناي مايتالماندارى ماراپاتتالدى

ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعىن مەرەكەلەۋ قارساڭىندا «قازمۇنايگاز» اكتسيونەرلىك قوعامىندا سالتاناتتى جيىن ءوتىپ, وندا كومپانيالار توبى قىزمەتكەرلەرى ماراپاتتالدى. «اسپاندا جۇلدىز بىتكەن دابىل قاقتى, ال جەردە مۇنارالار شامىن جاقتى. مۇنايشىنىڭ توگىلگەن تەرى قۇساپ, داريالاپ قارا التىننان اعىپ جاتتى...» ءيا, سالتاناتتى جيىن مۇناي­شى­لار­دىڭ وسىنداي رۋحتى جىرلارىمەن شىمىلدىعىن ءتۇردى. قارا ءسوزدىڭ قۇدىرەتىن تۇسىنەتىن قازاقتىڭ قارا بالالارى قارا التىننىڭ دا قادىرىن نەگە بىلمەسىن؟! ەل ەكونوميكاسىنىڭ كۇرەتامىرى سانالاتىن باس­تى سالانىڭ باسى-قاسىندا وسىنداي قايسار رۋحتى جاستارىمىزدىڭ جۇرگەنىنە ىشتەي قۋانىپ تا, ماقتانىپ تا تۇردىق. تۇلا بويىڭدى تىتىركەندىرگەن رۋحتى جىرلاردى جۇمىسشى-مۇنايشىلاردىڭ جەتەر جەرىنە جەتكىزە جالىنداتا ورىنداۋى مەرەكە قارساڭىندا ونسىز دا كوتەرىڭكى تۇرعان كوڭىلدى ودان سايىن كوككە ۇشىرعانداي. تاۋەلسىز ەلدىڭ ءور ۇلاندارىنىڭ وسىنداي اسقاق رۋحىنا تامساناسىڭ ءارى ريزا بولاسىڭ. ارينە, مۇنىڭ ءبارى – شيرەك عاسىرعا جەتكەن ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ تارتۋى, ەل ەگەمەندىگىنىڭ ەرەكشە قاسيەتى, ماڭگىلىك ەلدىڭ ماقتانىشى. سالتاناتتى جيىننىڭ اشىلۋىندا «قاز­مۇناي­­گاز» ۇلتتىق كومپانياسىنىڭ باسقار­ما ءتورا­عاسى ساۋات مىڭباەۆ جانە وسى سالانىڭ قۇر­مەت­تى ارداگەرى ۇزاقباي قارابالين ءسوز ءسوي­لەپ, قاتىسۋشىلاردى ايتۋلى مەرەكەلەرىمەن قۇتتىقتادى. «مۇنداي كۇندەرى ءبىزدىڭ جۇرەگىمىزدى ماقتانىش سەزىمى كەرنەيدى جانە تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ ەنەرگەتيكالىق جۇيەسىن قۇرۋ باعىتىنداعى ۇلكەن دە ماڭىزدى ىسكە ءوزىمىزدىڭ قاتىسىمىز بارىن تەرەڭ سەزىنەمىز. ءبىز جاس مەملەكەتىمىزبەن بىرگە ءوسىپ, دامىپ كەلەمىز. بۇگىندە «قازمۇنايگاز» كومپانيالار توبىندا 85 مىڭنان استام ادام جۇمىس ىستەيدى. ولار تاباندى ەڭبەگىمەن تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ يگىلىگىن مولايتىپ كەلە جاتقان مۇنايشىلار مەن گاز وندىرۋشىلەر, وڭدەۋشىلەر مەن بارلاۋشىلار, وزگە دە ارالاس كاسىپ يەلەرى. ال ەلىمىز الەمدىك ەنەرگەتيكا كارتاسىنان لايىقتى ورنىن الدى», دەدى «قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسىنىڭ باسقارما توراعاسى ساۋات مىڭباەۆ. تاۋەلسىزدىكتىڭ شيرەك عاسىرىندا ەلىمىز مۇناي جانە گاز كوندەنساتى ءوندىرىسىن ۇلعايتۋ ارقىلى الەمدىك مۇناي-گاز سالاسى «ساحناسىنان» ويىپ تۇرىپ ورىن الدى. وعان دالەل, 1991 جىلى مۇناي جانە گاز كوندەنساتى ءوندىرىسى 26,6 ملن توننانى قۇراسا, وتكەن جىلى بۇل كورسەتكىش 80 ملن تون­ناعا دەيىن جەتتى. البەتتە, جاس