شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمى عابيت سىزدىقبەكوۆ سوعىس ارداگەرلەرى نينا موسۋنوۆا مەن مۇراتالى تولەپبەرگەنگە جەڭىس كۇنىنە وراي پاتەر كىلتىن تاپسىردى.
ن.موسۋنوۆا بيىل 100 جاسقا تولدى. ارداگەر سوعىستا راديست بولعان. م.تولەپبەرگەن اقساقال پولشا, گەرمانيا جەرىندە شايقاسقان. ەرلىگىنە ساي « ۇلى وتان سوعىسى», «گەرمانيانى جەڭگەنى ءۇشىن», «ۆارشاۆانى ازات ەتكەنى ءۇشىن» وردەندەرىمەن ماراپاتتالعان.
ارداگەرلەرمەن بىرگە «داڭق» مەموريالىنداعى «ماڭگىلىك الاۋ» مونۋمەنتىنە گۇل شوقتارىن قويىپ, قۇربان بولعانداردى ءبىر مينۋت ۇنسىزدىكپەن ەسكە العان قالا اكىمى مايدانگەرلەرگە پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ارنايى قۇتتىقتاۋحاتىن وقىپ بەردى.
ء«بىز 9 مامىردا بەيبىت ءومىر مەن تىنىشتىقتى قورعاۋ جولىندا قۇربان بولىپ, مايدان دالاسىنان قايتپاي قالعان باتىرلارىمىزدىڭ رۋحىنا تاعزىم ەتەمىز. سوعىس جانە تىل ارداگەرلەرىنە شەكسىز ريزاشىلىق ءبىلدىرىپ, ايرىقشا قۇرمەت كورسەتەمىز», دەلىنگەن پرەزيدەنت قۇتتىقتاۋىندا.
سونداي-اق شاھار باسشىسى ءوز اتىنان دا مايدانگەرلەردى جەڭىس كۇنىمەن قۇتتىقتادى. «9 مامىر – جەڭىس كۇنى بارشامىز ءۇشىن ۇلكەن مەرەكە. بۇل كۇنى بەيبىت اسپان استىنداعى بۇگىنگىدەي مامىراجاي ءومىر سىيلاعان باتىرلارعا قۇرمەت كورسەتەمىز. ويتكەنى ءبىز جەڭىستىڭ قۇندىلىعىن ەشقاشان ۇمىتپايمىز جانە بوستاندىق ءۇشىن قازا تاپقان باتىرلاردىڭ جارقىن بەينەسى ءاردايىم جادىمىزدا قالادى. سىزدەردىڭ بويلارىڭىزداعى ەرلىك پەن ۇلى رۋح, باتىلدىق پەن باتىرلىق – بولاشاق ۇرپاق ءۇشىن تاباندىلىق پەن ءپاتريوتيزمنىڭ لايىقتى ۇلگىسى», دەدى اكىم.
وسىلايشا, مەگاپوليس باسشىسى سوعىس كەزىندەگى اتالارىمىزدىڭ ەرلىكتەرى مەن ەڭبەكتەرى وسكەلەڭ ۇرپاق ءۇشىن قايسارلىق, جانقيارلىق پەن وتانشىلدىقتىڭ جارقىن مىسالى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
ءوز كەزەگىندە قۇرمەت كورسەتىپ, شەكسىز ىلتيپاتقا بولەگەن قالا باسشىلىعىنا عاسىر جاساعان مايدانگەرلەر رازىلىعىن ايتىپ, العىسىن جەتكىزدى.
«كورگەنىمىز تەك جاقسىلىق بولسىن. مۇنداي سوعىستىڭ بەتىن قۇدايىم ەندى اۋلاق قىلسىن. جاستار ءوسىپ-ءونسىن. ۇرپاعىمىز امان بولسىن. ەلىمىز دامىپ, گۇلدەنە بەرسىن. حالقىمىز ماڭگى جاساسىن», دەپ مۇراتالى تولەپبەرگەن اقساقال باتاسىن بەردى.
بۇل كۇنى ەرلەرگە تاعزىم كورسەتۋ ءۇشىن قالانىڭ بارلىق تۇرعىنى «داڭق» مەموريالىنا جينالدى. سول ازاماتتاردىڭ ىشىندە وتستاۆكاداعى پولكوۆنيك, شىمكەنتتەگى قارۋلى كۇشتەر ارداگەرلەرى ۇيىمىنىڭ جەتەكشىسى سەرىكباي وڭباەۆ جەڭىس كۇنى مەرەكەسى ءىس-شاراسىنىڭ ماڭىزدىلىعى جونىندە ايتىپ بەردى.
