بولات جولدىڭ مايتالمانى

كەڭەس كەزەڭىندە مۇناي مەن گازدى, كومىردى, ءتۇستى مەتالدى, سون­داي-اق قالالار مەن ەلدى مەكەن­دەردى سالۋعا قاجەتتى ماتەريالداردى وندىرۋگە ار­نال­عان ونەركاسىپتىك كاسىپورىندار بەل­سەندى تۇردە قۇ­رىلا باستادى. ەكىنشى دۇنيە­جۇزى­لىك سوعىس كەزەڭى تەمىر جولداردا جىل­جىمالى قۇرامدى جانە جول شا­رۋاشىلىعىن جوندەۋ بويىن­شا وندىرىستىك بازانىڭ قۇرى­لۋى­مەن ەرەكشەلەندى. 1950 جىلدارى تىڭ جەر­لەردى يگەرۋ ءۇشىن ەلى­مىزدىڭ سولتۇستىك جانە ورتالىق اي­ماقتارىندا قارقىندى تەمىر جول قۇرىلىسى جۇرگىزىلدى. وسى جىل­دار ىشىندە قازاقستانداعى تەمىر جول جەلىسىنىڭ تىعىزدىعى ەكى ەسە ءوستى, ياعني حح عاسىردىڭ ءبىرىنشى جار­تىسىندا ول قازىرگى كۇيىندە قا­لىپتاستى.

1958 جىلى شىلدەدە كسرو مي­نيستر­لەر كەڭەسىنىڭ قاۋلى­سى­مەن ۇزىندىعى 13 مىڭ كم بو­لاتىن ءبىرتۇتاس قازاقستان تەمىر جو­لى ۇيىمداستىرىلدى. 1977 جى­لى الماتى, تىڭ جانە باتىس قا­زاقستان تەمىر جولدارى قۇ­رىل­دى. سول جىلى مامىردا قازاق­ستان كومپار­تيا­سى ورتالىق كومي­تەتى جانە كوكپ ورتالىق كومي­تەتىنىڭ شەشىمدەرىمەن باتىس قا­زاقستان جولىنىڭ باستىعى بو­لىپ قۇدايبەرگەن كوپجاساروۆ تا­عايىندالدى. باتىس قازاقستان جولى ورال, اقتوبە, قىزىلوردا جانە گۋ­رەۆ تارماقتارىن قام­تى­دى.

1978 جىلى ق.كوپجاساروۆ ءوز بۇي­رىعىمەن امانگەلدى سەل­باەۆتى گۋرەۆ (قازىرگى اتى­راۋ) تەمىر جول باسقارماسى باستى­عى­نىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى, ءبىر جىلدان كەيىن وسى جولدىڭ باسشىسى ەتىپ تاعايىندادى.

1977 جىلدىڭ ناۋرىز ايىندا مەن گۋرەۆ قالالىق پارتيا كوميتەتىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى بولىپ سايلاندىم. گۋرەۆ تەمىر جول بولىمشەسى باس­تىعىنىڭ ورىن­باسارى قىزمەتىن ات­قارعان ا.سەل­باەۆپەن كەزدەسكەنىمىز دە سول كەزدە ەدى. العاشقى كۇن­نەن باستاپ بىزدە دوستىق قارىم-قاتىناس پەن ءوزارا تۇسىنىستىك قا­لىپتاستى.

امانگەلدى اكەسى سيسەنعالي ەكىن­شى دۇنيەجۇزىلىك سوعىسىنا اتتان­عاننان التى ايدان كەيىن 1942 جىلى قازان ايىندا ەسكەنە ستان­ساسىندا دۇنيەگە كەلگەن. 1944 جىلدىڭ كوكتەمىندە ستا­لين­گراد­تى قورعاۋ كەزىندە العان اۋىر جا­را­قاتتان كەيىن اكەسى ەلگە ورال­عان. امانگەلدىنىڭ بالالىق جانە جاس­تىق شاعى ەسكەنە ستانساسىندا ءوت­تى, اعاسى وڭايعالي ەكەۋى اۋدان ورتالىعى دوسسورداعى, ودان كە­يىن گۋرەۆ قالاسىنداعى مەكتەپ-ينتەرناتتا وقىعان. جەكسەنبىدە ءوتىپ بارا جاتقان پويىزداردا قاتتى ايازدا جانە ىستىقتا جۇك پلاتفورمالارىنا جابىسىپ, ەسكەنە ستانساسىنا دەيىن ۇيلە­رىنە جەتىپ, دوسسورعا قايتا ورالۋ ء­بىر ساعاتقا سوزىلاتىن. وڭايعالي ­مەن امانگەلدى ماماندىق تاڭدا­ۋىنا سەبەپ بولعان بولات جەلىنىڭ ادام ومىرىندەگى ماڭىزىن بالا كەزىنەن كورىپ, سەزىنگەن.

