شاحتەر زەينەتكە 50 جاستا شىعۋى ءتيىس
ءبىزدىڭ قاراعاندىنىڭ شاحتالى ايماق ەكەنى بەلگىلى. كاسىپوداقتار قىزمەتىنىڭ ءبىر پاراسى سوندىقتان دا وسى باعىتقا جۇمىس جاسايدى. شاحتەرلەردىڭ ەڭبەگىنىڭ قيىن ەكەنى, قاۋىپتىلىگى بارىنە ءمالىم. سول سەبەپتەن دە شاحتەرلەر قاۋىمىنىڭ جالاقىلارىنىڭ ەڭبەكتەرىنە ساي بولۋىن قالايتىنى تۇسىنىكتى. جەر استىندا, شاحتادا ەڭبەك ەتۋشىلەردىڭ جالاقىلارى كوبەيدى دەگەننىڭ وزىندە سول ەڭبەكتەرىنە تاتىمايدى.
بىزدەر كاسىپوداقتار شاحتەرلەردىڭ ەڭبەك قاۋىپسىزدىگىن ساقتاۋ مەن ولاردى زەينەتكەرلىككە 50 جاستان شىعارۋ كەرەك دەگەن باعىتتا جۇمىس جاساۋدامىز. شاحتەرلەردىڭ 63 جاسقا دەيىن جەر استىندا ەڭبەك ەتىپ زەينەتكەرلىككە شىعۋى نەعايبىل دۇنيە. وسى ماسەلەنى ءبىز دەپۋتاتتار الدىنا دا, ۇكىمەتكە دە بىرنەشە رەت قويدىق. وسىمەن ءۇشىنشى جىل قاتارىنان ماسەلە ورىنان ءبىر جىلجىماي-اق قويدى.
تاعى ءبىر ماسەلە – شاحتادا جارىلىس كەزىندە كۇيىپ, مۇگەدەك بولىپ قالعان جاندارعا قايىرىم جاساۋ. قايتىس بولىپ كەتكەندەردىڭ وتباسىلارىنا جاقسى كومەك كورسەتىلەدى. قاراعاندىدان پاتەرلەر بولىنەدى, جوو-لاردا وقيتىندار ءۇشىن وقۋلارىنىڭ اقىسى تولەنەدى دەگەندەي. الايدا مۇگەدەكتەرگە بولىنەتىن كومەك سوماسى ماردىمسىز.
الەكساندرا الىمعازيەۆا, قاراعاندى وبلىستىق كاسىپوداقتار فەدەراتسياسىنىڭ ءتورايىمى.
تىرشىلىك ءۇشىن وتە-موتە قاجەت قۇرىلىم
بارلىق وبلىستاردا دا كاسىپوداقتار بىرلەسە جۇمىس اتقاراتىن شىعار, ال ءبىزدىڭ قوستاناي وبلىسىندا بۇل وتە جاقسى دارەجەدە دەپ ايتا الامىن. ءبىز وبلىسىمىزدا “نۇر وتان” پارتياسىمەن, جەرگىلىكتى ماسليحاتتارمەن, ازاماتتىق قوعام ينستيتۋتتارىمەن بىرلەسە, قويان-قولتىق جۇمىس ىستەۋدەمىز. ال بىرلەسە جۇمىس اتقارۋ قاشاندا مول جەمىس بەرەتىنى تۇسىنىكتى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ ۇجىمدىق شارت جاساسىڭدار دەگەن تاپسىرماسى بىزدەرگە, كاسىپوداقتارعا وتە جاقسى جاردەمىن بەردى. ءبىراز ۇجىمدار ءتيىمدى شارتتار جاساپ الدى. وبلىسىمىزدا كاسىپوداقتار ارالاسۋىمەن ءجۇرىپ جاتقان تاعى ءبىر جاقسى ءىس – ول “جول كارتاسى”. بۇل جۇمىستىڭ يگىلىگىن جۇرتشىلىق انىق سەزىنۋدە.
