ەلىمىزدىڭ بىرىڭعاي ەنەرگەتيكالىق جۇيەسىنەن اۋلاق جاتقان اۋماقتاردىڭ ءبىرى – ورال ءوڭىرى. بۇعان دەيىن قالىپتاسىپ قالعان مۇنداي جاعداي باتىسقازاقستاندىقتاردىڭ بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە رەسەي ەنەرگەتيكتەرىنە كىرىپتار بولىپ قالۋىنا اكەلىپ سوقتىردى. ال كىسىدەگىنىڭ كىلتى قاي كەزدە دە وڭاي اشىلا قويماعان. حالقىمىزدىڭ «كىسىدەگىنىڭ كىلتى – اسپاندا» دەۋىنىڭ ارعى استارىندا دا وسىنداي سىر جاتسا كەرەك.
دەگەنمەن, بيىلعى جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا باتىس قازاقستان وبلىسى ەنەرگەتيكالىق تاۋەلسىزدىككە يە بولدى. بۇعان قالاي قول جەتتى؟ بۇل ساۋال توڭىرەگىندە ويىمىزدى ءسال تارقاتىڭقىراپ ايتقانىمىز ءجون سەكىلدى. ەندەشە, ماسەلەنىڭ ءمانىسى تومەندەگىشە دەۋگە بولادى. وبلىس اۋماعىندا بۇعان دەيىن ەكى گاز-تۋربينالى ەلەكتر ستانساسى جۇمىس ىستەپ كەلدى. ونىڭ ءبىرى قاراشىعاناق گاز كوندەنساتتى كەن ورنى اۋماعىندا ورنالاسسا, ەكىنشىسى ورال جىلۋ ەلەكتر ورتالىعى جانىنداعى گاز-تۋربينالى قوندىرعى.
دۇرىس دەلىك. الايدا, بۇعان دەيىن وزدەرىنەن اۋىسقان ەلەكتر قۋاتىن تۇتاستاي وبلىس اۋماعىنا دا اۋىستىرىپ كەلگەن كەنىشتەگى ستانسا اپاتتىق-تەحنيكالىق سەبەپتەرمەن ءبىراز ۋاقىت تۇرىپ قالۋىنا بايلانىستى وڭىردە ەلەكتر ەنەرگياسىن تۇتىنۋ جونىندە كۇردەلى جاعداي قالىپتاسا باستادى. وسىلايشا كورشىلەرگە تاۋەلدىلىك دەڭگەيى وسە ءتۇستى. ەندى بۇگىنگى كۇنى ورىن العان وسى كەلەڭسىز كورىنىس رەتتەلىپ, اتالعان ستانسا قايتادان بۇرىنعى قۋاتىندا جۇمىس ىستەۋگە كوشتى.
ەكىنشىدەن, 2016 جىلدىڭ 31 ناۋرىزىندا وبلىس كولەمىندەگى ءۇشىنشى گاز-تۋربينالى ءىرى نىساندى مەملەكەتتىك كوميسسيا قابىلداپ الدى. بۇل «باتىس پاۋەر» جشس «ورال گتەس-200» گاز-تۋربينالى ەلەكتر ستانساسى دەپ اتالادى. وسى كۇننەن كەيىن كوپ كەشىكپەي, ياعني 2016 جىلدىڭ 15 ءساۋىرىنەن باستاپ اتالعان ستانسا وبلىسقا قاجەتتى ەلەكتر ەنەرگياسىن وندىرە باستادى. قالپىنا كەلگەن قاراشىعاناقتاعى الدىڭعى گتەس پەن زەلەنوۆ اۋدانىنىڭ نوۆەنكي اۋىلى اۋماعىندا ىسكە قوسىلعان سوڭعى گتەس-ءتىڭ كۇشىن قوسا العاندا ءوڭىردىڭ تولىقتاي ەنەرگەتيكالىق دەربەستىككە قول جەتكىزگەنى ءمالىم بولدى. ستانسانىڭ اتالعان اۋىلدا ورنالاسۋىنىڭ باستى ءبىر سەبەبى, ءدال وسى جەردەن گاز-تۋربينالى كەشەن «كەگوك» اق-تىڭ ماگيسترالدى ەلەكتر جەلىسىنە قوسىلا الادى. وندىرىلگەن قۋات وسى جەلى ارقىلى پايدالانۋشىلارعا بەرىلمەك. تابيعي گازبەن جۇمىس جاسايتىن ستانسادا تۋربينادان شىعاتىن ىستىق گازدى پايدالانۋ ەسەبىنەن وسى ماڭايدا جىلىجايلار سالۋ جوبالارى دا قوسا قاراستىرىلعان.
ەندەشە, جايىقتىڭ بويىن جايلاعان قالىڭ ەلدىڭ ەنەرگەتيكالىق تاۋەلسىزدىككە يە بولۋىنا سەپتىگىن تيگىزگەن سوڭعى ستانسانىڭ جاي-كۇيىنە ءسال كەڭىرەك توقتالعانىمىز ارتىقتىق ەتپەسە كەرەك. بۇل ءىرى كەشەننىڭ قۇرىلىسى ەكى كەزەڭنەن تۇرادى. جوعارىدا ايتىلعانداي, ونىڭ ءبىرىنشىسى بۇگىنگى كۇنى ەلەكتر ەنەرگياسىن وندىرۋگە كىرىستى. ونىڭ قۋاتى – 100 مەگاۆاتت. ەكىنشى كەزەڭ بويىنشا تاعى دا وسىنداي كولەمدە ەلەكتر قۋاتى الىنباق. ونى تولىق جۇزەگە اسىرۋ الداعى 2017-2019 جىلدارعا ەسەپتەلگەن, دەدى گازەت تىلشىسىنە باتىس قازاقستان وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق باسقارماسى باسشىسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى مۇرات بايمەنوۆ.
سالا جەتەكشىسىنىڭ سوزىنەن تاعى ءبىر تۇسىنگەنىمىز, جالپى ءمولشەرى 200 مەگاۆاتتىق ەكى تۋربينا ورناتىلعان كەزدە وبلىس ءوزىن ەلەكتر قۋاتىمەن تولىق قامتىپ قانا قويماي, وزىنەن ارتىلعانىن ەكسپورتتاۋعا مۇمكىندىك الماق. مامانداردىڭ تۇجىرىمداۋىنشا, الەمگە تانىمال امەريكالىق «دجەنەرال ەلەكتريك» كومپانياسىنىڭ گاز تۋربينالارى وسىنداي ءوندىرىستەگى جوعارى تەحنيكالىق كەشەن بولىپ تابىلادى ەكەن. ونىڭ سالماعى 198 توننانى قۇرايدى. بۇعان فرانتسيانىڭ «Aisthom» كومپانياسىندا شىعارىلعان سالماعى 145 توننا تارتاتىن گەنەراتوردى قوسىڭىز. سونداي-اق, قوسالقى قوندىرعىلار مەن ماتەريالدار دا الەمنىڭ جەتەكشى كومپانيالارىندا شىعارىلعان.
مىنە, مىقتى, سەنىمدى جانە قاۋىپسىزدىك دەڭگەيى جوعارى گاز-تۋربينالى ەلەكتر ستانساسى دەپ وسىنى ايتىڭىز.
تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان»
باتىس قازاقستان وبلىسى
سۋرەتتە: «باتىس پاەۋر» گاز-تۋربينالى ستانساسىنان كورىنىس
ەلىمىزدىڭ بىرىڭعاي ەنەرگەتيكالىق جۇيەسىنەن اۋلاق جاتقان اۋماقتاردىڭ ءبىرى – ورال ءوڭىرى. بۇعان دەيىن قالىپتاسىپ قالعان مۇنداي جاعداي باتىسقازاقستاندىقتاردىڭ بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە رەسەي ەنەرگەتيكتەرىنە كىرىپتار بولىپ قالۋىنا اكەلىپ سوقتىردى. ال كىسىدەگىنىڭ كىلتى قاي كەزدە دە وڭاي اشىلا قويماعان. حالقىمىزدىڭ «كىسىدەگىنىڭ كىلتى – اسپاندا» دەۋىنىڭ ارعى استارىندا دا وسىنداي سىر جاتسا كەرەك.
دەگەنمەن, بيىلعى جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا باتىس قازاقستان وبلىسى ەنەرگەتيكالىق تاۋەلسىزدىككە يە بولدى. بۇعان قالاي قول جەتتى؟ بۇل ساۋال توڭىرەگىندە ويىمىزدى ءسال تارقاتىڭقىراپ ايتقانىمىز ءجون سەكىلدى. ەندەشە, ماسەلەنىڭ ءمانىسى تومەندەگىشە دەۋگە بولادى. وبلىس اۋماعىندا بۇعان دەيىن ەكى گاز-تۋربينالى ەلەكتر ستانساسى جۇمىس ىستەپ كەلدى. ونىڭ ءبىرى قاراشىعاناق گاز كوندەنساتتى كەن ورنى اۋماعىندا ورنالاسسا, ەكىنشىسى ورال جىلۋ ەلەكتر ورتالىعى جانىنداعى گاز-تۋربينالى قوندىرعى.
دۇرىس دەلىك. الايدا, بۇعان دەيىن وزدەرىنەن اۋىسقان ەلەكتر قۋاتىن تۇتاستاي وبلىس اۋماعىنا دا اۋىستىرىپ كەلگەن كەنىشتەگى ستانسا اپاتتىق-تەحنيكالىق سەبەپتەرمەن ءبىراز ۋاقىت تۇرىپ قالۋىنا بايلانىستى وڭىردە ەلەكتر ەنەرگياسىن تۇتىنۋ جونىندە كۇردەلى جاعداي قالىپتاسا باستادى. وسىلايشا كورشىلەرگە تاۋەلدىلىك دەڭگەيى وسە ءتۇستى. ەندى بۇگىنگى كۇنى ورىن العان وسى كەلەڭسىز كورىنىس رەتتەلىپ, اتالعان ستانسا قايتادان بۇرىنعى قۋاتىندا جۇمىس ىستەۋگە كوشتى.
ەكىنشىدەن, 2016 جىلدىڭ 31 ناۋرىزىندا وبلىس كولەمىندەگى ءۇشىنشى گاز-تۋربينالى ءىرى نىساندى مەملەكەتتىك كوميسسيا قابىلداپ الدى. بۇل «باتىس پاۋەر» جشس «ورال گتەس-200» گاز-تۋربينالى ەلەكتر ستانساسى دەپ اتالادى. وسى كۇننەن كەيىن كوپ كەشىكپەي, ياعني 2016 جىلدىڭ 15 ءساۋىرىنەن باستاپ اتالعان ستانسا وبلىسقا قاجەتتى ەلەكتر ەنەرگياسىن وندىرە باستادى. قالپىنا كەلگەن قاراشىعاناقتاعى الدىڭعى گتەس پەن زەلەنوۆ اۋدانىنىڭ نوۆەنكي اۋىلى اۋماعىندا ىسكە قوسىلعان سوڭعى گتەس-ءتىڭ كۇشىن قوسا العاندا ءوڭىردىڭ تولىقتاي ەنەرگەتيكالىق دەربەستىككە قول جەتكىزگەنى ءمالىم بولدى. ستانسانىڭ اتالعان اۋىلدا ورنالاسۋىنىڭ باستى ءبىر سەبەبى, ءدال وسى جەردەن گاز-تۋربينالى كەشەن «كەگوك» اق-تىڭ ماگيسترالدى ەلەكتر جەلىسىنە قوسىلا الادى. وندىرىلگەن قۋات وسى جەلى ارقىلى پايدالانۋشىلارعا بەرىلمەك. تابيعي گازبەن جۇمىس جاسايتىن ستانسادا تۋربينادان شىعاتىن ىستىق گازدى پايدالانۋ ەسەبىنەن وسى ماڭايدا جىلىجايلار سالۋ جوبالارى دا قوسا قاراستىرىلعان.
ەندەشە, جايىقتىڭ بويىن جايلاعان قالىڭ ەلدىڭ ەنەرگەتيكالىق تاۋەلسىزدىككە يە بولۋىنا سەپتىگىن تيگىزگەن سوڭعى ستانسانىڭ جاي-كۇيىنە ءسال كەڭىرەك توقتالعانىمىز ارتىقتىق ەتپەسە كەرەك. بۇل ءىرى كەشەننىڭ قۇرىلىسى ەكى كەزەڭنەن تۇرادى. جوعارىدا ايتىلعانداي, ونىڭ ءبىرىنشىسى بۇگىنگى كۇنى ەلەكتر ەنەرگياسىن وندىرۋگە كىرىستى. ونىڭ قۋاتى – 100 مەگاۆاتت. ەكىنشى كەزەڭ بويىنشا تاعى دا وسىنداي كولەمدە ەلەكتر قۋاتى الىنباق. ونى تولىق جۇزەگە اسىرۋ الداعى 2017-2019 جىلدارعا ەسەپتەلگەن, دەدى گازەت تىلشىسىنە باتىس قازاقستان وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق باسقارماسى باسشىسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى مۇرات بايمەنوۆ.
