«پۋدزيان يننوۆاتسيالىق فورۋمى–2025» اياسىندا تسيفرلىق ترانسفورماتسيا, جاساندى ينتەللەكت جانە ينتەللەكتۋالدى وندىرىسكە ارنالعان لياونين پودفورۋمىنا ەلىمىزدىڭ جەتەكشى ۋنيۆەرسيتەتتەرى مەن عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
پۋدزيان يننوۆاتسيالىق فورۋمى قىتاي عىلىم جانە تەحنولوگيا مينيسترلىگى مەن شانحاي قالاسى ۇكىمەتىنىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان جانە ول عىلىمي-تەحنيكالىق پروگرەستىڭ باسىمدىقتارىن, سونداي-اق جوعارى تەحنولوگيالىق سالالارداعى ىنتىماقتاستىقتى تالقىلاۋعا ارنالعان ماڭىزدى حالىقارالىق الاڭداردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. لياونين پودفورۋمى ونەركاسىپتى جاڭعىرتۋدىڭ پراكتيكالىق مىندەتتەرىن شەشۋگە, سمارت-ءوندىرىستى دامىتۋعا جانە پيلوتتىق ەنگىزۋدەن باستاپ تەحنولوگيالاردى جەرگىلىكتەندىرۋگە دەيىنگى ەكىجاقتى ارىپتەستىكتى كەڭەيتۋگە باعىتتالدى.
لياونين پروۆينتسياسىنىڭ گۋبەرناتورى ۆان سينۆەيدىڭ رەسمي قابىلداۋىندا ءوڭىر باسشىسى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق ينجەنەرلىك اكادەمياسىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى, اكادەميك اماندىق تولەشوۆ باستاعان قازاقستاندىق دەلەگاتسيانى ىستىق ىقىلاسپەن قارسى الدى.
اكادەميك ا.ك. تولەشوۆ قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى تاتۋ كورشىلىك پەن دوستىق سيپاتقا نەگىزدەلگەن قاتىناستار ۋنيۆەرسيتەتتەر مەن عىلىمي ۇيىمداردىڭ عىلىمي-پراكتيكالىق جانە ءبىلىم بەرۋ سالالارىنداعى ىنتىماقتاستىعىن جۇيەلى ءارى قارقىندى دامىتۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. ايقىن مىسال رەتىندە قىتاي عىلىم اكادەمياسىنىڭ شەنيان اۆتوماتتاندىرۋ ينستيتۋتى مەن ءو.ا. جولداسبەكوۆ اتىنداعى مەحانيكا جانە ماشيناتانۋ ينستيتۋتىنىڭ روبوتوتەحنيكالىق جۇيەلەر مەن جاساندى ينتەللەكت ادىستەرىن ازىرلەۋ بويىنشا بىرلەسكەن جوبالارى كورسەتىلدى. قابىلداۋ قازاقستاندىق ارىپتەستەرگە دەگەن جوعارى سەنىمدى جانە عىلىم, تەحنولوگيالار مەن يننوۆاتسيالار سالالارىنداعى ىنتىماقتاستىقتى كەڭەيتۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن تاعى ءبىر مارتە دالەلدەدى.
سونىمەن قاتار, اكادەميك ا.تولەشوۆ لياونين پودفورۋمىنىڭ پلەنارلىق سەسسياسىندا بايانداما جاساپ, ەلىمىزدىڭ جەدەلدەتىلگەن تسيفرلىق ترانسفورماتسياعا, جاساندى ينتەللەكت ەكوجۇيەسىن دامىتۋعا جانە حالىقارالىق عىلىمي-تەحنولوگيالىق ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا باعىتتالعان ستراتەگيالىق باعىتىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. شەنيانداعى الاڭ جوعارى دەڭگەيدە ايقىندالعان باسىمدىقتاردى راستاۋمەن قاتار, ولاردى بىرلەسكەن جوبالار, تەحنولوگيالار ترانسفەرى جانە عىلىمي-ينجەنەرلىك كادرلاردى دايارلاۋ ارقىلى پراكتيكالىق تۇرعىدا ىسكە اسىرۋ قۇرالىنا اينالدى.
دەلەگاتسيا قۇرامىندا رۋدنىي يندۋستريالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى ن.ساپارحودجاەۆ, «قازاتومونەركاسىپ» ۇاك اق "سەمىزباي-U" جشس-ءنىڭ دامۋ جانە بيزنەس-اكىمشىلەندىرۋ دەپارتامەنتىنىڭ باس مەنەدجەرى ا.التىنبەك, اكادەميك ءو.ا. جولداسبەكوۆ اتىنداعى مەحانيكا جانە ماشيناتانۋ ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى ز.ۋاليەۆ, حالىقارالىق ينجەنەرلىك-تەحنولوگيالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عىلىمي-يننوۆاتسيالىق قىزمەت جونىندەگى دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى م.قۋاتوۆا مەن جوعارى وقۋ ورىندارى مەن عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنىڭ وكىلدەرى بار
دوڭگەلەك ۇستەلدە رۋدنىي يندۋستريالدى ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى نۇربەك ساپارحودجاەۆ ءسوز سويلەدى. ول عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگىنىڭ مەملەكەتتىك باعدارلامالارىنىڭ, اتاپ ايتقاندا AI Sana باستاماسى مەن ۋنيۆەرسيتەتتەردى قولداۋعا ارنالعان وزگە دە سالالىق باعدارلامالاردىڭ ونەركاسىپ ءۇشىن قولدانبالى شەشىمدەر ازىرلەي الاتىن «جي بۋىنىن» قالىپتاستىرۋداعى ءرولىن اتاپ ءوتتى. «بۇگىن ءبىز تالانتتار ءليفتىسىن قۇرىپ جاتىرمىز: ستۋدەنتتىك جاساندى ينتەللەكت زەرتحانالارىنان – تاجىريبەلىك ۇلگىلەرگە, ال ودان ءارى سەريالى وندىرىسكە دەيىن. قازاقستان جاھاندىق ءبىلىم ەكونوميكاسىنىڭ ارحيتەكتۋراسىنا باقىلاۋشى رەتىندە ەمەس, تەڭ اۆتور رەتىندە ەنىپ كەلەدى», دەدى ساراپشى.
اكادەميك ءو.جولداسبەكوۆ اتىنداعى مەحانيكا جانە ماشيناتانۋ ينستيتۋتى مەن قىتاي عىلىم اكادەمياسىنىڭ شەنيان اۆتوماتتاندىرۋ ينستيتۋتى (SIA CAS) سوڭعى ءۇش جىل بويى روبوتوتەحنيكا جانە زياتكەرلىك وندىرىستىك جۇيەلەر سالاسىندا ىنتىماقتاستىقتى دامىتىپ كەلەدى. ارىپتەستىك اياسىندا بىرلەسكەن عىلىمي زەرتتەۋلەر, اكادەميالىق الماسۋلار جانە كادرلار دايارلاۋ جۇزەگە اسىپ جاتىر. ناتيجەسىندە الماتى قالاسىندا روبوتوتەحنيكا جانە زياتكەرلىك جۇيەلەر جونىندەگى قازاقستان-قىتاي ورتالىعى قۇرىلدى.
دەلەگاتسيا قىتايداعى ونەركاسىپتىك روبوتتاردىڭ ەڭ ءىرى ءوندىرۋشىسى SiaSUN كومپانياسىنا باردى. تاراپتار الماتى قالاسىنداعى اكادەميك ءو.ا. جولداسبەكوۆ اتىنداعى مەحانيكا جانە ماشيناتانۋ ينستيتۋتى بازاسىندا قۇراستىرۋ, سەرۆيستىك قىزمەت كورسەتۋدى ۇيىمداستىرۋ جانە ينجەنەرلىك ورتالىق اشۋعا دايىن ەكەندىكتەرىن راستادى. بۇل باستاما قازاقستان مەن ورتالىق ازيا نارىعىنا باعدارلاناتىن بولادى.
كەلىسىمدەر اياسىندا كوللابوراتيۆتى جانە لوگيستيكالىق روبوتتار جەلىسى بويىنشا جول كارتاسىن ازىرلەۋ, كادرلاردى وقىتۋ جانە وتاندىق كاسىپورىنداردىڭ سۇرانىستارىنا جەدەل بەيىمدەلەتىن شەشىمدەردى كورسەتۋگە ارنالعان دەمونستراتسيالىق-وندىرىستىك پوليگون قۇرۋ قاراستىرىلعان.
ساپار اياسىندا رۋدنىي يندۋستريالدى ۋنيۆەرسيتەتى مەن حالىقارالىق ينجەنەرلىك-تەحنولوگيالىق ۋنيۆەرسيتەت شەنيانداعى قىتاي عىلىم اكادەمياسىنىڭ اۆتوماتتاندىرۋ ينستيتۋتىمەن (SIA CAS) ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمدارعا قول قويدى.
تاراپتار روبوتوتەحنيكا جانە ينتەللەكتۋالدى ءوندىرىس سالالارىندا جاڭا بىرلەسكەن جوبالاردى ىسكە قوسۋ, جي جانە تسيفرلىق تەحنولوگيالار بويىنشا ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن كەڭەيتۋ, سونداي-اق قازاقستاندىق كاسىپورىندار ءۇشىن پيلوتتىق ەنگىزۋلەر مەن تەحنولوگيا ترانسفەرىن دايىنداۋ جونىندە كەلىسىمگە كەلدى.
الماتى