تسيفرلاندىرۋ ءداۋىرى ءومىردىڭ بارلىق سالاسىنا دەندەپ ەنىپ كەلەدى. بۇل ۇدەرىس ءداستۇرلى ونەر وردالارى – تەاتر ساحناسىن دا اينالىپ وتكەن جوق. قازاقستاندا 2026 جىلدىڭ تسيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت جىلى بولىپ جاريالانۋى وسى وزگەرىستەردىڭ جۇيەلى ءارى ماقساتتى تۇردە جۇزەگە اسىپ جاتقانىن ايقىن اڭعارتادى.
وسى تۇرعىدا ەلوردانىڭ ءىنجۋ-مارجانى سانالاتىن «استانا وپەرا» تەاترى – زاماناۋي تەحنولوگيالار مەن كلاسسيكالىق ونەردىڭ ۇيلەسىم تاپقان جارقىن ۇلگىسى. تەاتر ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى ۆيكتور كارارە ساحنا سىرتىنداعى كوزگە كورىنبەيتىن, الايدا وراسان اۋقىمدى تەحنولوگيالىق وزگەرىستەر جونىندە اڭگىمەلەپ بەردى. بۇگىندە «استانا وپەرادا» جارىق پارتيتۋراسىنان باستاپ بەينە-كونتەنت, دىبىس رەجيسسۋراسى, رەكۆيزيت پەن كوستيۋمەرلىك تسەحتاردىڭ جۇمىسىنا دەيىن تۇگەلدەي تسيفرلىق جۇيەگە كوشىرىلگەن.
«مۇنىڭ بارلىعى ساحنانىڭ ورتالىق كومپيۋتەرىندە ساقتالىپ, سول ارقىلى باسقارىلادى.سونىڭ ارقاسىندا كورىنىستەرى مەن اكتىلەرى ءجيى اۋىساتىن كۇردەلى سپەكتاكلدەردى ءمىنسىز دەڭگەيدە وتكىزۋگە مۇمكىندىك بار. بۇل – ءبىرتۇتاس, ناقتى ۇيىمداستىرىلعان ۇلكەن مەحانيزم», دەيدى ۆيكتور كارارە.
تسيفرلاندىرۋ تەك ساحنامەن شەكتەلمەيدى. ول ينجەنەرلىك جەلىلەردى دە قامتىپ, كورەرمەن زالىنىڭ جايلى تەمپەراتۋراسىن اۆتوماتتى تۇردە رەتتەپ وتىرادى. دەكوراتسيانى مونتاجداۋ, دايىندىق بارىسى, قويىلىم كۇنتىزبەسى مەن لوگيستيكا – بارلىعى كەشەندى اقپاراتتىق جۇيە ارقىلى ۇيلەستىرىلەدى.
ارنايى ەففەكتىلەر دە جاڭا سيپاتقا يە بولدى. بۇرىن ساحناداعى ءورت نەمەسە الاۋ اسەرى جەلمەن جەلبىرەگەن قىزعىلت-سارى ماتامەن بەينەلەنسە, بۇگىندە بۇل مىندەتتى كۇردەلى تسيفرلىق جۇيەلەر اتقارادى. ءتۇتىن مەن پيروتەحنيكالىق ەففەكتىلەر ساحنادان ەلۋ مەتر قاشىقتا ورنالاسقان پۋلت ارقىلى ىسكە قوسىلادى. بۇل ەڭ الدىمەن قاۋىپسىزدىك پەن دالدىكتى قامتاماسىز ەتەدى.
مۇنداي تەحنولوگيالار العاش قولدانىلعان سپەكتاكلدەردىڭ ءبىرى – ب.اسافەۆتىڭ «باقشاساراي بۇرقاعى» بالەتى. قازىر تەاتردىڭ تەحنيكالىق مۇمكىندىكتەرى ايتارلىقتاي كەڭەيىپ, 3D-پروەكتسيالار, فرونتالدى بەينە مەپپينگ, LED-ەكراندار, كۇردەلى كوتەرگىش مەحانيزمدەر مەن پنەۆماتيكالىق جۇيەلەر ىسكە قوسىلعان. مۇنىڭ بارلىعى تسيفرلىق باسقارۋ ارقىلى جۇزەگە اسادى. ال زاماناۋي تەحنولوگيالار كەڭىنەن قولدانىلاتىن قويىلىمداردىڭ ءبىرى – «تۇراندوت» وپەراسى. وندا كورەرمەندەر شىنايى جاۋىن استىندا قالعان ساحنانى, حانشايىم تۇراندوتتىڭ جەر استىنان پايدا بولۋىن, ارتىستەردىڭ ايداھار باسىنان شىعا كەلەتىن اسەرلى ساتتەرىن تاماشالاي الادى.
«تسيفرلىق تەحنولوگيالار كورەرمەن كورەتىن دۇنيەنى عانا ەمەس, شىمىلدىقتىڭ ار جاعىنداعى اۋقىمدى جۇمىستى دا تۇبەگەيلى وزگەرتتى. ولار ءار بولىمشەنىڭ جۇمىسىن ناقتى جوسپارلاپ, ۇيلەستىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. قارقىندى رەپەرتۋارمەن جۇمىس ىستەيتىن تەاتر ءۇشىن بۇل – اسا ماڭىزدى», دەپ ءسوزىن جالعادى ۆيكتور كارارە.
ونىڭ ايتۋىنشا, تسيفرلاندىرۋ جانە جاساندى ينتەللەكت جىلى قاعاز جۇزىندە قالىپ قويماي, ناقتى ىستەرمەن كورىنىس تاۋىپ كەلەدى. بۇرىن ستسەنوگرافيالىق جوبالار قاعازعا تۇسىرىلسە, بۇگىندە ولاردىڭ بارلىعى ەلەكتروندى فورماتقا كوشكەن.
«استانا وپەراداعى» تسيفرلىق تەحنولوگيالار – كۇندەلىكتى تەحنيكالىق جۇمىستى ءوز موينىنا الىپ, شىعارماشىلىققا كەڭىستىك اشاتىن قۇرال. ولار تەاترعا ۋاقىتپەن بىرگە قادام باسىپ, اۋقىمدى ءارى اسەرلى سپەكتاكلدەر جاساۋعا جول اشادى», دەپ ءسوزىن تۇيىندەدى ديرەكتوردىڭ ورىنباسارى.
كلاسسيكالىق ونەر مەن تسيفرلىق ءداۋىردىڭ توعىسقان ءساتىن كورگىسى كەلگەن كورەرمەن «استانا وپەرا» ساحناسىندا 4 اقپاندا وتەتىن «باقشاساراي بۇرقاعى» سپەكتاكلىن تاماشالاپ, تەاتر عاجايىبىنىڭ كۋاسى بولا الادى.