جانە تاۋەلسىز قازاق­ستاننىڭ قازىرگى ۇلكەن جەتىستىگى ءوز ىسىنە شىن ءجۇ­رەك­تەن بەرىلگەن, تۋعان جەرىنە دەگەن جارقىن بولاشاقتى ارمانداعان العاشقى ءىزاشارلاردىڭ زور تالپىنىسى, ەڭبەكقور جۇرتتىڭ قاجىر-قايراتىنسىز مۇمكىن ەمەس ەدى. ولار ەگەمەن ەلى­مىز­دىڭ مۇناي-گاز سالاسىنىڭ دامۋىنىڭ باستى قا­تىسۋشىلارى مەن العاشقى كۋاگەرلەرى. كەشەگى سال­تاناتتى جيىندا مىنە, وسىنداي مۇناي مايتالمان­دا­رى ماراپاتتالىپ, ەلدىڭ دامۋىنا قوسقان ەرەن ەڭبەكتەرى ەلەندى. ماراپاتتالعانداردىڭ قاتارىندا «قاز­مۇنايگاز» بيزنەس باعىتىنىڭ باسشىلارى, «ۇزدىك مامان» جانە ۇزدىك يننوۆاتسيالىق يدەيا­لار كونكۋرسىنىڭ جەڭىمپازدارى, قمگ جاس­تار ۇيىمدارىنىڭ بەلسەندىلەرى بار. ولار «قازاقستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنە 25 جىل» مەرەكەلىك مەدالدارى, قازاقستان رەس­پۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ, «سا­مۇ­رى­ق­ قازىنا» ۇلتتىق ءال-اۋقات قورى جانە «قاز­مۇنايگاز» ۇك» اق قۇرمەت گراموتالارى جانە العىس حاتتارىنا يە بولدى. جىل بويى «قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسى «KAZENERGY» اسسوتسياتسياسىمەن بىرىگىپ رەس­پۋبليكا تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعىنا ارنالعان «تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ مۇناي جانە گازى» اتتى جوباسىن دايىنداعان ەكەن. بۇل جوباعا ەل ەكونو­مي­كاسىنداعى مۇناي-گاز سالاسىنىڭ تاريحي ءرولىن اي­قىن­دايتىن – مۇنايدىڭ مەملەكەتىمىز ءۇشىن م­اڭىزدىلىعىن كەلەشەك ۇرپاققا جاستايىنان ءتۇسىندىرۋ ماقساتىندا جازىلعان بالالارعا ارنالعان كىتاپ, سونداي-اق, ءوز ەڭبەگى ارقىلى تۇراقتىلىقتى ساقتاپ, وتانىمىزدىڭ وركەندەۋىنە ۇلەسىن قوسىپ وتىرعان قازاقستاندىق مۇنايشىلارعا ارنالعان فوتوالبوم, سونىمەن قاتار, مۇناي-گاز يندۋسترياسىنا ۇلكەن ۇلەس قوسقان ادامداردىڭ تاريحي ساتتەردەن ايتقان ەستەلىكتەرى مەن مۇناي سالاسىنىڭ بولاشاق دامۋىنا قاتىستى ويلارى قامتىلعان فيلمدەر تسيكلى كىرەدى. سالتاناتتى شارادا وسى دەرەكتى فيلمنەن ءۇزىندى كورسەتىلىپ, قاتىسۋشىلاردى وتكەن­نىڭ تاعىلىمىنا تامىر تارتقىزىپ, تاريح تەرە­ڭى­نە تاعى ءبىر سۇڭگىتتى. ال شارا اياسىندا ۇيىم­داس­تىرىلعان «تاۋەلسىز قازاقستان مۇنايى» كور­مە­سىنە وسى جوبامەن دايىندالعان البومنىڭ سۋرەت­تەرى قويىلدى. ياعني, مۇناي-گاز سالاسىنىڭ جانە «قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسىنىڭ دامۋىنا ەرەكشە ۇلەس قوسقان مۇنايشىلاردىڭ, مۇناي-گاز سالاسىندا جۇرگەن ءتۇرلى ماماندىق يەلەرىنىڭ پورترەتتىك سۋرەتتەرى كولەمدى فورماتتا كورەرمەن نازارىنا ۇسىنىلدى. بۇل كورمە «مۇناي مايتالماندارى» دەپ اتالدى. دينارا بىتىكوۆا, «ەگەمەن قازاقستان»