وبلىس ەكونوميكاسىنا ينۆەستيتسيا تارتۋ جۇمىسىنا اسا ءمان بەرىلىپ وتىر. وسىعان وراي وبلىس باسشىلىعى جانە بەلگىلى كاسىپكەرلەردىڭ حالىقارالىق قارجى ينستيتۋتتارى – ازيا دامۋ بانكى, دۇنيەجۇزىلىك بانك, ەۋروپا قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بانكى, قازاقستاننىڭ دامۋ بانكى وكىلدەرىمەن كەزدەسۋى بولدى. ماڭىزدى شارانى اشقان وبلىس اكىمى ارحيمەد مۇحامبەتوۆ ارىپتەس قوناقتارعا ءوڭىر ەكونوميكاسىن دامىتۋ ءۇشىن سىرتتان ينۆەستيتسيا تارتۋعا ەرەكشە ءمان بەرىلىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى. ينۆەستورلار ءۇشىن وبلىستا قولايلى جاعداي بار ەكەندىگىن دە ەسكە سالا وتىرىپ, سوڭعى جىلدارى قول جەتكەن جەتىستىكتەرگە شولۋ جاسادى.
وبلىستىڭ ونەركاسىپ قۇرىلىمىندا سوڭعى جىلدارى وڭدەۋ سالاسىنىڭ ۇلەسى ارتىپ, ول 52 پايىزعا جەتتى. قۇرىلىس يندۋسترياسىندا, ماشينا جاساۋدا, مەتاليلەك سالاسىندا قۋاتتى كاسىپورىندار اشىلدى. ءوڭدەۋ كاسىپورىندارىن ىسكە قوسۋ ينۆەستيتسيالىق مول قارجىنىڭ ارقاسىندا مۇمكىن بولادى. سوندىقتان, وبلىس اكىمىنىڭ جاڭا ورىنباسارى تەك سىرتقى بايلانىس, يندۋستريالىق دامۋ, ينۆەستيتسيا تارتۋ ماسەلەلەرىمەن اينالىسادى. ۋاقىتىندا وسى ينۆەستيتسيا تارتۋ جۇمىستارىنىڭ اقساۋى سالدارىنان اۋداندار مەن قالالاردا جۇمىسى باستالماي جاتىپ تاستالعان كاسىپورىندار قازىر قاڭىراپ تۇر. وتكەن جىلى ءبىر كەزدەرى مەملەكەتتىك باعدارلاما اياسىنداعى جوبا دەپ سانالعان, كرەديت الىپ, قانشاما قارجىنى جەلگە ۇشىرىپ, قازىر جۇمىسى توقتاپ تۇرعان وسىنداي نىساندار قايتا تەكسەرىلىپ, ولاردىڭ ءتىزىمى جاسالدى. وبلىس باسشىلىعى مەن ماماندار ينۆەستيتسيا تارتىپ, ءمۇمكىندىكتەر قاراستىرىلسا, ولاردى ءالى دە قاتارعا قوسۋعا بولادى دەپ ءتۇيگەن ەدى.
– قازىر تولقۇجاتتالعان وسىنداي 152 نىساندى نازارعا الىپ وتىرمىز. بۇلار ءبىزدىڭ ۇستەلىمىزدىڭ ءۇستىندە جاتاتىن كىتاپشامىز سەكىلدى, ولاردى ءتۇرلى فورۋمدار مەن كەزدەسۋلەردە ينۆەستورلارعا ۇسىنامىز. ينۆەستورلار ىنتا بىلدىرسە, مەملەكەت تە قاراپ قالمايدى. بۇل ىسكە الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسيا, مەملەكەتتىك باعدارلامالار ارقىلى مەملەكەتتىڭ قاتىسۋى قامتاماسىز ەتىلەدى. دەمەك وسى وندىرىستىك نىساندارعا گاز, سۋ جۇرگىزۋ, جول توسەۋ كەرەك بولسا, ينفراقۇرىلىمىن جاقسارتۋعا بارىنشا كومەك بەرەمىز, سونىمەن قاتار ينۆەستيتسيالىق سۋبسيديا ۇسىنۋ دا بولادى, – دەدى وبلىس اكىمى ارحيمەد مۇحامبەتوۆ.
ءوڭىر باسشىسى ءدال قازىر ينۆەستيتسياعا مۇقتاج جوبالاردىڭ ءبىرسىپىراسىن اتاپ تا ءوتتى. مىسالى, قوستاناي قالاسىنىڭ سولتۇستىك-باتىس ءبولىگىندە سالىناتىن اگروونەركاسىپ پاركى 40 پايىز قارجىلاندىرىلدى, قالعانىنا ينۆەستيتسيا تارتۋ كوزدەلگەن. سونىمەن قاتار, ەليزاۆەتا جانە قارابالىق كەنتتەرىندەگى برويلەر قۇس فابريكالارى, وبلىس اۋداندارى مەن قالالارىنان ءتۇسەتىن بىرنەشە جىلىجاي, بىرنەشە جەلىلىك ەلەۆاتورلار, قوستاناي قالاسىنداعى ماي سىعاتىن زاۋىت تا ينۆەستورىن كۇتىپ تۇر.
كەزدەسۋدە «توبول» الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسياسى وبلىستاعى ينۆەستيتسيا قاجەت ەتەتىن ءوندىرىستىك نىسانداردى قارجى ينستيتۋتى وكىلدەرىنە جاقىنىراق تانىستىردى, ال ءوز كەزەگىندە بانكتەر وكىلدەرى دە ءوز ۇسىنىستارى مەن مۇمكىندىكتەرى تۋرالى ايتىپ بەردى. وبلىس اكىمى ارحيمەد مۇحامبەتوۆ پەن ازيا دامۋ بانكىنىڭ ديرەكتورى دجوۆانني كاپاننەللي ىنتىماقتاستىق مەموراندۋمىنا قول قويدى.
ءنازيرا جارىمبەتوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان»