جارقىن بولاشاق باعدارى
الەم جەدەل وزگەرۋدە. ءسات سايىن قوعام اناعۇرلىم كۇردەلەنە تۇسۋدە. كۇن سايىن جاڭا سىن-قاتەر تۋىنداپ, ولار جارقىن بولاشاق قۇرۋ ءۇشىن قىزمەتتىڭ مۇلدە ءتۇرلى سالالارىنا جاتاتىن ادامداردىڭ ءبىرلەسكەن كۇش-جىگەرلەرىن تالاپ ەتۋدە. ول بولاشاق جاڭا بۋىن ماقتانىش تۇتاتىنداي تۇرعىدا بولۋى ءتيىس. قازىرگى ۋاقىتتا قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا ءدال سونداي جاڭعىرۋلار جۇزەگە اسۋدا. تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلى ءىشىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەلدىڭ ورتالىق ازياداعى ءوڭىرلىك دەرجاۆا رەتىندە كورىنىس تابۋىنا ءوز ۇلەستەرىن قوسقان حالىقتىڭ بىرلەسكەن كۇش-جىگەرىنىڭ ارقاسىندا جەدەل دامي وتىرىپ, ۇلگىلى مەملەكەتكە اينالدى. بيىلعى جىل قازاقستان حالقى ءۇشىن جاڭا ءداۋىردىڭ باستاۋى رەتىندە ەرەكشەلەنبەك. بۇل حالىقارالىق قوعامداستىق مەديتسيناداعى, ينجەنەرلىك ىستەگى جانە بيولوگيا عىلىمىنداعى ادام تۇرمىسىنىڭ ساپاسىن جاقسارتاتىن سوڭعى جەتىستىكتەرىنىڭ كۋاگەرىنە اينالاتىن ءداۋىر بولماق. وسىلايشا, ۇكىمەتتىك دەڭگەيدە تاريحي ءوزگەرىستەر ورىن الماق. ۇكىمەت پەن مەملەكەتتىك مەكەمەلەر پرەزيدەنتپەن حالىقارالىق ساياساتقا, ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك پەن قورعانىسقا «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىنىڭ بولىگى رەتىندە ايرىقشا كوڭىل بولە وتىرىپ, سونداي-اق, ءتۇرلى ەتنوستىق توپتاردىڭ بىرلىگىن, ەكونوميكالىق ءوسىم مەن بەيبىتشىلىكتى ساقتاۋعا ىقپال ەتە وتىرىپ, تىعىز بىرلەستىكتە قىزمەت اتقارماق. ەلدە جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان كونستيتۋتسيالىق رەفورمالار دا ءدال وسى ماقساتتاردى كوزدەيدى. قازاقستان مەن مەكسيكا حالىقتارىنىڭ مادەنيەتتە, ءبىلىم بەرۋ مەن يننوۆاتسيالىق جوبالاردا ءبىر-بىرىنەن كوپتەگەن ءنارسەلەردى ءۇيرەنۋىنە بولادى. مەكسيكانىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ لاتىن امەريكاسىنداعى شەشۋشى ارىپتەسى بولۋ ءۇشىن ايتارلىقتاي الەۋەتى بار. ەكى ەل ازاماتتارى ءبىر-ءبىرىنىڭ سالت-ءداستۇرلەرىمەن, تاريحىمەن جانە تۋريستىك باعىتتارىمەن جاقىن تانىسۋ ءۇشىن مادەني ءىس-شارالار ۇيىمداستىرۋ ەكىجاقتى قىزمەتتەستىكتە العاشقى قادام بولار ەدى. مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتتەر اراسىندا ستۋدەنتتەر الماسۋ جانە ونەركاسىپ سەكتورىن نىعايتۋ ءۇشىن ءبىرلەسكەن زەرتتەۋ جوبالارىن ازىرلەۋ دە ەلدەر اراسىن جاقىنداستىرا تۇسپەك. مەنىڭ ارمانىم – بولاشاقتا قازاقستان ۇكىمەتىمەن, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەحيكوداعى ەلشىلىگىمەن, عىلىمي مەكەمەلەرمەن جانە بولاشاقتا مەكسيكا قۇراما شتاتتارىنىڭ استاناداعى ەلشىلىگىمەن ارىپتەستىكتە بولاتىن بىلىكتى مەكسيكالىق ماماندار قوعامداستىعىن قۇرۋ. سەرىكتەستىكتىڭ مۇنداي باستاۋى ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ ءوركەندەۋىنە جاعداي تۋعىزادى دەپ ويلايمىن. ساندرا رەال, مەكسيكانىڭ ۇلتتىق اۆتونوميالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ باكالاۆرى مەحيكوجاڭعىرۋلاردىڭ جاڭا كەزەڭى
قازاقستان 25 جىلدىق تاۋەلسىز دامۋىنان كەيىن قازىرگى زامانعى ساتىدا پرەزيدەنتتىڭ وكىلەتتىكتەرىنىڭ ءبىر بولىگىن ۇكىمەت پەن پارلامەنتكە بەرىپ, ولاردىڭ ءرولىن كۇشەيتۋ ارقىلى دەموكراتيالىق جاڭعىرۋلاردىڭ جاڭا كەزەڭىنە شىقتى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بۇل كەمەڭگەر شەشىمى ۇكىمەت جۇمىسىنىڭ ءتيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا, قوعامداعى كەلىسىمدى نىعايتۋعا جاعداي جاسايتىن بولادى. قازاقستاننىڭ شەتەلدىك ينۆەستيتسيالار ءۇشىن ورتالىق ازياداعى نەعۇرلىم