پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ جىل سوڭىنا دەيىن بانكتەر تۋرالى جاڭا زاڭدى دايىنداپ, قابىلداۋدى تاپسىردى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, زاڭ تەحنولوگيالىق وزگەرىستەر مەن ەكونوميكانىڭ جاڭا قاجەتتىلىكتەرىن ەسكەرۋگە ءتيىس.
«بانكتەر جانە بانك قىزمەتى تۋرالى» زاڭ ۋاقىت تالابىنا جاۋاپ بەرۋگە ءتيىس. بانكتەردى رەتتەۋ اراسىنداعى تەڭگەرىمدى انىقتاپ, سونىمەن قاتار, ولارعا بانكتىك جانە بيزنەس باستامالارىن كورسەتۋگە, ونىڭ ىشىندە جاڭا جانە سوڭعى تەحنولوگيالاردى پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەرۋ قاجەت.
جوبانىڭ بانك سالاسىنىڭ تىنىسىن اشاتىن, پروگرەسسيۆتى تۇستارى كوپ. جاڭا زاڭ ليتسەنزيالاۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋدى, بانك نارىعىنا قول جەتكىزۋدى وڭايلاتۋدى كوزدەيدى. مۇنى وزىق قادام دەپ ويلايمىن. قازىر بىزدە ميكروقارجى ۇيىمدارى (مقۇ) ءوز اكتيۆتەرى مەن كاپيتالىن وسىرگەنىن ەسكەرە وتىرىپ, ولاردى بانك ۇيىمىنا اينالدىرۋ قۇقىعى بولۋعا ءتيىس. مەن ءاردايىم باعا مەن ساپا اراقاتىناسى نەگىزىندە سالىستىرۋ جانە شەشىم قابىلداۋ مۇمكىندىگىنىڭ بولۋىن قولدايمىن. ويىنشىلار نەعۇرلىم كوپ بولسا, باسەكەلەستىك تە سوعۇرلىم جوعارى بولادى.
بۇل – بانكتەر, مەملەكەت پەن قوعام اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى رەتتەيتىن ەڭ باستى قۇجات. بانكتەردiڭ جاڭا تۇرلەرi ەنگiزiلىپ جاتىر, سونداي-اق ليتسەنزيالاردىڭ 2 ءتۇرi – امبەباپ جانە بازالىق ليتسەنزيا جۇمىس iستەيدi. بالكىم, بۇل ميكروقارجى ۇيىمدارىنىڭ ەكىنشى دەڭگەيلى بانك فورماتىنا ءوتۋىن جەڭىلدەتۋ, سونداي-اق ولار ءۇشىن قورلاندىرۋدى جەڭىلدەتۋ (مىسالى, دەپوزيتتەر تارتۋ ماقساتىندا) ءۇشىن جاسالاتىن شىعار.
بانك قىزمەتى تۋرالى قولدانىستاعى زاڭ 1993 جىلى قابىلداندى, الايدا ودان بەرى كوپ نارسە وزگەردى, فينتەح پايدا بولدى, مقۇ جۇمىس ىستەي باستادى, قارجى قىزمەتتەرىن تۇتىنۋشىلاردىڭ تەحنولوگيالارى مەن مىنەز-قۇلقى وزگەردى. سوندىقتان بۇل زاڭ – تاياۋ ارادا بولاتىن ەڭ ماڭىزدى وزگەرىس. ارينە, بۇل وزگەرىستەر ءبىر جىلدا بىتپەيدى, الدىمەن ونى قابىلدايدى, كەلەسى جىلى تاعى دا تۇزەتۋلەر ەنگىزىلەدى جانە تسيكل شامامەن ەكى جىلدان كەيىن اياقتالادى دەپ ويلايمىن. سوندا زاڭ بارلىعى ءۇشىن جاعىمدى فورماعا يە بولماق.
بۇل ۇدەرىستىڭ بارلىعى – «كەلىسىمدەردى جاڭارتۋدىڭ» ماڭىزدى بولىگى. بۇدان باسقا, جەرگىلىكتى جەرلەردە ءالى دە بولىپ جاتقان ساياسي ءترانزيتتى ەسكەرۋ ماڭىزدى. ءتىپتى بۇل كىشىگىرىم ساياسي جانە اكىمشىلىك ۇستانىمدار بولسا دا وسى تالاپتىڭ ساقتالۋى ءجون. ەگەر بۇرىن كوپتەگەن بانكتىڭ اكتسيونەرلەرى ساياسي تۇلعالار بولسا جانە كەيدە رەتتەۋشىدەن كۇشتىرەك بولىپ كورىنسە, قازىر كۇشتەردى رەتتەۋ وزگەرە باستادى. بۇگىندە رەتتەۋشى الدەقايدا كۇشتى. سونىڭ ىشىندە وتاندىق بانكتەردىڭ اكتسيونەرلەرىنىڭ ءبىر بولىگى وزدەرىن قولايسىز سەزىنىپ, نارىقتان كەتۋگە شەشىم قابىلدادى. ەگەر بۇرىن بانكتى ساتىپ الىپ, ەشنارسەگە الاڭداماۋ كەرەك بولسا, بۇگىندە ونى ساتىپ الىپ, جاڭا زاڭناماعا جانە باسقا دا شىندىقتارعا بەيىمدەپ, قايتا قۇرۋ كەرەك. جاڭا زاڭ كۇشىنە ەنگەننەن كەيىن ەلىمىزدە ەكى-ءۇش جاڭا بانك پايدا بولادى دەپ ويلايمىن. ونىڭ ۇستىنە مقۇ بانك سەكتورىنا بەلسەندى تۇردە ۇمتىلا باستايدى.
راسۋل رىسمامبەتوۆ,
قارجىگەر