سالا جەتەكشىسىنىڭ سوزىنەن تاعى ءبىر تۇسىنگەنىمىز, جالپى ءمولشەرى 200 مەگاۆاتتىق ەكى تۋربينا ورناتىلعان كەزدە وبلىس ءوزىن ەلەكتر قۋاتىمەن تولىق قامتىپ قانا قويماي, وزىنەن ارتىلعانىن ەكسپورتتاۋعا مۇمكىندىك الماق. مامانداردىڭ تۇجىرىمداۋىنشا, الەمگە تانىمال امەريكالىق «دجەنەرال ەلەكتريك» كومپانياسىنىڭ گاز تۋربينالارى وسىنداي ءوندىرىستەگى جوعارى تەحنيكالىق كەشەن بولىپ تابىلادى ەكەن. ونىڭ سالماعى 198 توننانى قۇرايدى. بۇعان فرانتسيانىڭ «Aisthom» كومپانياسىندا شىعارىلعان سالماعى 145 توننا تارتاتىن گەنەراتوردى قوسىڭىز. سونداي-اق, قوسالقى قوندىرعىلار مەن ماتەريالدار دا الەمنىڭ جەتەكشى كومپانيالارىندا شىعارىلعان.
مىنە, مىقتى, سەنىمدى جانە قاۋىپسىزدىك دەڭگەيى جوعارى گاز-تۋربينالى ەلەكتر ستانساسى دەپ وسىنى ايتىڭىز.
تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان»
باتىس قازاقستان وبلىسى
سۋرەتتە: «باتىس پاەۋر» گاز-تۋربينالى ستانساسىنان كورىنىس
جازۋشىلار مەن ونەر يەلەرى جاڭا كونستيتۋتسيا جوباسىن قولدادى
اتا زاڭ • بۇگىن, 14:57
ميلان-كورتينا وليمپياداسىنا قاتىسقان وتانداستارىمىز ەلگە ورالدى
قىسقى سپورت • بۇگىن, 14:39
الماتىدا حالىقارالىق دەڭگەيدەگى تاۋ-شاڭعى كۋرورتى ىسكە قوسىلماق
وليمپيادا • بۇگىن, 14:32
وقۋشىلار ناۋرىزدا 11 كۇن دەمالادى
ءبىلىم • بۇگىن, 14:20
ماڭعىستاۋ وبلىستىق كىتاپحاناسىنىڭ ۇجىمى جاڭا كونستيتۋتسياعا قولداۋ ءبىلدىردى
ايماقتار • بۇگىن, 14:03
شىمبۇلاق پەن ەۋرازيانىڭ ايگىلى كۋرورتتارى جاسىل حارتياعا قول قويدى
تۋريزم • بۇگىن, 13:50
رەفەرەندۋم: داۋىس بەرۋ ۋچاسكەسىن قايدان بىلۋگە بولادى؟
رەفەرەندۋم • بۇگىن, 13:42
پرەزيدەنت ورتالىق رەفەرەندۋم كوميسسياسىنىڭ توراعاسىن قابىلدادى
پرەزيدەنت • بۇگىن, 13:30
وڭىرلەردە سۋ تاسقىنىنا قارسى دايىندىق كۇشەيتىلدى
توتەنشە جاعداي • بۇگىن, 13:22
كەلەشەك وليمپيادالارعا دايىندىق باستالدى ما؟ استانادا جاڭا شاڭعى بازاسى پايدالانۋعا بەرىلدى
وليمپيادا • بۇگىن, 13:10
ماڭعىستاۋلىق ماماندار ءوندىرىس الاڭدارىندا جوعارى تەحنولوگيالىق وپەراتسيالاردى مەڭگەردى
ەكونوميكا • بۇگىن, 13:02
اقتوبە وبلىسىنىڭ بەس اۋىلى اراقتان باس تارتتى
زاڭ مەن ءتارتىپ • بۇگىن, 12:53
«ستراندجا» ءتۋرنيرى: بۇگىن 15 بوكسشىمىز جۇدىرىقتاسادى
بوكس • بۇگىن, 12:36
جامبىل وبلىسىنىڭ كوكتەمگى ەگىن ەگۋ جۇمىستارىنا دايىندىعى قالاي؟
ايماقتار • بۇگىن, 12:20
قىزىلوردا كۇرىشتىڭ ورنىنا ەگەتىن داقىلدى تاڭدادى
ايماقتار • بۇگىن, 12:10