قاشقىن دەگەن قارا تاڭبا

ال كۇنى كەشە «قاشقىندار» دە­گەن­ قارا ءتىزىمدى الماتى وبلى­سى­ پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ بۇ­رىن­عى باستىعى, گەنەرال-مايور­ سەرىك كۇدەباەۆتىڭ اتى-ءجونى تو­لىق­­­تىردى. گەنەرالدىڭ قاشىپ كەت­كەنىنە قاتىستى ءدال كۇلكى كۇنى تارا­عان اقپاراتتار قايعىلى قاڭتار قىر­عىنىن ءالى ۇمىتا قويماعان قارا­شا­ حالىققا وڭاي تيمەگەنى انىق. سە­بە­بى كۇدەباەۆ «قاسىرەتتى قاڭتار» وقي­عاسىنا قاتىستى كۇدىكتى دەپ تانى­لىپ, ونىڭ ۇستىنەن قىلمىستىق كو­دەكستىڭ ەكى بىردەي بابى – 370-باپ­ – «قىزمەتتەگى ارەكەتسىزدىگى» جانە­ 362-باپ – «بيلىكتەگى نەمەسە­ لاۋازىمدىق وكىلەتتىكتەردى اسىرا پايدالانۋ» بو­يىنشا قىلمىستىق ىستەر قوزعالعان ەدى.­ سوت پروتسەسى كەزىندە پروكۋرورلار گەنەرال سەرىك كۇدەباەۆقا 9 جىل باس­ بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسىن سۇ­رادى. الايدا...

العاشىندا بۇقارالىق اقپارات قۇ­رال­دارى, كەيىننەن الەۋمەتتىك جە­لى­لەردە كۇدەباەۆتىڭ شەتەلگە قا­شىپ­ كەتكەنى تۋرالى اقپاراتتار تاراي­ باستادى. ال كۇنى كەشە بۇل الىپ­-قاشپا اڭگىمەنى جەتىسۋ وبلىس­تىق­ سوتى راستاپ بەردى.

تالدىقورعان قالالىق سوتىنىڭ ءباس­­پاسوز قىزمەتىنىڭ حابارلاۋىنشا, ۇكىم­ جاريالاۋ الدىنداعى سوڭعى ءسوز سوي­لەۋگە ءتيىس بولعان س.كۇدەباەۆ سوت وتى­­رىسىنا اۋرۋىنا بايلانىستى كەل­مەگەن. ال كۇدىكتىنىڭ ادۆوكاتتارى گەنەرالدىڭ اۋرۋحاناعا تۇسكەنى تۋرالى انىقتاما دا بەرگەن ەكەن.

«وسىعان بايلانىستى سوت وتىرىستارى كەيىنگە قالدىرىلدى. وسى كە­زەڭدە س.كۇدەباەۆقا قاتىستى ەش­قايدا كەتپەۋ جانە ءتيىستى مىنەز-قۇ­لىق تۋرالى قولحات تۇرىندەگى بۇل­تارتپاۋ شاراسى قولدانىلعان. سوت­ 2023 جىلعى 30 ناۋرىزدا قىل­­مىستىق-پروتسەستىك كودەكستىڭ 157 ­جانە 355-باپتارىنا سايكەس س.كۇ­دە­باەۆتى 3 ءساۋىر ساعات 10:00-دە جەت­كىزۋ تۋرالى قاۋلى شىعاردى. قاۋ­لى­نى ورىنداۋ كەزىندە پروكۋرور س.كۇدە­باەۆتىڭ ەلدەن كەتكەنى تۋرالى مالى­مەت­ بەردى.

پروكۋروردىڭ ءوتىنىش حاتى نە­گى­­­زىندە سوتتالۋشىنىڭ باسقا ەل­دەر­­­گ­ە ودان ءارى كوشۋىن بولدىرماۋ­ جانە ونىڭ ورنالاسقان جەرىن انىق­تاۋ­ ماقساتىندا سۋديا سوتتالۋشى­ س.كۇدەباەۆتى حالىقارالىق ىز­دەس­تى­رۋگە جاريالاۋ جانە بۇلتارتپاۋ شا­را­سىن «قاماۋدا ۇستاۋعا» وزگەرتۋ تۋرا­لى قاۋلى شىعاردى.

بۇگىنگى كۇنى قىلمىستىق-پرو­تسەس­تىك كودەكستىڭ 324-بابىنا سايكەس ىز­دەستىرۋ جاريالانۋىنا بايلانىس­تى­ ءىس توقتاتىلدى. ىزدەستىرۋدى قا­دا­عالاۋدى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن قىل­مىس­تىق ءىس جەتىسۋ وبلىسىنىڭ پروكۋراتۋراسىنا جىبەرىلدى», دەلىنگەن سوت­تىڭ رەسمي جاۋابىندا.

