ەلىمىزدىڭ ءبىلىم جۇيەسى كادر دايارلاۋ ءىسىن ەكونوميكانىڭ جانە تەحنولوگيالىق دامۋدىڭ زاماناۋي تالاپتارىنا ساي قايتا بەيىمدەۋگە باعىتتالعان تەرەڭ ترانسفورماتسيا كەزەڭىنە قادام باستى. بۇل تۋرالى پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى ايدا بالاەۆا ءوزىنىڭ بەينەۇندەۋىندە مالىمدەدى.
ۆيتسە-پرەمەردىڭ ايتۋىنشا, جۇزەگە اسىرىلعان ساياسي رەفورمالار مەن جاڭا كونستيتۋتسيا ادام كاپيتالىن, عىلىم مەن يننوۆاتسيانى دامىتۋ باعىتىن ودان ءارى كۇشەيتتى. بۇل رەتتە ءبىلىم جۇيەسى ەلدىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ايقىندايتىن نەگىزگى فاكتورلاردىڭ بىرىنە اينالىپ وتىر.
قازىرگى احۋالدى باعالاۋ ماقساتىندا ۇكىمەت 73 مىڭنان اسا كاسىپورىن اراسىندا اۋقىمدى ساۋالناما جۇرگىزىپ, ءبىلىم باعدارلامالارىنا تالداۋ جاساعان. ناتيجەسىندە, جۇيەلى سيپاتتاعى بىرقاتار ماسەلە انىقتالدى.
اتاپ ايتقاندا, كادرلاردىڭ قارتايۋ ۇدەرىسى بايقالادى. مامانداردىڭ ەداۋىر بولىگى 40-59 جاس ارالىعىندا. جەكەلەگەن وڭىرلەردە, ماسەلەن, پاۆلودار وبلىسىندا بۇل كورسەتكىش 50 پايىزعا جۋىقتايدى. بۇل الداعى 7-10 جىل ىشىندە بىلىكتى ماماندار تاپشىلىعىنىڭ تۋىنداۋ قاۋپىن كۇشەيتەدى.
سونىمەن قاتار ماماندار دايارلاۋ جۇيەسى مەن ەكونوميكانىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرى اراسىندا ەلەۋلى تەڭگەرىمسىزدىك بارى دا انىقتالدى.
«ماسەلەن, اقتوبە وبلىسىندا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنا 800 مامان قاجەت بولسا, ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى بۇل سۇرانىستى تولىق قامتاماسىز ەتە الماي وتىر. ال قاراعاندى وبلىسىندا 351 IT ۆاكانسياعا 2,5 مىڭنان اسا ستۋدەنت دايارلانىپ جاتىر», دەدى ايدا بالاەۆا.
ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ورىنباسارى تاعى ءبىر وزەكتى ماسەلە رەتىندە ءبىلىم باعدارلامالارىنىڭ شامادان تىس كوپتىگىن جانە ولاردىڭ تاجىريبەدەن الشاقتىعىن اتادى. بۇگىندە جوعارى وقۋ ورىندارىندا ەكونوميكا باعىتى بويىنشا 140-تان استام, قۇقىقتانۋ سالاسى بويىنشا 100-دەن اسا ءبىلىم باعدارلاماسى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. ولاردىڭ باسىم بولىگى ءبىرىن-ءبىرى قايتالاپ, مازمۇندىق تۇرعىدان ۇقساس بولىپ كەلەدى.
انىقتالعان سىن-قاتەرلەرگە جاۋاپ رەتىندە ۇكىمەت 700-دەن استام ءبىلىم باعدارلاماسىن جابۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. بۇل رەتتە قازىر ءبىلىم الىپ جاتقان بارلىق ستۋدەنتتىڭ وقۋىن تولىق اياقتاۋىنا كەپىلدىك بەرىلەدى. الايدا اتالعان باعىتتار بويىنشا جاڭا قابىلداۋ توقتاتىلادى.
ونىڭ ورنىنا AI مەن Data, بيوينجينيرينگ, smart agriculture, ءبىلىم بەرۋ تەحنولوگيالارى سەكىلدى 21 باسىم دايارلىق باعىتى ىسكە قوسىلادى. سونىمەن قاتار 35 باعىت بويىنشا تاجىريبەگە باعدارلانعان وقىتۋعا باسىمدىق بەرە وتىرىپ, تەرەڭ جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى.
حالىقارالىق ۇسىنىمدارعا سايكەس, جۇمىس ورنىنداعى وقىتۋدىڭ ۇلەسى باكالاۆرياتتا 20 پايىزعا, ماگيستراتۋرادا 40 پايىزعا دەيىن ۇلعايتىلادى. بۇدان بولەك, مەملەكەتتىك ءبىلىم گرانتتارى وڭىرلىك ەكونوميكالاردىڭ ناقتى سۇرانىستارىمەن تىكەلەي ساباقتاستىرىلاتىن بولادى.
سونىمەن قوسا, پەداگوگيكالىق ءبىلىم بەرۋگە ايرىقشا ءمان بەرىلمەك. پەداگوگيكالىق جوعارى وقۋ ورىندارىن ادام كاپيتالىن دامىتۋ مەن زاماناۋي ءبىلىم بەرۋ تەحنولوگيالارىن, سونىڭ ىشىندە جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋدىڭ ورتالىقتارىنا اينالدىرۋ جوسپارلانىپ وتىر.
«بۇگىن ءبىز تۇبەگەيلى تاڭداۋ جاساپ, ءبىر رەتتىك شەشىمدەردەن – جۇيەلى ساياساتقا, جاعدايعا بەيىمدەلۋدەن – الدىن الا ارەكەت ەتۋگە, كادر دايارلاۋدان – بولاشاقتى قالىپتاستىرۋعا بەت بۇردىق», – دەپ تۇيىندەدى ايدا بالاەۆا.