امانگەلدى اعاسى سياقتى تاش­كەنت تەمىر جول ينستيتۋتىن بى­تىرگەن. ەڭبەك جولىن 1961 جىلى كەزەكشىدەن باستاپ سودان كەيىن ما­نەۆرلىك جانە پويىز ديسپەت­چەرى, ءبولىم بويىنشا كەزەكشى, اعا پويىز ديسپەتچەرى قىزمەتتەرىن اتقارىپ, قوزعالىس ءبولىمىنىڭ باس­­تىعى, پويىزدار قوزعالىسى قا­ۋىپ­سىزدىگى جونىندەگى رەۆيزور, گۋرەۆ-1 ستانساسىنىڭ باستىعى, تەمىر جول ءبولىمىنىڭ (تجب) باس­تى­عىنىڭ ورىنباسارى بولدى.

ال مەن گۋرەۆ قالالىق پارتيا كومي­تەتىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى, وبلىستىق پارتيا كوميتەتىنىڭ بيۋرو مۇشەسى بولىپ ون جىل قىز­مەت اتقاردىم.

گۋرەۆ قالاسى 200 مىڭنان استام كوپۇلتتى حالقى بار كاسپي ءوڭى­رىنىڭ مادەني, ونەركاسىپتىك جانە اۋىل­شارۋاشىلىق ورتا­لىعى بولدى. توزىعى جەتكەن كوپ تۇرعىن ۇيلەر, اسفالتتالعان جول­دار از, جاسىل جەلەكتەر ناشار, اۋىز سۋمەن, جىلۋمەن, الەۋ­مەتتىك نىسان­دارمەن قامتا­ما­سىز ەتۋدە ما­سەلەلەر كوپ ەدى. جوعارىدا اتالعان ماسەلەلەردى شەشۋگە بيۋدجەت قارا­جاتى جەت­كىلىكسىز, سۋ قۇبىرى, جول­دار نە­مەسە كارىز جەلىلەرى سياق­تى نى­سان­داردى سالۋ نەمەسە كۇر­دەلى جون­دەۋ تەك ماسكەۋدە عانا كسرو مەملەكەتتىك جوس­پار­لاۋ كو­ميتەتىمەن شەشىلەتىن. بۇل تو­تەنشە جاعداي كەزىندە جان-جاق­تى كومەك كورسەتكەن ءىرى كا­سىپ­ورىنداردىڭ كومەگىنە جۇگىنۋگە ءماجبۇر ەتتى. سول كەزدە امانگەلدى سەلباەۆ تە­مىر­جولشىلاردىڭ ىر­­گەلى ۇجىمىنىڭ باسشىسى رە­تىندە, وڭدى كومەكتەرىمەن ەرەك­شە كوزگە ءتۇستى.

ونىڭ قىزمەتى تۋرالى قازكسر مينيسترلەر كەڭەسى توراعاسى­نىڭ بۇ­رىنعى ورىنباسارى, باتىس قا­زاق­­ستان جانە الماتى تەمىر جولدا­رى باس­قارماسى­نىڭ باستىعى قۇداي­بەر­گەن كوپ­جاساروۆتىڭ ەستە­لىگىن­دە امان­گەلدى سەلباەۆتىڭ ىسكەر­لىگى تۋرالى ايتاتىنى بار. «...گۋ­رەۆ بولىمشەسىندە بولعان كە­­زىمدە مەن كوماندالىق قۇرام­مەن ازدى-كوپتى تانىسىپ, «باس­شى­لىقتى كۇشەيتۋ كەرەك» دەگەن نىق سەنىمگە كەلدىم. مەن بۇكىل كومان­دالىق قۇرامدى ارالاپ امانگەلدى سەلباەۆقا توقتادىم.

