ەرتەڭ ەلورداداعى «استانا-ارەنا» ستاديونىندا VII قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ جالاۋى كوتەرىلەدى
– ەڭ الدىمەن, ءبىزدىڭ الماتىمىز الاتاۋدىڭ باۋرايىن جايلاعان الەمنىڭ اسا كورىكتى قالالارىنىڭ ءبىرى. سان الۋان سۇلۋ تابيعات اياسى مەن تۋريستىك مارشرۋتتار ونىڭ تارتىمدىلىعىن ارتتىرا تۇسكەن. وتكەن جىلى دۇنيە ءجۇزىنىڭ ۋربانيستيكا سالاسىنداعى جەتەكشى عالىمدارى شاھارىمىزدىڭ مىڭ جىلدىعىن ايعاقتاعان قارار قابىلدادى.
قالانىڭ كوز تارتار كورىكتى ورىندارىنىڭ قاتارىندا ءVىى قىسقى ازيا ويىندارى وتەتىن بىرەگەي سپورت كەشەندەرى – بيىك تاۋلى «مەدەۋ» مۇز ايدىنى مەن «شىمبۇلاق» تاۋ شاڭعىسى كۋرورتىن الدىمەن ايتار ەدىك.
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ الماتىنى ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ بەسىگى دەپ اتادى. الماتى تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ تۇڭعىش استاناسى. بۇگىندە ارۋ قالا ەلدىڭ قوعامدىق-ساياسي جانە مادەني ءومىرىنىڭ ورتالىعى بولىپ قالىپ وتىر.
– ءVىى قىسقى ازيا ويىندارىن الماتىدا وتكىزۋ جونىندە شەشىم قابىلداۋعا ىقپال ەتكەن نەگىزگى سەبەپتەردى ايتىپ وتسەڭىز؟
– «مەدەۋ» جانە «شىمبۇلاق» سياقتى بىرەگەي سپورتتىق نىساندارىن جانە تابيعي-رەكرەاتسيالىق الەۋەتىن ەسكەرە وتىرىپ ازيادانى وتكىزۋ قۇرمەتى اۋەل باستا الماتى قالاسىنا تيگەن بولاتىن. ارينە, بۇل رەتتە مەگاپوليستىڭ حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي كەلەتىن دامىعان ينفراقۇرىلىمى از ءرول اتقارماعانى انىق.
الماتىدا ازيا ويىندارىن وتكىزۋ ماقساتىندا حالىقارالىق فەدەراتسيا الەمدەگى ەڭ تاڭداۋلىنىڭ ءبىرى دەپ تانىعان وراسان زور شاڭعىمەن تۇعىردان سەكىرۋ كەشەنى, شاڭعى جانە بياتلون ستاديوندارى سالىندى, سونداي-اق بالۋان شولاق اتىنداعى سپورت سارايى, الماتىنىڭ ءىنجۋ-مارجانى – «مەدەۋ» مۇز ايدىنى جانە جەر-جاھانعا تانىمال «شىمبۇلاق» تاۋ شاڭعىسى كۋرورتى باستان-اياق تانىماستاي جاڭارتىلدى. كەلەشەكتە «شىمبۇلاعىمىز» الەمنىڭ اسا ءىرى تاۋ شاڭعىسى كۋرورتتارىنىڭ العاشقى وندىعىنا كىرمەك, ال الماتى قالاسى الەمدىك دەڭگەيدەگى سەرۆيسى بار, سەگىز قيىر شارتاراپتان تۋريستەر قابىلداۋعا قابىلەتتى ورتالىق ازياداعى بىردەن-ءبىر ورىن بولماق. ەليتا-ساناتتى Mariot, Holiday Inn, Radisson, Rixos, SAS Medeu, Kempinski Bayterek, Tulip سىندى قوناق ۇيلەردىڭ, سونداي-اق كولىك جانە تۇرعىن ءۇي ينفراقۇرىلىمى نىساندارىنىڭ بولۋى, بۇعان قوسا ۇتىمدى جاعراپيالىق ورنالاسۋى مەگاپوليستى اسا ءىرى ترانزيتتىك توراپقا, توقسان تاراۋدىڭ توعىسىنا اينالدىرا الماق.
كەيىنىرەك ازيادانى ەلوردادا دا ءوتكىزۋ جونىندە شەشىم قابىلداندى. بۇعان استانادا رەسپۋبليكالىق ۆەلوترەك, كونكيمەن جۇگىرەتىن جابىق ستاديون جانە باسقالارى سىندى بىرقاتار نىسانداردىڭ بولۋى اسەر ەتتى. ارينە, ولاردى الماتىدا قايتادان سالۋ قيسىنعا كەلمەيتىن.
– سپورتتىق نىسانداردى سالۋمەن جانە جاڭالاۋمەن قانداي كومپانيالار اينالىستى؟ وسىنشالىقتى قىرۋار جۇمىسقا قانشا قارجى جۇمسالدى؟
– الماتىداعى سپورتتىق نىساندار مەملەكەت پەن ينۆەستورلاردىڭ قولداۋى ارقاسىندا قالانىڭ ءوزىنىڭ, رەسپۋبليكانىڭ تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ كۇشىمەن سالىنىپ, جاڭالاندى.
ك-125, ك-95 حالىقارالىق شاڭعىمەن تۇعىردان سەكىرۋ كەشەنى – قىس پەن جازدا بىردەي جۇمىس ىستەيتىن الەۋمەتتىك-مادەني ماندەگى بىرەگەي قۇرىلىس. ونىڭ 5500 كورەرمەن ورىندىق مىنبەرلى جانە كەشەننىڭ باتىس بەتكەيىندەگى تەرراسالى وسىزاماندىق كوپسالالى عيماراتى, سونداي-اق زاماناۋي مەديا-ورتالىعى بار. الەمدە ناق وسىنداي تۇعىردان سەكىرۋ كەشەندەرى بىرنەشەۋ عانا. بىراق ءبىزدىڭ كەشەننىڭ ءبىر وزگەشەلىگى سوندا, ول 125 جانە 95 مەترلىك ەكى سەكىرۋ تۇعىرىنىڭ باسىن قوسقان. شاڭعىمەن تۇعىردان سەكىرۋ كەشەنىن حالىقارالىق بەدەلدى ساراپشىلار مەن سپورت وكىلدەرى تەحنيكالىق سيپاتتامالارى, ءساۋلەتى ءجانە تابيعي جاعدايلارى بويىنشا الەمدەگى ەڭ تاڭداۋلىنىڭ ءبىرى دەپ تانىدى. قۇرىلىسقا تاپسىرىس بەرگەن الماتى قالاسىنىڭ قۇرىلىس باسقارماسى. مەردىگەرى «تولقۇرىلىس» جشس, جوبالاۋشىسى «دانستروي» اق بولدى. جوبا قۇنى 22 ملرد. تەڭگەگە تەڭ.
بيىك تاۋلى «مەدەۋ» سپورتتىق كەشەنىندە اسا زاماناۋي اۆتوماتتى توڭازىتقىش جابدىق, تابلو ورناتىلدى. دابىل بەلگىسى, اقپاراتتاندىرۋ جانە قاۋىپسىزدىك جۇيەلەرى جاڭارتىلدى, كوشە جارىعىن جانە جارىس كەزىندەگى ارنايى پروجەكتورلاردى ەنەرگيامەن قامتۋ جونىندە اۋقىمدى جۇمىستار اتقارىلدى. مۇنداعى پلاستيك وتىرعىشتار اعاش وتىرعىشتارمەن اۋىستىرىلدى, مىنبەر استىنداعى ورىنجايلار جوندەلدى. نىساننىڭ ەنەرگيامەن جابدىقتالۋى جاڭادان سالىنعان «مەدەۋ» كىشى ستانساسىنا قوسىلدى.
قوعامدىق ورىنجايلار, سونىڭ ىشىندە ءباسپاسوز ورتالىعى, كوپشىلىك سىرعاناق تەبۋ ءدالىزجايى, مۇراجاي, سپورتشىلاردىڭ كيىم اۋىستىراتىن ورنى, دارىگەرلىك كومەك ورتالىعى, سپورتشىلار مەن كەلۋشىلەر تىنىعاتىن بولمە جاڭارتىلدى. سونداي-اق, كەشەن اۋماعى اباتتاندىرىلدى. الاڭ وڭىرلىك جانە حالىقارالىق دەڭگەيدەگى سپورتتىق شارالاردى, كونكيمەن جۇگىرۋ, بەندي, حوككەي بويىنشا جاتتىعۋلار وتكىزۋگە ابدەن لايىقتالدى. جوبانىڭ جالپى قۇنى 10,2 ملرد. تەڭگەنى قۇرادى. وسى ورايدا قالا قۇرىلىس باسقارماسىنىڭ تاپسىرىسىن «ريان ينجينيرينگ» جشس ورىندادى.
ازيادا قارساڭىندا ينۆەستور «كاپيتال پارتنەرس» جشس «مەدەۋ-شىمبۇلاق» تاۋ شاڭعىسى كۋرورتى جونىندەگى اسا ءىرى تاعى ءبىر جوبانى اياقتادى. بۇل اراداعى مەردىگەر – «شىمبۇلاق دەۆەلوپمەنت» جشس. ەندى ءتومەندەگى «مەدەۋ» بەكەتىنەن «شىمبۇلاقتا» ورنالاسقان اسپالى جولدىڭ جوعارعى نۇكتەسىنە جايلى كابينامەن 20 مينوتتە جەتۋگە بولادى. بۇل ۇزىندىعى جونىنەن الەمدەگى ەكىنشى اسپالى جول. ونىڭ جالپى ۇزىندىعى ءتورت جارىم شاقىرىم. 114 كابينامەن 8 جولاۋشىدان وتىرىپ ساعاتىنا ەكى مىڭ ادامعا دەيىن تاسىمالدانادى. وسى كەرەمەت اسپالى جول قۇرىلىسىنا 10,4 ملرد.تەڭگە جۇمسالدى.
تىنىعۋشىلارعا ىڭعايلى بولۋ ءۇشىن اسپالى جولدىڭ باسىندا 150 جانە 850 ورىندىق جەر استى جانە جەر بەتىندەگى اۆتوتۇراقتار جاسالدى. «شىمبۇلاقتا» كورەرمەندەر ءۇشىن مىنبەر تۇرعىزىلىپ, بەتكەيلەردى جاساندى قارلاندىرۋعا دايىنداۋ جونىندەگى جۇمىستار جۇرگىزىلدى.
مۇندا ازيادا شەڭبەرىندە شاڭعىمەن قۇلديلاۋ جانە سلالوم-گيگانت بويىنشا جارىستار وتەدى. بۇل دەگەنىڭىز, ازيادانىڭ ماڭىزدى نىسانى عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە الماتىداعى ءتۋريزمدى دامىتۋعا ارنالعان, ابىرويىمىزدى اسقاقتاتا تۇسەر جوبا. بۇل الەمدىك ستاندارتتار دەڭگەيىندە قىزمەت كورسەتەتىن ورتالىق ازياداعى بىردەن-ءبىر ورىن.
بالۋان شولاق اتىنداعى سپورت سارايىنىڭ ءبىرىنشى كەزەگى اياقتالدى. جاڭالاعاننان كەيىن سارايدىڭ سىيىمدىلىعى 4500 ادامعا دەيىن ۇلعايدى. ساراي ارەناسى امبەباپ. سپورتتىڭ مۇز ايدىنىنداعى تۇرلەرىنەن ءبولەك, مۇندا باسقا دا ءارالۋان جارىستار وتكىزىلەتىن بولادى. وسىعان وراي اقپاراتتىق تابلو, ءالسىز توكتى ينجەنەرلىك بايلانىس ءجۇيەلەرى, سونداي-اق حابارلاۋ مەن قاۋىپسىزدىكتىڭ سوڭعى جۇيەلەرى ورناتىلعان. جوبالىق قۇنى 14,3 ملرد. تەڭگەنى قۇراعان جۇمىستاردى تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسى بويىنشا «سەف» كومپانياسى ورىنداپ شىقتى. قازىرگى ۋاقىتتا جوبانىڭ ەكىنشى كەزەگى – جاتتىعۋ ستاديونى مەن جەر استى اۆتوتۇراعىنىڭ قۇرىلىسى جالعاسۋدا. بالۋان اتا سارايىندا ازيادانىڭ ايەلدەر شايبالى حوككەيىنەن جارىستار وتپەكشى.