تارتىمدى ەل بولىپ تابىلاتىنى بارشاعا ءمالىم. «استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعى قۇرىلماق. قازاقستاننىڭ تاياۋ بولاشاقتا الەمدەگى ەڭ دامىعان وتىز ەلدىڭ قاتارىنا ەنەتىنىنە سەنىمىم مول. قازاقستان باسشىلىعىنىڭ الەمنىڭ كوپتەگەن دامىعان ەلدەرىندە قابىلدانعان ساياسي جۇيەنى دەموكراتيالىق نورمالارعا سايكەس رەفورمالاۋ تۋرالى شەشىمى ەڭ ءبىر جوعارى باعاعا لايىق پروگرەسشىل قادام بولىپ تابىلادى. قازاقستاننىڭ سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەستە تابىستى شارالار قابىلداپ جانە سوت جۇيەسىن جەتىلدىرىپ جاتقانى كوپشىلىككە ءمالىم. مەن قازاقستان باسشىسىنىڭ دەموكراتيالىق دامۋعا, ءال-اۋقاتتى ارتتىرۋ مەن ەكونوميكالىق وسىمگە باعىتتالعان جولداۋى اۋعان حالقى ءۇشىن ۇلگى بولادى دەپ ويلايمىن. مۇحامماد ماحدي نۋري, «Ufoq News» حالىقارالىق اقپارات اگەنتتىگىنىڭ باسشىسىەل ەرتەڭىنە سەنەمىز
مەنىڭ چەح رەسپۋبليكاسىنىڭ استاناسى پراگا قالاسىندا وقىپ جۇرگەنىمە شامامەن 4 جىل بولدى. چەح رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك قۇرىلىمى – پارلامەنتتىك رەسپۋبليكا. مەملەكەتتىك ءتىلى – چەح ءتىلى. قازىرگى تاڭدا چەحيادا وتە ساپالى جوعارى ءبىلىم بەرۋدە. چەحيانىڭ كوپتەگەن مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتتەرىنە اقىسىز-پۇلسىز بارلىق تىلەك ءبىلدىرۋشىلەر تۇسە الادى, ول ءۇشىن مەملەكەتتىك ەمتيحاندار تاپسىرىپ, چەح ءتىلىن ءبىلۋ قاجەت. حالىقارالىق, ەكونوميكالىق جانە دە ساياسي قاتىناستارى جاعىنان قاراساق, قازاقستان رەسپۋبليكاسى جانە چەح رەسپۋبليكاسى اراسىنداعى ساياسي سۇحباتتار قالىپتى دامۋدا. ەكى مەملەكەت جاھاندانۋ جانە ايماقتىق دەڭگەيدە قاۋىپسىزدىك پەن بەيبىتشىلىكتى نىعايتۋ, ەۋروپا وداعى مەن ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرى اراسىنداعى ەكونوميكالىق جانە گۋمانيتارلىق سالادا تىعىز قارىم-قاتىناس ورناتۋ ماسەلەلەرى ءجونىنەن ورتاق كوزقاراستا. چەحيانىڭ شارۋاشىلىعىندا سىرتقى ەكونوميكالىق بايلانىستاردىڭ اۋقىمى وتە كەڭ. ەلدىڭ باستى ساۋدا ءارىپتەستەرى – كورشىلەس ەلدەر, ياعني گەرمانيا, سلوۆاكيا, اۆستريا ءجانە رەسەي. سىرتقا شىعاراتىن ءونىمدەرى اراسىندا ماشينالار مەن جابدىقتار جانە حالىق تۇتىناتىن ونەركاسىپ تاۋارلارى باسىمدىققا يە. بۇگىندە چەحيادا وقىپ جۇرگەن قازاق جاستارى وتە كوپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەلشىلىگى جانىندا «تارلان» چەحياداعى جاستار قاۋىمداستىعى بار. «تارلان» تەك قانا قاۋىمداستىق ەمەس, سونىمەن قاتار دوستارمەن بىرگە ءوتكىزىلگەن قۋانىشتى كۇندەر, ءان-بي كەشتەرى, سپورتتىق شارالار – بارلىعى دا ستۋدەنتتىك ءومىردىڭ ءبىر نىشانى. نەگىزگى وي – قازاق جاستارىنىڭ باسىن بىرىكتىرۋ. «ءبىز جاستارعا سەنەمىز», دەپ ماعجان جۇماباەۆ ايتقانداي, ەل بولاشاعى جاستاردىڭ قولىندا. ەلباسىمىز جاريالاعان ستراتەگيالىق رەفورما ەلىمىزدىڭ ودان ءارى دامۋىنا, حالىقتىڭ تۇرمىسى مەن ەكونوميكاسىنىڭ كوركەيۋىنە سەپتەسەرىنە سەنىمدىمىن. ءبىز, جاستار, ءوز ەلىمىزدەگى وسىنداي وزگەرىستەر ارقىلى جاڭا بەلەستەرگە جەتەتىنىمىزگە جانە دە از ۋاقىت ىشىندە دامىعان مەملەكەتتەر قاتارىنا قوسىلاتىنىمىزعا سەنىم ارتامىز. مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ايتقانداي, بۇل قيال ەمەس. «2030 ستراتەگياسى» دا باسىندا مۇمكىن ەمەستەي بولىپ كورىنىپ ەدى. ءبىز بۇل باعدارلامانى 15 جىل, جارتى مەرزىم ىشىندە اياقتادىق. ءبىز «نۇرلى جول» ەكونوميكالىق دامۋ باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋدامىز. بولاشاقتا دا وسى باعىتتا جىلجيتىن بولامىز. مارجان ءادىل, پراگا قالاسىنداعى قارجى جانە باسقارۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتى