ەلوردادا «قازاقستان تاۋ-كەن پالاتاسىنىڭ» ۇيىمداستىرۋىمەن وتكەن كەن ءوندىرۋ سالاسىنا ينۆەستيتسيا تارتۋ مەن دامىتۋعا ارنالعان كونفەرەنتسيادا ەلىمىزدىڭ وسى سالاداعى دامۋ باعىتتارى مەن كەلەشەگى كەڭىنەن تالقىعا سالىندى.
مەملەكەت باسشىسى ەلدىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ ءۇشىن تاۋ-كەن ءوندىرىسىن دامىتۋ ماڭىزدىلىعىن ءجيى ايتىپ كەلەدى. «قازاقستان تاۋ-كەن پالاتاسىنا» مۇشە كومپانيالار 2018 جىلى اتالعان كودەكس ىسكە قوسىلعالى بەرى ەلىمىزدىڭ تاۋ-كەن ءوندىرۋ سالاسىنا كوپتەپ ينۆەستيتسيا قۇيا باستاعان. مۇنىڭ ءبارى ەلىمىزدىڭ وسى سالادا باسەكەلى بولۋعا نەگىز قالىپتاستىرعانىن ايتۋ كەرەك.
«قازاقستاننىڭ تاۋ-كەن سالاسىنىڭ ينتۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعىن ارتتىرۋ» اتتى كونفەرەنتسيانى اشقان ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس ءمينيسترى قانات شارلاپاەۆ سالانىڭ ينۆەستورلار ءۇشىن تيىمدىلىگىن ودان ءارى جوعارىلاتۋ ءۇشىن زاڭناما مەن پروتسەدۋرالاردى وڭايلاتۋدىڭ ماڭىزىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن بىرگە, ينۆەستورلارعا قولايلى جاعداي جاساۋ ءۇشىن كودەكسكە ەنگىزىلەتىن باسقا دا تۇزەتۋلەر پاكەتى جايىندا اقپارات بەردى.
«مۇددەلى تاراپتار مەن تاۋ-كەن ءوندىرۋ بيزنەسى وكىلدەرىنىڭ ۇسىنىستارىن ەسەپكە الا وتىرىپ جەر قويناۋى تۋرالى كودەكسكە ەنگىزىلگەلى جاتقان تۇزەتۋلەر پاكەتى ينۆەستورلار ءۇشىن قولايلى جاعداي جاساۋعا باعىتتالعان 100-دەن استام وزگەرىستەن تۇرادى. بۇل ەلىمىزدىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ ىرگەتاسى رەتىندە سانالاتىن مينەرالدى-شيكىزاتتىق كەشەندى ودان ءارى دامىتۋعا جانە نىعايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى سالا باسشىسى.
«اتامەكەن» ۇكپ باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى گۇلنار بيجانوۆانىڭ ايتۋىنشا, 2022 جىلعى كونستيتۋتسيالىق رەفورما ەلىمىزدىڭ جەر قويناۋى مەن تابيعي رەسۋرستارىنىڭ شىن يەسى حالىق ەكەنىن ايشىقتاپ بەرگەن. ول جەر-انانىڭ قويناۋىنداعى قازبا بايلىقتىڭ ءبارى الدەكىمدەردىڭ قالتاسىنا كەتپەي, حالىقتىڭ يگىلىگىنە جۇمسالۋى كەرەك ەكەنىن جەتكىزدى. ونىڭ سوزىنشە, سالانى ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن تاۋ-كەن مەتاللۋرگيالىق كومبيناتتىڭ دامۋ ستراتەگياسى قابىلدانۋعا ءتيىس جانە ول پرەزيدەنت قول قويعان 2029 جىلعا دەيىنگى ۇلتتىق دامۋ جوسپارىنا نەگىزدەلۋى كەرەك.
كونفەرەنتسياعا اقش, ۇلىبريتانيا جانە كانادا ەلشىلەرى قاتىسىپ, جاڭا كودەكستى دايىنداۋ, زەرتتەۋ, ىنتىماقتاسۋ ماسەلەلەرىنە قولداۋ ءبىلدىردى. ولار ەلىمىزدىڭ ينۆەستيتسيا تارتۋداعى الەۋەتىن بارىنشا ارتتىرۋ جونىندە پىكىرلەرى مەن ۇسىنىستارىن ايتىپ, تۇراقتى جانە اشىق سوت پەن سالىق رەجىمى ەلگە كەلەتىن ينۆەستورلار مەن كومپانيالاردىڭ سەنىمىن ارتتىرۋ ءۇشىن قاجەت ەكەنىن قۋاتتادى.
«قازاقستان تاۋ-كەن پالاتاسى» باقىلاۋشى ديرەكتورلار كەڭەسىنىڭ مۇشەسى تيم بارري الەمدەگى مىس قورلارىن بارلاۋ جۇمىستارىنىڭ ماڭىزدىلىعىن جانە ولاردى ءوندىرۋشى كومپانيالار بەتپە-بەت كەلىپ وتىرعان پروبلەمالارعا توقتالدى.
«قازىر الەمدە 40 ءىرى كەن ورنى بار, بىراق ولار تولىق بارلانباعان. بۇل پروبلەما بولماعاندا جالپى قورى شامامەن 470 ملن توننا دەپ باعالانىپ, الەمدىك سۇرانىستى قاناعاتتاندىرار ەدى. سوندىقتان ءبىز مىس ءوندىرۋدى ارتتىرۋىمىز قاجەت. قازاقستان بۇل تۇرعىدا ماڭىزدى ويىنشى بولىپ وتىر. مىسالى, شىعىس قازاقستان وبلىسىنداعى اقتوعاي كەن ورنى جىلىنا 200 000 توننا مىس وندىرەدى. الايدا الداعى ونشاقتى جىلدا جانە ودان كەيىن دە الەمدىك سۇرانىستى قاناعاتتاندىرۋ ءۇشىن ءبىز جاڭا ءىرى شاحتالاردى ىسكە قوسۋىمىز قاجەت», دەدى ول.
«قازاقستان تاۋ-كەن پالاتاسىنىڭ» پرەزيدەنتى رۋسلان بايميشەۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇگىندە ەلىمىزدە نارىقتىق كاپيتالى ميللياردتاعان دوللاردى قۇرايتىن Rio Tinto, Fortescue, Teck جانە BHP سەكىلدى جەتەكشى الەمدىك تاۋ-كەن ءوندىرۋ كومپانيالارى سالاعا ينۆەستيتسيا سالىپ جاتىر. سونىمەن بىرگە, ول پالاتانىڭ مۇشە كومپانيالارى 25 مىڭ شارشى شاقىرىمنان استام اۋداندا گەولوگيالىق بارلاۋ جۇرگىزىپ جاتقانىن ەسكە سالدى.
ءىس-شارا سوڭىندا East Star Resources باس ديرەكتورى الەكس ۋولكەر ەلىمىزدەگى العا قويىلىپ وتىرعان جوسپارلار مەن شىنايى جاعداي اراسىندا الشاقتىق بارىنا قاراماستان, كەن ءوندىرۋشى كومپانيالار مەن ۇكىمەت ناقتى شەشىمدەر تابۋ ءۇشىن بىرلەسكەن جۇمىستى جالعاستىرا بەرۋى كەرەكتىگىن جەتكىزدى.