ءبىز سونداي-اق الماتى وبلىسىنىڭ تالعار اۋدانىنداعى شاڭعى-بياتلون ستاديونىنداعى جانە «تاباعان» شۇراتىنداعى فريستايلدان جارىس وتەتىن ستاديوننىڭ قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ بارىسىن مۇقيات قاداعالاپ وتىردىق. شاڭعى جانە بياتلون ستاديوندارى كەشەنى بويىنشا تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسىن «سمپ الماتى» جشس ورىندادى. جوبانىڭ جالپى قۇنى 13,1 ملرد. تەڭگە. مۇندا شاڭعىمەن سپورتتىق باعدارلاۋدان, بياتلوننان جانە شاڭعىمەن جۇگىرۋدەن جارىستار وتەدى.
«تاباعان» سپورتتىق-ساۋىق كەشەنىندە حالىقارالىق شاڭعى سپورتى فەدەراتسياسىنىڭ تەحنيكالىق دەلەگاتتارى تەكسەرىس وتكىزىپ, وندا فريستايل جارىستارىن ءوتكىزۋگە سايكەستىك جونىندەگى سەرتيفيكاتتى تابىس ەتتى.
– قازاق اتامىز: «كەلگەنشە قوناق ۇيالادى, كەلگەن سوڭ ءۇي يەسى ۇيالادى» دەيدى. سپورتشىلار مەن قوناقتاردى ورنالاستىرۋ, كۇتۋ ورايىندا قانداي دايىندىقتار جاسالدى؟ «مادەني ازيادا» جونىندە كەڭىرەك بىلسەك دەپ ەدىك؟ قاۋىپسىزدىك, مەديتسينالىق قىزمەت دارەجەسى قانداي بولماق؟
– قالا ازياداعا قاتىسۋشىلار مەن قوناقتاردى قارسى الۋعا دايىن. سپورت نىساندارى حالىقارالىق ساراپشىلاردىڭ جوعارى باعاسىن الدى. ارينە, قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ جانە قاجەت جاعدايدا كاسىبي مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ازيادا كۇندەرىندەگى شۇعىل مىندەتتەردىڭ قاتارىنا جاتادى. ءبىز ازيادا جۇمىسىنا جەگىلگەن قالانىڭ بارلىق كومەكشى قۇرىلىمدارىندا تەكسەرىس وتكىزدىك. ازياداعا قاتىسۋشىلار مەن قوناقتار تۇراتىن ورىنداردى قوسا, سپورت نىساندارىندا وقۋ-جاتتىعۋلار ۇيىمداستىرىلدى. ۇقك لاڭكەستىككە قارسى ورتالىعى قالالىق جەدەل شتابىمەن ءوزارا بايلانىس جولعا قويىلدى. ازيادا ويىندارى قارساڭىندا ءارى وتەتىن ۋاقىتىندا قالانىڭ ازاماتتىق قورعانىس جانە توتەنشە جاعداي قىزمەتتەرى كۇشەيتىلگەن جۇمىس تارتىبىنە كوشىرىلدى.
جارىستاردىڭ بارلىق نىساندارىندا مەديتسينالىق پۋنكتتەر ءۇشىن بارلىق تالاپتارعا ساي ورىنجايلار ءبولىندى. ازيادا كەزىندە ىسكە قوسىلعان بارلىق مەديتسينالىق مەكەمەلەر قازاق, اعىلشىن, ورىس تىلدەرىندەگى ناۆيگاتسيالىق ماڭدايشالارمەن جابدىقتالدى. زارداپ شەككەندەردى جىلدام الىپ كەتەتىن كوشىرۋ جوسپارى ازىرلەندى. وسى ماقساتتاردا مەديتسينالىق جەدەل جاردەم اۆتوموبيلدەرى قوسىمشا ساتىپ الىنىپ, ولار نە قاجەتتىڭ بارىمەن قامتاماسىز ەتىلدى. سونداي-اق, توتەنشە جاعداي مينيسترلىگىنىڭ بورتىندا مەديتسينالىق قىزمەتكەرى بار اۋە اۆياتسياسىن پايدالانۋ جوسپارلانعان.
ءبىرىنشى اقپاندا باستالاتىن «مادەني ازيادا» باعدارلاماسى ءبىزدىڭ عاجايىپ قالامىزدىڭ قوناقتارىنا قازاقستاننىڭ قازىرگى مادەنيەتىنىڭ بارشا قىرىمەن تانىسۋعا جانە جاقسى تىنىعۋعا ءمۇمكىندىك بەرەتىندەي ەتىپ ازىرلەنگەن. قازاقستاندىق بەلگىلى ونەر شەبەرلەرى, تانىمال ارتىستەر حالىقتىق, كلاسسيكالىق, دجاز جانە وسىزاماندىق مۋزىكا ورىنداۋشىلارىنىڭ قاتىسۋىمەن وتەتىن بىرقاتار كونتسەرتتىك باعدارلامالار «الماتى – مادەني استانا» اكتسياسى اياسىندا ۇسىنىلماق.
الماتى مۇراجايلارىندا قازاقستاننىڭ بەينەلەۋ جانە قولدانبالى ونەرىنىڭ جارمەڭكە-كورمەلەرى وتەدى. سونداي-اق ءبىزدىڭ مادەنيەت باسقارمامىز كينو ونەرىنىڭ اۋەسقويلارىنا «كينوازيادا-2011» قىزعىلىقتى باعدارلاماسىن, جاستار ءۇشىن اشىق اسپان استىنداعى «ALMATY WINTER DANCE» اتتى قالالىق بي دۋمانىن, «ازيادا ارۋى – 2011» بايقاۋىن ازىرلەدى.
«مەدەۋدە» «قارلى بارىس ساياباعى» قانات جايىپ, قالا قوناقتارى مەن بالالارىن ەرتكەن الماتىلىقتاردىڭ سپورتتىق رۋحىن جانە بەلسەندى دەمالىسىن قاناتتاندىراتىن تاقىرىپتىق الاڭعا اينالماق.
2011 جىلعى ءVىى قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ رەسمي جابىلۋ سالتاناتى 6 اقپان كۇنى الماتىدا, بالۋان شولاق اتىنداعى سپورت سارايىندا وتەدى. ساعات 17-دە باستالاتىن وسىناۋ دۋماندى باعدارلاما, تەاترلاندىرىلعان كورىنىستەر, جارقىلداعان وتشاشۋلار, ويىندارعا قاتىسقان كوماندالاردىڭ شەرۋى جانە رەسمي وكىلدەردىڭ سوزدەرى جارقىن وقيعا بولماق. بۇل تاريحي ساتتەردى تەلەديداردىڭ تىكەلەي حابارىنان, سونداي-اق «مەدەۋ» سپورتتىق كەشەنىندە ورناتىلعان LED ديسپلەيلەرىنەن تاماشالاۋعا بولادى. كىرۋى ەركىن. داستۇرگە ساي, 2011 جىلعى ازيا ويىندارىنىڭ جابىلۋى قۇرمەتىنە سالتانات اياقتالعاننان كەيىن حالىقارالىق شاڭعىمەن سەكىرۋ تۇعىرلارى كەشەنىندە مەرەكەلىك وتشاشۋ اتىلادى.
– ازيادا الماتىعا نە بەرەدى, قانداي ءۇلگىلى ءىز, تاعىلىم-عيبرات قالدىرادى دەپ ويلايسىز؟
– ازيادا ارۋ قالامىز ءۇشىن اسۋلى بەلەس, جارقىن وقيعا. سونىڭ ارقاسىندا الماتى ۇلكەن سپورتتىڭ عانا ەمەس, جاھاندىق دەڭگەيدەگى مەگاپوليس رەتىندە الەمدىك قوعامداستىق تاريحىنا دا ەنەدى. وسى جايدى شەتەلدىك ساراپشىلار دا ايعاقتاپ ايتىپ جاتىر. ازيا ويىندارىنىڭ الماتى قالاسىندا وتۋىندە بىردەن-ءبىر ەرەن ەڭبەك ەلباسىنىكى. عالامدىق قارجى داعدارىسىنىڭ قيىن كەزەڭىندە مەملەكەت باسشىسى ەلدىڭ ىسكەرلىك, قارجى, مادەني ءھام تاريحي ورتالىعىن ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن سپورت نىساندارىن سالۋ مەن جاڭالاۋدى اياقتاۋ ورايىندا ماڭىزدى باتىل شەشىم قابىلداعان ەدى. ءسويتىپ ءبىز پرەزيدەنتتىڭ تىكەلەي تاپسىرمالارىن ورىندادىق. بارلىق جۇمىستار مەرزىمىندە ءارى ساپالى اتقارىلدى. مەملەكەت بولگەن قارجى ماقساتكەرلىكپەن ءارى ءتيىمدى پايدالانىلدى.
قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ الماتىدا وتكىزىلۋى قالانىڭ تۋريستىك ورتالىق رەتىندە دامۋى ورايىندا دا ۇلكەن ماڭىزى بار. بۇل دەگەنىڭىز نەبارى بىرنەشە كۇندە جۇلدىزداي اعىپ وتە شىقسا دا, زامانداستاردىڭ, جاس ۇرپاقتىڭ جادىندا جارقىن ءىز قالدىراتىن ابىرويلى ءىس-شارا. بۇدان سوڭ بارلىق الەمدىك تالاپتارعا ساي كەلەتىن, جاڭالانعان سپورت نىساندارى الماتىلىقتاردىڭ يگىلىگىنە قىزمەت ەتپەك. الاتاۋ باۋرايىنداعى وردالى شاھارىمىز ءىرى سپورت ورتالىعىنا اينالادى. سول ارقىلى ءبىز ءوز قالامىزدا حالىقارالىق ءتۋريزمدى دامىتىپ, بۇقارالىق سپورتتى كەڭىنەن قانات جايعىزىپ ورىستەتۋ ءۇشىن قاجەتتى العىشارتتار جاسايمىز. وسى رەتتە ەلدەگى بارلىق تۋريستىك فيرمالاردىڭ تەڭ جارتىسى الماتىدا ەكەندىگىن, قازاقستانعا كەلگەن ءاربىر بەسىنشى تۋريست ارۋ قالامىزدىڭ قوناعى بولاتىنىن ايتا كەتكەنىمىز ورىندى.
اڭگىمەلەسكەن قورعانبەك امانجول, الماتى.
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن بەرسىنبەك سارسەنوۆ.
بۇل كۇندى قاراعاندىلىقتار تاعاتسىزدانا كۇتكەن ەدى. ەلدىڭ باستى قالالارى تۇرعىندارى قوشەمەتپەن قارسى الىپ, شىعارىپ سالىپ, استاناعا تابان تىرەر ساتتەگى ازيادا الاۋىن وزدەرى دە كورىپ قالۋ مۇمكىندىگى قۋانتقان بولاتىن. كەشە كوشە-كوشەلەرگە شىققان الاۋ ۇستاۋشىلاردى قول شاپالاقتاپ ۇزاتىپ سالۋشى قاراقۇرىم جۇرتقا سولاي بولدى دا.
سونىڭ الدىنداعى كەشكىسىندە قازاقستان حالىق بانكىنىڭ فيليالىندا ساقتالىپ, تاۋەلسىزدىك ەسكەرتكىشى تۇبىندە تۇتانعان الاۋدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى ارمان قىرىقباەۆ تۇتاتىپ, قالا اكىمى باۋىرجان ابدىشەۆتىڭ قولىنا تابىس ەتتى. ول ونى مەجەلى جەرگە جەتكىزگەن بەتتە ايگىلى بوكسشى سەرىك ساپيەۆ جالىنداعان الاۋدى جوعارى كوتەرىپ شەرۋدى ودان ءارى جالعاستىردى. قالانىڭ جاڭا ورتالىعىنا اينالىپ كەلە جاتقان وڭتۇستىك-شىعىس ايماعىنان «شاحتەر» ستاديونىنا دەيىنگى باستى كوشەلەردى بويلاي جەلىپ وتكەن الاۋ ۇستاۋشىلار اراسىندا 1972 جىلعى ميۋنحەن وليمپياداسىنا قاتىسۋشى ۆەلوسيپەدشى اناتولي ستەپانەنكو, قازاق بوكسىنىڭ ساڭلاعى سەرىك نۇرقازوۆ, بەلگىلى عالىم, ۇعا اكادەميگى سەرعازى ادەكەنوۆ, الىس قاشىقتىقتارعا جۇگىرۋشى جەلاياق پاۆەل سيروتين, وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ دەپۋتاتى ەرلان دوسماعامبەتوۆ سىندى ازاماتتار بولدى. جالپى, الاۋدى كوتەرۋ قۇرمەتى 60 ادامعا ءتيدى. ەستافەتاعا قاتىسۋعا 16 جاستاعى جەتكىنشەكتەن باستاپ 75-تەگى قارتقا دەيىن قامتىلدى. سولاردىڭ ىشىنەن ونەر جۇلدىزدارى قاراقات ءابدىلدينا مەن ماقپال ءجۇنىسوۆانى جازباي تانىعان جۇرت ەكەۋىنە ريزالىقپەن قول سوقتى. ولار سونىمەن قاتار وسىناۋ وقيعا قۇرمەتىنە اننەن شاشۋ شاشىپ, جەرلەستەرىن ەكى قۋانتتى.
شەرۋدىڭ ءبىرىنشى كەزەڭى ءتۇيىسكەن نۇركەن ءابدىروۆ اتىنداعى سپورت سارايى الدىندا ەكى ساعاتقا جۋىق ءۇزىلىس جاسالىپ, ول سودان سوڭ بۇقار جىراۋ كوشەسى بويىمەن تەمىرتاۋعا شىعا بەرىسكە قاراي جالعاستىرىلدى. ال بۇل ۋاقىتتا جينالعاندار تەاترلاندىرىلعان قويىلىمدى قىزىقتادى.
تەمىرتاۋ دەمەكشى, 12 شاقىرىمدى قامتىعان ەستافەتانىڭ ءۇشىنشى كەزەڭىن مەتاللۋرگتەر شاھارى ءىلىپ اكەتتى. قاراعاندىلىقتار قولىنداعى الاۋدى بوكس تارلانى تايلان توپاەۆ تەمىرتاۋلىقتارعا تابىس ەتتى. وندا قولدان-قولعا جوعارى كوتەرىلگەن الاۋ مەتاللۋگتەر ءمادەنيەت سارايىنىڭ الدىنا جەتكىزىلىپ, ونى وسى تۇستا توسىپ تۇرعان قالىڭ قاۋىم ءسۇيسىنە تاماشالادى. الاۋ استاناعا شىعارىپ سالىندى.
ايقىن نەسىپباي, قاراعاندى.
ءVىى قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ الاۋى جاعىلار كەزگە دە ساناۋلى كۇندەر قالدى. وليمپيادا, ازيا ويىندارى مەن الەم, ەۋروپا چەمپيوناتتارىندا توپ جارعان ەلىمىزدىڭ داڭقتى سپورتشىلارىنىڭ ءوز تۋعان جەرىندە باعىن سىنار كەز دە كەلدى. تۋعان جەردىڭ تورىندە قازاقستاننىڭ كوك بايراعى ءجيى جەلبىرەسە دەيمىز. ۇكىلى ءۇمىتىمىزدىڭ شىراعى سونبەسىن. بارشا حالقىمىزدىڭ الاقانىندا ءالدي كورىپ, جۇرەگىندە جۇپارعا بولەنگەن جەرلەستەرىمىزدىڭ مەرەيى ۇستەم بولعاي! ارينە, سپورتتىڭ اتتى سپورت. جەڭىس بار, جەڭىلىس بار. ءتۇبى قايىر! ءبىزدىڭ وسى تىلەگىمىزگە جايىقتىڭ جاعاسىنداعى قاراۋىلتوبەدە دۇنيەگە كەلگەن ازيادا ەسىمدى ءبۇلدىرشىن قىز دا ءوز ءۇمىتىن قوسادى. ءدال سپورت مەرەكەسى استانادا باستالار كۇنى وعان دا ومىرگە كەلگەنىنە 65 كۇن بولادى. ءيا, ءسابي تىلەگى قابىل بولعاي! اجەسى رايسا, اتا-اناسى بيسەنباي, بيبىگۇل تەلىباەۆتار وزىمىزدە وتەتىن قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ قۇرمەتىنە ءسابيدىڭ ەسىمىن ازيادا قويىپتى. نەسى بار, ءاپ-ادەمى-اق. وتباسىنداعى ومىرگە كەلگەن بەسىنشى ءسابيدىڭ ەسىمى الەمدىك سپورت دوداسىنىڭ قازاقستاندا ءوتۋى سالتاناتىن ايشىقتاپ تۇرعانداي. «قىز تىلەكشى» دەيدى حالقىمىز. «حالىق ايتسا, قالت ايتپايدى». اقجايىق اۋدانىنىڭ اكىمى ا.يمانعاليەۆ ءسابيدى, ونىڭ اتا-اناسىن قىزۋ قۇتتىقتادى. اكەسى بيسەنبايدىڭ الماتىعا بارىپ «كورشىلەر» باعدارلاماسىنا «قازاقستان تەلەارناسىنا» تۇسۋىنە قولداۋ كورسەتتى. ەلگە ابىروي اكەلەر ەل ازاماتتارىنىڭ اقجولتاي ىستەرى جالعاسىن تاپسا دەيمىز.
– ءسابيىمىز قالىپتى ءوسىپ كەلەدى, بولاشاق ەل سپورتىنىڭ جۇلدىزى بولسىن دەپ ەسىمىن ازيادا قويدىق, – دەيدى اناسى ءبيبىگۇل. ايتپاقشى, ءسابيدىڭ بولەسى ەركىن وتەگەنوۆ ەلگە تانىمال بولا باستاعان جاس ءانشى. دەمەك, سابيگە دە, ونىڭ بارلىق ەتجاقىن باۋىرلارىنا دا مىقتى دەنساۋلىق تىلەيمىز!
قازاقستاندا باستالار ازيا ويىندارىندا ەل سپورتىندا ەڭ ۇزدىكتەر بولعاي!
تىلەس جازىقباي, قازاقستان جۋرناليستەر وداعىنىڭ مۇشەسى.
باتىس قازاقستان وبلىسى,
اقجايىق اۋدانى.
بۇل قالاشىقتىڭ قۇرىلىسىنا جاۋاپتى بولعان ازيا ويىندارىن ءوتكىزۋ جونىندەگى استانا قالالىق ديرەكتسياسى. وسى مەكەمەنىڭ شاقىرۋىمەن مۇز قالاشىقتى سالۋدا وزىندىك قولتاڭباسى بار قىتايلىق «حۋنتەندا» كومپانياسى 10 جەلتوقسان كۇنى قالاشىقتىڭ قۇرىلىسىنا كىرىسىپ, ونى جاڭا جىل الدىندا سالىپ ءبىتىردى. جالپى, بۇل قالاشىقتى جاي عانا مۇزدان تۇرعىزىلىپ, جاسالعان قالاشىق دەپ ايتۋعا بولمايدى. ونىڭ ينفراقۇرىلىمى, وزىندىك فيلوسوفياسى بار. ال ونىڭ يدەولوگيالىق جانە ەتنومادەني ديزاينىن ازىرلەۋمەن وتاندىق ەكى كومپانيا اينالىستى. سوڭعى تۇجىرىمداماسىن استانا قالالىق سۋرەتشىلەر وداعى جاسادى. وسىنداي مامانداردىڭ شىعارماشىلىق قيالىنان شىققان تۋىندى استانالىقتار مەن قالا قوناقتارىنىڭ بوس ۋاقىتتارىن كوڭىلدى وتكىزىپ, اشىق اسپان استىندا قازاق ەلىنىڭ تاريحىنان سىر شەرتەتىن كونە مۇراجاي مەن كورمە ىسپەتتەس قالاشىقتى تاماشالاي الادى. ال قىتايلىق ماماندار بولسا, قالاشىقتى سالعاندا وزدەرىنىڭ جارىقتاندىرۋ قۇرالدارىن پايدالاندى. سوندىقتان جەرگىلىكتى مامانداردىڭ ايتۋىنشا, ءوزىمىزدىڭ يدەيامىزدى ىسكە اسىرۋ بەس ەسەگە ارزان ءتۇستى. جالپى, قالاشىقتىڭ ديزاينى بىرنەشە تاريحي كەزەڭنەن تۇرادى. قالاشىقتىڭ باستى سىرعاناعى – «التىن وردا» ساحنالىق الاڭى بولسا, ساقتار ءداۋىرىنىڭ ءمۇسىندەرى استانادا بۇعان دەيىن بولماعان تەحنولوگيا بويىنشا جاسالدى. ەندى ەڭ باستى نارسەنى ايتساق. قالاشىقتىڭ ورتاسىندا قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ باستى قازاندىعى الاۋلاپ تۇرادى. بۇل الاۋدىڭ 30 قاڭتار كۇنى «استانا-ارەنا» ستاديونىندا جاعىلعاننان كەيىن, باس قازاندىقتىڭ بوس ستاديوندا الاۋلاماي, ونى كوپشىلىكتىڭ نازارىنا شىعارۋ ءۇشىن جاسالدى.
الماتى جانە ازيادا
الماتى قالاسىنىڭ اكىمى احمەتجان ەسىموۆپەن اڭگىمە
– قۇرمەتتى احمەتجان سماعۇل ۇلى, ازيادا كەزىندە كوپتەگەن شەتەلدىك مارتەبەلى مەيماندار كەلەيىن دەپ وتىر عوي. سولارعا ارۋ قالا الماتىمىزدى قالاي سيپاتتاپ تانىستىرار ەدىڭىز؟ بۇگىنگى الماتى دەگەنىمىز نە, وزىندىك دارا قاسيەتتەرى جانە ەل ومىرىندەگى ءمان-ماڭىزى قانداي؟– ەڭ الدىمەن, ءبىزدىڭ الماتىمىز الاتاۋدىڭ باۋرايىن جايلاعان الەمنىڭ اسا كورىكتى قالالارىنىڭ ءبىرى. سان الۋان سۇلۋ تابيعات اياسى مەن تۋريستىك مارشرۋتتار ونىڭ تارتىمدىلىعىن ارتتىرا تۇسكەن. وتكەن جىلى دۇنيە ءجۇزىنىڭ ۋربانيستيكا سالاسىنداعى جەتەكشى عالىمدارى شاھارىمىزدىڭ مىڭ جىلدىعىن ايعاقتاعان قارار قابىلدادى.
قالانىڭ كوز تارتار كورىكتى ورىندارىنىڭ قاتارىندا ءVىى قىسقى ازيا ويىندارى وتەتىن بىرەگەي سپورت كەشەندەرى – بيىك تاۋلى «مەدەۋ» مۇز ايدىنى مەن «شىمبۇلاق» تاۋ شاڭعىسى كۋرورتىن الدىمەن ايتار ەدىك.
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ الماتىنى ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ بەسىگى دەپ اتادى. الماتى تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ تۇڭعىش استاناسى. بۇگىندە ارۋ قالا ەلدىڭ قوعامدىق-ساياسي جانە مادەني ءومىرىنىڭ ورتالىعى بولىپ قالىپ وتىر.
– ءVىى قىسقى ازيا ويىندارىن الماتىدا وتكىزۋ جونىندە شەشىم قابىلداۋعا ىقپال ەتكەن نەگىزگى سەبەپتەردى ايتىپ وتسەڭىز؟
– «مەدەۋ» جانە «شىمبۇلاق» سياقتى بىرەگەي سپورتتىق نىساندارىن جانە تابيعي-رەكرەاتسيالىق الەۋەتىن ەسكەرە وتىرىپ ازيادانى وتكىزۋ قۇرمەتى اۋەل باستا الماتى قالاسىنا تيگەن بولاتىن. ارينە, بۇل رەتتە مەگاپوليستىڭ حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي كەلەتىن دامىعان ينفراقۇرىلىمى از ءرول اتقارماعانى انىق.
الماتىدا ازيا ويىندارىن وتكىزۋ ماقساتىندا حالىقارالىق فەدەراتسيا الەمدەگى ەڭ تاڭداۋلىنىڭ ءبىرى دەپ تانىعان وراسان زور شاڭعىمەن تۇعىردان سەكىرۋ كەشەنى, شاڭعى جانە بياتلون ستاديوندارى سالىندى, سونداي-اق بالۋان شولاق اتىنداعى سپورت سارايى, الماتىنىڭ ءىنجۋ-مارجانى – «مەدەۋ» مۇز ايدىنى جانە جەر-جاھانعا تانىمال «شىمبۇلاق» تاۋ شاڭعىسى كۋرورتى باستان-اياق تانىماستاي جاڭارتىلدى. كەلەشەكتە «شىمبۇلاعىمىز» الەمنىڭ اسا ءىرى تاۋ شاڭعىسى كۋرورتتارىنىڭ العاشقى وندىعىنا كىرمەك, ال الماتى قالاسى الەمدىك دەڭگەيدەگى سەرۆيسى بار, سەگىز قيىر شارتاراپتان تۋريستەر قابىلداۋعا قابىلەتتى ورتالىق ازياداعى بىردەن-ءبىر ورىن بولماق. ەليتا-ساناتتى Mariot, Holiday Inn, Radisson, Rixos, SAS Medeu, Kempinski Bayterek, Tulip سىندى قوناق ۇيلەردىڭ, سونداي-اق كولىك جانە تۇرعىن ءۇي ينفراقۇرىلىمى نىساندارىنىڭ بولۋى, بۇعان قوسا ۇتىمدى جاعراپيالىق ورنالاسۋى مەگاپوليستى اسا ءىرى ترانزيتتىك توراپقا, توقسان تاراۋدىڭ توعىسىنا اينالدىرا الماق.
كەيىنىرەك ازيادانى ەلوردادا دا ءوتكىزۋ جونىندە شەشىم قابىلداندى. بۇعان استانادا رەسپۋبليكالىق ۆەلوترەك, كونكيمەن جۇگىرەتىن جابىق ستاديون جانە باسقالارى سىندى بىرقاتار نىسانداردىڭ بولۋى اسەر ەتتى. ارينە, ولاردى الماتىدا قايتادان سالۋ قيسىنعا كەلمەيتىن.
– سپورتتىق نىسانداردى سالۋمەن جانە جاڭالاۋمەن قانداي كومپانيالار اينالىستى؟ وسىنشالىقتى قىرۋار جۇمىسقا قانشا قارجى جۇمسالدى؟
– الماتىداعى سپورتتىق نىساندار مەملەكەت پەن ينۆەستورلاردىڭ قولداۋى ارقاسىندا قالانىڭ ءوزىنىڭ, رەسپۋبليكانىڭ تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ كۇشىمەن سالىنىپ, جاڭالاندى.
ك-125, ك-95 حالىقارالىق شاڭعىمەن تۇعىردان سەكىرۋ كەشەنى – قىس پەن جازدا بىردەي جۇمىس ىستەيتىن الەۋمەتتىك-مادەني ماندەگى بىرەگەي قۇرىلىس. ونىڭ 5500 كورەرمەن ورىندىق مىنبەرلى جانە كەشەننىڭ باتىس بەتكەيىندەگى تەرراسالى وسىزاماندىق كوپسالالى عيماراتى, سونداي-اق زاماناۋي مەديا-ورتالىعى بار. الەمدە ناق وسىنداي تۇعىردان سەكىرۋ كەشەندەرى بىرنەشەۋ عانا. بىراق ءبىزدىڭ كەشەننىڭ ءبىر وزگەشەلىگى سوندا, ول 125 جانە 95 مەترلىك ەكى سەكىرۋ تۇعىرىنىڭ باسىن قوسقان. شاڭعىمەن تۇعىردان سەكىرۋ كەشەنىن حالىقارالىق بەدەلدى ساراپشىلار مەن سپورت وكىلدەرى تەحنيكالىق سيپاتتامالارى, ءساۋلەتى ءجانە تابيعي جاعدايلارى بويىنشا الەمدەگى ەڭ تاڭداۋلىنىڭ ءبىرى دەپ تانىدى. قۇرىلىسقا تاپسىرىس بەرگەن الماتى قالاسىنىڭ قۇرىلىس باسقارماسى. مەردىگەرى «تولقۇرىلىس» جشس, جوبالاۋشىسى «دانستروي» اق بولدى. جوبا قۇنى 22 ملرد. تەڭگەگە تەڭ.
بيىك تاۋلى «مەدەۋ» سپورتتىق كەشەنىندە اسا زاماناۋي اۆتوماتتى توڭازىتقىش جابدىق, تابلو ورناتىلدى. دابىل بەلگىسى, اقپاراتتاندىرۋ جانە قاۋىپسىزدىك جۇيەلەرى جاڭارتىلدى, كوشە جارىعىن جانە جارىس كەزىندەگى ارنايى پروجەكتورلاردى ەنەرگيامەن قامتۋ جونىندە اۋقىمدى جۇمىستار اتقارىلدى. مۇنداعى پلاستيك وتىرعىشتار اعاش وتىرعىشتارمەن اۋىستىرىلدى, مىنبەر استىنداعى ورىنجايلار جوندەلدى. نىساننىڭ ەنەرگيامەن جابدىقتالۋى جاڭادان سالىنعان «مەدەۋ» كىشى ستانساسىنا قوسىلدى.
قوعامدىق ورىنجايلار, سونىڭ ىشىندە ءباسپاسوز ورتالىعى, كوپشىلىك سىرعاناق تەبۋ ءدالىزجايى, مۇراجاي, سپورتشىلاردىڭ كيىم اۋىستىراتىن ورنى, دارىگەرلىك كومەك ورتالىعى, سپورتشىلار مەن كەلۋشىلەر تىنىعاتىن بولمە جاڭارتىلدى. سونداي-اق, كەشەن اۋماعى اباتتاندىرىلدى. الاڭ وڭىرلىك جانە حالىقارالىق دەڭگەيدەگى سپورتتىق شارالاردى, كونكيمەن جۇگىرۋ, بەندي, حوككەي بويىنشا جاتتىعۋلار وتكىزۋگە ابدەن لايىقتالدى. جوبانىڭ جالپى قۇنى 10,2 ملرد. تەڭگەنى قۇرادى. وسى ورايدا قالا قۇرىلىس باسقارماسىنىڭ تاپسىرىسىن «ريان ينجينيرينگ» جشس ورىندادى.
ازيادا قارساڭىندا ينۆەستور «كاپيتال پارتنەرس» جشس «مەدەۋ-شىمبۇلاق» تاۋ شاڭعىسى كۋرورتى جونىندەگى اسا ءىرى تاعى ءبىر جوبانى اياقتادى. بۇل اراداعى مەردىگەر – «شىمبۇلاق دەۆەلوپمەنت» جشس. ەندى ءتومەندەگى «مەدەۋ» بەكەتىنەن «شىمبۇلاقتا» ورنالاسقان اسپالى جولدىڭ جوعارعى نۇكتەسىنە جايلى كابينامەن 20 مينوتتە جەتۋگە بولادى. بۇل ۇزىندىعى جونىنەن الەمدەگى ەكىنشى اسپالى جول. ونىڭ جالپى ۇزىندىعى ءتورت جارىم شاقىرىم. 114 كابينامەن 8 جولاۋشىدان وتىرىپ ساعاتىنا ەكى مىڭ ادامعا دەيىن تاسىمالدانادى. وسى كەرەمەت اسپالى جول قۇرىلىسىنا 10,4 ملرد.تەڭگە جۇمسالدى.
تىنىعۋشىلارعا ىڭعايلى بولۋ ءۇشىن اسپالى جولدىڭ باسىندا 150 جانە 850 ورىندىق جەر استى جانە جەر بەتىندەگى اۆتوتۇراقتار جاسالدى. «شىمبۇلاقتا» كورەرمەندەر ءۇشىن مىنبەر تۇرعىزىلىپ, بەتكەيلەردى جاساندى قارلاندىرۋعا دايىنداۋ جونىندەگى جۇمىستار جۇرگىزىلدى.
مۇندا ازيادا شەڭبەرىندە شاڭعىمەن قۇلديلاۋ جانە سلالوم-گيگانت بويىنشا جارىستار وتەدى. بۇل دەگەنىڭىز, ازيادانىڭ ماڭىزدى نىسانى عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە الماتىداعى ءتۋريزمدى دامىتۋعا ارنالعان, ابىرويىمىزدى اسقاقتاتا تۇسەر جوبا. بۇل الەمدىك ستاندارتتار دەڭگەيىندە قىزمەت كورسەتەتىن ورتالىق ازياداعى بىردەن-ءبىر ورىن.
بالۋان شولاق اتىنداعى سپورت سارايىنىڭ ءبىرىنشى كەزەگى اياقتالدى. جاڭالاعاننان كەيىن سارايدىڭ سىيىمدىلىعى 4500 ادامعا دەيىن ۇلعايدى. ساراي ارەناسى امبەباپ. سپورتتىڭ مۇز ايدىنىنداعى تۇرلەرىنەن ءبولەك, مۇندا باسقا دا ءارالۋان جارىستار وتكىزىلەتىن بولادى. وسىعان وراي اقپاراتتىق تابلو, ءالسىز توكتى ينجەنەرلىك بايلانىس ءجۇيەلەرى, سونداي-اق حابارلاۋ مەن قاۋىپسىزدىكتىڭ سوڭعى جۇيەلەرى ورناتىلعان. جوبالىق قۇنى 14,3 ملرد. تەڭگەنى قۇراعان جۇمىستاردى تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسى بويىنشا «سەف» كومپانياسى ورىنداپ شىقتى. قازىرگى ۋاقىتتا جوبانىڭ ەكىنشى كەزەگى – جاتتىعۋ ستاديونى مەن جەر استى اۆتوتۇراعىنىڭ قۇرىلىسى جالعاسۋدا. بالۋان اتا سارايىندا ازيادانىڭ ايەلدەر شايبالى حوككەيىنەن جارىستار وتپەكشى.
ءبىز سونداي-اق الماتى وبلىسىنىڭ تالعار اۋدانىنداعى شاڭعى-بياتلون ستاديونىنداعى جانە «تاباعان» شۇراتىنداعى فريستايلدان جارىس وتەتىن ستاديوننىڭ قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ بارىسىن مۇقيات قاداعالاپ وتىردىق. شاڭعى جانە بياتلون ستاديوندارى كەشەنى بويىنشا تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسىن «سمپ الماتى» جشس ورىندادى. جوبانىڭ جالپى قۇنى 13,1 ملرد. تەڭگە. مۇندا شاڭعىمەن سپورتتىق باعدارلاۋدان, بياتلوننان جانە شاڭعىمەن جۇگىرۋدەن جارىستار وتەدى.
«تاباعان» سپورتتىق-ساۋىق كەشەنىندە حالىقارالىق شاڭعى سپورتى فەدەراتسياسىنىڭ تەحنيكالىق دەلەگاتتارى تەكسەرىس وتكىزىپ, وندا فريستايل جارىستارىن ءوتكىزۋگە سايكەستىك جونىندەگى سەرتيفيكاتتى تابىس ەتتى.
– قازاق اتامىز: «كەلگەنشە قوناق ۇيالادى, كەلگەن سوڭ ءۇي يەسى ۇيالادى» دەيدى. سپورتشىلار مەن قوناقتاردى ورنالاستىرۋ, كۇتۋ ورايىندا قانداي دايىندىقتار جاسالدى؟ «مادەني ازيادا» جونىندە كەڭىرەك بىلسەك دەپ ەدىك؟ قاۋىپسىزدىك, مەديتسينالىق قىزمەت دارەجەسى قانداي بولماق؟
– قالا ازياداعا قاتىسۋشىلار مەن قوناقتاردى قارسى الۋعا دايىن. سپورت نىساندارى حالىقارالىق ساراپشىلاردىڭ جوعارى باعاسىن الدى. ارينە, قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ جانە قاجەت جاعدايدا كاسىبي مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ازيادا كۇندەرىندەگى شۇعىل مىندەتتەردىڭ قاتارىنا جاتادى. ءبىز ازيادا جۇمىسىنا جەگىلگەن قالانىڭ بارلىق كومەكشى قۇرىلىمدارىندا تەكسەرىس وتكىزدىك. ازياداعا قاتىسۋشىلار مەن قوناقتار تۇراتىن ورىنداردى قوسا, سپورت نىساندارىندا وقۋ-جاتتىعۋلار ۇيىمداستىرىلدى. ۇقك لاڭكەستىككە قارسى ورتالىعى قالالىق جەدەل شتابىمەن ءوزارا بايلانىس جولعا قويىلدى. ازيادا ويىندارى قارساڭىندا ءارى وتەتىن ۋاقىتىندا قالانىڭ ازاماتتىق قورعانىس جانە توتەنشە جاعداي قىزمەتتەرى كۇشەيتىلگەن جۇمىس تارتىبىنە كوشىرىلدى.