ا.سەلباەۆتى كەڭسەمە شا­قى­رىپ, ونى ءبولىم مەڭگەرۋشىسى قىز­مەتىنە تا­عايىندايتىنىمدى جانە تەمىر جول مي­نيسترلىگى مەن ور­تالىق پارتيا كومي­تەتىنە ۇسى­ناتىنىمدى ايتتىم. ول بىر­دەن باس تارتا باستادى: «بۇل جۇ­مىس قو­لىمنان كەلمەيدى», دەدى. مەن ونىڭ ءسوزىن ءۇزىپ: «جول ءبولىمىنىڭ (جب) باستىعى بولىپ جۇمىس ىس­تەيسىڭ» دەپ ءۇزىلدى-كەسىلدى ايت­تىم. وبلىستىق پارتيا كومي­تە­تىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسىنا بار­دىق. وڭايباي كۇشە­كوۆتىڭ اڭ­گىمەسى ۇزاققا بار­ماي, كانديدا­تۋراسىن ماقۇلدادى. كوپ ۇزاماي امانگەلدى سەلباەۆ مەنىڭ ۇسىنىسىممەن تەمىر جول ءمينيسترىنىڭ بۇي­رى­عىمەن باتىس قازاقستان جولىنىڭ گۋرەۆ بو­لىمشەسىنىڭ باستىعى بولىپ تاعايىندالدى.

امانگەلدى سەلباەۆ جول ءبولى­مىنىڭ باستىعى بولىپ ون بەس جىل ەڭبەك ەتتى. بۇل اتىراۋ في­ليا­لى جۇمىسىنىڭ قارقىندى دامىعان جىلدارى ەدى. وسى ون بەس جىل ىشىندە ول قىرۋار جۇمىس ات­قاردى, تالاي قيىنشىلىققا شى­دادى. بۇل كەرە­مەت كۇش پەن جۇيكەنى قاجەت ەتە­تىن تۇراقتى تاسىمالداۋ جۇ­مى­سى. جاڭا باسشى قىزمەتكە تا­عا­يىندالعاننان كەيىن, ەڭ الدىمەن, ايانىشتى جاعدايدا بولعان لوكوموتيۆ پاركىن جەدەل تۇردە جاقسارتۋ شارالارىن قا­بىلداۋ قاجەت ەدى. بىراق ودان دا قيىن, بۇكىل ۇجىمنىڭ ۇلكەن كۇش-جى­گەرىن تالاپ ەتەتىن تەمىر جولدىڭ وتكىزۋ قابىلەتىن دامىتۋ بولدى. تەمىر جولدىڭ وت­كىزۋ قابىلەتىن دامىتۋ دەگەن نەنى بىلدىرەدى؟ بۇل ستانسالاردى, بو­لەك پۋنكتتەردى سالۋ, ولاردى قاي­تا ۇيىمداستىرۋ دەگەندى بىلدىرە­دى. امانگەلدى سەل­باەۆ باسقارا­تىن بولىمشەلەر ۇجىمى ەڭ قيىن تاپسىرمانى ويداعىداي ورىندادى. بۇل قۇرىلىس كولەمىنىڭ, تاسىمالداۋ كولەمىنىڭ جىلدام وسۋىنە, جىلجىمالى قۇرام مەن ماتەريالداردىڭ تاپشىلىعىنا بايلانىستى.

