18 مامىر, 2011

مۇناي ءمينيسترىنىڭ قايدا ەكەنى بەلگىسىز

341 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن
ليۆيانىڭ مۇناي ونەركاسىبى ءمينيسترى شۋكري  گانەم ەلدەن قاشىپ كەتكەن. بۇل جونىندە رەيتەر اگەنتتىگى وسى ەلدىڭ بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى تاراتقان اقپاراتتارعا سىلتەمە جاساي وتىرىپ حابارلادى. وسىنىڭ الدىندا «ال-جازيرا» تەلەارناسى ءمينيستردىڭ ليۆيادان تىسقارى جەرگە كەتكەنىن حابارلاعان بولاتىن. كەيبىر اقپارات كوزدەرىنە قاراعاندا, شۋكري گانەم كوتەرىلىسشىلەر جاعىنا شىققان كورىنەدى. قازىرگە ونىڭ قايدا بارىپ, بوي تاسالاعانى ناقتى انىقتالعان جوق. مينيستر بۇل قىزمەتكە 2006 جىلى تاعايىندالعان ەدى. وپەك-كە مۇشە ەلدەردىڭ كەزدەسۋىندە ليۆيانىڭ وكىلى رەتىندە قاتىسىپ كەلگەن-ءدى. 68 جاستاعى شۋكري گانەم بۇعان دەيىن حالىقتىق كوميتەتتىڭ باس حاتشىسى (پرەمەر-مينيستر) لاۋازىمىن اتقارعان ەكەن. پورتۋگالياعا 78 ميلليارد ەۆرو بولىنەدى ەۋروپالىق وداق ەلدەرىنىڭ قارجى مينيسترلەرى پورتۋگاليانىڭ مەملەكەتتىك قارىزدارىن جابۋ ءۇشىن وسى ەلگە كرەديت ءبولۋدى ماقۇلدادى. ونىڭ جالپى كولەمى 78 ميلليارد ەۆرونى قۇرايدى. فرانس-پرەسس اگەنتتىگىنىڭ حابار­لاۋىن­شا, پورتۋگاليا ۇكىمەتى بۇل كرەديت ءۇشىن بيۋدجەت تاپشىلىعىن قىسقارتۋ جونىندە بىرقاتار شارالار قابىلداۋى ءتيىس. ياعني, 2011 جىلى بيۋدجەت تاپشىلىعى ەلدىڭ ءىجو-ءنىڭ 5,9 پايىزىن, 2012 جىلى – 4,5 پايىزىن, ال 2013 جىلى – 3 پايىزىن قۇراۋى قاجەت. پورتۋگاليا ەۆرو ايماعىنداعى مەملەكەتتىك قارىزداردى جابۋعا كرەديت سۇراعان ءۇشىنشى مەملەكەت بولىپ وتىر. بۇعان دەيىن 2010 جىلدىڭ كوكتەمىندە گرەكيا 110 ميلليارد, وتكەن جىلدىڭ قازانىندا يرلانديا 85 ميلليارد ەۆرو العان ەدى. ۋكراينا ءۇشىن رەسەي گازى – قىمبات «كوررەسپوندەنت.net» اگەنتتىگىنىڭ تاراتقان اقپا­رات­تارىنا قاراعاندا, ۋكراينا وسى جىلدىڭ ەكىنشى جارتىسىنان باستاپ رەسەي گازىن ساتىپ الۋدان تولىق باس تارتۋى مۇمكىن. مۇنى ۋكراينا پرەمەر-ءمينيسترى نيكولاي ازاروۆ مالىمدەگەن. «ءبىز 2011 جىلدىڭ ەكىنشى جارتىسىندا رەسەي گازىن ءبىرىنشى جارتىجىلدىققا قاراعاندا ەداۋىر از ساتىپ الاتىن بولا­مىز. ويتكەنى, ونىڭ باعاسى تىم قىمبات», دەپ اتاپ ءوتىپتى ول ءمالىم­دە­مە­سىندە. ۋكراينا ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ جاسا­عان بول­جا­مىن­­شا,  ۋكرايندار ءۇشىن ءۇشىنشى توقساندا رەسەي گازى­نىڭ 1 مىڭ تەكشە مەترى 350 دوللارعا دەيىن, ءتورتىنشى توقساندا 400 دول­لارعا دەيىن كوتەرىلۋى مۇمكىن. ال قازىرگى كەزدە ۋكراينا رەسەي گازىنىڭ 1 مىڭ تەكشە مەترىن 296 دوللاردان ساتىپ الىپ كەلەدى. قالا تۇرعىندارى تۇگەل كوشىرىلدى كانادانىڭ البەرت اتالاتىن پرو­ۆينتسياسىندا تابيعي ءورت سال­دارى­نان جەرگىلىكتى بيلىك سول ماڭ­داعى سلەيۆ-لەيك قالاسىنىڭ تۇر­عىن­دارىن تۇگەلدەي باسقا جەرگە كو­شىرۋگە ءماجبۇر بولدى. اسسوشەيتەد پرەسس اگەنتتىگىنىڭ اقپاراتىنا قار­ا­عاندا, بۇل ەلدى مەكەندە 7 مىڭعا جۋىق ادام تۇرادى. جەل كوتەرگەن ءورت قالانى ەكى جاعىنان قۋسىرعان. سونىڭ سالدارىنان قالانىڭ اينالاسىنداعى 17 مىڭ گەكتار ورمان القابى جانىپ كەتكەن. قالا باسشىسى كارينا پيللەي-كيننىڭ مالىمدەۋىنشە, سلەيۆ-لەيك قالاسىنداعى عيمارات­تار مەن تۇرعىن ۇيلەردىڭ ۇشتەن ءبىر بولىگى وتقا ورانعان كورىنەدى. قالا تاريحىندا مۇنداي قيىن جاعداي بولماعان ەكەن. جەرگىلىكتى رەسمي ورگانداردىڭ ايتۋىنشا, ءورتتىڭ شىعۋىنا اپتاپ ىستىق پەن ۇدەي سوققان جەل سەبەپ بولعان. تەررورلىق ارەكەتتەردىڭ الدىن الدى فرانس-پرەسس اقپارات اگەنتتىگىنىڭ حابارلاۋىنشا, يرلانديا پوليتسياسى ەل استاناسى – دۋبلين قا­لا­سىنىڭ ماڭىندا جوسپارلانعان تەررورلىق ارەكەت­تىڭ الدىن العان. پوليتسيانىڭ مالىمەتتەرى بويىنشا, بومبا مەينۋت ەلدى مەكەنىندەگى اۆتوبۋسقا قويىلعان. سونداي-اق, ەكىنشى بومبا ينچيكور قالاسىنان دا تابىلعان. تەررورلىق ارەكەتتەردىڭ ۇلىبريتانيا حانشايىمى ەليزاۆەتا ءىى-ءنىڭ يرلاندياعا ساپارمەن كەلۋىنە ءبىر كۇن قالعاندا الدى الىنعان. كەشە بەلگىلى بولعانىنداي, لوندوننىڭ ورتالىعىندا دا جارىلىس جاساۋ دايىندالعان ەكەن. سولتۇستىك يرلانديا بىرىككەن كو­رول­دىكتىڭ قۇرامىنان ءالى شىققان جوق. سوندىقتان بولسا كە­رەك, لوندون مەن دۋبلين اراسىنداعى قاتىناس ونشا جاقسى ەمەس. باقىلاۋ-تەكسەرۋ بەكەتىنە شابۋىل جاسالدى امەريكالىق اسكەري تىكۇشاق پاكستان شەكاراسىنا ەنىپ, وق جاۋدىردى. سونىڭ سالدارىنان ەكى اسكەري جاراقات العان. بۇل جونىندە كەشە رەيتەر اگەنتتىگى حابارلادى. پاكستاندىق ارنايى قىزمەت ورىندارى­نىڭ كەلتىرگەن مالىمەتتەرى بويىنشا, 17 مامىردا ەرتەڭگىلىك اسكەري تىكۇشاق سولتۇستىك ۆازيريستان پروۆينتسياسى اۋماعىنداعى باقىلاۋ-وتكىزۋ بەكەتىنە شابۋىل جاساعان. ال پاكستاندىق اسكەريلەر وعان قارسى اۆتوماتتان وق جاۋدىرعان. سونداي-اق, ميرانشاح قالاسىنداعى اسكەري بازادان بىرنەشە تىكۇشاق اۋەگە كوتەرىلگەن. اۋعانستان تاراپى بۇل وقيعا جونىندە ەشنارسە بىلمەيتىندەرىن العا تارتۋدا. *** قىسقا قايىرىپ ايتقاندا: «التىن» كومپانياسىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى انتونينا بابوسيۋكتى قاماۋدان بوساتىپ الۋ ءۇشىن ونىڭ اعايىن-تۋىستارى 30 ميلليون رۋبل جيناپ, رەسەي جوعارعى سوتىنىڭ ەسەپ-شوتىنا اۋداردى. ليۆيانىڭ استاناسى – ءتريپوليدى بومبالاۋ كەزىندە شىققان ورتتەن قالاداعى قاۋىپسىزدىك قىزمەتى مەن جەمقورلىققا قارسى باسقارمانىڭ عيماراتتارى جالىنعا وراندى. حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىنىڭ باسشىسى دومينيك ستروسس-كان رايكەرس ايلەند ارالىنداعى تۇرمەگە اۋىستىرىلدى. ليتۆا بيلىگى رەسەيدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى بوريس ەلتسيندى ناگرادتاۋى مۇمكىن. وسىنداي ۇسىنىسپەن ەلدىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى شىعىپ وتىر. قىتايدان سانيا – نوۆوسيبيرسك باعىتى بويىنشا ۇشىپ كەلە جاتقان شارتەرلىك «بوينگ-759» جولاۋشىلار ۇشاعى اپاتتى جاعدايدا كراسنويارسك اۋەجايىنا قوندى. ونىڭ بورتىندا 223 جولاۋشى جانە 8 ەكيپاج مۇشەسى بولعان. ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.
سوڭعى جاڭالىقتار

ادام قۇقىعى – باستى نازاردا

اتا زاڭ • 21 اقپان, 2026