استانا. 28 ماۋسىم. مەملەكەت باسشىسى يتاليا پرەمەر-ءمينيسترى ماتتەو رەنتسيمەن بىرگە قازاقستان-يتاليا بيزنەس فورۋمىنا قاتىستى. بۇل تۋرالى akorda.kz حابارلادى.
ەكى ەلدىڭ ىسكەر توپتارىنىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن فورۋمدا جالپى سوماسى 500 ميلليون دوللار بولاتىن, اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكالارى ءوندىرىسىن, ماشينا جاساۋ, ازىق-ت ۇلىك, توقىما ونىمدەرى سالالارىن, مۇناي سەكتورىن جانە قۇرىلىس سالالارىن قامتيتىن 20 قۇجاتقا قول قويىلدى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ بيزنەس-فورۋمعا قاتىسىپ وتىرعان بيزنەسمەندەردىڭ كوپشىلىگى قازاقستاندا كوپتەن بەرى جۇمىس ىستەيتىنىن جانە ەلىمىزدەگى مۇمكىندىكتەر مەن ۇزاقمەرزىمدى پەرسپەكتيۆالاردى جاقسى بىلەتىنىن اتاپ ءوتتى.
«ءبىز سىزدەردىڭ اشىق سۇحباتقا, وڭىردەگى جانە الەمدەگى قازىرگى ساياسي كونيۋنكتۋراعا تاۋەلسىز سىندارلى ىنتىماقتاستىققا دەگەن نيەتتەرىڭىزدى جوعارى باعالايمىز. الەمدىك ەكونوميكاداعى احۋالعا قاراماستان, ءبىز بولاشاققا بىرلەسكەن جوسپارلار قۇرىپ وتىرمىز. ولاردىڭ كوپشىلىگى قازىردىڭ وزىندە تابىستى جۇزەگە اسىرىلدى جانە ناقتى ىسكەرلىك جوباعا اينالدى. وسىنىڭ ءبارى ءبىزدىڭ ءبىر-بىرىمىزگە سەنە وتىرىپ, سەرىكتەس رەتىندە جۇمىس ىستەگەنىمىزدىڭ ارقاسى», – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
قازاقستان پرەزيدەنتى ەكى ەل اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق جانە ينۆەستيتسيالىق ىنتىماقتاستىق تۇراقتى دامىپ كەلە جاتقانىن ايتتى.
«ءوزارا تاۋار اينالىمى جىل سايىن ءوسىپ كەلەدى, بىلتىر ول 17 ميلليارد دوللار بولدى. يتاليا – قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ ءىرى ينۆەستورلارىنىڭ ءبىرى. 2005 جىلدان بەرى يتاليادان كەلگەن تىكەلەي ينۆەستيتسيالار اعىنى 6 ميلليارد دوللارعا جۋىقتادى. قازىرگى ۋاقىتتا ءبىزدىڭ ەلىمىزدە يتاليالىق كاپيتالدىڭ قاتىسى بار 200 كاسىپورىن جۇمىس ىستەيدى. ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىعىمىزدى ودان ءارى نىعايتىپ, ەكونوميكانىڭ ءتۇرلى سالالارىندا ىقپالداسۋ مۇمكىندىكتەرىن تابۋ كەرەك دەپ ەسەپتەيمىن», – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
مەملەكەت باسشىسى قولايلى ينۆەستيتسيالىق احۋال قالىپتاستىرۋ ءبىزدىڭ ەلدىڭ باستى باسىمدىقتارىنىڭ ءبىرى بولعانىن جانە سولاي بولىپ قالا بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى.
«ەلىمىزدە جۇمىس ىستەيتىن ساراپشىلار مەن ينۆەستورلاردىڭ باعالاۋى بويىنشا, بۇگىندە قازاقستاندا ينۆەستيتسيا ءۇشىن ورتالىق ازياداعى ەڭ جاقسى جاعداي جاسالعان. دۇنيەجۇزىلىك بانك رەسپۋبليكامىزدى ينۆەستيتسيا سالۋ ءۇشىن ەڭ قولايلى ەل رەتىندە مويىندادى. سونىمەن قاتار, قازاقستاننىڭ حالىقارالىق قارىز دەڭگەيى تومەن, ال رەزەرۆتەرىمىز 100 ميلليارد دوللاردان اسادى», – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ ينۆەستورلار ءۇشىن جاسالعان ايرىقشا جاعدايلارعا نازار اۋداردى.
«ەلىمىزدە 10 ارناۋلى ەكونوميكالىق ايماق جۇمىس ىستەيدى. وسى اۋماقتاردا كاسىپكەرلەرگە جان-جاقتى قولداۋ كورسەتىلەدى. سالىق جەڭىلدىكتەرى بار. باسىمدىعى بار سالالارداعى ينۆەستورلار كورپوراتيۆتىك تابىس سالىعىن جانە جەر سالىعىن تولەۋدەن 10 جىلعا, م ۇلىك سالىعىنان 8 جىلعا بوساتىلعان. ينۆەستورلارعا سالىق زاڭناماسىنىڭ تۇراقتىلىعىنا كەپىلدىك بەرىلەدى. مەملەكەت ەكونوميكانىڭ باسىمدىعى بار سالالارداعى نىسانداردى پايدالانۋعا بەرگەننەن كەيىن كۇردەلى شىعىستاردىڭ 30 پايىزىن وتەپ بەرۋگە دايىن», – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
قازاقستان پرەزيدەنتى رەسپۋبليكامىزدىڭ اشىق ەڭبەك نارىعىن قالىپتاستىرۋدى كوزدەپ وتىرعانىن دا ايتتى.
«ينۆەستورلاردىڭ شەتەلدىك جۇمىس كۇشىن قانداي دا ءبىر كۆوتاسىز جانە رۇقساتسىز اكەلۋگە مۇمكىندىگى بار. سونىمەن قاتار, الەمنىڭ 10 ەلىنىڭ ينۆەستورلارى ءۇشىن ۆيزاسىز رەجىم ورناتىلعان, بۇل تىزىمگە يتاليا دا كىرەدى. بيىلعى 15 شىلدەدەن باستاپ ينۆەستورلار ءۇشىن ۆيزاسىز رەجىمدى ۇزارتامىز. ونىڭ قاتارى تاعى 10 ەل – شۆەيتساريا, يسپانيا, بەلگيا, ۆەنگريا, موناكو, سينگاپۋر, اۆستراليا, نورۆەگيا, شۆەتسيا جانە فينليانديا ارقىلى تولىعادى. الەمدە ينۆەستورلار ءۇشىن وسىنداي شارتتار ۇسىناتىن مەملەكەتتەر كوپ ەمەس دەپ ويلايمىن», – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
مەملەكەت باسشىسى قازاقستان ىسكەرلىك احۋالدى جاقسارتۋعا باعىتتالعان ينستيتۋتسيونالدىق رەفورمالاردى جالعاستىرىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى.
«كەلەسى جىلى استانادا حالىقارالىق قارجى ورتالىعى جۇمىسىن باستايدى. ينۆەستورلار ءۇشىن ءبىز ينۆەستيتسيالىق ماسەلەلەردى سوت ءوندىرىسى اعىلشىن تىلىندە بولاتىن جانە شەتەلدىك سۋديالاردى تارتاتىن اعىلشىن قۇقىعىنىڭ نورمالارىنا نەگىزدەلگەن قۇقىقتىق رەتتەۋدى ۇسىناتىن بولامىز. كورپوراتيۆتىك جانە جەكە تابىس سالىعىنان 10 جىلعا بوساتۋ, شەتەلدىك مامانداردى جەڭىلدىكپەن تارتۋ ماسەلەلەرى قاراستىرىلعان. قازاقستاندا ەلىمىزدىڭ ىسكەر توپتارىنىڭ وكىلدەرى مەن شەتەلدىك كاسىپكەرلەردىڭ جۇمىسىنا اتسالىسۋ ءۇشىن پرەزيدەنت جانىنان شەتەلدىك ينۆەستورلار كەڭەسى قۇرىلعان. كەڭەس ءتۇرلى ماسەلەلەردى, سونىڭ ىشىندە شەنەۋنىكتەر تاراپىنان جاسالاتىن كەدەرگىلەردى, سالىق پروبلەمالارىن تالقىلاۋ ءۇشىن تۇراقتى تۇردە ءوتىپ تۇرادى», – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىقتى ارتتىرۋعا كوپ جاعدايدا ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ جۇمىسى ىقپال ەتىپ وتىرعانىنا نازار اۋداردى.
«ەڭ تومەنگى سالىقتار, اكىمشىلىك كەدەرگىلەردى جويۋ, مەملەكەتتىك رەتتەۋدىڭ بولجامدىلىعى, ينۆەستورلار مەن مەملەكەتتىڭ ءوزارا قارىم-قاتىناسىنىڭ تۇراقتىلىعى ءبىزدىڭ ەلدى 180 ميلليون حالقى جانە كولەمى 2 تريلليون دوللاردان استام ءىجو بار ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ الىپ نارىعىنا كىرۋ ءۇشىن ەڭ «جاقسى قاقپا» رەتىندە كورسەتەدى. ءبىز ەلىمىزدىڭ ينۆەستيتسيالىق احۋالىن بۇدان ءارى دە جەتىلدىرە بەرەتىن بولامىز», – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
قازاقستان پرەزيدەنتى ءبىزدىڭ ەلىمىز جاڭا جىبەك جولىنىڭ ەكونوميكالىق الەۋەتىن ىسكە اسىرۋعا قاتىسىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. اتاپ ايتقاندا, قۇرىلتايشىسىنىڭ ءبىرى رەسپۋبليكامىز بولىپ سانالاتىن ينفراقۇرىلىمدىق دامۋدىڭ ازيالىق بانكى قۇرىلدى. بۇدان بولەك, قازاقستان ءتيىستى كولىك ينفراقۇرىلىمىن قالىپتاستىرۋدا.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ استانادا وتەتىن ەكسپو-2017 كورمەسى ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى وزىق الەمدىك ازىرلەمەلەر مەن ترەندتەردى كورسەتۋ ءۇشىن ءتيىمدى الاڭ بولاتىنىن ايتتى.
«كورمە ءبىزدىڭ جەمىستى ىنتىماقتاستىعىمىزعا دا قۋاتتى سەرپىن بەرەدى. سىزدەردىڭ بارشاڭىزدى ەكسپو-2017 كورمەسىنە قاتىسۋعا شاقىرامىن. بۇگىنگى فورۋم قازاقستان مەن يتاليا اراسىنداعى قارىم-قاتىناستىڭ نىعايۋى جولىنداعى تاعى ءبىر ەلەۋلى قادامعا اينالاتىنىنا سەنىمدىمىن», – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
سونداي-اق, مەملەكەت باسشىسى ەكى ەلدىڭ تەك ەكونوميكالىق قانا ەمەس, مادەني جانە ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى قارىم-قاتىناستار ارقىلى دا تىعىز بايلانىستا ەكەنىنە نازار اۋداردى.
يتاليا پرەمەر-ءمينيسترى ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقپەن قاتار ەكى ەل دە جەر شارىنداعى بەيبىتشىلىكتى ساقتاۋ, ادامدار اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىستىك, مادەنيەتتەردىڭ ءوزارا ۇشتاسۋى يدەياسىن جاقتايتىنىن اتاپ ءوتتى.
«ازيا مەن ەۋروپانىڭ بارلىق ەلدەرى پلانەتامىزدى ەكسترەميزمنەن, ءدىني فاناتيزمنەن قورعاۋ جولىندا ىنتىماقتاسقانى ماڭىزدى. بىزدەر دەن قويۋعا ءتيىس ءبىرىنشى ەلەمەنت – ءوزارا قۇرمەت, كومەك جانە توزىمدىلىك ارقىلى بەيبىتشىلىك پەن قۇندىلىقتاردى قورعاۋ جولىنداعى گەوساياسي دەڭگەيدە بىرلەسكەن كۇش-جىگەر», – دەدى ماتتەو رەنتسي.
ول نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باسشىلىعىمەن قازاقستان تاۋەلسىزدىك جىلدارى ەۋروپا مەن ازيا اراسىنداعى «ديالوگ ارناسىنا» اينالعانىن, ىسكەرلىك توپتار وكىلدەرى ءۇشىن دە بۇل ماڭىزدى جايت بولىپ سانالاتىنىن اتاپ ءوتتى.
م.رەنتسي اگروونەركاسىپ پەن ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى الەۋەتتى ىسكە اسىرۋ, سونداي-اق, جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىندا تاجىريبە جانە ستۋدەنتتەر الماسۋ قاجەتتىگىنە توقتالدى.
بيزنەس-فورۋم بارىسىندا قول قويىلعان نەگىزگى قۇجاتتار:
– «يساتاي» ۋچاسكەسىندەگى بارلاۋ جانە ءوندىرۋ جوباسىنا قاتىسۋداعى ۇلەسىن بەرۋ جونىندەگى «قازمۇنايگاز» ۇك» اق مەن «ەني يساتاي ب.ۆ.» كومپانياسى اراسىنداعى كەلىسىم;
– قازاقستان رەسپۋبليكاسى ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ مينيسترلىگى مەن يتاليالىق «Tenaris» كومپانياسى اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىستىك تۋرالى مەموراندۋم;
– قازاقستان رەسپۋبليكاسى ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ مينيسترلىگى مەن يتاليالىق «Metalfar Prodotti Industriali SPA» كومپانياسى اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىستىك تۋرالى مەموراندۋم;
– قازاقستان رەسپۋبليكاسى ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ مينيسترلىگى مەن يتاليالىق «Italcementi Group» كومپانياسى اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىستىك تۋرالى مەموراندۋم;
– «Kaznex Invest» ەكسپورت جانە ينۆەستيتسيالار جونىندەگى ۇلتتىق اگەنتتىگى» اق مەن يتاليالىق «Inalca S.p.A.» كومپانياسى اراسىنداعى ءوزارا تۇسىنىستىك تۋرالى مەموراندۋم;
– «قازمۇنايگاز» ۇك اق مەن يتاليالىق DRILLMEC S.p.A. كومپانياسى جانە اksai Industrial Park LLP اراسىنداعى نيەتتەستىك تۋرالى مەموراندۋم;
– استانا قالاسى اكىمدىگى, قازاقستاننىڭ ماشينا قۇراستىرۋشىلار وداعى جانە ANIMA ماشينا قۇراستىرۋ ونەركاسىبىنىڭ يتاليالىق قاۋىمداستىعى فەدەراتسياسى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋم.
ەلامان قوڭىر.
دەرەك, سۋرەت: akorda.kz.