سەلباەۆتىڭ ۇجىم الدىنا قوي­عان مىندەتتەرى قىسقا مەر­زىم­دە ستانسالار مەن توراپتاردى قاي­تا قۇرۋ بويىنشا وراسان زور جۇ­مىستاردى اتقارۋ بولدى. گانيۋش­كينو, ماحامبەت, ماقات, قۇلسارى, بەينەۋ, ماڭعىشلاق سياقتى ءىرى ستانسالار قايتا جاڭ­­عىرتىلدى. جۇمىستاردىڭ بار­­­لىق كەشەنى اياق­تالعاننان كە­يىن اق­ساي تورابىنداعى الماسۋ تاۋ­لىگىنە 17 پويىزدان 30 پو­يىز­­عا دەيىن ءوستى, ونىڭ ىشىندە قا­لىپ­تاستىرۋ جوس­پارى بويىنشا 10 پويىز ەكى ەسە بولدى. ارينە, وسىناۋ اۋقىم­دى جۇمىستار­دى جۇزەگە اسىرۋ ء­ۇشىن جول ءبولىمىنىڭ وندىرىستىك, تەح­ني­­كالىق جانە كادرلىق الەۋە­تىن تۇبەگەيلى جاڭارتۋ قاجەت ەدى. جو­عارىدا ايتىلعاندار­دىڭ بارلى­عىن باعالاۋ ءۇشىن مى­نا­داي ستاتيستيكالىق مالى­مەت­­تەردى كەلتىرۋگە بولادى: ءبو­لىم قابىلدانعان كەزدە قىزمەت­كەرلەردىڭ شتات سانى 21 كا­سىپ­ورىن­دا 6550 ادامدى قۇرادى: كەڭەس وداعى بويىنشا 187 في­ليال­دىڭ ىشىندە اتىراۋ فيليالى 185-ءشى ورىندى يەلەندى, جۇك اي­نالىمى 17 750 ملن توننا/كم قۇ­رادى. بارلىق جۇمىس اياقتال­عاننان كەيىن ءبولىمنىڭ شتاتتىق سانى 14270 ادامعا دەيىن ءوستى, ولار قازىر 37 كاسىپورىندا جۇمىس ىستەيدى, جۇك اينالىمى ەكى ەسەدەن استامعا ءوسىپ, 41550 ملن توننا/كم قۇرادى. كورسەتكىشتەرى كەڭەس وداعى بويىنشا 185-ورىننان 9-ورىنعا كوتەرىلدى. اتىراۋ مەن بەينەۋدەگى لوكوموتيۆ دەپولارى, بەينەۋ جول ديستانتسياسى, قۇلسارى سيگناليزاتسيا-بايلانىس ديس­تانتسياسى, 3 پمس سياقتى جاڭا كاسىپورىندار اشىلدى. قۇرىلىس-مونتاجداۋ پويىزى ماڭعىشلاق, بەينەۋ جانە ساي-وتەس ستانساسىن جاڭعىرتۋ ناتي­جەسىندە جۇك تاسىمالى تاۋلىگىنە 9 پويىزدان 17 پو­يىز­عا دەيىن ءوستى.

امانگەلدى سەلباەۆ جەر­گى­­لىك­تى مامانداردان كادرلار دايار­­­­لادى. ول باس­قارما باس­تى­عى لا­ۋازىمىنا كەلگەننەن كە­­يىن بولاشاعىنان ءۇمىت كۇت­تىرە­تىن جاس تەمىرجولشىلار باس­­شى­­لىق قىزمەتكە كوتەرىلە باس­­تا­عا­­نىن, كوپ ۇزاماي ونىڭ جەكە ءوزى دا­يىنداعان جەرگىلىكتى كادر­لار­­دىڭ 37 كاسىپورىننىڭ بار­لىعىندا باس­شى بولعانىن ايت­ساق تا جەتكىلىكتى. جال­پى, ونىڭ باس­شىلىق كەزىندە 670 ين­جە­نەر, 1700 تەحنيك ومىرگە جولداما الدى.

باسقارما جانىنان شارۋا قوجا­لىق­تارىنىڭ اشىلۋى, تۇر­عىن ءۇي قۇرىلى­سى, ەمدەۋ جانە مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەلەر, سونداي-اق ولاردى كۇتىپ-ۇستاۋ ما­سەلەلەرى كەشەندى تۇردە شەشىمىن تابۋى الەۋمەتتىك سالاعا دەگەن ۇدايى قامقورلىق تانىتتى.

كۇندەلىكتى جۇيەلى جۇمىس, باس­شى­لىق ستيلىندە ەشبىر قاستان­دىقتىڭ بولماۋى, باعىنىش­تى­لار­عا ناقتى مىن­دەت­تەر قويۋ جانە بارلىق اتقارىلعان ءىستى قاتاڭ تالاپ ەتۋ – وسىناۋ كوپقىرلى دا جان-جاقتى باسشى امانگەلدى سەلباەۆ­تىڭ باستى قاسيەتى...».

