باياناۋىلدىڭ ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا كەلەشەكتە ۇلتقا قىزمەت ەتەتىن, ءداستۇر مەن ءبىلىم جولىن بىرگە الىپ جۇرە الاتىن تۇلعانى تاربيەلەۋ ماقساتىندا ء«بىرتۇتاس تاربيە» باعدارلاماسى بەلسەندى جۇزەگە اسىپ جاتىر. بۇگىندە ونىمەن 4200-گە جۋىق وقۋشى قامتىلعان.
باعدارلامانى ىسكە اسىرۋعا اۋداننىڭ 300-گە جۋىق پەداگوگى ء«بىرتۇتاس تاربيە» باعدارلاماسىنىڭ پراكتيكالىق وقىتۋ سەمينارلارىنا قاتىستى.
وقۋ – تاربيە ۇردىسىمەن بىرىكتىرىلگەن باعدارلامانى جۇزەگە اسىرۋ اياسىندا ق.كەمەڭگەروۆ اتىنداعى ورتا مەكتەپتە «ۇلتىق قۇندىلىق – بولاشاقتىڭ قاينار كوزى» تاقىرىبىندا وبلىستىق سەمينار, جايما مەكتەبىندە «قۇندىلىقتار مەن مادەنيەتتىڭ تاربيە ۇدەرىسىندەگى ماڭىزى», قاراجار مەكتەبىندە ء«بىرتۇتاس تاربيە باعدارلاماسى مەكتەپكە دەيىنگى تاربيەلەۋ مەن وقىتۋعا جاڭا كوزقاراس», ش.شوكين اتىنداعى مەكتەپتە «جاس سارباز – ماڭگىلىك ەل ۇلانى», م.كوپەي ۇلى اتىنداعى مەكتەپتە «وقۋشىلاردىڭ ءوزىن-ءوزى باسقارۋ جۇيەسى جۇمىسى», اقشي مەكتەبىندە «ۇلتتىق قۇندىلىقتار – ءبىلىمنىڭ قاينار كوزى», جاياۋ مۇسا اتىنداعى بالالار ونەر مەكتەبىندە «ۇلتتىق قۇندىلىقتار جانە ونى ىسكە اسىرۋ جولدارى» تاقىرىبىندا سەمينارلار وتكىزىلدى. اتالعان ءىس-شارالار بارىسىندا پەداگوگتەر باعدارلامادا كورسەتىلگەن قۇزىرەتتىلىكتەر مەن قۇندىلىقتاردى ىسكە اسىرۋ جولىنداعى ۇزدىك ءادىس-تاسىلدەرمەن ءبولىسىپ, شەبەرلىك ساعاتتارى, تانىمدىق كورمەلەر, ترەنينگتەر ءوتتى.
اۋدانداعى «اتا-انالاردى پەداگوگيكالىق قولداۋ ورتالىعىندا» 3350 اتا-انا تىركەلگەن. ونىڭ نەگىزىندە «دانالىق مەكتەبى» جۇيەلى جۇمىس ىستەيدى. بۇعان قوسا «ميراس», «اققۋ», اكەلەر, انالار, اجەلەر, جەڭگەلەر, اعالار كلۋبتارىنىڭ جۇمىسى بارلىق ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا جۇرگىزىلىپ, تاربيە بەرۋ ماسەلەسىندە ماڭىزدى ءرول اتقارىپ وتىر. اۋداننىڭ بىرنەشە مەكتەبى «سەنىمەن بولاشاق» اتا-انالار بىرلەستىگى وڭىرلىك فيليالىمەن ۇنەمى بايلانىستا.
«بالالار كىتاپحاناسى» جوباسى اياسىندا مەكتەپتەردەگى كىتاپحانالار جاسوسپىرىمدەردى كىتاپ وقۋعا باۋلۋ جۇمىسىن بەلسەندى جۇرگىزەدى. جوبا اياسىندا ءتۇرلى بايقاۋلار مەن فەستيۆالدەر, سايىستار ۇيىمداستىرىلىپ, اۋداندىق فورۋمدا كىتاپ اۆتورلارى مەن وقىرماندار كەزدەستى.
ال «شابىت» جوباسى نەگىزىندە ۇلتتىق ءداستۇرلى ونەردى ناسيحاتتاۋعا باعىتتالعان وقۋشىلار اراسىنداعى اقىندار ايتىسى جانە «انشۋاق» رەسپۋبليكالىق فەستيۆالى تۇراقتى وتكىزىلىپ كەلەدى.
بۇگىندە بارلىق ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا ءۇزىلىس كەزىندە ادەتتەگى قوڭىراۋدىڭ ورنىنا ۇلتتىق, تاريحي ماڭىزدىلىعى بار كۇيلەر ويناتىلادى. ول كۇيلەردىڭ تاريحى مەن ماڭىزدىلىعىن ءبىلۋ ءۇشىن قولجەتىمدى جەرلەردە Qr-كودتار قويىلعان. «ۇلتتىق ويىن – ۇلت قازىناسى» يدەياسىن جۇزەگە اسىرۋ باعىتىندا مەكتەپتەردە ءۇزىلىس كەزىندە وقۋشىلار توعىزقۇمالاق, اسىق اتۋ, بەس اسىق, شاحمات ويىندارىن وينايدى. بۇعان قوسا وقۋشىلاردىڭ بويىنداعى ەنەرگيا مەن سۋدى ۇنەمدەۋ, تابيعاتقا دەگەن جاڭاشىرلىق سەزىمدەرىن وياتۋ نەگىزىندە «ۇنەمدى تۇتىنۋ» جوباسى دا ءساتتى جۇزەگە اسىپ جاتىر. ال بالالاردىڭ ءسوز ساپتاۋىن, ءتىل بايلىعىن دامىتۋ, اقىن-جازۋشىلاردىڭ شىعارمالارىن تانىتۋ ماقساتىندا اپتا سايىن «دايەك سوزدەر» بەرىلەدى. قاسيەتتى باياناۋىل اۋدانىنان شىققان اقىن-جازۋشىلاردىڭ, عالىمداردىڭ دايەك سوزدەرىنەن جيناق جاسالىپ, وقۋشىلارعا تانىستىرىلىپ, جاتتاۋعا بەرىلەدى.
ء«بىرتۇتاس تاربيە» باعدارماسىنىڭ نەگىزگى مىندەتى – ەلىنە ادال قىزمەت ەتەتىن, ۇلتتىق قۇندىلىقتارعا تولى, ءبىلىمدى – تولىق ادامدى تاربيەلەۋ. ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى بارلىق مۇمكىندىكتى پايدالانىپ, وتانىنا, حالقىنا ءمىنسىز قىزمەت ەتەتىن تۇلعانى تاربيەلەۋ جولىندا ەڭبەك ەتىپ كەلەدى.
گۇلنازي نۇرتاەۆا,
باياناۋىل اۋدانى ءبىلىم ءبولىمى ادىستەمەلىك كابينەت مەڭگەرۋشىسى
پاۆلودار وبلىسى