نەسىبە تابۋعا نەسيە سەرىكتەستىگى سەپتەسەدى

ماڭعىستاۋ وڭىرىندە العاشقى نە­سيە­لىك سە­رىكتەستىگى قۇرىلىپ, اۋىل شارۋا­شى­لى­عى­­مەن اينالىساتىن كاسىپكەرلەرگە قول­جە­­­­تىمدى نەسيە بەرۋدى باستادى. ەندى شارۋا قوجالىقتارى «ماڭ­عىستاۋ» نەسيەلىك سە­رىك­تەستىگىنە حابارلاسىپ, قارجىلاي كو­مەك­كە قول جەتكىزە الادى. نەسيە مەملەكەتتىك قول­داۋ­دىڭ ار­قاسىندا, ياعني «اگرارلىق نەسيەلىك كورپوراتسياسى» اق ارقىلى جۇرگىزىلەدى. شاعىن جانە ورتا بيزنەستى نە­سيەلەۋگە بەرىلەتىن قار­جى قول­جە­تىمدى بولا ءتۇستى. بۇل اۋىل ش­ا­­رۋا­شى­لى­عىندا ەڭبەك ەتىپ ءجۇر­­­گەن كاسىپكەرلەرگە, اسىرەسە مال شارۋاشىلىعى, ءسۇت جانە ەت ءونىم­­دەرىن وڭدەۋ, با­­لىق ءونىم­دە­رىن شىعارۋ جانە باسقا دا بيزنەس ءتۇر­لە­رىن دامىتۋدى قولعا ال­عان­دار ءۇشىن كوپتەن كۇتكەن جا­عىمدى جا­ڭالىق بولدى. ماڭعىستاۋ يندۋستريالىق پا­لا­تاسىنىڭ وكىلى ن.وقۋوۆتىڭ ايتۋىنشا, شارۋا قوجالىقتارىنا نە­سيە 14 پايىزدىق جىلدىق سىي­ا­قى مولشەرلەمەسىمەن بە­رىلەدى ءجا­نە وڭىرلىك اۋىل شارۋاشىلىعى باس­قار­ما­سى ارقىلى سۋبسيديالاۋ ءمۇم­كىندىگى دە قارا­س­تى­رىلعان. نە­سيە مەرزىمى 108 ايعا, ياعني 9 جىلعا دەي­ىن بەرىلەدى. نەگىزگى قارىزدى ءتو­لەۋ جەڭىلدىگىنىڭ كە­زەڭى 24 اي, اي­نالىم قاراجاتىن تولىقتىرۋ ءۇشىن جە­ڭىل­دە­تىلگەن پايىز ءمول­شەر­لەمەسىمەن بەرىلەتىن نە­سيە­نىڭ قاي­تارىلۋ مەرزىمى 24 ايعا دەيىن. قارجىلاي قولداۋعا يە بولعان كا­سىپ­كەردىڭ ءبىرى «ەرلان» شارۋا قو­جا­لىعىنىڭ جەتەكشىسى تولىباي ساريەۆ تۇيە شارۋاشىلىعىمەن اي­نالىسۋدى وسىدان 4 جىل بۇ­رىن باستاعان. كاسىپكەردىڭ قارا­قيا اۋدانى «قاراباراقتى» ءتو­ڭى­رە­گىندەگى جەكە قوجالىعىندا جاي­ىلىم جەرى بار. فەرما يەسى ءوز بيزنەسىن ءارى ق­اراي دامىتۋ ماقساتىندا «ماڭعىستاۋ» نە­سيە­لىك سە­رىكتەستىگىنە جولىعىپ, 74 باس تۇيە الۋ ءۇشىن 30 ملن تەڭگە كو­لە­مىندە قاراجات سۇراعان. ونىڭ بيز­نەس-جوباسىن كوميسسيا قاراپ شىق­قان سوڭ, سۇراعان قا­را­جاتىن بە­رۋ جونىندە شەشىم شىعاردى. – بۇرىن مەن ساۋدا-ساتتىقپەن اي­نالىسىپ, اقتوبە مەن ورال­دان ەت, مال اكەلىپ ساتتىم. ۋا­قىت وتە كە­لە, ءوزىمنىڭ جەكە شارۋا­شى­لى­عىم­د­ى اشقاندى ءجون سانا­دىم. شا­رۋا قوجالىعىن اشقان سوڭ ءتۇ­يە ءوسىرۋدى قول­عا الدىم. قا­زىر تۇيە ءسۇتى مەن اشىتىلعان ءسۇت ءونىم­دەرىن, ياعني شۇبات, قۇرت, بال­­قايماق وندىرۋمەن اي­نالىسامىز. بۇل – وتباسىلىق بيزنەس. ءبىز ءۇشىن نەگىزگى تابىس كوزى – شۇبات. ۇلت­تىق سۋسىننىڭ 1 ءليترى 500-600 تەڭ­گەدەن ساتىلىمعا شىعادى. مە­نىڭ ويىم­شا, نەسيەنى قايتارۋدا قيىن­دىق تۋىنداماۋى ءتيىس, سە­بە­بى ءسۇت ونىمدەرىنە سۇرانىس جو­عا­رى, – دەيدى كا­سىپكەر. قازىرگى تاڭ­دا ونىڭ جەكە قوجالىعىندا 50 شاق­تى تۇيەسى بار, وعان نەسيە قاراجاتىنا العان 74 تۇيە قو­سى­لا­دى. ناتيجەسىندە الدىن الا جوس­پارعا ءساي­كەس, ايىنا 3000-نان 5000 ليترگە دەيىن ءسۇت جانە ءسۇت ءونىم­دەرى الىنادى دەپ بولجام جا­سالدى. «ماڭعىستاۋ» نەسيەلىك سە­رىك­­تەس­تىگىنىڭ باس مامانى ا.ەرتىلەۋ­دىڭ ايتۋىنشا, ەكىن­شى دەڭ­گەيلى بانك­تەر اۋىل كا­سىپ­كەر­لە­­رىنىڭ بيزنەس-جوبالارىن نە­­سيە­­لەۋگە اسا قىزىعۋشىلىق تا­نىت­­پايدى. نەسيەلىك سەرىكتەستىك بول­­سا, شارۋا قوجالىقتارىن قار­جى­لاي قولدايتىن ءبى­رەگەي قارجى ينس­تي­تۋتى سانالادى. دەمەك, كا­سىپ­كەر­لەرگە مەملەكەت تاراپىنان جا­سالىپ وتىرعان قول­داۋدىڭ ءمۇم­­كىندىگىن دۇرىس پايدالانا ءبىلۋ قا­­جەت­تىگى تۋىنداپ تۇر. كاسىبى مەن نەسىبەسىن اۋىل شا­رۋا­شىلىعى سالاسى­نان ىزدەيمىن دە­گەندەردىڭ تاۋەكەلى جانىپ, ءىس باس­تاۋىنا بۇل تاعى ءبىر مۇمكىندىك. گۇلايىم شىنتەمىرقىزى, «ەگەمەن قازاقستان» ماڭعىستاۋ وبلىسى