ءوسىمى جوعارى ءوڭىر

سولتۇستىك قازاقستان وبلى­سى ەكو­نوميكا باسقارما­سىنىڭ باسشىسى قۋانىشبەك قاليجانوۆتىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا قۇ­رىلىس جۇمىستارى 27,3%-عا, تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى – 22,9%-عا, اۋىل شارۋاشىلىعى –  30,2%-عا, ينۆەستيتسيالار كولە­مى – 9,4%-عا, بولشەك ساۋدا 1,2%-عا وسكەن.

اۋىل شارۋاشىلىعىندا ەگىستىكپەن قاتار باسقا ونىم­دەردىڭ ارتۋى ون ايدا 30,2% قۇراعان.  رەسپۋبليكا بويىنشا بۇل كورسەتكىش 12,7%. الايدا مال شا­رۋاشىلىعىنداعى ءوسىم ماردىمسىز, بار بولعانى 0,7 پايىز. ءسۇت ءوندىرۋ – 5,6%, جۇمىرتقا 4,9% ارتقان.

مال شارۋاشىلىعى كەنجە قالىپ وتىرعان اۋداندار قاتا­رىندا قىزىلجار, مام­ليۋت, ايىرتاۋ اۋداندارى اتالدى. ولار مال باسىن ارت­تىرۋدا دا, ەت وندىرۋدە دە وبلىس دەڭگەيىنەن تومەندە قالىپ وتىر. سونىڭ ىشىندە قى­زىلجار اۋدانىندا ەت ءون­دىرۋ بىلتىردىڭ سايكەس مەر­زىمىمەن سالىستىرعاندا 17 پايىزعا قۇل­دىراپ كەتكەن. اۋدان اكىمى ساقتاعان سا­دۋاقاسوۆتىڭ ايتۋىنا قارا­عاندا مۇنىڭ باس­تى سەبەبى بروي­لەر قۇس فاب­ريكاسىنىڭ جابىلۋىمەن باي­لانىستى ەكەن. ء«بىز قازىر باسقا تاۋار ون­دىرۋشىلەرىمىزدى قولداپ, ەت ءونىمىن ارتتىرۋ جولىندا جۇ­مىس جۇرگىزىپ جاتىرمىز. جىلدىڭ اياعىنا دەيىن ەت ءوندىرۋ بويىنشا بەلگى­لەن­گەن مەجەگە جەتىپ قالار­مىز», دەدى ول. ال وسى كورسەتكىشى 2023 جىلمەن سالىستىرعان­دا ­9 پايىزعا ءتۇسىپ كەتكەن مام­ليۋت اۋدانىنىڭ سايلانعان اكىمى ەلەنا ستەپانەنكو جاعدايدى تەك كەلەسى جىلى تۇزەتۋ مۇم­كىندىگى بارىن ايتتى. «بىز­دە مال تۇياعىنىڭ ازايۋى باي­قالادى. اۋدانداعى اگروقۇ­رى­­لىمدارمەن بۇل تاراپتا جۇ­مىس جۇرگىزىپ جاتىر­مىز. كەلەسى جىلى 400 تۇياق مال بورداقىلايتىن شارۋا­شى­لىققا مەملەكەت تاراپىنان قول­داۋ جاسالدى. سونىمەن قا­تار قوي-ەشكىنىڭ سانىن ارتتىرىپ, 2 مىڭعا جەتكىزۋ جوس­پارىمىزدا تۇر», دەدى ول.

وبلىس اكىمى اۋىل شارۋا­شى­لىعىنىڭ جال­پى ءونىمىن بىلتىرعىمەن سالىس­تىرعاندا 135-140 پايىزعا ارتتىرۋ مىندەتى بەلگىلەنگەنىن جينالعانداردىڭ ەسىنە سالدى. «ال بىزدە اتالعان اۋداندار بەلگىلەنگەن جوسپاردى ورىنداي الماي وتىر. اۋدان اكىمدەرىنە وسى تاراپتاعى جۇ­مىستاردى جانداندىرۋ كەرەك­تىگى بۇرىن دا ايتىلعان. بىراق ماسەلە سول كۇيىندە شەشىلمەي, كور­سەتكىشتەر ارتتا قالىپ وتىر. ءبىز­دىڭ وبلىستىڭ ەت ءون­دىرۋ جو­نىنەن اۋتسايدەرلەرى – وسى­لار», دەپ وبلىس اكىمى عاۋەز نۇر­مۇحامبەتوۆ ارتتا قالعان اۋدان اكىمدەرىنە قاتاڭ ەسكەرتۋ جاسادى. 

ون ايلىق مەرزىمدە وب­لىس­تىڭ ونەركاسىپ سالاسى 548,5 ملرد تەڭگەنىڭ ءونى­مىن شىعارىپ, بىلتىرعى جىل­دىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىس­تىرعاندا 113,0% ورىندالۋعا قول جەتكىزگەن. ون ايدا ەكونو­ميكاعا تارتىلعان مەملەكەتتىك جانە جەكەمەنشىك ينۆەستيتسيا كولەمى 370,6 ملرد تەڭگەنى قۇراپ, 109,4 پايىزعا ارتقان. ال قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ ءوسۋ قارقىنى بىلتىرعىمەن سالىستىرعاندا 27,3 پايىزعا ارتىپ, 147,4 ملرد تەڭگەنىڭ جۇمىسى اتقارىلعان. رەس­پۋب­­ليكالىق ورتاشا ءوسىم كورسەت­كىشى – 110,2 پايىز.  قۇرىلىستىڭ قارقىندى ءوسىمى­نىڭ ارقاسىندا 10 ايدا وبلىستا 187 مىڭ شار­شى مەتر تۇرعىن ءۇي پاي­دالانۋعا بەرىلدى. بىل­تىرعا قاراعاندا بۇل ءوسىم 22,9 پايىز­عا ارتقان.

بولشەك ساۋداداعى ءوسىم دە بىلتىرعىدان اسىپ ءتۇستى. بىلتىر 306 ملرد تەڭگەنىڭ تا­ۋارى ساتىلسا بيىل ول 330 ملرد تەڭگەگە جەتكەن.

الايدا بيىلعى جىلدىڭ 10 ايىندا مەملەكەتتىك بيۋد­جەت­تىڭ ورىندالۋ جوسپارى 87,7 پايىز بولىپ وتىر. جوسپاردا بەلگىلەنگەن 174,7 ملرد تەڭگەنىڭ ورنىنا ول 153,3 ملرد تەڭگەگە ورىندالعان. ەسەسىنە جەرگىلىكتى بيۋدجەت 103,3 پايىزعا ورىندالىپ, جوسپارداعى 97,4 ملرد تەڭگەنىڭ ورنىنا 100,6 ملرد تەڭگە تۇسكەن.

سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى