جوعارعى سوت توراعاسى اسلامبەك مەرعاليەۆ جوعارى سوت ورگانىنىڭ كەزەكتى جالپى وتىرىسىن وتكىزدى. ونىڭ جۇمىسىنا جوعارعى سوتتىڭ سوت القالارىنىڭ توراعالارى مەن سۋديالارى, عالىمدار, عىلىمي-كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەستىڭ مۇشەلەرى, باس پروكۋراتۋرانىڭ, ادىلەت, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىكتەرىنىڭ جانە ادۆوكاتتار القاسىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
تالقىلاۋعا ءۇش نورماتيۆتىك قاۋلىنىڭ جوباسى ۇسىنىلدى – سوتتىڭ اكىمشىلىك ىستەر بويىنشا قاۋلىلارى, قىلمىستىق جانە قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكستەرى بويىنشا نق-عا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ, سونداي-اق اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى.
جوعارعى سوتتىڭ سۋدياسى عابيت ءالجانوۆ ارپك (اكىمشىلىك راسىمدىك-پروتسەستىك كودەكس) بويىنشا العاشقى نق-نى تانىستىرا وتىرىپ, ارپك ءوز ەرەكشەلىكتەرى بار كوپتەگەن جاڭا ينستيتۋتتاردى ەنگىزگەنىن اتاپ ءوتتى. وسىعان بايلانىستى, تالاپ قويۋ تۇرلەرىن, ولاردىڭ قولايلىلىعىن, ارپك-ءتىڭ قاعيداتتارىن ەسكەرە وتىرىپ, اكىمشىلىك ىستەر بويىنشا سوت شەشىمىن دايىنداۋ مەن مازمۇنى بويىنشا زاڭنىڭ بىرىڭعاي تالاپتارىن نق دەڭگەيىندە بەكىتۋ قاجەت.
نق ءبىرىنشى ساتىداعى سوتتىڭ ەرەجەلەرى بويىنشا ۇقساس اكىمشىلىك ىستەردى جوعارى تۇرعان سوتتاردا قاراۋدىڭ قولدانىلۋىن قاراستىرادى. اكىمشىلىك ورگاننىڭ تۇراقتى پراكتيكاسى بىرىكتىرىلىپ جاتىر. نق سونداي-اق سوت شەشىمىنىڭ نىسانى مەن مازمۇنىن, ونىڭ ىشىندە شەشىمنىڭ ءتۇرى بويىنشا, سوت اكتىسىندە كورسەتىلەتىن سوتتىڭ پروتسەستىك ارەكەتتەرىن, ىسكە مامانداردى نەمەسە باسقا ادامداردى تارتۋدى تۇسىندىرەدى.
جوعارعى سوتتىڭ سۋدياسى نۇرجان جولداسبەكوۆ ءوز سوزىندە قىلمىستىق كودەكس پەن قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكسى تۋرالى نق جوباسى ادام قۇقىقتارى سالاسىنداعى ءبىرىنشى كەزەكتەگى ءىس-شارالار جوسپارىن جانە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جولداۋىن جۇزەگە اسىرۋ جونىندەگى جالپىۇلتتىق ءىس-قيمىل جوسپارىن ىسكە اسىرۋ شەڭبەرىندە ازىرلەنگەنىن اتاپ ءوتتى. وسىلايشا, اقتالعان ادامعا تەك اقتالعانعا دەيىن عانا ەمەس, سونىمەن قاتار ونىڭ قۇقىقتارىن قالپىنا كەلتىرۋگە بايلانىستى زاڭ كومەگىنە جۇمسالعان شىعىندار وتەلەتىنى ءتۇسىندىرىلدى.
قالپىنا كەلتىرۋگە جاتاتىن باسقا قورلار مەن كىرىستەر نەنى بىلدىرەتىنى كورسەتىلەدى. ادام ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا قارسى, ونىڭ ىشىندە اعىمداعى جىلدىڭ ماۋسىم ايىنان باستاپ قىلمىستىق كودەكسكە ەنگىزىلگەن كەيبىر قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ ەرەكشەلىكتەرى انىقتالدى.
ەكولوگيالىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتار بويىنشا پراكتيكا ماسەلەسى بويىنشا جانۋارلاردىڭ سيرەك كەزدەسەتىن جانە قۇرىپ كەتۋ قاۋپى تونگەن تۇرلەرىن, ونىڭ ىشىندە تىيىم سالىنعان جانۋارلاردى, كيىكتەردى زاڭسىز ءوندىرۋ (اۋلاۋ نەمەسە اتۋ) ارەكەتتەرىن تەك قك-ءنىڭ 339-بابى بويىنشا سارالاۋ قاجەتتىگى ءتۇسىندىرىلدى.
بىرىڭعاي سوت پراكتيكاسىن قامتاماسىز ەتۋ, قىلمىستىق كودەكس پەن قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكستىڭ نورمالارىن قولدانۋعا بايلانىستى سۋديالار مەن سوتقا دەيىنگى تەرگەپ-تەكسەرۋ ورگاندارى, ادۆوكاتتار قوعامداستىعى اراسىندا تۋىندايتىن ماسەلەلەردى شەشۋ ماقساتىندا باسقا دا كوپتەگەن ماسەلەلەر بويىنشا تۇسىندىرمەلەر بەرىلدى.
جوعارعى سوتتىڭ سۋدياسى ەركەش ماۋكەن نورماتيۆتىك قاۋلىلارعا ءتيىستى وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەڭ الدىمەن زاڭناماداعى وزگەرىستەرگە بايلانىستى جانە سوت پراكتيكاسىن رەتتەۋ ماقساتىندا ەنگىزىلەتىنىن اتاپ ءوتتى.
سونىمەن قاتار سوت پراكتيكاسىندا ارقاشان اقبتك-ءنىڭ 608-بابىن قولدانۋعا قاتىستى سۇراقتار تۋىندايدى, وسىعان بايلانىستى نق سوتتىڭ شەشىمى بويىنشا كولىك قۇرالىن باسقارۋ قۇقىعىنان ايىرىلعان ادامعا قاتىستى زاڭنىڭ ورىندالۋىن تۇسىندىرەدى.
جالپى وتىرىسقا قاتىسۋشىلار نق قابىلداۋ ءۇشىن داۋىس بەردى, ولار جوعارعى سوت سايتىنداعى «زاڭناما» بولىمىندە ورنالاستىرىلعان جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەرىنىڭ ەتالوندىق باقىلاۋ بانكىندە رەسمي تۇردە جاريالانادى.