«تازا قازاقستان» رەسپۋبليكالىق اكتسياسىنا ەرتىس-بايان ءوڭىرىنىڭ جۇرتشىلىعى بەلسەنە اتسالىسىپ جاتىر. وسى اپتادا «جاسىل ايماق» اپتالىعى جاريالانىپ, بارلىق اۋدان-قالالاردا اعاش كوشەتتەرى وتىرعىزىلا باستادى. اعا بۋىن مۇنداي ەكولوگيالىق ءىس-شارا جاس ۇرپاقتى قورشاعان ورتانى قورعاۋعا باۋلۋعا ۇلكەن سەپ بولادى دەگەن پىكىردە.
ماپرۋزا حاميتوۆا وڭىردەگى ەڭ شالعاي ەلدى مەكەننىڭ ءبىرى شالداي اۋىلىندا تۇرادى. شالداي – اينالاسىن جالقاراي ورمان كومكەرگەن, ايرىقشا اسەم جەردە ورنالاسقان اۋىل. بۇل ولكەدە قونىس ەتكەن جۇرتشىلىق ەجەلدەن جاسىل ورماندى ساقتاۋدىڭ ماڭىزىن جاقسى بىلەدى. قاراعاي اراسىنداعى حالىق بالالارىنا ۇنەمى قورشاعان ورتاعا قامقور بولۋدىڭ ءدانىن ەگىپ, بۇل باعىتتا ىستەرىمەن دە ۇلگى-ونەگە بولىپ كەلەدى.
– جولداسىم كوپ جىل بويى جەرگىلىكتى ورمان شارۋاشىلىعىندا ورمانشى بولىپ ەڭبەك ەتتى. ءوزىم اۋىلدا ەسەپشى بولىپ قىزمەت قىلدىم. قازىر زەينەت جاسىندا بولسام دا, ەڭبەك ەتۋدى جالعاستىرىپ وتىرعان جايىم بار. ەكەۋمىزدىڭ دە جاسىمىز – 66-دا, بىرگە ءتۇتىن تۇتەتكەنىمىزگە 43 جىل ءوتىپتى. وسى ۋاقىت ىشىندە ءتورت قىزىمىزدى امان-ەسەن تاربيەلەپ ءوسىرىپ, ولاردان 17 جيەن سۇيدىك. قاراعاي اراسىندا تۋىپ-وسكەندىكتەن جاسىل جەلەكتى كوبەيتۋدىڭ يگىلىگىن جاقسى بىلەمىن. وتاعاسى ەكەۋمىز ءار كوكتەمدە كوشەت وتىرعىزۋدى كەزىندە قىزدارىمىزعا ۇيرەتىپ كەلسەك, قازىر جيەندەرىمىزدىڭ قۇلاعىنا سىڭىرۋدەمىز. اۋىلىمىزدا بۇگىن «وتباسى اعاشى» اكتسياسى ۇيىمداستىرىلدى. ءبىز سياقتى ۇزاق جىل وتاسقاندار, كوپبالالى جانە جاس وتباسىلار اۋىل ىشىندەگى اللەياعا جينالىپ, 100-دەن اسا قاراعاي كوشەتىن ەكتىك. جاس بالالار مۇنداي ەكولوگيالىق ءىس-شارالاردان كوپ تاربيە الادى دەپ ويلايمىن. اينالامىز ۇنەمى تازا, جاسىل جەلەككە مالىنىپ تۇرسا, ادامنىڭ دا كوڭىل كۇيى كوتەرىڭكى جۇرەدى. سەبەبى تازا اۋا – مىقتى دەنساۋلىقتىڭ كەپىلى. ال كەز كەلگەن جاسىل جەلەك – ءبىزدىڭ «وكپەمىز», – دەيدى ماپرۋزا قاراتايقىزى.
بۇل كۇنى پاۆلودار, ەكىباستۇز, اقسۋ قالالارى مەن شارباقتى, اققۋلى, باياناۋىل, اقتوعاي اۋداندارىندا جالپى سانى 565 ءتۇپ قاراعاي, مامىرگۇل جانە قايىڭ اعاشتارى وتىرعىزىلعان. كوشەت وتىرعىزۋعا جەرگىلىكتى جۇرتشىلىق, ارداگەرلەر, جاستار, ەتنومادەني بىرلەستىكتەر مەن ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى, ءماسليحاتتاردىڭ دەپۋتاتتارى مەن ۇستازدار قاۋىمى قاتىستى. ماسەلەن, پاۆلودار قالاسىنداعى جاستار باستامالارىن دامىتۋ ورتالىعى الەۋمەتتىك جوبالار قورىمەن بىرلەسىپ ەكولوگيالىق اكتسيانى جالعاستىردى. ونىڭ اياسىندا پاۆلوۆ جانە لوموۆ كوشەلەرىنىڭ بويىنداعى بىرنەشە عيمارات ماڭىندا جاڭادان تال-تەرەك ەگىلدى. ۇيىمداستىرۋشىلار بۇل ءىس-شارا «Birgemiz: Taza Alem» جالپىقوعامدىق جوباسىنىڭ اياسىندا قولعا الىنىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى.
«بۇل ءبىزدىڭ قالامىزدىڭ ەكولوگياسىن جاقسارتا تۇسۋگە قوسقان ۇلەسىمىز دەپ بىلەمىن. قوعامدىق ورىندارداعى جاسىل جەلەكتى كوبەيتە جانە ونى وزگەلەرگە ناسيحاتتاي وتىرىپ ءبىز جاستاردى تابيعاتتى ايالاۋعا جانە ادال ەڭبەكتەنۋگە ۇيرەتەمىز», دەپ پىكىرىمەن ءبولىستى الەۋمەتتىك جوبالار قورىنىڭ جەتەكشىسى ەربول كەڭگىرباەۆ.
«تازا قازاقستان» اكتسياسىندا بۇل كۇنى باياناۋىل مەن اققۋلى اۋداندارىنىڭ حالقى دا بەلسەندىلىك كورسەتتى. «جاسىل ايماق» اپتالىعىنا ءۇن قوسقان جۇرتشىلىق جۇزدەگەن قاراعاي كوشەتىن كوشەلەر مەن قوعامدىق ورىندارعا وتىرعىزدى. باياناۋىل اۋداندىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى قايرات سارباسوۆ ەلدى مەكەندەردى كوگالداندىرۋعا جەرلەستەرىن شاقىرا وتىرىپ, الداعى ۋاقىتتا اعاش ەگۋ يگى داستۇرگە اينالسا دەگەن نيەتىن جەتكىزدى. ونىڭ ايتۋىنشا, وڭىردەگى ەكوجۇيەنى جاقسارتا ءتۇسۋ وسىنداي شاعىن قادامداردان باستالادى. ءارى مۇنداي ءىس-شارالارعا وقۋشىلاردى كوپتەپ تارتساق, نۇر ۇستىنە نۇر بولماقشى.
ال اقتوعاي اۋدانىندا اۋعانستاننان كەڭەس اسكەرىنىڭ شىعارىلعانىنا 35 جىل تولۋىنا وراي اۋعان سوعىسى ارداگەرلەرىنە ارنالعان ساياباقتا 35 كوشەت وتىرعىزىلدى. اكتسيا قۇرمەتىنە وراي تۇرعىندار ءۇشىن كونتسەرت ۇيىمداستىرىلىپ, ىستىق شاي مەن باۋىرساق تاراتىلدى.
پاۆلودار وبلىسى