قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتتىگىنە كانديدات ابىلعازى قۇسايىنوۆ پەتروپاۆل قالاسىندا «قىزىلجار سۋ» جشس ۇجىمىمەن كەزدەسۋ وتكىزدى. سەرىكتەستىك جۇمىسشىلارىمەن كەزدەسۋ بارىسىندا پرەزيدەنتتىككە كانديدات جينالعانداردى ەكولوگيالىق ماسەلەلەردى قامتىعان ءوزىنىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىنىڭ نەگىزگى باعىتتارىمەن تانىستىردى.
ءا.قۇسايىنوۆ جيىنعا قاتىسۋشىلارعا جاھاندىق ەكولوگيالىق قىزمەتتىڭ نەگىزگى ۆەكتورلارى تۋرالى بايانداپ, تابيعاتتى قورعاۋ ماسەلەسىندەگى عىلىمنىڭ ماڭىزىنا ەرەكشە توقتالدى. بۇل – ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىك, كليمات پەن سۋ رەسۋرستارىن, «جاسىل» تەحنولوگيانى زەرتتەۋ جۇمىستارىن قوسا العاندا, ءبىرتالاي مىندەتتەر كەشەنىن قامتيتىن ماڭىزدى ماقسات, دەدى ول.
پرەزيدەنتتىككە كانديداتتىڭ ايتۋىنشا, الەمدە كۇنى بۇگىنگە دەيىن ەكولوگيالىق پروبلەمالارعا ءتيىستى نازار بولىنبەي كەلەدى. حالىقارالىق قاۋىمداستىقتار مەن مامانداندىرىلعان ۇيىمداردىڭ اتقارىپ جاتقان ەكولوگيالىق جۇمىستارى كونفەرەنتسيا, تالقىلاۋلار, شەشىمى جوق داۋلارمەن عانا شەكتەلىپ وتىر.
ال الەمدە تابيعات قويناۋىن ءتيىمسىز پايدالانۋ, گەندىك قور مەن بيولوگيالىق ارتۇرلىلىكتىڭ ازايۋى توپىراقتىڭ قۇنارسىزدانىپ, سۋدىڭ لاستانۋىنا, جالپى, قورشاعان ورتانىڭ قۇلدىراۋىنا الىپ كەلۋدە.
سونداي-اق, پرەزيدەنتتىككە كانديدات الەمدىك ونەركاسىپتىڭ قارقىنىمەن ارتىپ وتىرعان تەحنوگەندىك اپاتتاردىڭ الدىن الۋ ماسەلەسىنە جەكە توقتالدى. ءا.قۇسايىنوۆ اتاپ وتكەندەي, جەر جۇزىندە ادام پايدا بولىپ, ونىڭ وركەنيەتى وسكەن سايىن, بيوسفەرا ەۆوليۋتسياسىندا جاڭا – انتروپوگەندىك فاكتور ىسكە قوسىلدى. ادام بيوسفەرانى جەكە قاجەتتىلىكتەرىن قاناعاتتاندىرۋ ءۇشىن پايدالانا باستادى.
الايدا, قورشاعان ورتانى قانشالىقتى وزگەرتۋگە تىرىسقانىمىزبەن, جەر بەتىندەگى تىرشىلىك تابيعاتتىڭ قاتاڭ زاڭىنا باعىنىپ داميدى. سوندىقتان ادامزات وركەنيەتى تۇراقتى دامۋ ءۇشىن وسى زاڭدار مەن قاعيدالاردان اۋىتقىماۋى كەرەك.
«تابيعاتپەن ۇيلەسىمدى ءومىر ءسۇرۋ – ادامنىڭ جەر بەتىندەگى ءومىر سالتىنىڭ نەگىزگى قاعيداسى», – دەپ اتاپ ءوتتى ابىلعازى قۇسايىنوۆ. ونىڭ ايتۋىنشا, عىلىم, تەحنيكا مەن تەحنولوگيانىڭ ساپالى جاڭا بايلانىسىن قالىپتاستىرعان حح عاسىر قوعامنىڭ تابيعاتقا اسەر ەتۋ كۇشىن ارتتىرىپ, ادامزاتقا بىرقاتار وزەكتى ءارى وتكىر مىندەتتەر جۇكتەدى.
سول سەبەپتى, ءا.قۇسايىنوۆتىڭ پىكىرىنشە, تابيعات قويناۋىن ءتيىمدى ءارى جوسپارلى پايدالانۋ, قورشاعان ورتانى لاستانۋدان قورعاۋ, مەملەكەتتىك باقىلاۋدىڭ جوسپارلى جۇيەسىن ەنگىزۋ ءار ازاماتتىڭ باستى مىندەتىنە اينالۋى ءتيىس.
ءا.قۇسايىنوۆتىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسىنىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى باعىتى – ونەركاسىپتىك قاۋىپسىزدىك ءماسەلەلەرى. پرەزيدەنتتىككە كانديداتتىڭ ايتۋىنشا, ونەركاسىپتىك قاۋىپسىزدىك دەگەنىمىز – ءونىم مەن ءوندىرىستىڭ قاۋىپسىزدىگى تۋرالى, كوپ دەڭگەيلى ستاندارتتاۋ مەن سەرتيفيكاتتاۋ تۋرالى تەحنيكالىق رەگلامەنتتەردى, نورمالاردى قاتاڭ ۇستانۋ.
«مەنىڭ ماقساتىم – وسى نورمالاردىڭ اشىق جانە دۇرىس ورىندالۋىنا قول جەتكىزۋ. قاۋىپتى وندىرىسپەن اينالىساتىن بارلىق ۇيىمدار ءوز جۇمىسشىلارىنىڭ, نىساندارى مەن قورشاعان ورتانىڭ قاۋىپسىزدىگىنە جاۋاپتى بولۋى كەرەك. بارلىق كاسىپورىندار ءوز جۇمىستارىن قورشاعان ورتاعا ىقپالى مەيلىنشە از بولاتىنداي ەتىپ جۇرگىزۋلەرى كەرەك», – دەپ قورىتتى ءسوزىن ابىلعازى قۇسايىنوۆ.
سونىمەن قاتار, «قىزىلجار سۋ» ءبىرلەستىگىنىڭ جۇمىسشىلارى الدىندا پرەزيدەنتتىككە كانديداتتىڭ رەسپۋبليكالىق شتابىنىڭ جەتەكشىسى رۇستەم جولامان ءسوز سويلەدى. ول ەكولوگيالىق تۇيتكىلدەردىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالىپ, ونى دەر كەزىندە شەشۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.
«ءبىز تۋىنداعان ەكولوگيالىق سىن-قاتەرلەرگە دەر كەزىندە تويتارىس بەرىپ, قورشاعان ورتانىڭ لاستانۋى, سۋ مەن توپىراقتىڭ قۇنارسىزدانۋى سياقتى ماسەلەلەردى تەز ارادا شەشۋىمىز كەرەك. ەڭ باستىسى, بىزگە بۇل پروبلەمالاردىڭ تۋىنداۋىنا جول بەرمەۋ ماڭىزدى. بۇل جەردە ازاماتتاردىڭ ءوزى سانالى ءتۇسىنىستىك تانىتۋلارى قاجەت», – دەپ اتاپ كورسەتتى پرەزيدەنتتىككە كانديداتتىڭ رەسپۋبليكالىق شتابىنىڭ باسشىسى. رۇستەم جولامان ءسوزىن بىلايشا تۇيىندەدى: ءبىز ەكولوگيا تۋرالى ءبىلىمدى, قاۋىپسىز ءارى ەكولوگيالىق تازا ورتادا ءومىر ءسۇرۋ قاعيدالارىن, تابيعات پەن ادامزاتتى قورشاعان ورتا تۋرالى ءبىلىمدى قوعام ساناسىنا سىڭىرە ءبىلۋىمىز كەرەك».
ءومىر ەسقالي,
«ەگەمەن قازاقستان».
پەتروپاۆل.