ارىپتەس اكىمنىڭ جۇيەلى جۇمىسى

وبلىستىق سايلاۋ كوميسسيا­سى كەلتىرگەن دەرەككە جۇگىنسەك, جىل باسىنان بەرى وڭىردەگى 53 اۋىلدىق وكرۋگ اكىمى سايلانىپتى. حالىق تاڭداعان اكىمدەردىڭ ورتاشا جاسى 44-ءتى قۇراپ وتىر. سايلاۋدا جەڭىسكە جەتكەندەردىڭ 51-ءى ەر-ازامات بولسا, 2 نازىكجاندى ازامات اۋىلدىق وكرۋگتىڭ تىزگىنىن قولا العان. قايتا سايلانعان اكىمدەردىڭ ۇلەسى 58,3 پايىزدى قۇراعان.

دەموكراتيالىق ءۇردىس نەگى­زىندە وتكەن بيىلعى سايلاۋدا تۇرار رىسقۇلوۆ اۋدانىنا قاراستى اباي اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ اكىمى مۇرات­بەك ارىستانبەكوۆ ەكىنشى رەت حالىق قولداۋىنا يە بولدى.

2006–2010 جىلدارى اۋداندىق «قۇلان تاڭى» گازەتىنىڭ باس رەداك­تورى قىز­مەتىن ابىرويمەن ات­قارعان م.ارىستانبەكوۆتى ارىپتەسى­مىز دەپ ايتساق تا بولادى.

«ەڭبەكشى جانە كوكارىق ەلدى مەكەندەرىنەن قۇرالعان اباي اۋىل­دىق وكرۋگىندە 2 300-گە جۋىق حالىق قونىستانعان. ءبىزدىڭ اۋدان اگرارلى ايماق بولعان­دىقتان, جەرگىلىكتى حالىق تا اۋىل شارۋاشىلىعىن وركەندەتۋگە باسىمدىق بەرىپ وتىر. ءوڭىر جانە اۋدان باسشى­لارىنىڭ قولداۋى­مەن اۋىلىمىزدا اتقارىلعان جۇ­يەلى جۇمىس از ەمەس. ەكى جىل بۇ­رىن كوك­تەم جانە كۇز مەزگىلىندە تاۋ سۋى­نىڭ تاسقىنى زارەمىزدى الدى. ەڭبەكشى اۋىلىن سۋ باسۋ قاۋپى تۋىندادى. سول كەزدە تابيعي اپاتتىڭ الدىن الۋ ءۇشىن 3,8 ملن تەڭگەگە درەناج قازىلىپ, بۇرىنعى درەناج تازالاندى.

بۇعان قوسا «جاستار» جانە قانىش ساتباەۆ كوشەلەرىنىڭ بۇرىلىسىنداعى ەلەكتر جەلىسى جوندەلدى. ەڭبەكشى جانە كوكارىق اۋىلدارىنا بالالار ويىن الاڭ­دارى سالىندى.

2024 جىلى «قاراقاتتى» توعانىنىڭ قۇرىلىسى باستالىپ, اۋىلعا قاراي جەراستى قۇبىرى تارتىلدى. ونىڭ جو­بالىق قۇنى شامامەن 1 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. قازىرگى ۋاقىت­تا 200 گەكتارعا جۋىق ەگىستىك القابى مەن اۋىلداعى جەكە قوسالقى شارۋاشىلىقتاردىڭ جەرلەرى تۇراقتى تۇردە سۋارىلا­تىنىن ايتا كەتكەن جوق. بيلىك باسىنداعى ازاماتتاردىڭ ىقپا­لىمەن اۋىلى­مىزداعى وزەكتى ماسەلەنىڭ ۋاقتىلى شەشىلگەنىنە جەرگىلىكتى تۇرعىندار ءدان ريزا.

اۋىلداعى ورتالىق ساياباقتى اباتتاندىرۋ جانە ەكىنشى دۇنيە­جۇزىلىك سوعىسقا ارنالعان ەسكەرت­كىش ءۇشىن 3 ملن 389 مىڭ تەڭگە قارا­جات ءبولىنىپ, 2,8 ملن تەڭگەگە «ەسىر­كەپوۆا» جەكە كاسىپكەرلىگى تولىعىمەن جوبالىق-سمەتالىق قۇ­جاتقا سايكەس اباتتاندىرىلدى», دەيدى مۇراتبەك داكەن ۇلى.

جالپى, اباي اۋىلىنىڭ حالقى اۋىلداعى مەكتەپ, امبۋلاتوريا سەكىلدى وزگە دە الەۋمەتتىك نىسانداردا ەڭبەك ەتۋمەن قاتار, ءتورت تۇ­لىك باعىپ, ناپاقاسىن ايىرىپ وتىر­عانى ءمالىم. اكىم كەلتىرگەن دەرەك­كە جۇگىنسەك, ەگىستىك القاپ اۋما­عى 4 مىڭ گەكتاردان اسادى. سون­داي-اق 25 مىڭ گەكتاردان اسا جايى­لىم بار. كۇرە جولدىڭ بويىندا ور­نا­لاسقان اۋىلدىڭ حالقى مال شارۋا­شىلىعىن دامىتىپ, ونىڭ ىشىندە مال بورداقىلاۋمەن اينالىسادى.

«قازىرگى كەزدە اباي اۋىلدىق وكرۋگىندە 20 شاعىن جانە ورتا بيزنەس نىسانى حالىققا قىزمەت كورسەتىپ وتىر. ەلدى مەكەندەگى ناۋ­بايحانادا تاۋلىگىنە 2 مىڭ نان پىسىرىلەدى. سونداي-اق كۇنىنە 5–10 توننا ارالىعىندا قۇراما جەم وندىرەتىن كاسىپورنىمىز ءۇزىلىسسىز جۇمىس ىستەپ تۇر. بۇعان قوسا اۋىلدا ءجۇن جانە تەرى قا­بىلدايتىن ءبىر نىسانىمىز بار. سونىمەن قاتار كۇنىنە 1 000 شارشى مەتر پروف­ناستيل دايىندايتىن تسەحىمىزدىڭ دا جۇمىسى توقتاعان ەمەس», دەدى اكىم.

اۋىل اكىمىنىڭ ايتۋىنشا, «قايرات» جانە «نۇراسىل» دۇكەن­دەرىنىڭ يەلەرى يگىلىكتى ىستەن ەش­قاشان باس تارتقان ەمەس. ولار اپتا سايىن 70 ناندى تەگىن تاراتادى. م.ارىستانبەكوۆ اۋىل تىزگىنىن ۇستاعان جىلدارى وبلىس بويىنشا «ۇلگىلى اۋىل» اتانعان اباي اۋىلدىق وكرۋگىندە شىنىندا دا جان سۇيسىنتەتىن جۇمىس از ەمەس. ونىڭ ايتۋىنشا, ابايلىق جاستار اۋىلدى كوگالداندىرۋ, اسحانا سالۋ, اشىق بەيىتتەردى قورشاۋ جۇمىستارىنا قاي كەزدە دە قۇلشىنا كىرىسەدى ەكەن.

كەيىنگى جىلدارى اباي اۋى­لى دا وزگە بىرنەشە ەلدى مەكەن سەكىلدى مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ, ءتۇرلى باعدارلامانىڭ شاراپاتىن كورىپ وتىر. اسىرەسە «اۋىل اماناتى» باعدارلاماسىمەن ءىس باستاعان كاسىپكەرلەردىڭ جۇمىسى جاندانا تۇسكەن.

«جەكە كاسىپكەر گۇلنۇر اتحا­نوۆا قازىرگى ۋاقىتتا كاسىبىنەن ءناسىبىن تاۋىپ وتىر. «اتحانوۆا» جەكە كاسىپكەرلىگىن اشقان ول ەڭبەكشى اۋىلىنان ماكارون شى­عاراتىن تسەح سالىپ, اۋدانى­مىزعا, تاراز, الماتى قالالارىنا ونىمدەرىن وتكىزىپ جاتىر. ول ءوز ءىسىن 50 ملن تەڭگە جەكە قاراجاتى ەسەبىنەن, سونداي-اق 17 ملن تەڭگە نەسيە الۋ ارقىلى باستاعان ەدى. جو­عا­رىدا اۋىلىمىزدا پروفناس­تيل شى­عارىلىپ جاتقانىن ايتتىم. وڭتۇستىك كورەيا ەلىن­دە ءبى­لى­مىن شىڭ­د­اعان عاني شىن­داليەۆ «اۋىل اماناتى» باعدار­لاماسى­نىڭ 5 باعىتى بويىنشا جاڭا ءىستى قول­عا الدى. ءبىر ەمەس, ەكى بىردەي جو­بانى باستاعان ازاماتتىڭ جۇمىسى ءبىر جۇيەگە تۇسكەن. عاني بەيبىتبەك ۇلى وسى تسەح اۋماعىندا شاتىر جابۋعا قاجەتتى جابىنقىش شىعارۋدى دا ىسكە اسىرماق. ول ءۇشىن ءتيىستى قۇرال-جابدىقتار اكەلىنىپ, دايىندىق جۇمىسى باستالىپ كەتتى. بۇعان قوسا جەكە كاسىپكەر جاپسار الىبەك «اۋىل اماناتى» باعدارلاماسىمەن 10 بيە السا, قازىر ونىڭ سانىن 15-كە جەتكىزدى», دەيدى م.ارىستانبەك.

ناقتى دەرەككە جۇگىنسەك, اۋىلدىق وكرۋگتەگى اۋىل شارۋا­شىلىعى تەحنيكالارى جەتكىلىكتى. 25 تراكتور, 6 كومباين, 15 جۇك كولىگى, 15 تۇقىم سەپكىش قۇرىلعى, 9 سوقا, 10 تىرما بار. «اۋىل اما­ناتى» باعدارلاماسى بويىن­شا 2 تراكتور, 2 سوقا, 1 ءدان سەپ­كىش قۇرىلعى, 1 تىڭايتقىش سەبەتىن تەحنيكا الىنعان. 52 اۋىل­شارۋا­شىلىق قۇرىلىمدارى تىركەلگەن. تۇراقتى جۇمىس ىستەي­تىن ۇجىمدار سانى – 52.

«قازىر اۋىلدا مال بوردا­قى­لاۋ­مەن اينالىساتىن تۇرعىن­دار سانى ارتتى. ءبىر عانا ء«سۇيىن» شارۋا قوجالىعىنىڭ 4 مال بوردا­قىلاۋ الاڭىندا 100 ءمۇيىزدى ءىرى-قارا, 90 جىلقى, 200 ۇساق مال, بارلىعى 390 مال بورداقىلانىپ جاتسا, 30 باس جىلقىدان قىمىز ساۋىلماق. باسقا مال بورداقىلاۋ الاڭدارىندا 50 ءمۇيىزدى ءىرى-قارا, 30 جىلقى, 110 ۇساق مال بورداقىلانىپ جاتىر. جالپى, اۋىلداعى مال بورداقىلاۋ الاڭ­دارىندا اپتاسىنا 6 توننادان اساتىن ەت دايىندالادى», دەيدى اۋىل اكىمى.

اباي اۋىلىندا اتقارىلعان جۇمىس از ەمەس. ەڭ باستىسى, ەلدى مەكەندە حالىققا قا­جەتتى الەۋمەت­تىك نىساندار جەتكىلىكتى. دەمەۋ­شى­لەر ەسەبىنەن دە ءبىراز جۇمىس تىندىرىلعان. وبلىستىق اۆتوموبيل جولدارى باسقارماسى ارقىلى اۋىلعا 6 جەردەن جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولاعى مەن جاساندى بۇدىرلىق ورناتىلعان. قازىرگى ۋاقىتتا اۋىلىشىلىك كوشەلەردىڭ بارلىعى قاتتى جابىنمەن قاپتالىپ (اسفالت), جارىقتاندىرۋ جۇمىسى اياقتالعان. سۋ مەن گاز جەلىلەرى تارتىلعان.

ءتورت جىل شاماسىندا اۋ­داندىق گازەتتى باسقارعان ارىپتەسىمىز اكىمدىك قىزمەتتە اشىق­تىق قاعيداتىن ۇستانادى. ءار ءىستىڭ باسىندا ءوزى جۇرەتىن مۇراتبەك داكەن ۇلى بىرەر جىل بۇرىن «ۇزدىك اۋىل اكىمى» بايقاۋىنىڭ وبلىستىق كەزەڭىندە توپ جاردى. رەسپۋبليكالىق دودادا ۇزدىك ۇشتىكتەن كورىندى. «ۇزدىك الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جوبا» اتالىمىنىڭ يەگەرى اتاندى. ال ءوزى باسقاراتىن اۋىل «ۇلگىلى اۋىل» بايقاۋىندا ەكىنشى تۇعىردان كورىنىپ, 4 ملن تەڭگە سىياقىعا يە بولدى. سونداي-اق اباي اۋىلى 2021 جىلى رەسپۋبليكالىق رۋحاني جاڭعىرۋ ورتالىعى مەن تاۋەلسىز مەديا قۇرىلىمدار ۇيىمداستىرعان «تاۋەلسىزدىكتىڭ ۇزدىك 30 اۋىلى» جوباسىندا ۇلگىلى اۋىلدار ساناتىنا ەنىپ, ارنايى سىيلىققا يە بولعان ەدى.

اباي اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن, بۇگىندە ەل نامىسىن ابىرويمەن قورعاپ جۇرگەن ساڭلاقتار از ەمەس. ولاردىڭ كوشىن گرەك-ريم كۇرەسىنەن الەمدىك دودادا ولجا سالعان ەرجەت جارىلقاسىن باستاپ تۇر. ەندى بۇل اۋىلعا سپورت كەشەنى سالىنسا, ەرجەتتىڭ ءىزىن باسقان چەمپيوندار كوبىرەك شىعادى دەپ ۇمىتتەنەمىز. اۋىلدا سپورت كەشەنى جوق دەمەسەك, باسقا ماسەلەنىڭ ءبارى شەشىلگەن.

جامبىل وبلىسى,

تۇرار رىسقۇلوۆ اۋدانى,

اباي اۋىلى