كاسىپوداققا ەشكىمدى دە بۇيرىقپەن ماجبۇرلەي المايسىڭ عوي, ولاردىڭ بارلىعى كاسىپوداق كەرەك ەكەنىن سەزىنگەندىكتەن, باستاۋىش ۇيىمدارىن قۇرىپ بىزگە مۇشەلىككە وتۋدە. سونىڭ ارقاسىندا ولاردىڭ شيپاجايلارعا جولداما الىپ وزدەرىن ساۋىقتىرۋعا, بالالارىن جازعى لاگەرلەردە دەمالدىرۋعا مۇمكىندىكتەرى بار.
ريمما عايسەنوۆا, قوستاناي وبلىسى مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەردىڭ وبلىستىق كاسىپوداعىنىڭ ءتورايىمى.
اۋىل ەڭبەككەرلەرى جالاقىسىن كوتەرۋ كەرەك
وبلىسىمىزدا ءبىزدىڭ سالالىق كاسىپتىك وداقتىڭ جۇمىسى جاقسى جولعا قويىلعان دەپ ويلايمىن. ىرىلەندىرۋ جونىنە كەلسەك, بىزدە ءبىر اۋدانداعى 170 شارۋا قوجالىعىن بىرىكتىرىپ, بىرىككەن كاسىپوداق ۇيىمىن اشتىق.
وسى سەزگە كەلگەن ساپارىمىزدا اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىمەن ۇشجاقتى كەلىسىمگە قول قويىلدى. سول سەبەپتەن ەرتەڭگى كۇنگە دەگەن ءۇمىتىمىز مول. جۇمىسىمىز جاندانا تۇسەدى دەگەن سەنىم بار.
ال اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا جالاقىنىڭ ازدىعى كاسىپوداقتار ۇنەمى كوتەرەتىن ماسەلە. مىسالى, گاراجدارداعى كۇزەتشىنىڭ جالاقىسى 9 مىڭ تەڭگە. وسىعان ءومىر سۇرۋگە بولا ما, نەمەسە تەحنيكانى قاراۋىلسىز تاستاۋعا بولا ما؟ سونىڭ وزىندە ادامدار ماردىمسىز جالاقىعا ەڭبەك ەتۋگە ءماجبۇر. كاسىپتىك وداققا كەلىپ شاعىم ايتۋعا وسى ازداعان پ ۇلىمنان ايىرىلىپ قالامىن با دەپ جۇمىس بەرۋشىدەن قورقادى. ءتىپتى كەي جەرلەردە اقشانى اتىمەن بەرمەي, ازىق-ت ۇلىك, جەمشوپ, وتىن عانا بەرەتىندەر دە بار. وسى پروبلەما ءبىر ءبىزدىڭ عانا ەمەس, بارلىق وبلىستارداعى اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا جۇمىس اتقاراتىندار ءۇشىن وزەكتى بولىپ قالۋدا.
جانالى كوبەەۆ, جامبىل وبلىسى اۋىلشارۋاشىلىق جانە قايتا وڭدەۋ مەكەمەلەرى كاسىپوداعىنىڭ توراعاسى.
قاراپايىم ادامدارعا زور مۇمكىندىك كوزى
مەن باسشىلىق ەتەتىن شيپاجايدىڭ باس اكتسيونەرى قازاقستان كاسىپوداقتارى فەدەراتسياسى. سول سەبەپتەن دە ءبىزدىڭ شيپاجايدىڭ بەتى حالىققا بۇرىلعان. قالتالىلاردان گورى, قاراپايىم تۇرمىستاعى ادامداردى ساۋىقتىرۋ ماسەلەسىنە دەن قويىپ, كورسەتىلەتىن ەم-دوم, قىزمەت تۇرلەرىنىڭ وتە قىمباتتاماۋىن قاداعالايدى.
ۇجىمىمىزدا 200-گە جاقىن ادام ەڭبەك ەتەدى, بارلىعى ۋاقىتىندا ەڭبەكاقىلارىن الىپ, تىرلىكتەرىن كەشىپ جاتىر. ءبىزدىڭ قوستاناي وبلىسى 118 ملن. تەڭگەنى الەۋمەتتىك باعدارلاما بويىنشا ءبولىپ, دەمالۋشىلارىمىزدىڭ 50 پايىزدايى وسى قاراجات ارقاسىندا دەنساۋلىقتارىن تۇزەتۋدە.
دەمالىس ۋاقىتىندا العان ەم, تازا اۋا, ارينە, ادام اعزاسىنا وتە پايدالى. ونىڭ ۇستىنە ءبىزدىڭ شيپاجاي قاراعاي ىشىندە ورنالاسقاندىقتان, ونىڭ اۋاسىنىڭ ءوزى شيپا. كاسىپوداقتار ارقاسىندا وسى ساف اۋانى جۇتۋعا قاراپايىم ادامدار دا مۇمكىندىك الىپ وتىر.
سايلاۋبەك ەسجانوۆ, “سوسنوۆىي بور” شيپاجايىنىڭ باس ديرەكتورى.
ءالى دە شەشىلمەگەن ماسەلەلەرىمىز بار
تەمىرجولشىلار كاسىپوداعىنىڭ جۇمىسىنىڭ نەگىزى بۇرىننان قالانعان. بۇرىنعى كەڭەستىك كەزەڭ تۇسىندا دا جۇمىس بەرۋشى مەن كاسىپوداق اراسىندا كەلىسىم-شارت بولاتىن. ال ەگەمەندىك العالى ونى ءبىز ودان ءارى جاقسارتتىق. وندا جۇمىسشىلاردىڭ ەڭبەكاقىلارى, الەۋمەتتىك جاعىنان قورعالۋى, ساۋىقتىرىلۋى, بالالارىنىڭ جازعى دەمالىسى – بارلىعى قامتىلعان. كاسىپوداق سولاردىڭ ورىندالۋىن قاداعالاۋمەن اينالىسادى. مىسالى, بىلتىرعى جىلى زەينەتكەرلەردىڭ وزىنە وسى شارت بويىنشا 16,5 ملن. تەڭگە جۇمسالدى.
ايتسە دە ءبىزدىڭ دە شەشىلمەگەن ماسەلەلەرىمىز بار. مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعى بويىنشا ءبىزدىڭ وبلىستا ارال ءوڭىرى تۇرعىندارىنا جۇمىسشىلاردىڭ تاريفتىك ستاۆكاسىنىڭ مولشەرىمەن كومەك كورسەتىلەدى. ارال, قازالى اۋداندارىنا ونىڭ 50 پايىزى, ال وزگە اۋداندارعا 30 پايىزى بەرىلۋى ءتيىس. بيۋدجەتتىك مەكەمەلەردە جۇمىس جاسايتىندار وسى كومەكتى الىپ وتىر, ال ءبىزدىڭ تەمىرجولشىلار ءۇشىن بۇل اشىق كۇيىندە تۇر. جالپى, تەمىرجولشىلاردىڭ ورتاشا ايلىقتارى 70-80 مىڭ, سوعان قاراپ كومپانيا ءبىز 50 پايىز بەرۋگە شامامىز جەتپەيدى دەيدى. ارينە, وسى سەبەپتى تەمىرجولشىلاردا سۇراق تۋماي ما: نەگە ءبىز ەلباسى جارلىعىمەن بەرىلەتىن كومەكتەن قاعىلۋعا ءتيىسپىز دەگەن. مىنە, ءبىز بۇگىندە وسى ماسەلەنىڭ وڭ شەشىلۋى ءۇشىن جۇمىستانۋدامىز.
قازبەك راحمەتوۆ, قازاقستان تەمىرجولشىلار كاسىپوداعى قىزىلوردا فيليالىنىڭ توراعاسى.