«بىلتىر قالامىزدا سوعىسقا قاتىسقان 9 ارداگەرىمىز بار ەدى. وكىنىشكە قاراي, ولاردىڭ قاتارى جىلدان-جىلعا سيرەپ بارادى. بيىل كوزى ءتىرى ەكى مايدانگەرىمىزدى ارداقتادىق. ولارعا قالا باسشىلىعى تاراپىنان پاتەر كىلتتەرىن تابىستاۋى – وتە قۋانىشتى جاعداي. ەسكەرتكىش ماڭايىندا ينە شانشار جەر جوق. بارلىعى اتالارىن ەسكە الۋعا كەلگەن. وسىدان-اق مەرەكەنىڭ ماڭىزدىلىعىن بىلۋگە بولادى. ءبىر قۋانارلىعى, ارداگەرلەرگە ەلىمىزدە بارلىق جاعداي جاسالىپ جاتىر. ماسەلەن, مامىردان باستاپ شىمكەنتتە 70-تەن اسقان زەينەتكەرلەر اۆتوبۋستا تەگىن جۇرە باستادى. بۇل دا بولسا – ۇلكەن كومەك. ودان بولەك, اقپان ايىندا اۋعان جەرىنەن كەڭەس اسكەرىنىڭ شىعارىلعانىنا 35 جىل تولۋىنا وراي اۋعان سوعىسى ارداگەرلەرىنە 210 مىڭ تەڭگە سىياقى تابىستالدى. ودان بولەك, جەلتوقسانشىلارعا, تاۋلى قاراباق قاقتىعىسى, تاجىك-اۋعان شەكاراسىن كۇزەتكەن, چەرنوبىل اپاتى, سەمەي سىناق ارداگەرلەرىنە دە الەۋمەتتىك كومەك بەرىلىپ كەلەدى. قارۋلى كۇشتەر ارداگەرلەرى ۇيىمىنىڭ نەگىزگى مىندەتىنە وسكەلەڭ ۇرپاقتى اسكەري-پاتريوتتىق رۋحتا تاربيەلەۋ, ەل قورعاۋعا دايارلاۋ, سونىڭ اياسىندا ءتۇرلى ءىس-شارا وتكىزۋ جۇمىستارى كىرەدى. شىمكەنتتە 272 ورتا مەكتەپ, 39 كوللەدج, ونعا جۋىق جوعارى وقۋ ورنى بار. وسى اتالعان ءبىلىم ۇيىمدارىنىڭ بارلىعىندا اسكەري-پاتريوتتىق ءىس-شارا وتكىزىلەدى. كۇن سايىن مەكتەپ-كوللەدجدەردە ەرلىك ساباقتارىن ۇيىمداستىرىپ وتىرامىز», دەدى س.وڭباەۆ.
ارداگەرلەرى ۇيىمى جەتەكشىسىنىڭ ايتۋىنشا, بيىل شىمكەنتتە ەسىمى ورتا مەكتەپكە بەرىلگەن حالىق قاھارمانى ساعادات نۇرماعامبەتوۆتىڭ 100 جىلدىعى اتالىپ وتىلەدى. سوعان وراي باتىرعا ەسكەرتكىش ورناتىلماق. بۇدان بولەك, قوعامدىق بىرلەستىكتىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن №53 مەكتەپكە ارميا گەنەرالى, كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى سابىر راقىموۆتىڭ اتى بەرىلىپ, مەكتەپ ىشىنەن باتىرعا ارنالىپ مۋزەي اشىلدى.
«ماڭگىلىك الاۋ» مونۋمەنتىنە گۇل شوقتارىن قويعان شىمكەنت قالاسى ءماسليحاتىنىڭ توراعاسى باحادىر نارىمبەتوۆ دەپۋتاتتار كورپۋسى ارداگەرلەرگە قامقورلىق جاساۋ باعىتىندا جۇمىس جۇرگىزە بەرەتىنىن جەتكىزدى. ول سونداي-اق قالا اكىمىنىڭ ۇسىنىسىمەن ءماسليحات دەپۋتاتتارى ارنايى سەسسيا وتكىزىپ, قوس ارداگەرگە 2 ملن تەڭگەدەن ءبىر رەتتىك سىياقى تابىستالعانىن اتاپ ءوتتى. جەڭىس كۇنى مەرەكەسى قارساڭىندا دەپۋتاتتار ءار مايدانگەردىڭ شاڭىراعىنا باس سۇعىپ, ولاردى قۇتتىقتاپ, سىي-سياپات كورسەتتى. ب.نارىمبەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, ارداگەرلەرگە قانشا قامقورلىق جاسالسا دا كوپتىك ەتپەيدى. ويتكەنى ولار الەمدى فاشيزمنەن قۇتقاردى. سوندىقتان سوعىس, تىل ارداگەرلەرىنىڭ ەڭبەگىن وسكەلەڭ ۇرپاق ۇمىتپاۋ كەرەگىن ەسكە سالدى.
ء«بىز – جەڭىمپازدار ۇرپاعىنىڭ وكىلىمىز. سونىمەن ماقتانۋىمىز كەرەك. سوعىستا قاھارماندىق كورسەتكەن اتالارىمىزدىڭ باتىرلىعى بىزگە ءاردايىم ۇلگى-ونەگە بولۋعا ءتيىس. وسى اتالار ەرلىگىن بۇگىنگى ۇرپاقتىڭ ساناسىنا مىقتاپ بەكىتۋىمىز كەرەك. ول ءۇشىن مەنىڭشە, يدەولوگيالىق ماقساتتاعى جۇمىستاردى كۇشەيتىپ, ءتيىستى جوبا-باعىتتاردى قايتا ايقىنداۋ كەرەك. جەڭىس بۇل تەك ماقتانۋ ءۇشىن ەمەس, سودان ساباق الىپ, تاريحتا مۇنداي سۇمدىقتىڭ قايتالانباۋىنا جول بەرمەۋ ءۇشىن دە كەرەك», دەدى ب.نارىمبەتوۆ.
بيىل سونىمەن بىرگە شىمكەنتتە سوعىس ارداگەرلەرىنە تەڭەستىرىلگەن ازاماتتارعا دا 166 مىڭ تەڭگەدەن ءبىر رەتتىك سىياقى تولەندى. بۇعان دەيىن ونىڭ كولەمى 132 مىڭ تەڭگە بولاتىن. بۇدان بولەك, شاھاردا تۇرىپ جاتقان تىل ەڭبەككەرلەرىنە دە ماتەريالدىق كومەكتەر كورسەتىلىپ كەلەدى. ايتالىق وتكەن جىلى ولارعا 41 400 تەڭگە سىياقى بەرىلسە, بيىل بۇل قاراجات سوماسى 55 380 تەڭگەگە ۇلعايتىلدى.
شىمكەنت