قر پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى ۇلاسبەك سادىبەكوۆ ۇكىمەت ۇسىنعان 2026–2028 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت جوباسى جاڭا بيۋدجەت ەرەجەسىنە سايكەس ازىرلەنگەنىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, قۇجاتتىڭ باستى ماقساتى – ەل قارجىسىنىڭ تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتىپ, الەۋمەتتىك سالانى قولداۋ ارقىلى تۇراقتى دامۋعا جول اشۋ, دەپ جازادى Egemen.kz.
پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى ۇلاسبەك سادىبەكوۆ 2026–2028 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت جوباسىن تالقىلاۋ بارىسىندا بۇل قۇجات جاڭا بيۋدجەت ەرەجەسىنە ساي دايىندالعان العاشقى جوبا ەكەنىن ايتتى. ەرەجە بويىنشا مەملەكەتتىك شىعىندار ەل ەكونوميكاسىنىڭ ءوسۋ قارقىنى مەن ينفلياتسيا دەڭگەيىنەن اسپاۋى ءتيىس. بۇل ءتاسىل مەملەكەتتىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىعىن ساقتاۋعا باعىتتالعان.
دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, بيىلعى بيۋدجەت جوباسىنىڭ باستى ەرەكشەلىگى – ۇلتتىق قوردان ماقساتتى ترانسفەرتتەر قاراستىرىلماعانى. بۇل ناتيجەگە سالىق جانە بيۋدجەت جۇيەسىندەگى رەفورمالار ارقىلى قول جەتكىزىلگەن. سونىڭ ارقاسىندا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ وزىندىك كىرىستەرى ارتقان. قوسىمشا تۇسىمدەر قارىزدى وتەۋگە, الەۋمەتتىك تولەمدەرگە جانە رەزەرۆتەر قالىپتاستىرۋعا باعىتتالادى.
بيۋدجەت شىعىستارىنىڭ شامامەن 80 پايىزى الەۋمەتتىك سالا مەن جالپى مەملەكەتتىك شىعىندارعا تيەسىلى. ونىڭ ىشىندە الەۋمەتتىك باعىتتاعى شىعىندار – 38%, ال مەملەكەتتىك باسقارۋعا كەتەتىن قاراجات – 42%. وسىلايشا, مەملەكەتتىك شىعىستار كولەمى الەۋمەتتىك سالادان دا اسىپ وتىر.
ۇلاسبەك سادىبەكوۆ بيۋدجەت تەڭگەرىمدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى, الايدا مۇنداي تەپە-تەڭدىك كوبىنە دامۋ جوبالارىنا ارنالعان قاراجاتتى قىسقارتۋ ەسەبىنەن جاسالعان. قازىرگى دامۋ بيۋدجەتى نەگىزىنەن بۇرىن باستالعان جوبالاردى اياقتاۋعا باعىتتالعان, ال ەلدىك ماڭىزى جوق كەيبىر ينۆەستيتسيالىق باستامالار رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن الىنىپ تاستالعان.
سونىمەن بىرگە دەپۋتات ستراتەگيالىق جانە جالپىۇلتتىق جوبالاردى ناقتىلاۋ جۇمىسى ءالى اياقتالماعانىن ايتتى. سوندىقتان مۇنداي باستامالارعا قاجەتتى قارجى رەسپۋبليكالىق تا, جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردە دە ازىرگە قاراستىرىلماعان.
سادىبەكوۆ مەملەكەتتىك اكتيۆتەر مەن كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوردى باسقارۋ تۋرالى ۇلتتىق ەسەپتىڭ ناتيجەلەرىنە دە نازار اۋداردى. وندا اكتيۆتەردى ءتيىمدى پايدالانۋ دەڭگەيىنىڭ تومەندىگى جانە مەملەكەتتىك ۇلەستىڭ تابىستىلىعىنىڭ ازدىعى كورسەتىلگەن. سونىمەن قاتار, مەملەكەتتىك كومپانيالاردان تۇسەتىن ديۆيدەندتەر كولەمى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا ەكى ەسە ازايعان. بۇل جاعداي بيۋدجەتتىڭ كىرىس الەۋەتىن تومەندەتىپ, كۆازيمەملەكەتتىك سەكتور ساياساتىن قايتا قاراۋدى قاجەت ەتەدى.
بيۋدجەت جوباسىن قاراۋ بارىسىندا ءماجىلىس جۇمىس توبى 12 وتىرىس وتكىزىپ, 27 بيۋدجەتتىك باعدارلاما اكىمشىسىنىڭ جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەكتور وكىلدەرىنىڭ ەسەپتەرىن تىڭداعان. دەپۋتاتتار جالپى سوماسى 2 تريلليون تەڭگەدەن استام 130-دان اسا تۇزەتۋ ەنگىزۋدى ۇسىندى.
ونىڭ ىشىندە ۇكىمەت رەزەرۆىنەن 2026 جىلى وڭىرلەردى دامىتۋعا قوسىمشا 30 ملرد تەڭگە ءبولۋ قاراستىرىلعان. بۇل قاراجات جىلۋ جانە ەلەكتر ەنەرگەتيكاسىن, گاز جانە سۋمەن جابدىقتاۋدى, جاعالاۋدى نىعايتۋ جانە باسقا دا ينفراقۇرىلىمدىق باعىتتاردى قامتيدى.
سونداي-اق, ۇلتتىق ەكونوميكانىڭ تۇراقتىلىعى مەن باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا 1 تريلليون تەڭگەنى قايتا ءبولۋ جونىندە تۇزەتۋلەر ەنگىزىلگەن. بۇل قاراجات وتاندىق ءوندىرىستى قولداۋعا, ونەركاسىپ كاسىپورىندارىن دامىتۋعا, اۋىل شارۋاشىلىعىن جاڭعىرتۋ مەن ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن نىعايتۋعا باعىتتالماق.
قورىتىندىلاي كەلە, دەپۋتات ۇلاسبەك سادىبەكوۆ رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت جوباسى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ قويعان ستراتەگيالىق مىندەتتەرگە ساي دايىندالعانىن اتاپ ءوتتى. قۇجات الەۋمەتتىك باعىتتى باسىمدىق ەتىپ, ەلدىڭ تۇراقتى دامۋىنا جاعداي جاسايدى.
ونىڭ ايتۋىنشا, ءماجىلىستىڭ بارلىق تۇراقتى كوميتەتتەرى ءوز قورىتىندىلارىن ۇسىنعان جانە قارجى جانە بيۋدجەت كوميتەتى «2026–2028 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى» زاڭ جوباسىن قابىلداۋدى قولدايدى.