جاڭا ۇيلەر سالىنا باستادى

وڭىردە سۋ تاسقىنىنان ەڭ كوپ زارداپ شەككەن – ويىل اۋدانى­نىڭ قاراتال اۋىلى. ويىل وزەنى­نىڭ ارناسىنان شىعۋىنان ءبىر تۇندە 214 ءۇي سۋ استىندا قالدى. كەزىن­دە شىعاناق بەرسيەۆ تارى رەكوردىمەن الەمگە ايگىلى بولعان قاراتالداعى 173 ءۇيدى تۇرعىزۋعا 13 سەرىكتەستىك بەلگىلەنىپ, قۇرى­لىس جۇمىستارىنا اۋىل ازامات­تارى شاقىرىلدى. بۇل كۇندەرى وزەن ارناسىنان الىس, اۋىل شەتىن­دەگى بيىك توبەدە جاڭا ۇيلەردىڭ ىرگەتاسى قۇيىلىپ, قابىرعالارى تۇرعىزىلا باستادى. بۇدان وزگە اۋىلدىڭ 41 تۇرعىنىنىڭ جاڭا باسپانانى اۋدان ورتالىعىنان تۇرعىزۋعا بىلدىرگەن ۇسىنىسى قابىلداندى.

ۇيلەرى تۇرۋعا مۇلدە جارام­سىز بولىپ قالعان جۇرت اۋدان ور­تا­­لىقتارىنداعى ساتى­لىم­­عا شى­عارىلعان ۇيلەرگە قونىس­تانۋعا دا كەلىستى. ايتەكە بي اۋدانىندا بولات وتەمۇراتوۆ قورى­نىڭ قار­جىلاندىرۋىمەن 22 وتباسى ءۇشىن ەكىنشى نارىقتاعى ۇيلەر ساتىپ الىنىپ جاتىر. سولاردىڭ ءبىرى – جاس وتباسى بەرگەن ارقاباي مەن گۇلايىم تورەعاليقىزى اۋدان ورتالىعى ت.جۇرگەنوۆ اۋىلىنان وزدەرى تاڭداعان ۇيگە كىردى. جالپى, ايتەكە بي اۋدانىندا وسى كۇندەرى 5 باسپانا ساتىپ الىندى.

سۋ تاسقىنى كەزىندە ىرعىز اۋدانىنان 152 ءۇي, 6 كاسىپكەرلىك جانە 8 الەۋمەتتىك نىسان زارداپ شەكتى. اسىرەسە نۇرا اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ نۇرا, مامىر, بەلشەر, ءتاۋىپ اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ قۇيىلىس ەلدى مەكەندەرى سۋ استىندا قالدى. ساۋىردەگى تاسقىندا 1 042 ادام اۋدان ورتالىعىنا كوشىرىلدى. ءالى كۇنگە دەيىن 680 ادام تۋىستارىنىڭ ۇيىندە, 362 ادام ەۆاكۋاتسيالىق پۋنكتتەردە تۇرىپ جاتىر. كوميسسيا شەشىمىمەن ىرعىز اۋدانىنىڭ 138 تۇرعىنى 51 ملن تەڭگەگە جۋىق الەۋمەتتىك كومەك الدى, سۋعا كەتكەن 444 باس مال ءۇشىن وتەماقى تولەندى. ماتەريالدىق شىعىندى ەسەپتەۋ جونىندەگى كوميسسيا قاراۋىندا ءالى دە 221 ءوتىنىش بار. ىرعىز اۋدانىندا مال جانە م ۇلىك شىعىندارىن ەسەپتەۋ جۇمىستارى اياقتالماعاندىقتان, زارداپ شەككەن تۇرعىندارعا بەرىلەتىن قاراجات سوماسى دا وزگەرەدى. اۋدان اكىمى نۇرلان قىزبەرگەنوۆتىڭ ايتۋىنشا, ۇيلەرى مۇلدە جارامسىز 8 وتباسى دايىن ءۇي الۋعا, 40-تان اسا وتباسى اۋدان ورتالىعىندا سالىناتىن ۇيگە قونىستانۋعا دايىن. ىرعىز اۋدانىنداعى ەۆاكۋاتسيالىق ورتالىقتا تۇرىپ جاتقان نۇرا اۋلى تۇرعىندارىمەن كەزدەسۋگە كەلگەن ءوڭىر باسشىسى اسحات شاحاروۆ: «ەلىمىزدەگى ءۇش كومپانيا وڭىردەگى سۋ تاسقىنىنىڭ سالدارىن جويۋعا دەمەۋشىلىك ەتەدى. وبلىستا ىرعىز اۋدانىنان باسقا جەردە ءۇي ماسەلەسى شەشىمىن تاپتى. قازىرگى مىندەت – ءۇي سالۋ, ساتىپ الىپ بەرۋ جانە جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ», دەپ تۇسىنىك بەردى.

مامىر ايىنىڭ ورتاسىنان اسسا دا, تورعاي وزەنىنىڭ سۋى ءۇستى-ۇستىنە كەلىپ جاتقان ىرعىز اۋدانى نۇرا اۋىلدىق وكرۋگىندەگى بەلشەر, مامىر اۋىلدارى تۇرعىندارىنا ءۇي سالۋعا جەر تەلىمدەرى ءبولىندى. وزەن تابانىندا ورنالاسقان نۇرا اۋلىنىڭ تۇرعىندارى ءۇشىن سارىوبا دەگەن جەردەن جاڭا قونىس تۇسەدى. كوكتەمگى سۋ تاسقىنىندا تەمىر اۋدانى قۇمساي اۋلىنداعى 44 ۇيگە سۋ كىردى. ما­تەريالدىق شىعىنداردى ەسەپتەۋ كوميسسياسىنىڭ قورىتىندىسىمەن قۇمسايدا 22 ءۇي جاڭادان سالىنىپ, 16 وتباسى ءۇشىن ەكىنشى نارىقتاعى دايىن ءۇي ساتىپ الىنباقشى. ب ۇلىنگەن باسپانالارىن ءوز كۇشىمەن قالپىنا كەلتىرەتىندىگىن مالىمدەگەن 6 وتباسىنا تيەسىلى قاراجات ءبولىندى. قۇمسايدىڭ جاڭا ۇيلەرىن «Taf Company» جشس, «مۇعالجار ستروي» جشس سالۋعا كىرىستى. قۇرىلىس كومپانيالارى وبلىستا از ۋاقىتتا تۇرعىزىلاتىن سونشاما ءۇيدى سالۋعا قۇرىلىسشى قولى جەتىسپەيتىنىن مويىندادى. سول ءۇشىن دە ىرگەتاس قۇيىپ, بالشىق يلەۋگە, كىرپىش قالاۋعا اۋىل ازاماتتارى جۇمىسقا قا­بىل­دانادى.

نازار اۋدارارلىق جايت – وڭىردە سۋ تاسقىنىنان 170 شوب نىسانى 2 ملرد 990 ملن تەڭگەگە زيان شەككەن. اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى كاسىپكەرلىك نىساندارىن قوسپاعاندا, بيزنەستىڭ باسقا سالالارىندا 79 نىسان ءب ۇلىندى. سۋ تاسقىنىنىڭ زاردابىن جويۋ جونىندەگى كوميسسيا اقتوبە قالاسىنىڭ الماتى اۋدانىندا – 43, استانا اۋدانىندا 6 كاسىپكەرلىك نىسانى زارداپ شەككەنىن انىقتادى. تەكسەرۋ قورىتىندىسىندا الدىن الا شىعىن كولەمى 1 183,2 ملن تەڭگەنى قۇراپتى.

بۇگىندە سۋ تاسقىنىنان زارداپ شەككەن اۋىل شارۋاشىلىعى قۇرىلىمدارىنا جاڭا زاڭنامالىق قاعيدالار بەكىتىلىپ جاتىر. وسى سالاداعى شىعىنداردى وتەۋ جونىندەگى شەشىمدى وبلىس اكىمى جانىنان قۇرىلعان كوميسسيا شىعارادى. سۋ تاسقىنىنان زارداپ شەككەن كاسىپكەرلەر شىعىندارىن وتەۋگە وسى جىلدىڭ 30 قاراشاسىنا دەيىن ءوتىنىش بەرە الادى.

اقتوبە وبلىسى