ەتتى مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋ جايى قارالدى

پرەمەر-مينيستر كارىم ءماسىموۆتىڭ توراعالىعىمەن وتكەن كەشەگى ۇكىمەت وتىرىسىندا ەلىمىزدەگى ەتتى مال شارۋاشىلى­عىن دامىتۋ تۋرالى ماسەلە قارالدى. وسى ماسەلە جونىندە بايانداما جاساعان اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى اسىلجان مامىتبەكوۆتىڭ ايتۋى بويىنشا, ەلىمىزدىڭ مال شارۋاشىلىعى سالاسى بىرتە-بىرتە دامۋ ۇستىندە. ماسەلەن, ءۇستىمىز­دەگى جىلدىڭ 1 ماۋسىمىندا ءوت­كەن جىلدىڭ مەرزىمىمەن سالىس­تىرعاندا, ەت ءوندىرىسىنىڭ كولەمى 1,4 پايىزعا, ءسۇت ءوندىرۋ 0,6 پايىزعا ارتا تۇسكەن. مال باسى ونىڭ ءارتۇرلى ت ۇلىك تۇرلەرى بوي­ىنشا 0,6 پايىزدان 9,3 پايىزعا دەيىن كوبەيگەن. وكىنىشكە قاراي, وسىلاردىڭ ىشىندە ءمۇيىزدى ءىرى قارا مەن شوشقا سانىنىڭ ەپتەپ تومەندەگەنى سەزىلەدى. مۇنىڭ سەبەبى, وتكەن قىستاعى جەمشوپ جەتكىلىكسىزدىگىنەن بولسا, ەكىنشىدەن, مال سانىنىڭ ناقتىلاندىرۋعا دا بايلانىستى ەكەندىگى دە سەزىلەدى. مينيستر ءوز سوزىندە وتاندىق مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋدىڭ, سونىڭ ىشىندە ەت ءوندىرىسىن ارت­تىرۋدىڭ بىرقاتار پروبلەمالارى مەن شەشىمىن كۇتكەن ماسەلە­لەرىنە توقتالدى. سونىڭ ىشىندە مال تۇقىمىن اسىلداندىرۋعا باي­لانىستى جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستارعا كەڭىنەن ءمان بەردى. الداعى ۋاقىتتا سەلەكتسيالىق جۇمىستاردى جولعا قويۋ, مالدى اسىلداندىرۋ ءۇشىن شارۋا قوجا­لىقتارى مەن قوسالقى شارۋا­شى­لىقتار پايدالانۋىنداعى ەت باعىتىنداعى تۇقىم ءوندىرۋشى بۇقالاردى ۇستاۋعا جۇمسالاتىن شىعىنداردىڭ كولەمىن 50 پايىز­عا دەيىن ارتتىرۋدى ۇسىندى. ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, ەت ەكسپورتىن دامىتۋ باعىتىندا ەلى­مىزگە اسىل تۇقىمدى مالداردى اكەلۋ جۇمىسى ودان ءارى جال­عاستىرىلاتىن بولادى. ءۇستىمىز­دەگى جىلى 10 مىڭ باس شەتەلدىك سەلەكتسياداعى اسىل تۇقىمدى ءمۇيىزدى ءىرى قارا مالىن اكەلۋ جوسپارلانسا, كەلەسى جىلى وسى كورسەتكىش 12 مىڭ باستى قۇراماق. ال 2010 جىلى قازاقستانعا 2,5 مىڭ باس اسىل تۇقىمدى سيىر­لار اكەلىنسە, ولاردان قازىرگى كۇنى 2 مىڭعا جۋىق بۇزاۋ الىنىپ وتىر ەكەن. ەندى 320 انالىق مال تولدەيدى دەپ كۇتىلۋدە. ەت ەكسپورتىن دامىتۋ باعى­تىندا ۇستىمىزدەگى جىلى قازاق­ستاندا 18 مىڭ باس ءىرى قارا ۇس­تاۋعا نەگىزدەلگەن بورداقىلاۋ الاڭدارى اشىلۋ كەرەك. بۇگىنگى كۇنى «قازاگرو» حولدينگى نەسيە رەسۋرستارى ەسەبىنەن 14 مىڭ باس مالدى ءبىر مەزەتتە ۇستاۋعا بو­لا­تىن 4 بورداقىلاۋ الاڭىن قار­جىلاندىرۋ ماقۇلدانعان. ولار ال­ماتى جانە اقمولا وبلىس­تارىن­دا ورنالاستىرىلاتىن بو­لادى. ماسەلەنى قورىتىندىلاعان ۇكى­مەت باسشىسى مەملەكەتتىك ورگاندارعا بىرقاتار تاپسىرمالار بەردى. اۋىل شارۋاشىلىعى, قار­جى, ەكونوميكالىق دامۋ جانە  ساۋدا, ادىلەت مينيسترلىكتەرىنە بۇگىنگى تالقىلانعان جاعدايلار­دى ەسكەرە وتىرىپ, ءبىر اپتانىڭ ىشىندە ەلىمىزدەگى ەت ەكسپورتىنىڭ الەۋەتىن دامىتۋ تۋرالى جوبانى جۇزەگە اسىرۋدىڭ كەشەندى جوس­پارىن ازىرلەپ, ۇكىمەت كەڭ­سە­سىنە وتكىزۋدى تاپسىردى. سونى­مەن قاتار, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنە وسى جوبانى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىنا تۇ­راق­تى تۇردە مونيتورينگ جۇرگىزىپ وتىرۋدى, ال وبلىس اكىمدەرىنە جوبانى جۇزەگە اسىرۋعا قا­تىستى شارالاردى مۇلتىكسىز ورىنداۋدى مىندەتتەدى. سۇڭعات ءالىپباي.