جارىستاردىڭ بارلىق نىساندارىندا مەديتسينالىق پۋنكتتەر ءۇشىن بارلىق تالاپتارعا ساي ورىنجايلار ءبولىندى. ازيادا كەزىندە ىسكە قوسىلعان بارلىق مەديتسينالىق مەكەمەلەر قازاق, اعىلشىن, ورىس تىلدەرىندەگى ناۆيگاتسيالىق ماڭدايشالارمەن جابدىقتالدى. زارداپ شەككەندەردى جىلدام الىپ كەتەتىن كوشىرۋ جوسپارى ازىرلەندى. وسى ماقساتتاردا مەديتسينالىق جەدەل جاردەم اۆتوموبيلدەرى قوسىمشا ساتىپ الىنىپ, ولار نە قاجەتتىڭ بارىمەن قامتاماسىز ەتىلدى. سونداي-اق, توتەنشە جاعداي مينيسترلىگىنىڭ بورتىندا مەديتسينالىق قىزمەتكەرى بار اۋە اۆياتسياسىن پايدالانۋ جوسپارلانعان.
ءبىرىنشى اقپاندا باستالاتىن «مادەني ازيادا» باعدارلاماسى ءبىزدىڭ عاجايىپ قالامىزدىڭ قوناقتارىنا قازاقستاننىڭ قازىرگى مادەنيەتىنىڭ بارشا قىرىمەن تانىسۋعا جانە جاقسى تىنىعۋعا ءمۇمكىندىك بەرەتىندەي ەتىپ ازىرلەنگەن. قازاقستاندىق بەلگىلى ونەر شەبەرلەرى, تانىمال ارتىستەر حالىقتىق, كلاسسيكالىق, دجاز جانە وسىزاماندىق مۋزىكا ورىنداۋشىلارىنىڭ قاتىسۋىمەن وتەتىن بىرقاتار كونتسەرتتىك باعدارلامالار «الماتى – مادەني استانا» اكتسياسى اياسىندا ۇسىنىلماق.
الماتى مۇراجايلارىندا قازاقستاننىڭ بەينەلەۋ جانە قولدانبالى ونەرىنىڭ جارمەڭكە-كورمەلەرى وتەدى. سونداي-اق ءبىزدىڭ مادەنيەت باسقارمامىز كينو ونەرىنىڭ اۋەسقويلارىنا «كينوازيادا-2011» قىزعىلىقتى باعدارلاماسىن, جاستار ءۇشىن اشىق اسپان استىنداعى «ALMATY WINTER DANCE» اتتى قالالىق بي دۋمانىن, «ازيادا ارۋى – 2011» بايقاۋىن ازىرلەدى.
«مەدەۋدە» «قارلى بارىس ساياباعى» قانات جايىپ, قالا قوناقتارى مەن بالالارىن ەرتكەن الماتىلىقتاردىڭ سپورتتىق رۋحىن جانە بەلسەندى دەمالىسىن قاناتتاندىراتىن تاقىرىپتىق الاڭعا اينالماق.
2011 جىلعى ءVىى قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ رەسمي جابىلۋ سالتاناتى 6 اقپان كۇنى الماتىدا, بالۋان شولاق اتىنداعى سپورت سارايىندا وتەدى. ساعات 17-دە باستالاتىن وسىناۋ دۋماندى باعدارلاما, تەاترلاندىرىلعان كورىنىستەر, جارقىلداعان وتشاشۋلار, ويىندارعا قاتىسقان كوماندالاردىڭ شەرۋى جانە رەسمي وكىلدەردىڭ سوزدەرى جارقىن وقيعا بولماق. بۇل تاريحي ساتتەردى تەلەديداردىڭ تىكەلەي حابارىنان, سونداي-اق «مەدەۋ» سپورتتىق كەشەنىندە ورناتىلعان LED ديسپلەيلەرىنەن تاماشالاۋعا بولادى. كىرۋى ەركىن. داستۇرگە ساي, 2011 جىلعى ازيا ويىندارىنىڭ جابىلۋى قۇرمەتىنە سالتانات اياقتالعاننان كەيىن حالىقارالىق شاڭعىمەن سەكىرۋ تۇعىرلارى كەشەنىندە مەرەكەلىك وتشاشۋ اتىلادى.
– ازيادا الماتىعا نە بەرەدى, قانداي ءۇلگىلى ءىز, تاعىلىم-عيبرات قالدىرادى دەپ ويلايسىز؟
– ازيادا ارۋ قالامىز ءۇشىن اسۋلى بەلەس, جارقىن وقيعا. سونىڭ ارقاسىندا الماتى ۇلكەن سپورتتىڭ عانا ەمەس, جاھاندىق دەڭگەيدەگى مەگاپوليس رەتىندە الەمدىك قوعامداستىق تاريحىنا دا ەنەدى. وسى جايدى شەتەلدىك ساراپشىلار دا ايعاقتاپ ايتىپ جاتىر. ازيا ويىندارىنىڭ الماتى قالاسىندا وتۋىندە بىردەن-ءبىر ەرەن ەڭبەك ەلباسىنىكى. عالامدىق قارجى داعدارىسىنىڭ قيىن كەزەڭىندە مەملەكەت باسشىسى ەلدىڭ ىسكەرلىك, قارجى, مادەني ءھام تاريحي ورتالىعىن ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن سپورت نىساندارىن سالۋ مەن جاڭالاۋدى اياقتاۋ ورايىندا ماڭىزدى باتىل شەشىم قابىلداعان ەدى. ءسويتىپ ءبىز پرەزيدەنتتىڭ تىكەلەي تاپسىرمالارىن ورىندادىق. بارلىق جۇمىستار مەرزىمىندە ءارى ساپالى اتقارىلدى. مەملەكەت بولگەن قارجى ماقساتكەرلىكپەن ءارى ءتيىمدى پايدالانىلدى.
قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ الماتىدا وتكىزىلۋى قالانىڭ تۋريستىك ورتالىق رەتىندە دامۋى ورايىندا دا ۇلكەن ماڭىزى بار. بۇل دەگەنىڭىز نەبارى بىرنەشە كۇندە جۇلدىزداي اعىپ وتە شىقسا دا, زامانداستاردىڭ, جاس ۇرپاقتىڭ جادىندا جارقىن ءىز قالدىراتىن ابىرويلى ءىس-شارا. بۇدان سوڭ بارلىق الەمدىك تالاپتارعا ساي كەلەتىن, جاڭالانعان سپورت نىساندارى الماتىلىقتاردىڭ يگىلىگىنە قىزمەت ەتپەك. الاتاۋ باۋرايىنداعى وردالى شاھارىمىز ءىرى سپورت ورتالىعىنا اينالادى. سول ارقىلى ءبىز ءوز قالامىزدا حالىقارالىق ءتۋريزمدى دامىتىپ, بۇقارالىق سپورتتى كەڭىنەن قانات جايعىزىپ ورىستەتۋ ءۇشىن قاجەتتى العىشارتتار جاسايمىز. وسى رەتتە ەلدەگى بارلىق تۋريستىك فيرمالاردىڭ تەڭ جارتىسى الماتىدا ەكەندىگىن, قازاقستانعا كەلگەن ءاربىر بەسىنشى تۋريست ارۋ قالامىزدىڭ قوناعى بولاتىنىن ايتا كەتكەنىمىز ورىندى.
اڭگىمەلەسكەن قورعانبەك امانجول, الماتى.
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن بەرسىنبەك سارسەنوۆ.
استانا الاۋى
ازيادا – تورلەت قازاق تورىنە, تۋدى كوتەر قازاعىمنىڭ كوگىنە, باقىت بولىپ كەلدىڭ تۋعان جەرىمە, قۋانىش بوپ ەندىڭ بۇگىن ەلىمە! ۇل-قىزدارىم تانىتاتىن ەرلىگىن, سپورت تويىن تويلاي-تۇعىن كەلدى كۇن, الاۋ وتى الماتىدان باستالىپ, استاناما كەلىپ جەتتىڭ سەن بۇگىن! الاۋ وتى – دالامىزعا جەتتى كەڭ, حالقىمىزعا قۋات بەرەر وت بىلەم. سپورت دەسە تۋعان ەلىم بۇدان سوڭ, ىشكەن اسىن جەرگە قويار دەپ بىلەم. تۇڭعىش ەلىم بۇل ءبىر ىسكە جان سالدى, الاتاۋ مەن كەڭ دالامىز تامساندى. ازيادا الاۋ وتىن وسىناۋ, ەلباسىمىز باستاپ بۇگىن قارسى الدى. بۇرىن حالقىم قاسىرەتتى كوپ كوردى, بودان بولىپ كوز جاسىن دا توككەن-ءدى. الاۋ وتى قازاق جۇرتىن ارالاپ, سونبەي-تۇعىن جۇرەكتەرگە وت بەردى. كەرۋەن-ساپار ۇلى كوشپەن كوشكەنمىن, تىلەگى ءبىر تالاي جولدا دوس كوردىم. ازيادا الاۋ وتى الاۋلاپ, الماتىدان – استاناما قوش كەلدىڭ! ەلدى ارالاپ وتپەن ءجۇزدى اقجەلكەن, ازيادا – بايانى مول باق كوركەم. باتىس, شىعىس, سولتۇستىك پەن وڭتۇستىك, ءتورت قۇبىلام الاۋ وتىن جاقتى ولكەم! كوككە اتىلىپ بارىس سىندى پىراعى, ءبىز قۋاندىق جانىپ كوزدىڭ شىراعى, ەندى قازاق جۇرەگىندە ماڭگىلىك, الاۋ وتى ماڭگى جانىپ تۇرادى. مىڭنان – تۇلپار, جۇزدەن جۇيرىك جارىپ ءبىر, قۋانىشتان قولىن سوعىپ حالىق تۇر. ازيادا الاۋ وتى لاپىلداپ, ءاربىر قازاق جۇرەگى بوپ جانىپ تۇر!.. ءشومىشباي ساريەۆ, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى.الاۋ استاناعا استى
ونى كەشە قاراعاندىلىقتار مەن تەمىرتاۋلىقتار سالتاناتپەن شىعارىپ سالدى
بۇل كۇندى قاراعاندىلىقتار تاعاتسىزدانا كۇتكەن ەدى. ەلدىڭ باستى قالالارى تۇرعىندارى قوشەمەتپەن قارسى الىپ, شىعارىپ سالىپ, استاناعا تابان تىرەر ساتتەگى ازيادا الاۋىن وزدەرى دە كورىپ قالۋ مۇمكىندىگى قۋانتقان بولاتىن. كەشە كوشە-كوشەلەرگە شىققان الاۋ ۇستاۋشىلاردى قول شاپالاقتاپ ۇزاتىپ سالۋشى قاراقۇرىم جۇرتقا سولاي بولدى دا.
سونىڭ الدىنداعى كەشكىسىندە قازاقستان حالىق بانكىنىڭ فيليالىندا ساقتالىپ, تاۋەلسىزدىك ەسكەرتكىشى تۇبىندە تۇتانعان الاۋدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى ارمان قىرىقباەۆ تۇتاتىپ, قالا اكىمى باۋىرجان ابدىشەۆتىڭ قولىنا تابىس ەتتى. ول ونى مەجەلى جەرگە جەتكىزگەن بەتتە ايگىلى بوكسشى سەرىك ساپيەۆ جالىنداعان الاۋدى جوعارى كوتەرىپ شەرۋدى ودان ءارى جالعاستىردى. قالانىڭ جاڭا ورتالىعىنا اينالىپ كەلە جاتقان وڭتۇستىك-شىعىس ايماعىنان «شاحتەر» ستاديونىنا دەيىنگى باستى كوشەلەردى بويلاي جەلىپ وتكەن الاۋ ۇستاۋشىلار اراسىندا 1972 جىلعى ميۋنحەن وليمپياداسىنا قاتىسۋشى ۆەلوسيپەدشى اناتولي ستەپانەنكو, قازاق بوكسىنىڭ ساڭلاعى سەرىك نۇرقازوۆ, بەلگىلى عالىم, ۇعا اكادەميگى سەرعازى ادەكەنوۆ, الىس قاشىقتىقتارعا جۇگىرۋشى جەلاياق پاۆەل سيروتين, وبلىستىق ءماسليحاتتىڭ دەپۋتاتى ەرلان دوسماعامبەتوۆ سىندى ازاماتتار بولدى. جالپى, الاۋدى كوتەرۋ قۇرمەتى 60 ادامعا ءتيدى. ەستافەتاعا قاتىسۋعا 16 جاستاعى جەتكىنشەكتەن باستاپ 75-تەگى قارتقا دەيىن قامتىلدى. سولاردىڭ ىشىنەن ونەر جۇلدىزدارى قاراقات ءابدىلدينا مەن ماقپال ءجۇنىسوۆانى جازباي تانىعان جۇرت ەكەۋىنە ريزالىقپەن قول سوقتى. ولار سونىمەن قاتار وسىناۋ وقيعا قۇرمەتىنە اننەن شاشۋ شاشىپ, جەرلەستەرىن ەكى قۋانتتى.
