شىلدەنىڭ 19-ىندا الماتى قالاسىندا ىشكى ىستەر ءمينيسترى س.بايماعانبەتوۆتىڭ قاتىسۋىمەن ءىىم القاسىنىڭ وتىرىسى بولىپ ءوتتى. وندا 2010 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعى بويىنشا جۇمىس قورىتىندىلارى تالقىلانىپ, ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ كەلەسى جىلعا ارنالعان نەگىزگى ءمىندەتتەرى بەلگىلەندى, دەپ حابارلادى قر ءىىم ءباسپاسوز قىزمەتى.
س.بايماعانبەتوۆ كەڭەستە اعىمداعى جىلى مينيسترلىك مەملەكەت باسشىسى ن.نازارباەۆتىڭ تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋ بويىنشا ۇيىمداستىرۋشىلىق-پراكتيكالىق شارالار, ازاماتتاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن نىعايتۋ, ولاردىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن قىلمىستىق قول سۇعۋشىلىقتان قورعاۋ مىندەتتەرىن جۇزەگە اسىراتىنىن اتاپ ءوتتى.
ءبىرىنشى جارتىجىلدىق ىشىندە ىشكى ىستەر ورگاندارى 60,9 مىڭ قىلمىس تىركەگەن. اۋىر جانە اسا اۋىر قىلمىستار, ونىڭ ىشىندە دەنساۋلىققا زيان كەلتىرۋ, قاراقشىلىق, سونداي-اق جاسوسپىرىمدەر قىلمىسى تومەندەگەن. قىلمىستاردىڭ اشىلۋى ۇلعايعان. سونىمەن بىرگە, ۇرلىقتار مەن توناۋلاردىڭ, قوعامدىق ورىندار مەن كوشەلەردەگى قىلمىس سانىنىڭ ءوسۋى بايقالادى. جەكە قىلمىس تۇرلەرىنىڭ ستاتيستيكالىق ءوسۋى ەسەپكە الۋ-تىركەۋ ءتارتىبىن قاتاڭداتۋمەن بەكەمدەلە تۇسكەن.
ۇيىمداسقان قىلمىستىڭ 33 “قىلمىستىق بەدەلدىسى”, 29 جەتەكشىسى مەن 151 قاتىسۋشىسى قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان. 4817 ەسىرتكى قىلمىسى, ونىڭ ىشىندە ەسىرتكى ساتۋدىڭ 1433 فاكتىسى انىقتالعان. زاڭسىز اينالىمنان 8,4 توننا ەسىرتكى تاركىلەنىپتى.
كوشى-قون زاڭناماسىن بۇزعانى ءۇشىن 85 مىڭ شەتەلدىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلسا, 10,7 مىڭنان استام ادام ەلىمىزدەن شىعارىلعان. قابىلدانىپ جاتقان شارالار بارلىق وڭىرلەردەگى اپاتتىلىق جاعدايلارىنىڭ تومەندەۋىنە قول جەتكىزۋگە ءمۇمكىندىك بەرگەن. جولداعى 992 مىڭ زاڭ بۇزۋشىلىقتىڭ الدى الىنىپ, جقو – 6,3%, زارداپ شەككەندەر – 6%, ونىڭ ىشىندە قازا بولعاندار – 1,7%, جكو – 9%, قازا بولعاندار – 14%, جاراقاتتانعاندار 10% تومەندەگەن.
القا جينالىسىندا قوعامدىق ءتارتىپتى ساقتاۋ جانە قوعامدىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا جۇمىس ناتيجەلەرى, قىلمىستاردى اشۋ, ۋچاسكەلىك ينسپەكتورلار, سونداي-اق پاترۋلدىك پوليتسيا بولىنىستەرى جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ بويىنشا قابىلدانىپ جاتقان شارالار قارالدى. سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەس, ىشكى ىستەر ورگاندارىنداعى زاڭدىلىق پەن ءتارتىپتى نىعايتۋ بويىنشا شارالار ايقىندالدى.
مينيستر پوليتسيانىڭ قىزمەتىن كوشەلەر مەن قوعامدىق ورىندارداعى قۇقىقتىق ءتارتىپتىڭ جاي-كۇيى بويىنشا باعالاناتىنىن اتاپ كورسەتتى. جاقىندا قابىلدانعان “قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ پروفيلاكتيكاسى تۋرالى” زاڭدى ىسكە اسىرۋمەن بايلانىستى ەداۋىر جۇمىس جۇرگىزىلەدى دەپ كۇتىلۋدە. ەڭ الدىمەن پاترۋلدىك-بەكەتتىك قىزمەتتى, كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ءىسى ءجونىندەگى ينسپەكتورلاردىڭ, “مەكتەپتەگى” ينسپەكتورلاردىڭ جانە ۋچاسكەلىك پوليتسيا ينسپەكتورلارىنىڭ جۇمىسىن جانداندىرۋ جانە جەتىلدىرۋ تۋرالى اڭگىمە قوزعالدى. ۆەدومستۆو باسشىسى قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ الدىن الۋدى كۇشەيتۋگە, ۇرلىققا, توناۋعا جانە قاراقشىلىق شابۋىلدارعا قارسى كۇرەستىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا, اۋىر جانە اسا اۋىر قىلمىستاردى اشۋعا, ۇيىمداسقان قىلمىس تۇرلەرىنە جانە ەسىرتكى بيزنەسىنە قارسى كۇرەستى قاتاڭداتۋعا, كوشى-قون باقىلاۋىن, جەكە قۇرام اراسىنداعى ءتارتىپتى نىعايتۋعا باسا نازار اۋداردى.
س.بايماعانبەتوۆ مەملەكەت باسشىسى ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ الدىنا قويعان باسىم مىندەتتەردىڭ ۋاقتىلى شەشىلۋىن قامتاماسىز ەتۋگە نازار اۋداردى.
ىشكى ىستەر ورگاندارى مەن ىشكى اسكەرلەردىڭ جەكە قۇرامىن دايىنداۋ ماقساتىندا اعىمداعى جىلعى 19 شىلدەدە الماتى وبلىسىندا مۇددەلى ورگانداردى تارتا وتىرىپ, كەڭ اۋقىمدى ارنايى-تاكتيكالىق وقۋ-جاتتىعۋى وتكىزىلدى.قارۋلانعان قىلمىستىق توپتار مەن باندالىق قۇرىلىمداردى جويۋ بويىنشا بىرلەسكەن ءىس-شارالاردى پىسىقتاۋ وقۋدىڭ نەگىزگى مىندەتى بولىپ تابىلدى. وقۋعا جۇمىلدىرىلعان پوليتسيا مەن ىشكى اسكەرلەردىڭ كۇشتەرى وزدەرىنە قويىلعان مىندەتتەردى شەشۋدە جيناقىلىق پەن ۇيلەسىمدىلىك كورسەتتى.
جالپى, وقۋ جەكە قۇرامنىڭ بويىندا كاسىبي داعدى مەن پوليتسەيلەر مەن اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ قىسىلتاياڭ جاعدايلارعا پسيحولوگيالىق دايىندىعىن قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتتى. وقۋعا ىشكى ىستەر ءمينيسترى, ءىىم-ءنىڭ ورتالىق اپپاراتى مەن ىشكى اسكەرلەر كوميتەتىنىڭ باسشىلىق قۇرامى, اۋماقتىق جانە كولىكتەگى ءىىد-ءنىڭ باستىقتارى, سونداي-اق الماتى گارنيزونى ىشكى ىستەر ورگاندارى مەن ىشكى اسكەرلەرىنىڭ جەكە قۇرامى قاتىستى.