ايتا كەتەيىك, سەرىك كۇدەباەۆتىڭ قاش­قانى تۋرالى «سەنىمدى كوزدەرگە» سىل­­تەمە جاساي وتىرىپ اقپارات تارات­قاندار كۇدىكتىنىڭ قىرعىزستان ارقى­لى وزبەكستان شەكاراسىنا ءوتىپ, سول جاق­تا چارتەرمەن سولتۇستىك كيپرگە, ەندى­ ءبىرى تۇركياعا ۇشىپ كەتكەنىن دە­ جازعان ەدى. الايدا ەلىمىزدىڭ ۇلت­تىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ شە­كارا قىزمەتى «ازامات سەرىك مىر­زاقۇل ۇلى كۇدەباەۆتىڭ رەسمي جۇ­مىس­ ىستەپ تۇرعان وتكىزۋ پۋنكتتەرى ار­قى­لى قازاقستاننىڭ مەملەكەتتىك شە­كا­راسىنان وتپەگەنىن» حابارلادى. قۇ­زىرلى ورگاننىڭ مالىمدەۋىنشە, بۇگىنگى كۇنى «شەكتەس مەملەكەتتەردىڭ شەكارا وكىلدەرى اپپاراتىمەن ءوزارا ءىس-قيمىلدا تەكسەرۋ تاعايىندالعان».

شىنى كەرەك, قاشقىن گەنەرال ءىسى­ كۇللى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا­ كۇيە جاعىپ كەتتى. زاڭگەرلەر, قو­عام­ بەلسەندىلەرى «وسى ءىس بويىنشا­ كۇ­دىكتىلەردى قاماۋعا الىپ, قاتاڭ جا­ۋاپ­­كەرشىلىككە تارتپايىنشا, مۇنداي جاع­دايلار توقتامايدى» دەگەندى العا­ تارتادى. «ال كۇدىكتىلەردى انىق­­تاۋدىڭ ەش قيىندىعىن كورىپ تۇر­عان جوقپىن. ولار – كەزىندە كۇدىكتىنى قا­ماۋدان بوساتۋعا ءوتىنىش بەرگەن پرو­كۋرور, شەشىم قابىلداعان سۋديا,­ شە­كا­رادان شىعارىپ جىبەرگەن قىز­مەتكەر. ەگەر وسىلاردى بىردەن قا­­ماۋعا الىپ تەكسەرەر بولسا, زاڭ­سىز­ نۇسقاۋ بەرگەن باسشىلارى دا انىق­تالار ەدى», دەيدى ءماجىلىس دەپۋ­تا­تى, زاڭگەر ابزال قۇسپان.

قاشقىن دەگەن قارا تاڭبا كىم-كىم­گە­ دە ابىروي بەرمەسى انىق. قايىرا باس­ پروكۋراتۋرا ۇسىنعان دەرەك پەن دا­يەك­كە سۇيەنەيىك. ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ ما­لى­­­مەتتەرىنە قاراعاندا, نەگى­ز­­ىنەن ىشكى ىستەر ورگاندارىنىڭ جەلى­سى بويىنشا, الاياقتىق جاسا­عا­نى­ ءۇشىن – 400, ۇرلىق ءۇشىن 250 ادام­ ىزدەۋدە ءجۇر ەكەن. اۋىر جانە­­ اسا اۋىر قىلمىستار جاسادى­ دەگەن­ 400 كۇدىكتىنىڭ 250-ءى ىزدەۋ جاريا­لان­عاننان كەيىن ۇستالعان. شەت مەم­لەكەتتەرمەن جولعا قويىلعان ىنتى­ماقتاستىقتىڭ ارقاسىندا ىزدەۋ­دە جۇرگەن قىلمىس جاساعان 600 كۇدىك­تىنىڭ جۇرگەن جەرى انىقتالعان. ولار­دىڭ كوپشىلىگى كورشى رەسەي, امە­ريكا قۇراما شتاتتارى, تۇركيا رەس­­پۋب­ليكاسى, بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى, قىرعىز رەسپۋبليكاسى, وزبەكستان مەن ۋكراينادا جاسىرىنىپ ءجۇر.

شەت مەملەكەتتەردە ۇستاۋ جانە ولار­­دى كەيىننەن قازاقستانعا ەكس­ترا­­ديتسيالاۋ, سونىڭ ىشىندە پرو­كۋ­رورلاردى ۇيلەستىرۋىمەن ۇستال­عان­دار سانى – 500. مىسالى, وسى جى­لى­ قوعامدىق رەزونانس تۋدىرعان قىل­مىس جاسادى دەگەن 6 كۇدىكتى ۇس­تال­­دى. ونىڭ 4-ءۋى كىسى ءولتىرۋ, ەكەۋى­ قارجى پيراميدالارىن ۇيىم­داس­تىر­عا­نى­ جانە باسقارعانى ءۇشىن جا­زا­­عا تار­تىل­عان.

ال قاڭتار قىرعىنى كەزىندە ەلى­­­­نە­ قورعان بولۋعا ءتيىس قاشقىن كو­مەن­­­­دانتتىڭ ءدال قازىر قاي ەلدە باس ساۋ­­عالاپ جۇرگەنى بەلگىسىز...