مەن اتىراۋ وبلىسىنىڭ اكى­مى لاۋازىمىنا تاعايىندال­عان­نان كەيىن اكىم­نىڭ ءبىرىنشى ورىن­با­سارى قىزمەتىنە امانگەلدى سەلباەۆتى ۇسىندىم. ءبىز قىس­قا مەرزىم ىشىندە اكىمدىكتىڭ باس­شى­لىعى مەن اپپاراتىن جاساقتاپ, وبلىستىڭ 2000 جىلعا دەيىنگى دامۋ باعدارلاماسىن دايىن­داپ, شەشىمىن تەز تالاپ ەتەتىن بار­لىق ماسەلەلەرىن ناقتى سيپات­تايتىن جۇمىس توبىن قۇ­رىپ, ولاردى جۇزەگە اسىرۋعا كىرىس­تىك. امانگەلدى سەلباەۆ وبلىس اكى­مىنىڭ ءبىرىنشى ورىنبا­سا­رى رە­تىندە ءوندىرىس, كولىك, قۇ­رى­لىس سا­لاسىمەن اينالىس­تى جانە الەۋ­مەتتىك ماسەلەلەردى نا­عىز جو­لى­نا باعىتتاۋ سا­راپشى كوميس­سيا­سىنىڭ توراعاسى بولدى.

ەكى جىلدىق جۇمىس بويىنشا وب­لىستىڭ ەكونوميكالىق كور­سەتكىشتەرى: ناقتى كولەم يندەكسى ونەركاسىپ بويىنشا – 119,6%, وتىن كەشەنى بويىنشا – 124,8%, ونەركاسىپتىك قۇرىلىس ماتەريال­دارى بويىنشا – 125%, تاماق ونەركاسىبى بويىنشا – 119%-دى قۇرادى. مۇناي ءوندىرۋ 3,1 ملن تونناعا, بالىق اۋلاۋ 21,1 مىڭ تونناعا, نەمەسە 20%-عا ءوستى. سىرتقى ساۋدا 40 پايىزعا ءوسىپ, 874 ملن اقش دوللارىن قۇرادى. ينۆەستيتسيالار ۇلعايىپ, 14,4 ملرد تەڭگەنى قۇرادى, تۇرعىن ۇيلەردى, الەۋمەتتىك-مادەني نى­سانداردى, سونداي-اق جولداردى سالۋ جانە جوندەۋ جۇمىستارى قارقىن الدى. شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ دا­مۋى جەدەلدەدى, اسىرەسە اۋىلدىق جەر­لەردە جاپپاي جەكەشەلەندىرۋ جال­عاستى. سالادا جۇرگىزىلگەن رەفورما ءوز ناتي­جەسىن بەردى. ەگەر 1994 جىلى ءوندىرىس سالاسىنىڭ پايداسى 6,4 ملرد تەڭ­گەنى قۇراسا, 1996 جىلدىڭ قورى­تىندىسى بويىنشا 12,9 ملرد تەڭگەگە دەيىن ءوستى. وبلىس ەكونو­ميكاسىنىڭ باسقا سالالارى, سو­نىڭ ىشىندە اۋىل شارۋاشىلىعى تۇراقتانا باس­تادى.

وبلىس ورتالىعىندا جىل سا­يىن ار­قايسىسىندا 3 ملن دانا بە­كىرە شابا­عىن وسىرەتىن ەكى زاۋىت, وبلىستىق اۋرۋحانا, دەنە شى­­­نىق­تىرۋ-ساۋىقتىرۋ كەشەنى, اۋدان­­دىق اۋرۋحانا جانە مەشىت سا­لىندى, وسىنىڭ بارلىعىنا شەت­ەل­دىك كومپانيالاردىڭ قارا­جا­تى جۇمسالدى. دەنساۋلىق ساق­تاۋ, ءبىلىم بەرۋ, مادەنيەت, كوم­مۋ­نالدىق شارۋاشىلىقتاعى ىس­تەر­دىڭ جاي-كۇيىن جاقسارتۋ, سون­داي-اق حالىقتى بارلىق قىزمەت ءتۇر­ى-­­ مەن قام­تاماسىز ەتۋ ما­سە­لەلەرى بويىنشا شارالار قابىل­داندى.

امانگەلدى سەلباەۆ ەكى جىل وبلىس اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنبا­­سارى قىز­مەتىندە بولعاندا بىرلە­سىپ ءتۇيىندى ماسەلەلەردى شەشە بىل­دىك. ءبىرىنشى باسشى رەتىندە مەن بار­لىق ستراتەگيالىق ماسەلەلەرمەن اينالىستىم جانە ۇنە­مى وبلىستى, ەلدى مەكەندەردى, كاسىپ­ورىندار­دى, شارۋاشىلىقتاردى ارا­­لاپ, ۇجىم­دارمەن جانە حالىقپەن كەز­دەس­تىم. ال امانگەلدى سەلباەۆ تاجىريبەلى كاسىپورىن باس­شىسى رەتىندە كۇندەلىكتى تاپسىر­ما­لار­دىڭ ورىندالۋىنا با­قى­لاۋدى جۇزەگە اسىرىپ, ونى شەبەرلىكپەن ورىندادى.