شەرۋدىڭ ءبىرىنشى كەزەڭى ءتۇيىسكەن نۇركەن ءابدىروۆ اتىنداعى سپورت سارايى الدىندا ەكى ساعاتقا جۋىق ءۇزىلىس جاسالىپ, ول سودان سوڭ بۇقار جىراۋ كوشەسى بويىمەن تەمىرتاۋعا شىعا بەرىسكە قاراي جالعاستىرىلدى. ال بۇل ۋاقىتتا جينالعاندار تەاترلاندىرىلعان قويىلىمدى قىزىقتادى.
تەمىرتاۋ دەمەكشى, 12 شاقىرىمدى قامتىعان ەستافەتانىڭ ءۇشىنشى كەزەڭىن مەتاللۋرگتەر شاھارى ءىلىپ اكەتتى. قاراعاندىلىقتار قولىنداعى الاۋدى بوكس تارلانى تايلان توپاەۆ تەمىرتاۋلىقتارعا تابىس ەتتى. وندا قولدان-قولعا جوعارى كوتەرىلگەن الاۋ مەتاللۋگتەر ءمادەنيەت سارايىنىڭ الدىنا جەتكىزىلىپ, ونى وسى تۇستا توسىپ تۇرعان قالىڭ قاۋىم ءسۇيسىنە تاماشالادى. الاۋ استاناعا شىعارىپ سالىندى.
ايقىن نەسىپباي, قاراعاندى.
بايلانىس: №1 دايىندىق
تاياۋ كۇندەرى ازيا ويىندارىنىڭ رەسمي ۇيالى بايلانىس وپەراتورى – GSM قازاقستان/Kcell وڭتۇستىك استانا جۋرناليستەرى ءۇشىن ارنايى پرەسس-تۋر ۇيىمداستىرىپ, ازياداعا قاتىسۋشىلار مەن قوناقتاردى بايلانىس ءجانە ۇيالى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ جاي-جاپسارىنان حاباردار ەتتى. كومپانيا ماماندارى جۋرناليستەرگە مەدەۋ مۇز ايدىنىندا, حالىقارالىق تۇعىردان سەكىرۋ كەشەنىندە, سونداي-اق بياتلون الاڭىندا ورناتىلعان قۇرال-جابدىقتاردى كورسەتتى. پرەسس-تۋرعا قاتىسۋشىلار بايلانىس ساپاسىن سول ارادا تەكسەرىپ كورۋگە ءمۇمكىندىك الىپ, بەينە-قوڭىراۋلار شالۋدىڭ, ۇيالى ينتەرنەتتىڭ جىلدامدىعىن بايقادى. ۇيالى بايلانىس ساپاسى – ازيادانى تەحنيكالىق تۇرعىدان قامتاماسىز ەتۋدىڭ ەڭ ماڭىزدى بولىگى. جارىس بارىسىندا الەمدىك ستاندارتقا ساي جوعارى ساپالى بايلانىس جۇمىس ىستەپ تۇرۋ ءۇشىن GSM قازاقستان/Kcell استانا مەن الماتى قالالارىنداعى ازيادا نىساندارىندا قوسىمشا 62 بازالىق ستانسا ورناتقان. بۇل جەلىلەردىڭ سىيىمدىلىعىن ارتتىرىپ, ويىندار ءجۇرىپ جاتقان كەزدە بايلانىستىڭ شارىقتاۋ سالماعىن كوتەرە الادى. ايناش ەسالي, الماتى.ءبىز ولارعا سەنەمىز
ەلىمىز قۇراما كومانداسىنىڭ دەنىن قۇرايتىن كەندى التايدىڭ قىسقى سپورت تۇرلەرى بويىنشا ساڭلاقتارى ازيادادا قالاي ونەر كورسەتپەك؟ ەلىمىزگە مەدالداردى بارىنشا كوبىرەك بەرەتىن شاڭعىشىلار, بياتلون, فريستايل, تاۋ شاڭعىسى, شاڭعىمەن باعدارلاۋ سپورت تۇرلەرى بويىنشا شىعىستىڭ 18 ۇل-قىزى الماتى مەن استانادا وتەتىن ءدۇبىرلى جارىستا باعىن سىناماق. ال شايبالى حوككەيدەن قىزدار اراسىنداعى جارىستا د.وبىدەننوۆا, ا.ورلوۆا, ا.فۋكس, م.توپكاەۆا, دوپتى حوككەيدەن (بەندي) ا.لاريونوۆ سىندى جەرلەستەرىمىز ەل قۇراماسىنا بارىنشا كوبىرەك مەدال اپەرۋ ءۇشىن كۇش سالماق. ال شايبالى حوككەيدەن «بارىس» كومانداسى ساپىندا ونەر كورسەتەتىن جەرلەستەرىمىزدىڭ دە از ەمەستىگىن ەسكەرسەك, شىعىس سايىپقىراندارىنىڭ جەرگە قاراتپاسىنا سەنىمدىمىز. حوش, ەندى ازيا ويىندارىندا كىمگە سەنىم ارتامىز؟ بيىلعى ساۋىردە 24-كە تولاتىن الەكسەي ءپولتورانيننىڭ جۇلدىزدى ءساتى ءالى الدا دەگىمىز كەلەدى. نەگە؟ 11 جاسىنان شاڭعى سپورتىنا باۋىر باسقان وسىناۋ جىگەرلى دە قايسار جىگىت باس-اياعى 13 جىلدا ءدۇبىرلى جارىستاردا ادام سەنگىسىز تابىستارعا جەتتى. سىن ساتتە ءسۇرىنىپ كەتىپ, ۆانكۋۆەردە وتكەن قىسقى اق وليمپيادادا قولدا تۇرعان قولا مەدالدان ايىرىلىپ قالعان الەكسەي سول وكىنىشتىڭ ورنىن تولتىرىپ, وتكەن جىلدىڭ 11-16-شى جەلتوقسانىندا شۆەيتساريانىڭ داۆوس قالاسىندا وتكەن الەم كۋبوگىنىڭ كەزەكتى كەزەڭىندە 15 شاقىرىمعا كلاسسيكالىق ءۇلگىدە جۇگىرۋدە ايدى اسپانعا شىعارىپ, تالاي جامپوزداردى شاڭ قاپتىرىپ, التىننان القا تاقتى. سودان كەيىن قىسقا قاشىقتىقتا ەكىنشى ورىندى يەلەندى. 2004-2010 جىلدار ارالىعىندا الەكسەيىمىز سان مارتە حالىقارالىق جارىستاردا ەلىمىزدىڭ نامىسىن قورعاپ, ابىروي بيىگىنەن كورىنە ءبىلدى. ەندەشە اتاقتى شاڭعىشى ۆلاديمير سميرنوۆتىڭ تابىسىن قايتالاي الاتىن الەكسەي پولتورانين دەسەك, قاتەلەسە قويماسپىز. ونىڭ ۇستىنە وبلىس اكىمى ب. ساپارباەۆ تالابى تاۋداي شاڭعىشىعا قالانىڭ كورىكتى جەرىنەن ءۇش بولمەلى پاتەردىڭ كىلتىن تابىس ەتىپ, باسقا دا جاعدايلاردى جاساپ وتىر. ەلىمىزدە سوڭعى جىلدارى العا باسقان تاعى ءبىر سپورت ءتۇرى – فريستايلدەن دميتري رەيحەرد, يۋليا گالىشەۆا, يۋليا روديونوۆا, دميتري بارماشوۆ موگۋلدا جانە جۇپتاسىپ ونەر كورسەتپەك. قازاقستان قۇراماسى ساپىندا ازيا ويىندارىندا سىنعا تۇسەتىن وسى ءتورت قىز-جىگىتتەن ۇلكەن ءۇمىت كۇتەمىز. شاڭعىمەن جۇيىتكىگەن كەزدە سوڭدارىنان اپپاق بوران ۇيىتقىپ, العا قاراي قۇستاي سامعاعان ۇل-قىزدارىمىز قازاقستان قۇراماسىنا مەدالداردىڭ دەنىن اپەرە مە دەگەن ءۇمىت بار. ەلىمىز قۇراماسى ساپىنداعى تاجىريبەلى شاڭعىشىلاردىڭ ءبىرى – سەرگەي چەرەپانوۆ. ول قازىر كەمەل شاعىندا – 25 جاستا. ەكى بىردەي وليمپيا ويىندارىنا قاتىسىپ, مول تاجىريبە جيناقتاعان سەرگەيدىڭ اكەسى, باپكەرى پ.چەرەپانوۆتى ريددەردەگى سپورتتاعى دارىندى بالالارعا ارنالعان مەكتەپ-ينتەرناتتا جولىقتىرعان ەدىك. شاڭعىشىنىڭ باپكەرى سەرگەيدىڭ ازيادادا ءتورت بىردەي قاشىقتىقتا, اتاپ ايتقاندا, 10, 15, 30 جانە 4ح10 شاقىرىمدىق ەستافەتادا ءجۇگىرەتىنىن تىلگە تيەك ەتكەن ەدى. مىنە, سول ءتورت سايىستا كەم دەگەندە ءۇش مەدال الۋ ويدا بار دەدى باپكەر اكەسى. ەلىمىزدىڭ نامىسىن ۇزاق جىلدار بويى ابىرويمەن قورعاپ كەلە جاتقان س.مالاحوۆا, ە.كولومينا, و.ياتسكايا, ا.سلونوۆادان دا ءتۇرلى دەڭگەيدەگى القالاردى كۇتەتىنىمىزدى نەسىن جاسىرايىق. سەبەبى, بۇل جولعى ازيادانىڭ ورنى بولەك. بۇدان بۇرىنعى جوعارعى جەتىستىگىمىز كوماندالىق ەسەپتە ەكىنشى ورىن بولسا, ەندى ءوز جەرىمىزدە كوش باستاپ جاتساق, ايىپ ەمەس شىعار. جوعارىدا اتى اتالعاندار العاشقى ورىندار ءۇشىن كۇش سالاتىنى ءسوزسىز. ەلىمىزدىڭ سولتۇستىگىنەن ونەر كورسەتەتىن نيكولاي چەبوتكو مەن ەۆگەني كوشەۆوي ءتۋريننىڭ پرادجەلاتو پلان جارىس الاڭىندا سپرينتتەن ءساتتى ونەر كورسەتىپ, العاشقى التىلىققا ەنگەنىن ءوز كوزىمىزبەن كورگەنبىز. باسقا جىگىتتەر دە ەل نامىسىن ابىرويمەن قورعايدى دەگەن نيەتتەمىز. شىعىستىڭ قۇرالايدى كوزگە اتقان مەرگەن ءارى شاڭعىمەن جەلمەن جارىسقان بياتلونشى ۇل-قىزدارى سەرگەي ناۋميك, يان ساۆيتسكي, ولگا پولتورانينا, يننا موجەۆيتينا, وليمپيادا چەمپيونى ەلەنا حرۋستالەۆا سياقتى جۇلدە ءىلىپ ءتۇسۋ ءۇشىن بار كۇش-جىگەرلەرىن جۇمسايدى دەگەن ويدامىز. اتى اتالعان بياتلونشىلاردىڭ بارلىعى تاجىريبەلى باپكەر م.دۋدچەنكونىڭ قاراماعىندا جاتتىعادى. بياتلونشى ۇل-قىزداردان كەم دەگەندە بەس-التى مەدال كۇتەمىز. تاۋ شاڭعىسىنان تاجىريبەلى يگور زاكۋرداەۆتىڭ الدىڭعى ورىنداردىڭ ءبىرىن الاتىنىنا سەنىمدىمىز. ال شاڭعىمەن باعدارلاۋ جارىسىندا ۆ.ليليچەنكو, ا.بابەنكو, ە.كۋزمينا دا الدىڭعى ورىندار ءۇشىن كۇرەسپەك. ازيا ويىندارى ەلدىگىمىزگە سىن. شىعىس قازاقستان وبلىستىق تۋريزم جانە سپورت باسقارماسىنىڭ باستىعى, كيكبوكستان الەمنىڭ بەس دۇركىن چەمپيونى اسقار موجانوۆ كەندى التاي ساڭلاقتارىنىڭ ازيا ويىندارىندا كەم دەگەندە 15 مەدال الۋلارى ءۇشىن بارلىق مۇمكىندىكتەرىن جۇمسايتىنىن تىلگە تيەك ەتەدى. سپورتشىلارعا بارلىق جاعداي جاسالىنعان, قارجى, كيىم جاعىنان پروبلەما جوق. ولاردىڭ شەتەلدەردە جاتتىعۋلارىنا دا مول قارجى ءبولىنىپ وتىر. وڭداسىن ەلۋباي, شىعىس قازاقستان وبلىسى. سۋرەتتەردە: سولدان وڭعا قاراي – يۋليا گالىشەۆا, سۆەتلانا مالاحوۆا, الەكسەي پولتورانين, دميتري رەيحەرد, سەرگەي چەرەپانوۆ.ويىندار باستالىپ تا كەتتى
«باسىڭنان اسىپ سەكىرە المايسىڭ» دەگەن قاناتتى ءسوز راس ەكەن. ازيادانىڭ ەكىنشى ويىنىن وتكىزگەن وڭتۇستىك كورەيانىڭ شايبالى حوككەيدەن ايەلدەر قۇراماسىنىڭ جاپونيا قۇراماسىنا ايتارلىقتاي قارسىلىق كورسەتە المايتىندىعى العاشقى مينوتتەردە-اق بەلگىلى بولعان. مۇز ايدىنىنداعى مايداننىڭ ءوتىن كوبىرەك كورگەن جاپون ايەلدەر قۇراماسىنىڭ ويىنى سولتۇستىكامەريكالىقتاردىڭ ءنوپىر شابۋىلىن ەسكە سالادى. شەبەرلىكتەرى جوعارى, تەحنيكالىق جانە جىلدامدىق جاعىنان ارىپتەستەرىن قوزىكوش وراپ وتەدى. العاشقى گول 1 ءمينوت 32 سەكوندتە سوعىلدى. الدىندا عانا 11-ءنومىرلى يۋري اداچي وڭتۇستىك كورەيا قاقپاسىنىڭ الدىندا قاربالاس تۋعىزعان. كورەي قاقپاشىسى شايبانى ءجاندارمەن قاعىپ ۇلگەرگەن. جەمتىك كورگەن ءشاۋلىدەي تۇيىلگەن اداچي قاناعاتتانبادى. ناكامۋراعا ادەمى پاس شىعارىپ بەردى. گول. العاشقى گول! وسىدان كەيىن-اق كورەي قاقپاسىنىڭ تىعىنى اعىتىلدى. شيمۋزاۆيە قاقپا الدىنان 4-5 مەتر جەردەن ۇرعان. قاقپاشى قايتارىپ ۇلگەردى. قاقپا تۇبىنە شايبا ىلگەن حيرانو مۇز ۇستىمەن زىرقىراتىپ قۋعان كۇيى شيمۋزاۆيەنىڭ الدىنا تاعى دا سالىپ بەردى. ءسال شالقايا بەرە ۇردى. شين قاققانداي-اق قاققان. بولمادى. مۇز ءۇستىمەن سىرعاناعان شايبا ەنىپ كەتتى. بۇدان سوڭ ەگۋچي مەن حيرانو ءبىر-بىردەن شايبا سوقتى. ءبىرىنشى كەزەڭ 4:0 ەسەبىمەن جاپوندار پايداسىنا جازىلدى. ال, كورەيلەر جاپوندار قاقپاسىنا جاقىنداي المادى. ەكىنشى, ءۇشىنشى كەزەڭدەر دە جاپونداردىڭ شابۋىلىمەن ءوتتى. سول قانات پەن وڭ قاناتتاعى شابۋىلشىلار كورەي قورعاۋشىلارىنا ەس جيعىزباي, قىسپاققا الدى. ەسەپ – 10:0. كەشكى ساعات 19:00-دە ايدىنعا قازاقستان قۇراماسى مەن سولتۇستىك كورەيا قۇراماسى شىقتى. ايناش راۋشانوۆا باستاعان قازاقستان قىزدارى ازيا ويىندارىنىڭ ءفاۆوريتى سانالادى. وليمپيالىق جۇيەمەن ءوتىپ جاتقان ويىندار التىنعا قازاقستان مەن جاپونيا قۇراماسىنىڭ تالاساتىندىعى ازىردەن ايتىلىپ جاتىر. كورەي قىزدارىمەن وتكەن كەزدەسۋدە قازاق كومانداسى 3:0 ەسەبىمەن جەڭىسكە جەتتى. بالۋان شولاق اتىنداعى سپورت سارايىندا ءوتىپ جاتقان جارىسقا جانكۇيەرلەر كوپ كەلدى. سوناۋ جاپون, كورەي ەلدەرىنەن ارنايى كەلىپ, سۇيىكتى كومانداسىنا جاق تارتىپ وتىرعان جانكۇيەرلەردىڭ وتانشىلدىعى سۇيسىنتەدى. قازاقستان مەن سولتۇستىك كورەيا قۇراماسىنىڭ اراسىنداعى تارتىستا جەرلەستەرىمىزدىڭ مەرەيى ۇستەم بولدى. تارتىس ەندى قىزىپ كەلەدى. باقتيار تايجان.ءسابي ەسىمى – ازيادا
ءVىى قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ الاۋى جاعىلار كەزگە دە ساناۋلى كۇندەر قالدى. وليمپيادا, ازيا ويىندارى مەن الەم, ەۋروپا چەمپيوناتتارىندا توپ جارعان ەلىمىزدىڭ داڭقتى سپورتشىلارىنىڭ ءوز تۋعان جەرىندە باعىن سىنار كەز دە كەلدى. تۋعان جەردىڭ تورىندە قازاقستاننىڭ كوك بايراعى ءجيى جەلبىرەسە دەيمىز. ۇكىلى ءۇمىتىمىزدىڭ شىراعى سونبەسىن. بارشا حالقىمىزدىڭ الاقانىندا ءالدي كورىپ, جۇرەگىندە جۇپارعا بولەنگەن جەرلەستەرىمىزدىڭ مەرەيى ۇستەم بولعاي! ارينە, سپورتتىڭ اتتى سپورت. جەڭىس بار, جەڭىلىس بار. ءتۇبى قايىر! ءبىزدىڭ وسى تىلەگىمىزگە جايىقتىڭ جاعاسىنداعى قاراۋىلتوبەدە دۇنيەگە كەلگەن ازيادا ەسىمدى ءبۇلدىرشىن قىز دا ءوز ءۇمىتىن قوسادى. ءدال سپورت مەرەكەسى استانادا باستالار كۇنى وعان دا ومىرگە كەلگەنىنە 65 كۇن بولادى. ءيا, ءسابي تىلەگى قابىل بولعاي! اجەسى رايسا, اتا-اناسى بيسەنباي, بيبىگۇل تەلىباەۆتار وزىمىزدە وتەتىن قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ قۇرمەتىنە ءسابيدىڭ ەسىمىن ازيادا قويىپتى. نەسى بار, ءاپ-ادەمى-اق. وتباسىنداعى ومىرگە كەلگەن بەسىنشى ءسابيدىڭ ەسىمى الەمدىك سپورت دوداسىنىڭ قازاقستاندا ءوتۋى سالتاناتىن ايشىقتاپ تۇرعانداي. «قىز تىلەكشى» دەيدى حالقىمىز. «حالىق ايتسا, قالت ايتپايدى». اقجايىق اۋدانىنىڭ اكىمى ا.يمانعاليەۆ ءسابيدى, ونىڭ اتا-اناسىن قىزۋ قۇتتىقتادى. اكەسى بيسەنبايدىڭ الماتىعا بارىپ «كورشىلەر» باعدارلاماسىنا «قازاقستان تەلەارناسىنا» تۇسۋىنە قولداۋ كورسەتتى. ەلگە ابىروي اكەلەر ەل ازاماتتارىنىڭ اقجولتاي ىستەرى جالعاسىن تاپسا دەيمىز.
– ءسابيىمىز قالىپتى ءوسىپ كەلەدى, بولاشاق ەل سپورتىنىڭ جۇلدىزى بولسىن دەپ ەسىمىن ازيادا قويدىق, – دەيدى اناسى ءبيبىگۇل. ايتپاقشى, ءسابيدىڭ بولەسى ەركىن وتەگەنوۆ ەلگە تانىمال بولا باستاعان جاس ءانشى. دەمەك, سابيگە دە, ونىڭ بارلىق ەتجاقىن باۋىرلارىنا دا مىقتى دەنساۋلىق تىلەيمىز!
قازاقستاندا باستالار ازيا ويىندارىندا ەل سپورتىندا ەڭ ۇزدىكتەر بولعاي!
تىلەس جازىقباي, قازاقستان جۋرناليستەر وداعىنىڭ مۇشەسى.
باتىس قازاقستان وبلىسى,
اقجايىق اۋدانى.
مۇز قالاشىعى
قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ قارساڭىندا استانادا «مادەني ازيادا» جوباسىنىڭ اياسىندا ەلىمىزدىڭ تاريحىنان سىر شەرتەتىن مۇز قالاشىعى سالىنىپ, حالىقتىڭ كوزايىمىنا اينالىپ وتىر.بۇل قالاشىقتىڭ قۇرىلىسىنا جاۋاپتى بولعان ازيا ويىندارىن ءوتكىزۋ جونىندەگى استانا قالالىق ديرەكتسياسى. وسى مەكەمەنىڭ شاقىرۋىمەن مۇز قالاشىقتى سالۋدا وزىندىك قولتاڭباسى بار قىتايلىق «حۋنتەندا» كومپانياسى 10 جەلتوقسان كۇنى قالاشىقتىڭ قۇرىلىسىنا كىرىسىپ, ونى جاڭا جىل الدىندا سالىپ ءبىتىردى. جالپى, بۇل قالاشىقتى جاي عانا مۇزدان تۇرعىزىلىپ, جاسالعان قالاشىق دەپ ايتۋعا بولمايدى. ونىڭ ينفراقۇرىلىمى, وزىندىك فيلوسوفياسى بار. ال ونىڭ يدەولوگيالىق جانە ەتنومادەني ديزاينىن ازىرلەۋمەن وتاندىق ەكى كومپانيا اينالىستى. سوڭعى تۇجىرىمداماسىن استانا قالالىق سۋرەتشىلەر وداعى جاسادى. وسىنداي مامانداردىڭ شىعارماشىلىق قيالىنان شىققان تۋىندى استانالىقتار مەن قالا قوناقتارىنىڭ بوس ۋاقىتتارىن كوڭىلدى وتكىزىپ, اشىق اسپان استىندا قازاق ەلىنىڭ تاريحىنان سىر شەرتەتىن كونە مۇراجاي مەن كورمە ىسپەتتەس قالاشىقتى تاماشالاي الادى. ال قىتايلىق ماماندار بولسا, قالاشىقتى سالعاندا وزدەرىنىڭ جارىقتاندىرۋ قۇرالدارىن پايدالاندى. سوندىقتان جەرگىلىكتى مامانداردىڭ ايتۋىنشا, ءوزىمىزدىڭ يدەيامىزدى ىسكە اسىرۋ بەس ەسەگە ارزان ءتۇستى. جالپى, قالاشىقتىڭ ديزاينى بىرنەشە تاريحي كەزەڭنەن تۇرادى. قالاشىقتىڭ باستى سىرعاناعى – «التىن وردا» ساحنالىق الاڭى بولسا, ساقتار ءداۋىرىنىڭ ءمۇسىندەرى استانادا بۇعان دەيىن بولماعان تەحنولوگيا بويىنشا جاسالدى. ەندى ەڭ باستى نارسەنى ايتساق. قالاشىقتىڭ ورتاسىندا قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ باستى قازاندىعى الاۋلاپ تۇرادى. بۇل الاۋدىڭ 30 قاڭتار كۇنى «استانا-ارەنا» ستاديونىندا جاعىلعاننان كەيىن, باس قازاندىقتىڭ بوس ستاديوندا الاۋلاماي, ونى كوپشىلىكتىڭ نازارىنا شىعارۋ ءۇشىن جاسالدى.
سىرى كءوپ سۋرەتتەر
استاناداعى پرەزيدەنتتىك ءمادەنيەت ورتالىعىنىڭ كورمە زالىندا VII قىسقى ازيا ويىندارى مەن ەلىمىز تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىنا ارنالعان «قازاقستان سپورتىنىڭ تاريحى» اتتى كورمە اشىلدى. كورمەنىڭ ماقساتى – ەلىمىزدىڭ سپورت سالاسىندا جەتكەن جەتىستىكتەرىن وسكەلەڭ ۇرپاققا تانىستىرۋ, جاستار اراسىندا سالاماتتى ءومىر سالتىن كەڭىنەن ناسيحاتتاۋ. كورمەگە قازاقستان سپورت تاريحىنان ماعلۇمات بەرەتىن فوتوسۋرەتتەر مەن ەكسپوناتتار, ازيا ويىندارىنىڭ ارنايى سپورت كيىمدەرى, ەمبلەمالارى, كادەسىي بۇيىمدارى, سونىمەن بىرگە ۇلتتىق, الەمدىك, جالپى سپورت تۇرلەرى مەن حح عاسىردىڭ باسىندا وتكەن كوپتەگەن الەمدىك جارىستاردىڭ جەڭىمپازى, قازاقتىڭ ەڭ تانىمال سپورتشىسى – قاجىمۇقان مۇڭايتپاسوۆ جايلى ماتەريالدار ۇسىنىلۋدا. مۇندا كەڭەس وداعى تۇسىندا وليمپياداعا قاتىسقان تۇڭعىش قازاق جانە 1960 جىلى ريم وليمپياداسىنىڭ جەڭىل اتلەتيكادان كۇمىس جۇلدەگەرى عۇسمان قوسانوۆ, قازاقتان شىققان تۇڭعىش وليمپيادا چەمپيونى سانالاتىن, 1972 جىلعى وليمپيادا چەمپيونى, باسكەتبولشى ءالجان جارمۇحامبەتوۆ, ەڭ جارقىن سپورت جۇلدىزى – 1976 جىلى كانادانىڭ جازعى وليمپيا ويىندارىندا گيمناستيكادان ءۇش دۇركىن چەمپيون اتانعان نەللي كيم, 1980 جىلعى ماسكەۋ وليمپياداسىندا گرەك-ريم كۇرەسى بويىنشا چەمپيون اتانعان جاقسىلىق ءۇشكەمپىروۆ پەن ءشامىل سەرىكوۆ, 1988 جىلعى سەۋل وليمپياداسىنان جەڭىسپەن ورالعان قازاقستاندىقتار زىلتەمىرشى اناتولي حراپاتىي مەن فۋتبولشى ەۆگەني ياروۆەنكو تۋرالى ءمالىمەتتەردى كورۋگە بولادى. قازاقستان تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىن وليمپياداعا ءوز اتىنان قاتىسا باستاپ, ءار جارىس سايىن وتانداستارىمىزدىڭ جۇلدەلى ورىندارعا يە بولىپ كەلە جاتقانى بەلگىلى. وسى وقيعالارعا بايلانىستى كورمەدە 1996 جىلدان وسى كەزگە دەيىن وليمپيا ويىندارىنىڭ قۇرمەت تۇعىرىنىڭ ەڭ بيىك ساتىسىنا كوتەرىلگەن سپورتشىلار تۋرالى دەرەكتەر ورىن العان. داستان كەنجالين.ءبىر قاقپاعا... 25 شايبا!
كەشە استانا ۋاقىتى بويىنشا ساعات 13.30 بەن 16.00 اراسىندا شايبالى حوككەيدەن قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ العاشقى كەزدەسۋى ءوتتى. ءبىرىنشى بولىپ «قازاقستان» سپورت سارايىنىڭ مۇز ايدىنىنا شىققان قىرعىزستان مەن تايلاند قۇرامالارى اراسىنداعى ماتچ 15:4 ەسەبىمەن الاتاۋدىڭ ار جاعىنداعى اعايىنداردىڭ پايداسىنا شەشىلدى. كورەرمەندەرگە ەڭ ناتيجەلى ويىنشى رەتىندە ءتورت رەت كوزگە تۇسكەن ازامات شيدەرينوۆ تانىلسا, ارتەم كولوبوۆ حەت-تريك ورىندادى. سول كۇنى استانادا مالايزيا مەن باحرەيننىڭ ەرلەر حوككەي كوماندالارى ايدىنعا شىقتى. ماتچ بارىسىندا مالايلىقتاردىڭ مىسى باسىم ەكەنى كوزگە بىردەن ۇرىپ تۇردى. ولار ءۇش كەزەڭدە باحرەيننىڭ قاقپاسىنا 25 شايبا سوقتى. ءبىرىنشى كەزەڭدە 4 شايبا, ەكىنشى كەزەڭدە 8 جانە 13 شايبانى ءۇشىنشى كەزەڭدە سوعىپ ۇلگەردى. مالايزيانىڭ قۇرامىندا التى شايبانىڭ اۆتورى بان كين لوكە, بەسەۋىنىڭ يەسى كحيا پەنگ تان بولدى. ال وسى كۇننىڭ سوڭعى كەزدەسۋى موڭعوليا مەن كۋۆەيت قۇرامالارىنىڭ اراسىندا ءوتتى. ماتچ 3:2 ەسەبىمەن موڭعوليانىڭ پايداسىنا شەشىلدى. داستان كەنجالين.ۆولونتەرلەر
«قازاق» دەسە قوناقجايلىعى بىردەن ويعا ورالاتىن وسىناۋ پىكىردى تاعى دا ءبىر دالەلدەۋدىڭ كەزى جەتكەن سياقتى. ازيادا قوناقتارىن بۇگىنگى كۇنى سالتاناتتى تۇردە قارسى الىپ, قوناق ۇيلەرگە ورنالاستىرىپ, ۋاقتىلى تاماقتاندىرىپ, ارى-بەرى ءجۇرىپ-تۇرۋ ماسەلەلەرى الدىن الا جوسپارلانعان. شەتەلدىكتەرگە قىزمەت كورسەتۋ ءۇشىن استانانىڭ وزىندە 1500-دەن استام ەرىكتىلەر جۇمىسقا تارتىلعان. ولاردىڭ باسىم كوپشىلىگىن جوعارى وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم الىپ جۇرگەن, شەت تىلدەرىن جاقسى مەڭگەرگەن ستۋدەنتتەر قۇرايدى. جاقىندا بىزگە ءVىى قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ ۆولونتەر-ۇيلەستىرۋشىسى الىبەك ءابۋ-اليمەن ەرىكتىلەردىڭ قىزمەتى تۋرالى شاعىن سۇحباتتىڭ ءساتى تۇسكەن ەدى. – جالپى, ەرىكتىلەردىڭ مىندەتى نە؟ – قازاقستاندا ۆولونتەرلىك قىزمەت تاۋەلسىزدىك العان جىلداردان باستاۋ العان. ءبىزدىڭ مىندەتىمىز – ازيا ويىندارىنىڭ يدەياسىن حالىق اراسىندا ناسيحاتتاۋ ءارى تاراتۋ, ازيا ەلدەرىنىڭ ىنتىماقتاستىعى مەن دامۋىن جانە دوستاستىعىن نىعايتۋ. ءبىز سپورت جارىستارىن ۇيىمداستىرۋدا شاقىرىلعان ەلدەردىڭ دەلەگاتسيالارىنا كومەك كورسەتەمىز. اتاپ ايتقاندا, سپورتشىلار مەن جاتتىقتىرۋشىلاردى, سونداي-اق قوناقتاردى قاجەتتى اقپاراتپەن قامتاماسىز ەتۋ. – ۆولونتەر قىزمەتىنە قالاي كەلدىڭ؟ – مەن وسى ىسكە «ازيا ويىندارىن قازاق توپىراعىندا ءوز دەڭگەيىندە ءوتۋى ءۇشىن قانداي ۇلەس قوسسام ەكەن؟» دەگەن وي الىپ كەلدى. العاشىندا, شەت تىلدەردىڭ كومەگى كوپ ءتيدى. كەيىننەن, ءبىزدى ىرىكتەۋدە بويىمداعى ۇيىمداستىرۋشىلىق, جاۋاپكەرشىلىك قابىلەتىمنىڭ ارقاسىندا «ۇيلەستىرۋشى» قىزمەتىنە تاعايىندالدىم. وسى قاسيەتتەرىم ءۇشىن الدىمەن ءبىر اللاعا, ودان كەيىن مەنى تاربيەلەگەن اتا-اناما العىسىم شەكسىز. ويتكەنى, اتا-انامنىڭ «استاناداي قالادا تۇراسىڭ, قازاقستانداي ەلدىڭ ازاماتىسىڭ, ەلدىڭ الدىندا ءجۇرىپ, ايانباي قىزمەت ەتۋىڭ كەرەك!» دەگەن ءسوزى مەنى ءاردايىم العا جەتەلەپ وتىرادى. – ۇيلەستىرۋشى مەن ۆولونتەردىڭ ارا سالماعى نەدە؟ – ۇيلەستىرۋشىنىڭ جۇگى قاتارداعى ەرىكتىلەرگە قاراعاندا اۋىرلاۋ. الايدا, مەنى العا جەتەلەيتىن بويىمداعى ەلىم, جەرىم دەگەن پاتريوتتىق سەزىم. ال, ۆولونتەر ءسوزىن ەرىكتى دەپ اۋدارىپ ءجۇرمىز. مەنىڭشە ەرىكتى بولۋ – ەرىككەننىڭ ەرمەگى ەمەس. ەلدىڭ ەڭسەسىن ايشىقتايتىن ماڭىزدى شاراعا ءاتۇستى قاراۋعا بولمايدى. ۇيلەستىرۋشى ۆولونتەر بولۋ وسى قىزمەتتە جۇرگەن جاستاردى ىرىكتەۋدەن تۇرادى. ولاردى ىرىكتەۋ جوعارى دەڭگەيدە ءوتتى. تالاپ – شەت تىلدەرىن بىلەتىن جاستاردى جۇمىسقا تارتۋ. بۇل رەتتە, اعىلشىن, قىتاي, اراب, كورەي, جاپون تىلدەرىنە ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. شەت تىلدەرىن جاقسى مەڭگەرگەن ۆولونتەر اۋدارماشى قىزمەتىنە تاعايىندالدى. ول دەگەنىمىز شەت تىلدەرىندە ءتىل ءتاجىريبەسىنەن وتۋدە تاپتىرماس مۇمكىندىك. ولاردى سپورتتىق نىساندار مەن اۋەجايلاردا سىناقتان وتكىزدىك. قالاي دەسەك تە, قىسقى ازيا ويىندارى تۇندىگىن تۇرگەندە قاراپ جاتاتىن جان بولمايدى. بار جاۋاپكەرشىلىك ەرىكتىلەرگە ارتىلماق. سەبەبى, ازيادانىڭ 80 پايىزدىق جۇمىسى ۆولونتەرلەرگە جۇكتەلگەن. – ۆولونتەرلەردىڭ تاعى قانداي تۇرلەرى بار؟ – ازيا ويىندارىندا ولار نەگىزگى-كوشباسشىلىق جانە قوسالقى-كوماندالىق بولىپ ەكى توپتان تۇراتىن بولادى. كوشباسشىلاردىڭ بىرەۋى بەكىتىلگەن سەكتورلاردىڭ ماقساتتارى مەن مىندەتتەرىنە بايلانىستى, 10 ادامنان تۇراتىن ءوز كومانداسىن قۇرادى. ال ءبىز نەگىزىنەن اككرەديتاتسيامەن اينالىسامىز. بىزگە ۇكىمەت تاراپىنان بارلىق جاعداي جاسالعان. ۇيىمداستىرۋشى كوميتەت ۆولونتەرلەرگە اقىسىز نەگىزدە كيىم-كەشەكپەن قامتاماسىز ەتتى. جۇمىس ۋاقىتىندا ۆولونتەرلەر كۇنىنە ەكى رەت تەگىن تاماقتانادى. اس مازىرلەرى قالامىزدىڭ ەڭ جاقسى مەيرامحانالارىندا دايىندالادى. ءىس-شارالار وتەتىن ورىندارعا بارۋ ءۇشىن ءتىپتى كولىكپەن قامتاماسىز ەتىلگەن. تەگىن بايلانىس قىزمەتى بەرىلدى. سونداي-اق, ءاربىر ۆولونتەرگە جەكە كىتاپشالار تاراتىلدى. ازيادا ۆولونتەرى رەتىندە وقۋدى جالعاستىرا وتىرىپ, تاجىريبە جيناقتاۋعا, شەتەل تىلدەرىن جازباشا عانا وقىپ جۇرگەن ستۋدەنتتەرگە تاجىريبە جۇزىندە ءتىلدى مەڭزەۋگە, كوشباسشىلىق جانە كوماندادا جۇمىس ىستەۋ قابىلەتتەرىن دامىتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. اڭگىمەلەسكەن جۇلدىز ءبايدىلدا.
