• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
24 شىلدە, 2010

بارىس جىلى تۋعان قىز

895 رەت
كورسەتىلدى

بۇگىندە ماماندىقتىڭ نەشە الۋان ءتۇرى بار. سونىڭ ىشىندە ۇيىقتاپ تۇرساڭ, ۇمىتىپ قالاتىن ماماندىق تا بار. ال وي ەڭبەگى, شىعارماشىلىق جۇمىس قاشاندا اۋىر. تىگىنشىلىكتى, ەتىكشىلىكتى وقىپ ءۇي­رەنۋگە بولار, ال اقىندىققا, جازۋ-سىزۋعا, ونەرگە كەزدەيسوق ادامنىڭ كەلۋى نە­عايبىل. ويتكەنى, بۇل اللادان بۇيى­راتىن سىباعا. ماسەلەن, جۋرناليست ما­مان­دىعى. ول ۋاقىت تالعامايدى, توق­تاۋدى بىلمەيدى. سول ۋاقىت اراسىندا كورە, ەستي, جازا ءبىلۋىڭ كەرەك. ياعني, ويعا دا, قىرعا دا, ۇيدە دە, تۇزدە دە ىلەسىپ, وي جەتەگىندە جۇرگەنىڭ. ال جازۋدىڭ ۇلكەن-كىشىسى جوق. ماقالا استىندا قولتاڭباڭ تۇرعان سوڭ, وعان ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىكتى قوسىڭىز. ەڭ باستىسى, مۇندا جىنىسقا ءبولۋ جوق. سەن ايەل ەكەنسىڭ, انا ەكەنسىڭ دەگەن بولمايدى. تالاپ ءبىر. سودان دا شىعار, بۇل كاسىپكە كەلگەن نازىك جاندىلاردىڭ, ونىڭ ىشىندە قازاق قىزدارىنىڭ اراسىن­دا وسى ماماندىقتىڭ قىر-سىرىن مەڭ­گەرىپ, ىستىعى مەن سۋىعىنا ءتوزىپ, قى­زىعى مەن شىجىعىنا بار سانالى عۇ­مىرىن سارپ ەتكەندەر كوپ ەمەس. سولار­دىڭ ءبىرى – قانشاما جىلدار بويى قولىنداعى قاسيەتتى قالامىن تۋ ەتىپ ۇستاپ, جۋرناليستيكانىڭ مايىن ءىشىپ, ماڭىزىن جەگەن, وقىعانى دا ءسوز, تو­قىعانى دا ءسوز, جيعانى دا, تەرگەنى دە ءسوز كۇمىسجان بايجاننىڭ اقىن بولماسا دا اقىنعا جاقىن بولماۋى مۇمكىن ەمەس ەدى. ويتكەنى, ول قىزىر دارىپ, باق قون­عان, اقىندار مەن باتىرلار ەلى دەگەن اتقا لاي­ىقتى, جىر سۇلەيلەرى ءسۇيىنباي مەن جام­بىل, ولاردىڭ وكشە باسارلارى – وتەپ, ابدىعالي, ۇمبەتالى, ءاسىمحان, ءالىم­قۇل, نۇرعيسا, اسەت, بالعابەك, سەيداحمەت سياقتى قارا ولەڭنەن قازان قايناتىپ, ورنەك سوزدەن ورمەك توقىعان وڭىردە كىندىك قانى تامىپ, تۋىپ-ءوستى. ۇشار باسى – مۇز, بالاعى – كوكوراي شالعىن, بۇلاعى سىلدىراعان, قۇراعى بالبىراعان كوز تارتار الاتاۋدىڭ سىلەم­دەرى, ءان مەن جىردىڭ كورىگىنە اينالعان مايتوبە مەن سۋىقتوبە تاۋلارى جۇرەگىندە وتى بار, سۇلۋلىققا, اسەمدىككە جانى ىڭكار كىشكەنە ەركە قىزدى وزىنە عاشىق ەتكەنمەن, تاعدىر باسىنان سيپاي قويمادى. ادام جالعىزدىعىن سەزىنگەندە جان جاراسىن كوك يەسى تاڭىردەن ىزدەسە كەرەك. ەرنىن ءجىبىتىپ بالا سۇيگەن اكەسى قۇدايبەرگەن كۇمىسجانى اپىل-تاپىل ءجۇرىپ, قىزىعىنا تويمايتىن ەكى جاسىندا ومىردەن ءوتتى. اناسى رىسبالا بولسا جال­عىزىن قۇشاقتاپ قالا بەردى. جەسىر ايەلدى بالانىڭ بۋى كوتەرەدى دەگەن, ۇلدىڭ دا, قىزدىڭ, اكەنىڭ دە شەشەنىڭ دە بار ورنىن باسقان كوز قۋانىشى كۇمىسىنىڭ ۇستىندە جانى تۇرعانمەن, كوكىرەگى وياۋ انا بايعۇس قىزىنىڭ ءبىلىم الىپ, جالعىز­دىعىن بىلدىرمەس ءۇشىن كوپشىل, اعايىن-تۋعانعا جاقىن ەتىپ وسىرۋگە تىرىستى. كەي­ىن اناسىنان ايىرىلىپ, قينالعان شا­عىندا مىنا جالپاق دۇنيەدە جالعىز­دىقتىڭ ءدامىن تاتۋعا تۋرا كەلەتىنىن, سونى مويىماي كوتەرۋ قاجەتتىگىن سەزىنەدى. ول كەزدە جاس كەزى, ۇشۋدى بىلگەنمەن قونا­رىن بىلمەدى, سويلەۋدى بىلگەنمەن ءجونىن ءبىل­مەدى. بىراق, بىلسەم, كورسەم دەگەن ىن­تازار كوڭىلى, وجەتتىگى, وقۋعا دەگەن ىنتاسى العا جەتەلەدى. مەكتەپ ءبىتىردى, قازمۋ-دىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىنە ءتۇسىپ, ءوزى ارمانداعان ماماندىعىنا قول جەتكىزدى. جولداما دەگەن جاس ماماندارعا جا­سالعان قامقورلىقتىڭ ارقاسىندا الماتى وبلىسىنىڭ جاڭادان اشىلعان كۇرتى اۋداندىق گازەتىنە قىزمەتكە كىرگەنى دە كەشە عانا سياقتى. اۋداندىق گازەتتە ءجۇرىپ جۋرناليستىك ساتىلاردان وتكەن جاس قالامگەر 1986 جىلى تۋعان ەلىنە كەلىپ, جامبىل اۋداندىق “ەكپىندى ەڭبەك”, كەيىن ءوزى اتىن وزگەرتكەن “اتا مەكەن” گازەتىنە باس رەداكتور بولىپ بەكىتىلەدى. اۋداندىق گازەت – اۋداننىڭ ايناسى. ونىڭ ۇستىنە اۋداندىق گازەتتە باسشى بولىپ جۇمىس اتقارۋ وڭاي ەمەس. ويتكەنى, اۋدان ورتالىعىنا قالامى جۇردەك, تاجىريبەلى جۋرناليستەردىڭ كەلۋى ەكىتالاي. قالاي بولعاندا دا كادردى ءوزىڭ جاساقتاۋعا, ولاردى قالاي جازىپ, سىزۋعا ۇيرەتۋىڭ كەرەك. كەي جاعدايدا جالعىز وزىڭە گازەت شىعارۋعا تۋرا كەلەدى: ءوزى اۆتور, ءوزى ءتىلشى. وسىلايشا باسىلىمدى اتتاي 20 جىل باسقارىپ, اۋداندىق گا­زەتتىڭ ءوسىپ وركەندەۋىنە ءوز ۇلەسىن قوسادى. مىنە, وسىنداي ۇلكەن مەكتەپتەن وتكەن قارىمدى جۋرناليست 2006 جىلعى قىر­كۇيەك ايىنان قازاق ءباسپاسوزىنىڭ قارا شاڭىراعى “ەگەمەن قازاقستان” گازەتىنىڭ الماتى وبلىسىنداعى مەنشىكتى ءتىلشىسى قىزمەتىنە شاقىرىلادى. ازعانتاي ۋاقىت اۋانىندا ول ءوزىنىڭ ىسكەرلىگىمەن, ورىن­داۋشىلىق, جاۋاپكەرشىلىك قاسيەتىمەن, ەڭبەكقور­لىعىمەن رەسپۋبليكالىق باسىلىم بەتىندە الماتى وبلىسىن جان-جاقتى كورسەتۋدە قىرۋار شارۋا اتقاردى. وبلىستاعى جىلت ەتكەن حاباردان باستاپ, پروبلەمالىق زەرتتەۋ ماقالالار, سۇح­باتتار بەرۋدە شۇرايلى تىلىمەن, شىمىر ويىمەن ءار ءتۇرلى تاقىرىپتا جازىپ, مەنشىكتى ءتىل­شىلەر اراسىندا الدىڭعى قاتاردان كو­رى­نۋدە. ۇزاق جىلدار بويى ءباسپاسوز سالا­­­­­­سىن­دا اتقارعان جەمىستى ەڭبەگىنىڭ قايتا­رىمىن كورۋدە. بۇگىندە “قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسىنىڭ مادەنيەت قايراتكەرى”, جۋرناليستەر وداعى سىيلىعىنىڭ بىرنەشە مارتە يەگەرى. كيەلى تۋىپ-وسكەن ءوڭىرىنىڭ بابالارى مەن سول اۋدانداعى حالىققا بەل­گىلى ازا­ماتتارىنىڭ ومىرىنەن جيناقتاپ جا­زىلعان “جامبىل ەلىنىڭ جايساڭدارى”, “كيە”, “جاقسىلاردىڭ پارىزى”, “كوز ىلمەيتىن كوڭىل”, ت.ب. كىتاپتاردىڭ اۆتورى. ...ءومىردىڭ زاڭى, كۇن-تۇنمەن, جامان­دىق-جاقسىلىقپەن, جوقشىلىق-بارشى­لىقپەن الماساتىنى اقيقات. بۇگىندە كۇ­مىس­جان اپاي جالعىز ەمەس. باقىت شۇكىرگە قونادى دەگەن, بارعا دا, جوققا دا شۇكىر­­شىلىك ەتۋدە. قىزمەتى حالىقپەن بايلا­نىس­­قان, ەلدىڭ ىشىندە ءجۇرىپ, جاقسىلىق­تىڭ جارشىسى بولا جۇرە قالام ۇستاعان ادامدا دوس تا, تانىس تا, تىلەكتەس جاندار دا كوپ بولسا كەرەك. ونداي دوس-جاراننان كەندە ەمەس. بىراق, ادامنىڭ ەڭ باستى باقىتى – وتباسىلىق باقىت. ومىردە ەڭ قيىن نارسە وزىڭمەن مۇراتتاس, ءوزىڭدى تۇسىنەتىن ادام تابۋ. جۇبايى سالامات بەرەكەتوۆ ەكەۋى قىزمەت بابىنداعى, تۇرمىس جاعدايىنداعى قيىندىقتاردى جەڭە ءجۇرىپ, ونەگەلى ۇل-قىز ءوسىردى. تۇلا بويى تۇڭعىشتارى گۇلميرا گەرمانيا فەدەراتيۆتىك رەسپۋبليكاسىنىڭ ارنايى گرانتىن ۇتىپ الىپ, ءبىلىم سالاسىنان دوكتورلىق ديسسەرتاتسياسىن سوندا شەت تىلىندە قورعاماق. بەكبولاتتارى ىلە اۋدانىنداعى اۋىلدىق وكرۋگتىڭ اكىمى, كەنجەلەرى گۇلنۇر – اعىلشىن ءتىلىنىڭ مامانى, الەم تىلدەرى ۋنيۆەرسيتەتىن قى­زىل ديپلومعا بىتىرگەن, سول ءبىلىم وردا­سىنىڭ وقىتۋشىسى بولسا, كۇيەۋبا­لالارى سايىمجان بۇگىندە ماسكەۋدە اسكەري ديپلوماتيا اكادەمياسىنىڭ تىڭداۋ­شىسى. بالا بالىم, نەمەرە جانىم دەگەن قازاقپىز عوي, بىرىنەن ءبىرى ءتاتتى جىبەك, ءنۇريلا, نۇرايىم, نۇردانا, نۇرسانا اتا-اپالارىنىڭ قۋانىشتارى. گۇلزەينەپ سادىرقىزى.
سوڭعى جاڭالىقتار