1996 جىلدىڭ قاراشا ايىنىڭ سوڭىندا ەل باسشىلىعى: «باتىس قازاقستان تەمىر جو­لى­نىڭ باستىعى ەتىپ ا.سەلباەۆتى تاعا­يىنداساق, سە­نىم­­دى اقتاي ما؟» دەپ سۇرادى. «ول وتە جاۋاپتى, تاجىريبەلى جانە باس­­شىعا قاجەتتى قاسيەتتەردىڭ بار­­لىعىنا يە, سەنىمىڭىزدى اقتاي­تى­نىنا تولىق سەنىمدىمىن» دەدىم.

سونىمەن ا.سەلباەۆ باتىس قا­زاق­­ستان تەمىر جولىنىڭ باسشىسى بو­­لىپ تاعايىندالدى. ودان سوڭ قازاق­­ستان رەسپۋبليكاسى ۇكى­مەتى­نىڭ قاۋ­لىسىمەن الماتى, تىڭ جانە باتىس قازاق­ستان تە­مىرجولدارىن بىرىك­تىرۋ جانە «قازاقستان تەمىر جولى» رەسپۋب­­لي­كالىق مەملەكەتتىك كاسىپور­نى­نىڭ ۇيىم­داستىرۋىمەن «قازاق­ستان تەمىر جولى» رمك باس ديرەك­تورىنىڭ كەڭەسشىسى جانە وكىلى بولىپ تاعايىندالدى. بۇل قىزمەتتە ول لايىقتى دەمالىسقا شىق­قانعا دەيىن جەمىستى ەڭبەك ەتتى.

ا.سەلباەۆ ءوزىنىڭ ءبىلىم جانە مول تا­جىريبەسىن ەلىمىزدىڭ باتىس وڭىرىندە ورنالاسقان ءتورت تە­مىر جول ءبولىمىنىڭ جۇمىستارى ناتيجەلى بولۋ ءۇشىن مولىنان جۇم­ساپ, جوعارى كورسەتكىشكە يە بولدى. اسىرەسە مەملەكەتىمىزدىڭ ەكو­نوميكاسىنىڭ كۇرەتامىرى مۇناي-گاز سالاسى: تەڭىز, قارا­شى­عاناق, قاشاعان, جاڭا جول, قۇمكول, ت.ب. كەن ورىندارىن يگەرۋدە جانە الەۋمەتتىك دامۋىنا مول ۇلەس قوستى. ول بىرنەشە رەت وبلىستىق پارتيا كوميتەتىنىڭ مۇشەسى, وبلىستىق كەڭەس جانە ءماس­ليحات دەپۋتاتى, سونداي-اق 12-شاقىرىلىمداعى قازاق كسر جوعارعى كەڭەسىنىڭ دەپۋتاتى بولىپ سايلاندى. ونىڭ جە­مىستى ەڭبەگى مەملەكەت تارا­پىنان لايىقتى باعالاندى. ا.سەلباەۆ «پاراسات», «قۇر­مەت», ەڭبەك قىزىل تۋ, «حالىقتار دوس­تىعى» وردەندەرىمەن, مەدالدارمەن, گراموتالارمەن, سونداي-اق «قۇرمەتتى تەمىرجولشى» اتا­عى­مەن ماراپاتتالعان. ول ما­قات اۋدانىنىڭ, اتىراۋ قالاسى مەن اتى­راۋ وبلىسىنىڭ, سونداي-اق ماڭعىستاۋ وبلىسى بەينەۋ اۋدا­نىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى.

امانگەلدى ەكەۋمىز قىرىق جىل­­دان استام ۋاقىت بويى وتباسىمەن ارا­­لا­سىپ, دوستاسىپ كەلەمىز. تا­ماشا وتباسى بار, زايىبى ءسا­نيا جوعارى ساناتتى دارىگەر, بالا­­لارى انارا مەن يساتاي اتا-اناسىن جەتىستىكتەرىمەن, با­قىت­­­­تى نەمەرەلەرىمەن قۋانتىپ ءجۇر.

راۆيل شىرداباەۆ,

مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى