بەيبىت ساياساتىمىز تانىلعان شاق
بەدەل بەكي ءتۇستى
قازاقستان تاۋەلسىزدىك العان جىلدارىندا بەيبىتشىلىك پەن تىنىشتىقتىڭ تۇعىرىن بەكىتكەن ەل رەتىندە الەمگە تانىلىپ كەلەدى. بۇل ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ەگەمەندىكتىڭ ەلەڭ-الاڭىندا ۇستانعان سارابدال ساياساتىنىڭ جەمىسى ەكەنى ءسوزسىز. بەيبىت ءومىر ءسۇرۋدىڭ قازاقستاندىق جولىن ايقىنداعان مەملەكەت باسشىسى مەملەكەتارالىق ءمامىلەگەرلىكتىڭ ۇلاعاتتى ۇستانىمىن قالىپتاستىرىپ, الەمدىك ارەنادا يگىلىكتى ىستەرگە ۇيىتقى بولا ءبىلدى. ومىرشەڭ باستامالاردىڭ باستاۋىندا بولىپ, دۇنيەجۇزىلىك قاۋىپسىزدىكتىڭ قابىرعالى ماسەلەلەرىندە وزىندىك تىڭ يدەيالارىمەن كورىندى. قاشاندا بەيبىت ءومىر مەن تىنىش قوعامدىق دامۋدىڭ باستاماشىسى بولىپ كەلە جاتقان قازاقستاننىڭ ازيا توبى مەملەكەتتەرىنىڭ اتىنان بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ 2017-2018 جىلدارعا ۋاقىتشا مۇشەسى بولىپ سايلانعانى تۋرالى حاباردى قۋانا قارسى الدىق. بۇل تۋرالى ءۇستىمىزدەگى جىلعى 28 ماۋسىمدا نيۋ-يوركتە بۇۇ باس اسسامبلەياسىندا ءوتكەن داۋىس بەرۋدىڭ قورىتىندىسىندا ءمالىم بولدى. قاراڭىز, تاۋەلسىزدىگىن العانىنا نەبارى 25 جىل تولعالى وتىرعان قازاقستاننىڭ كانديداتۋراسىن داۋىس بەرۋگە قاتىسقانداردىڭ اراسىنان 138 مەملەكەتتىڭ قولداۋى ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ الەم الدىنداعى بيىك بەدەلى مەن بەدەرىن كورسەتەدى. بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ 15 مەملەكەتتەن قۇرالاتىنىن, ال ونىڭ بەسەۋىنىڭ – رەسەي, اقش, قىتاي, ۇلىبريتانيا جانە فرانتسيانىڭ تۇراقتى مۇشەلىك مارتەبەسى بار ەكەنىن, ونىڭ ەكى جىلدىق مەرزىمگە بەس وڭىرلىك توپتاردىڭ اتىنان سايلاناتىنىن ەسكەرسەك, قازاقستاننىڭ الەمدىك قوعامداستىقتاعى بەدەلىنىڭ جوعارى ەكەنىن ايقىن اڭعارۋعا ابدەن بولادى. قازاقستان 2017 جىلدىڭ باسىنان ازيا مەملەكەتتەرى اراسىنان مالايزيانى الماستىرادى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سىرتقى ءىستەر مينيسترى ەرلان ىدىرىسوۆتىڭ «بۇل قازاقستاننىڭ جانە ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ حالىقارالىق دەڭگەيدەگى بيىك بەدەلىنىڭ, ونىڭ جاھاندىق جانە وڭىرلىك ماسەلەلەردى رەتتەۋگە, يادرولىق قارۋسىزدانۋ جانە تاراتپاۋ ماسەلەلەرىن ىلگەرىلەتۋگە قوسقان بىرەگەي ۇلەسىنىڭ جارقىن كورىنىسى», دەپ باعالاۋى دا سوندىقتان. قازىر الەم تىنىشسىز بولا باستادى. جەر-جەردە لاڭكەستىك وقيعالار ورىن الۋدا, الەمدىك سوعىس ءورتىنىڭ تۇتانىپ كەتۋ قاۋپى بايقالادى. بۇل اركىمدى, سونىڭ ىشىندە بۇكىل ءبىر ەلدىڭ تىزگىنىن ۇستاعان, حالىقتىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن موينىنا العان مەملەكەت باسشىلارىنىڭ قاپەرىندە بولۋى كەرەكتىگىن قازاقستان پرەزيدەنتى ن.نازارباەۆ ۇدايى ەسكە سالىپ كەلەدى. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنىڭ يادرولىق قارۋدان باس تارتۋ, ونى بەيبىت ماقساتقا پايدالانۋ تۋرالى ويلارى ومىرشەڭ يدەيا, ادامزات ءۇشىن قاۋىپسىزدىكتىڭ كەپىلى ەكەنى ءسوزسىز. كۇللى الەم جۇرتشىلىعى بۇرىن-سوڭدى قۇلاق ەستىپ, كوز كورمەگەن سۇمدىق وقيعالاردىڭ كۋاسى بولۋدا. ەۋروپاعا تولاسسىز اعىلعان بوسقىندار لەگى, سيرياداعى جۇزدەگەن مىڭ ادامدار قۇرباندىعىنا سوقتىرعان سۇراپىل سوعىس, تۇركيادا, بەلگيادا, پاكىستان جانە باسقا مەملەكەتتەردە بولىپ جاتقان لاڭكەستىك ارەكەتتەر ويلاندىرارى ءسوزسىز. وسىنداي كۇردەلى كەزەڭدە قازاقستان, ونىڭ تىزگىنىن تاۋەلسىزدىك العاننان بەرى مىعىم ۇستاپ كەلە جاتقان ەلباسى ن.نازارباەۆ بەيبىت قاتار ءومىر ءسۇرۋدىڭ جولدارىن ۇسىنىپ, الەمدى ۇدايى بەيبىتشىلىككە شاقىرىپ كەلەدى. قازاقستاننىڭ بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە سايلانۋى ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىزدىڭ بەيبىتشىلىك سۇيگىش سىرتقى جانە ىشكى ساياساتىنىڭ حالىقارالىق قوعامداستىقتا جوعارى باعالاناتىنىنىڭ ناقتى دالەلى بولدى دەۋ ورىندى. بۇۇ جارعىسى بويىنشا جاھاندىق قاۋىپسىزدىك پەن بەيبىتشىلىكتى ساقتاۋعا وكىلەتتەنگەن ەڭ ماڭىزدى ساياسي ورگاننىڭ قۇرامىنا ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرى اراسىندا تاريحتا ءبىرىنشى بولىپ قازاقستاننىڭ سايلانۋى ءبىزدىڭ كوكىرەگىمىزگە ماقتانىش سەزىمىن ۇيالاتادى. بۇل بارشا قازاقستاندىقتار ءۇشىن ماڭىزدى تاريحي وقيعا, ەستە قالار ءسات دەگىم كەلەدى. كەلدىباي ەسپاعامبەتوۆ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم كەڭەسى اقتوبە وبلىستىق فيليالىنىڭ توراعاسىۇلگى
قازاقستاننىڭ الىستاعى الىپ شاھار – نيۋ-يورك تورىندە, بۇۇ شەڭبەرىندە توپ جارۋى – تۋعان ەلىمىزدىڭ ءتول تاريحىندا قالاتىن ءسات. بۇۇ باس اسسامبلەياسىندا وتكەن جيىن سوڭىندا قازاقستاننىڭ اتالمىش ۇيىمنىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە 2017-2018 جىلدارعا ۋاقىتشا مۇشە بولىپ سايلانعانىن جاريالادى. ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرى اراسىنان ەڭ ءبىرىنشى بولىپ بيىك ورىننان كورىنۋ – ەلىمىز ءۇشىن ءوز الدىنا بولەك بەدەل. ال, ول مارتەبە جايدان-جاي كەلە سالعان جوق. الەم مەملەكەتتەرىنىڭ ءبىزدى قولداپ داۋىس بەرۋ ناتيجەسىندە جەڭىسكە جەتىپ, باسەكەلەستەردەن باسىم تۇستىك. داۋىس بەرۋ قۇقىعىنا يە 140-قا جۋىق مەملەكەتتىڭ قازاقستاندى لايىق كورگەندىگى, شىندىعىندا قۋانارلىق جايت. ال ەلىمىزدىڭ باسەكەلەسى تايلاند كورولدىگىنىڭ ەنشىسىنە بار بولعانى 50 داۋىس تيگەن ەكەن. بۇل جەڭىسكە قازاقستانداعى بەيبىت ءومىر, سان ۇلتتاردىڭ ءوزارا بىرلىكتە تاعدىر كەشۋى, يادرولىق قارۋسىزدانۋ جولىنداعى تىڭ باستامالارى مەن جەر-جاھاندا بەيبىتشىلىك ماسەلەسىن باستى ورىنعا قويۋعا ۇلەس قوسۋعا تالپىنىسى سەبەپكەر بولدى دەي الامىن. مەن قازاقستاندا ءومىر ءسۇرۋشى جانە وسى ەلدىڭ ازاماتى رەتىندە ەلىمىزدەگى مامىراجاي تۇرمىستى جوعارى باعالايمىن, ءارى ونى ەشقاشان كولەڭكە شالماۋىنا ءمۇددەلىمىن. سول سەبەپتى ءبىزدىڭ ەلىمىزدەگى بەيبىتشىلىك باعىتىنداعى ۇستانىم مەن ۇلگى وزگەلەرگە ساباق بولار ءجونى بار دەپ ويلايمىن. اقمارال زەيىلوۆا, ماڭعىستاۋ وبلىستىق عىلىمي-ادىستەمەلىك جانە مادەني قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ماڭعىستاۋ وبلىسىۇلتتىق رۋحتىڭ كۇشى
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە ۋاقىتشا مۇشە بولىپ سايلانعانىن ەل گازەتى «ەگەمەننەن» وقىپ قاتتى قۋاندىق. شىنى كەرەك, ءبىز سپورتشىلار الەمدىك دەڭگەيدە ەل مەرەيىن كوتەرۋ, كوك بايراقتى جەلبىرەتۋ سەكىلدى قۇندىلىقتاردى جاقسى تۇسىنەمىز. سپورتتىڭ قانداي دا ءبىر ءتۇرىنەن وبلىستىق جارىستا توپ جارعان جان رەسپۋبليكالىق باسەكەدە جۇلدىزى جانىپ قۇرلىقارالىق, ءتىپتى الەمدىك جارىستا چەمپيون بولۋدى ارماندايدى. سول ارمانىنىڭ ۋاقىتىن بەلگىلەپ الدىنا ماقسات ەتىپ قويادى. ناتيجەسىندە ۇلتتىق رۋحتان بويىنا الاپات كۇش الىپ, ماڭدايى جارقىراپ تۇرادى. ەلىمىزدىڭ ساياسي ارەنادا بيىككە كوتەرىلگەنىن قازاقى جالپاق تىلمەن وسىلاي دا تۇسىنۋگە بولاتىن شىعار. قۇدايعا شۇكىر, نيۋ-يوركتە بۇۇ باس اسسامبلەياسىندا ەلىمىزدىڭ مەرەيى ارتتى. قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە ۋاقىتشا مۇشەلىككە ۇمىتكەر بولعان قازاقستان ءۇشىن 28 ماۋسىم كۇنى 138 مەملەكەتتىڭ جاقتاپ داۋىس بەرگەنىن قالاي ماقتانىپ ايتساق تا ارتىق بولمايدى. سەبەبى, بۇۇ جارعىسى بويىنشا جاھاندىق قاۋىپسىزدىك پەن بەيبىتشىلىكتى ساقتاۋعا وكىلەتتەنگەن ەڭ ماڭىزدى ساياسي ورگاننىڭ قۇرامىنا ەنۋ وڭاي ەمەس. بىلە بىلسەك, ءبىزدىڭ ەلىمىز ورتالىق ازيا تاريحىندا ءبىرىنشى بولىپ وسىنداي ۇلكەن سەنىمگە يە بولىپ وتىر. ءدال وسى ءساتتە مەنىڭ ويىما ەلباسىنىڭ قازاقستاندى ازيا بارىسىنا تەڭەگەنى تۇسەدى. سوندىقتان ءبىز جەتىسۋلىقتار مۇنى دا جاقسىلىقتىڭ بەلگىسى دەپ سانايمىز. ويتكەنى, مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ الەمدىك ساياساتتاعى بەدەلىنىڭ بيىك تە مىعىم ەكەنىن مىنا قۋانىش راستاپ وتىر. تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ 25 جىلدىعىندا ەل قۋانىشىنا قۋانىش قوسىلىپ, ەڭ باستىسى ايرانداي ۇيىپ وتىرعان ەلىمىزدىڭ قاۋىپسىزدىگى بەرىك ساقتالعان ۇستىنە ساقتالا تۇسكەنىنە تاعى ءبىر مارتە كوزىمىز جەتە ءتۇستى. تۇراتبەك شاراپيەۆ, الماتى وبلىستىق دەنە- شىنىقتىرۋ جانە سپورت باسقارماسىنىڭ باسشىسى تالدىقورعانىرگەلى جۇرت ەكەنىمىزدى تاعى ءبىر دالەلدەدىك
جاندار كارىباەۆ, جامبىل وبلىستىق قوعامدىق كەڭەستىڭ توراعاسى قازاقستان العاش رەت بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ 2017-2018 جىلدارعا تۇراقتى ەمەس مۇشەسى بولىپ سايلانعانىن, باس اسسامبلەيادا وتكەن داۋىس بەرۋ كەزىندە قازاقستان 138 مەملەكەتتىڭ قولداۋىنا يە بولعانىن ەستىپ, قۋانىشتان مەرەيىمىز تاسىپ, مارتەبەمىز ارتىپ وتىر. مۇنى سىندارلى ساياساتتا داڭعىل جول سالا بىلگەن ەلباسىمىزدىڭ ەرەن ەڭبەگىمەن كەلگەن بارشا ەلىمىزدىڭ جەڭىسى, جەتىستىگى دەپ ۇققانىمىز ابزال. كوشباسشىمىز نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى باستاعان وتاندىق ديپلوماتيانىڭ جەمىستى جۇمىسىنىڭ ناتيجەسىندە وسىنداي بيىكتى باعىندىرىپ وتىرمىز. بۇل تاريحي وقيعا بۇكىل الەم تانىعان سىرتقى ساياساتى سىندارلى ەل ەكەنىمىزدى تاعى ءبىر دالەلدەپ بەردى. بۇل جەتىستىككە جەتۋ جولىندا قازاقستاندىق ديپلوماتتار كورپۋسى, قوعام قايراتكەرلەرى ايانباي ەڭبەك ەتىپ, ولشەۋسىز ۇلەستەرىن قوسا ءبىلدى. سوندىقتان دا, ەل بولىپ ايتۋلى وقيعانىڭ باعاسىن ءبىلىپ, مەرەيلى جاۋاپكەرشىلىگىن سەزىنگەنىمىز ءلازىم. ءيا, سان زۇلماتتان امان شىققان ۇلتىمىز بۇگىنگى كۇنى ارايلاپ اتقان ازات تاڭىن كورىپ وتىر. ەل بولىپ, كەرەگەمىزدى كەڭگە جايىپ, كورشى مەملەكەتتەرمەن تەرەزەمىزدى تەڭەستىردىك. اينالاسى شيرەك عاسىردىڭ ىشىندە مەملەكەتىمىزدىڭ جاڭا استاناسىن الەمگە پاش ەتتىك. ەقىۇ-عا توراعا بولىپ سايلاندىق, سارىارقا توسىندە سامميت وتكىزىپ, الەمدەگى بەدەلىمىزدىڭ قانداي ەكەنىن انىقتادىق. ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ كورەگەن ساياساتىنىڭ ارقاسىندا قازاقستان ەۋروپا مەن ازيا اراسىنداعى كوپىر رەتىندە ماڭىزدى ءرول اتقارا وتىرىپ, ورتالىق ازياداعى دامۋ مەن تۇراقتىلىققا ءوز ۇلەسىن قوستى. حالىقارالىق قوعامداستىق يادرولىق قارۋدى تاراتپاۋ جانە تۇراقتى دامۋ ىسىنە قوسقان ەلىمىزدىڭ ۇلەسىن مويىندادى. بۇگىندە الەمدە دامۋدىڭ بالامالى يدەيالارىنا دەگەن زور سۇرانىس بار. وسى تۇرعىدان العاندا نۇرسۇلتان نازارباەۆ الەمدىك ءمانى بار باستامالاردىڭ قۋاتتى گەنەراتورىنا اينالىپ قانا قويماي, تاۋەلسىز قازاقستاندى الەمگە تانىتىپ, بەدەلىن ءوسىرىپ كەلەدى. «قازاقستاننىڭ بۇگىنگى جوعارى حالىقارالىق بەدەلى – بۇل ىشكى جەتىستىكتەرىمىزدىڭ, دايەكتى بەيبىتسۇيگىش ساياساتىمىزدىڭ, سونداي-اق يادرولىق قارۋدان باس تارتۋ, ازياداعى ءوزارا ىقپالداستىق جانە سەنىم شارالارى ءجونىندەگى كەڭەس, الەمدىك دىندەر ليدەرلەرىنىڭ سەزدەرىن وتكىزۋ, تاجىكستانداعى, اۋعانستانداعى, يراكتاعى انتيتەررورلىق كۇرەسكە جانە ءبىتىمگەرشىلىك ميسسيالارعا قاتىسۋ سەكىلدى ءىرى حالىقارالىق باستامالاردىڭ تىكەلەي ءناتيجەسى» دەپ ەلباسىمىز ايتقانداي, بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ 2017-2018 جىلدارعا تۇراقتى ەمەس مۇشەسى بولىپ سايلانعانىمىز ەركىندىكسۇيگىش ەگەمەن ەلىمىزدىڭ تاريحىنداعى كوڭىل مارقايار تولايىم تابىستارىمىزدىڭ جارقىن كورىنىسى ەكەندىگى داۋسىز. تارازءبارىمىز ءۇشىن تاريحي جەڭىس
كەيىنگى جىلدارى جەر شارى اسا مازاسىزدانىپ كەتتى. تەرروريستىك اكتىلەر كۇتپەگەن جەرلەردەن بۇرق ەتە قالادى. جاقىندا عانا ىستانبۇل اۋەجايىندا بولعان جارىلىس لاڭكەستەردە ادامدىق قاسيەت, وتان دەگەن ۇعىم جوقتىعىن كورسەتتى. پلانەتامىزدىڭ ىزگى ويلى ادامدارىنا مىڭداعان حالىقتى قايعىنىڭ كوز جاسىنا سۋاراتىن قانقۇيلى سوعىس ەمەس, بەيبىت ءومىر كەرەك. ءبىزدىڭ قازاقستانىمىز وسى ماقساتقا قىزمەت ەتىپ كەلەدى. ءوز باسىم بۇۇ-نىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە تۇراقتى ەمەس مۇشە بولۋ جولىندا 138 مەملەكەتتىڭ قازاقستان پايداسىنا داۋىس بەرۋىن بەيبىتشىلىكتى ساقتاۋعا بەرىلگەن داۋىس دەپ قابىلدايمىن. قازاقستاننىڭ بۇۇ-نىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ قۇرامىنا تۇراقتى ەمەس مۇشە بولۋى – تاريحي جەڭىس. ەلىمىزدىڭ, ەلباسىنىڭ جەڭىسى. ءبىزدىڭ ەلىمىز – ورتالىق ازياداعى بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ قۇرامىنا سايلانعان تۇڭعىش مەملەكەت. بۇل جەڭىسكە جەتۋ جولىندا قازاق ەلى كوپ ەڭبەكتەندى. جاعىمدى جاڭالىقتى وڭىردەگى ءتۇرلى ۇلتتار مەن ۇلىس وكىلدەرى دە قۋانا قابىلدادى. قازاقستان – يادرولىق قارۋدان سانالى تۇردە باس تارتقان بىردەن-ءبىر مەملەكەت. قىرىپ-جويۋعا باعىتتالعان قارجى سوعىس ءورتىن تۇتاتۋعا ەمەس, بەيبىت ماقساتقا جۇمسالۋى كەرەك. ءبىزدىڭ مەملەكەت باسشىمىز نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ الەمدىك ساياسات ارەناسىندا وسىنداي ىزگى نيەت, بيىك پاراساتىمەن ايدىندانىپ تۇر. بۇل – ەلىمىزدىڭ دە, ەلباسىمىزدىڭ دا جەڭىسى. ول بەيبىتشىلىك جولىندا قىرۋار جۇمىستار جاساپ جاتىر. حاسان باتسيەۆ, «ۆايناح» چەشەن- ينگۋش ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىقۋانىشپەن قابىلدادىق
قازاقستاندىقتار ەلىمىزدىڭ بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەسى بولىپ سايلانۋىن ۇلكەن قۋانىشپەن قابىلدادى. بۇل – بارشامىزدىڭ جۇرەگىمىزدى جىلىتقان جاعىمدى جاڭالىق بولدى. بۇۇ باس اسسامبلەياسىندا قازاق ەلى 138 داۋىس جيناپ, تايلاندتىڭ الدىنا شىقتى. جالپى, بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراقتى ەمەس مۇشەسى بولىپ سايلانۋ – تاريحي وقيعا. اتالعان قاۋىپسىزدىك كەڭەسى الەمدىك بەيبىتشىلىك پەن قاۋىپسىزدىككە قاۋىپ توندىرەتىن, حالىقارالىق قاقتىعىستارعا سوقتىرۋى ىقتيمال كەز كەلگەن داۋ-شاردى زەرتتەۋگە وكىلەتتى ۇيىم. قاۋىپسىزدىك پەن بەيبىتشىلىكتى قولداۋ بويىنشا قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ قىزمەتى قۇقىق بۇزۋشى مەملەكەتتەرگە قارسى سانكتسيالاردى انىقتاۋمەن دە اينالىسادى. سوندىقتان قازاقستاننىڭ كەڭەسكە تۇراقتى ەمەس مۇشە بولىپ ەنۋى تاريحي جەتىستىك. بۇل – ەرتەدەگى تولە بي, قازىبەك بي, حاكىم ابايلاردىڭ ءتۇيىندى سوزدەرى مەن تولعاقتى ويلارىنان باستاپ, الاش قايراتكەرلەرىنىڭ ساياسي قىزمەتتەرىمەن جالعاسقان, تامىرىن تەرەڭنەن الاتىن ەلىمىزدىڭ ديپلوماتيالىق قىزمەتىنە بەرىلگەن بيىك باعا. 2017-2018 جىلدارعا قازاقستاننىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە تۇراقتى ەمەس مۇشەلىككە سايلانۋىن ەلىمىزدىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بۇكىل الەمگە بەيبىتشىلىكتى ناسيحاتتاعان اۋقىمدى جۇمىسىنىڭ ناتيجەسى دەپ بىلەمىن. ياعني, تاۋەلسىز مەملەكەت رەتىندە قالىپتاسقان 25 جىل ءىشىندەگى ساياسي شەشىمدەردىڭ الەمدىك قاۋىمداستىق الدىنداعى ءبىر قورىتىندىسى. سونداي-اق, ەلباسىنىڭ ادامزات قاسىرەتىنىڭ وشاعىنا اينالعان سەمەي پوليگونىن جابۋ جانە قازاقستاننىڭ يادرولىق قارۋدان ءوز ەركىمەن باس تارتۋ جونىندەگى تاريحي شەشىمىنىڭ ناتيجەسى دەۋگە دە بولادى. مەملەكەت باسشىسى ەلىمىزدىڭ اتالعان ميسسيا اياسىندا بىلتىر بۇۇ سەسسياسىندا جاريالاعان «الەم.ءححى عاسىر» مانيفەسىن ىلگەرىلەتۋگە ىلكىمدى جۇمىس جۇرگىزىلەتىنىن جەتكىزدى. بۇل دا شىن مانىندە ۇلت بولىپ تولىسقاندىعىمىزدىڭ بەلگىسى. قازاقستاننىڭ قاراپايىم ازاماتى رەتىندە تاريح ءۇشىن وسىنداي قىسقا, قاس-قاعىم ۋاقىتتا ەلىمىزدىڭ الەمنىڭ دامىعان الىپ مەملەكەتتەرىمەن ءبىر ساتىدا تۇرۋعا قول جەتكىزگەنىنە ماقتانامىن. مۇرات حامزين, ارداگەر كەنشى, زەينەتكەر سەمەيالەمدىك قوعامداستىقتىڭ سەلكەۋسىز سەنىمى
قازاقستاننىڭ الەمدىك قوعامداستىق اراسىنداعى ءار قادامى ۇلكەن ىستەردەن ۇمىتتەندىرەدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ امەريكاعا ساپارى كەزىندە جاريا ەتىلگەن «الەم. ءححى عاسىر» مانيفەسىن جاريالاعانى دا كۇنى كەشە سياقتى ەدى. سول مانيفەستەگى بەيبىتشىلىك پەن قارۋسىزدانۋعا باعىتتالعان باياندى باستامالارىنىڭ جالعاسىنداي قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازيا توبى مەملەكەتتەرىنىڭ اتىنان بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە 2017-2018 جىلدارعا تۇراقتى ەمەس مۇشە بولىپ سايلانۋى ەگەمەن ەلىمىزدىڭ ەڭسەسىن كوتەرىپ تاستادى. بۇل بارشا قازاقستاندىقتار ءۇشىن قۋانىشتى دا تاريحي وقيعا بولدى. بۇۇ-داعى داۋىس بەرۋگە قاتىسقانداردىڭ اراسىنان 138 مەملەكەتتىڭ قازاقستاننىڭ كانديداتۋراسىن قولداۋى ەلىمىزدىڭ الەمدىك ساياسي ارەناداعى سالماعىن ارتتىرا تۇسەدى. مۇنىڭ ءوزى بەيبىتقاتار ءومىر ءسۇرۋ ساياساتىن ۇستانا وتىرىپ, تىنىشتىقتىڭ تۇعىرىن بەكىتەتىن باياندى باستامالار جاساپ كەلە جاتقان ەلباسىنىڭ ساليقالى ساياساتىنىڭ ارقاسى. ەلىمىز ەگەمەندىك العاننان بەرگى ۋاقىتتا الدىنا ۇلكەن ماقساتتار قويىپ كەلەدى. ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ الەمدەگى وتىز دامىعان مەملەكەتتىڭ قاتارىنان كورىنۋگە تالپىنۋى قۇر ايتىلا سالعان ءسوز ەمەس. مەملەكەت باسشىسى «بەس ينستيتۋتتىق رەفورما» 100 ناقتى قادام» ۇلت جوسپارىندا بۇعان قالاي جەتۋدىڭ جولدارىن ايقىنداپ, ناقتىلاپ بەردى. الەمدىك قارجى داعدارىسى جاعدايىندا دا دامۋعا باعىت ۇستاپ وتىرعان ەلىمىزدە وعان بەرىك نەگىز بار. دۇنيە جۇزىندەگى ەڭ ساليقالى ساياسي ورگانعا كىرۋى, 15 مەملەكەتتەن قۇرالعان بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە ەركىن ەنۋى قازاقستاننىڭ الەمدىك ساياساتتاعى ورنى ايرىقشا ەكەنىن كورسەتسە كەرەك. جانىمىزعا جاعىمدى جاقسىلىق حابارمەن ىلە-شالا قازاقستاننىڭ بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ 2017-2018 جىلدارداعى تۇراقتى ەمەس مۇشەلىگىنە سايلانۋىنا بايلانىستى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ ءۇندەۋى جاريالاندى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءۇندەۋدە «بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە سايلانۋ – بۇكىل قازاقستان حالقىنىڭ ەڭبەك ءسىڭىرگەن تابىسى. بۇل – ۇلت تولىسقاندىعىنىڭ كورسەتكىشى. ءبىز بەيبىتشىلىك پەن ىنتىماقتاستىقتىڭ ورتاق قۇندىلىقتارىن ىلگەرىلەتۋگە قابىلەتتى جاۋاپكەرشىلىكتى مەملەكەت رەتىندە وزدەرىنىڭ داۋىستارىن قازاقستاننىڭ كانديداتۋراسىنا بەرگەن بارلىق ەلگە ريزاشىلىعىمىزدى ءبىلدىرەمىز. ءبىزدىڭ رەسپۋبليكامىز بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىندەگى وكىلەتتىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءجونىندەگى قۇرمەتتى ميسسياسىن لايىقتى ورىندايتىنىنا سەنىمدىمىن» دەۋى دە سوندىقتان. قازاقستاننىڭ يادرولىق قارۋدان باس تارتقان, بەيبىت باستامالارعا ۇدايى ۇيىتقى بولىپ كەلە جاتقانىن الەم تانىدى. بۇل اقيقاتتان ەشكىم دە اتتاي المايدى. مۇنىڭ ءبارى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بەيبىتشىلىكتى نىعايتۋعا باعىتتالعان سارابدال ساياساتى مەن ۇلاعاتتى ۇستانىمدارىنىڭ ارقاسى دەۋ ورىندى. قاسىمجان بايساداقوۆ, قازاقستان جۋرناليستەر وداعى اقتوبە وبلىستىق فيليالىنىڭ توراعاسى اقتوبە وبلىسىءبارىمىز ءۇشىن تاريحي جەڭىس
كەيىنگى جىلدارى جەر شارى اسا مازاسىزدانىپ كەتتى. تەرروريستىك اكتىلەر كۇتپەگەن جەرلەردەن بۇرق ەتە قالادى. جاقىندا عانا ىستانبۇل اۋەجايىندا بولعان جارىلىس لاڭكەستەردە ادامدىق قاسيەت, وتان دەگەن ۇعىم جوقتىعىن كورسەتتى. پلانەتامىزدىڭ ىزگى ويلى ادامدارىنا مىڭداعان حالىقتى قايعىنىڭ كوز جاسىنا سۋاراتىن قانقۇيلى سوعىس ەمەس, بەيبىت ءومىر كەرەك. ءبىزدىڭ قازاقستانىمىز وسى ماقساتقا قىزمەت ەتىپ كەلەدى. ءوز باسىم بۇۇ-نىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە تۇراقتى ەمەس مۇشە بولۋ جولىندا 138 مەملەكەتتىڭ قازاقستان پايداسىنا داۋىس بەرۋىن بەيبىتشىلىكتى ساقتاۋعا بەرىلگەن داۋىس دەپ قابىلدايمىن. قازاقستاننىڭ بۇۇ-نىڭ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ قۇرامىنا تۇراقتى ەمەس مۇشە بولۋى – تاريحي جەڭىس. ەلىمىزدىڭ, ەلباسىنىڭ جەڭىسى. ءبىزدىڭ ەلىمىز – ورتالىق ازياداعى بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ قۇرامىنا سايلانعان تۇڭعىش مەملەكەت. بۇل جەڭىسكە جەتۋ جولىندا قازاق ەلى كوپ ەڭبەكتەندى. جاعىمدى جاڭالىقتى وڭىردەگى ءتۇرلى ۇلتتار مەن ۇلىس وكىلدەرى دە قۋانا قابىلدادى. قازاقستان – يادرولىق قارۋدان سانالى تۇردە باس تارتقان بىردەن-ءبىر مەملەكەت. قىرىپ-جويۋعا باعىتتالعان قارجى سوعىس ءورتىن تۇتاتۋعا ەمەس, بەيبىت ماقساتقا جۇمسالۋى كەرەك. ءبىزدىڭ مەملەكەت باسشىمىز نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ الەمدىك ساياسات ارەناسىندا وسىنداي ىزگى نيەت, بيىك پاراساتىمەن ايدىندانىپ تۇر. بۇل – ەلىمىزدىڭ دە, ەلباسىمىزدىڭ دا جەڭىسى. ول بەيبىتشىلىك جولىندا قىرۋار جۇمىستار جاساپ جاتىر. حاسان باتسيەۆ, «ۆايناح» چەشەن- ينگۋش ەتنومادەني بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىشاتتىق كەرنەگەن ءسات
ارينە, بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسى قىزمەتىنە قاتىسۋ – ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق دارەجەدەگى بەدەلى. جالپى, بۇعان دەيىن ورتالىق ازياداعى ەشبىر ەل بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە سايلانىپ كورمەگەن. ەندى ەلىمىزدىڭ ازيا اتىنان مۇشە بولۋى ەرەكشە قۇرمەت, ماقتانىش قوي. ال, بۇعان سەبەپ بولعان العىشارتتاردىڭ ءبىرى اقش-تاعى يادرولىق قاۋىپسىزدىك جونىندەگى سامميتتە جاريالانعان ەلباسىنىڭ «الەم. ءححى عاسىر» مانيفەسىنىڭ بۇۇ-نىڭ رەسمي قۇجاتىنا اينالۋى دەر ەدىم. ياعني, ەلباسى مانيفەسىنىڭ ىقپالى زور, اسا ماڭىزدى بولعانى. بۇعان دەيىن ەلىمىز يادرولىق ارسەنالدان باس تارتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. وسى تۇستا ەلباسىنىڭ دا حالىقارالىق الاڭداعى تۇلعاسى ايقىن, انىق كورىندى. ەندى مىنە, ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعى قارساڭىندا ەلىمىز ءۇشىن ماقتاناتىن ماڭىزدى شەشىم ومىرگە كەلدى. مۇنى ىشكى جانە سىرتقى ساياساتتاعى ۇلكەن تابىسىمىز دەپ تۇسىنەمىن. بۇل مەملەكەت باسشىسىنىڭ جاھاندىق جانە وڭىرلىك قاۋىپسىزدىكتىڭ وزەكتى تاقىرىپتارى بويىنشا 2015 جىلى بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ مىنبەرىندە سويلەگەن سوزدەرىنىڭ, بيىل يادرولىق قارۋسىزدانۋدىڭ جاھاندىق سامميتىندە ايتىلعان سوڭعى باستامالارىنىڭ ءناتيجەسى ەكەنى ءسوزسىز. بۇل شەشىم قاۋىپسىزدىك سالاسىنداعى جاھاندىق كۇن ءتارتىبىن قالىپتاستىرۋعا, جالپى, ورتالىق ازيا ءوڭىرىنىڭ ماسەلەلەرىن حالىقارالىق دەڭگەيگە شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سەرىك كارىم, جۋرناليست, اۋداندىق «اققۋ ءۇن» گازەتىنىڭ قىزمەتكەرى پاۆلودار وبلىسى, لەبياجى اۋدانى
