تاجىريبەلى ۇستازداردىڭ ونەگەسىن كەيىنگى جاس مامانداردىڭ ساناسىنا قۇيىپ, ءتالىمىن تاراتۋ – پەداگوگيكا سالاسىنداعى ابىروي اپەرەتىن يگى ءداستۇردىڭ بىرەگەيى. مۇنداي جولدىڭ تەك قانا بيىك بەلەستەرگە, تولايىم تابىستارعا باستايتىنى ءسوزسىز. جاستارعا ءىسىن ۇلگى قىلاتىن سونداي اياۋلى جاننىڭ ءبىرى – جارتى عاسىر ۇستازدىق ەتكەن ءنايليا ارىنقىزى دەپ نىق سەنىممەن ايتۋعا بولادى.
بۇل كىسى مۇعالىمدەر وتباسىندا تاربيەلەنىپ ءوستى. اكەسى ارىن وتەشوۆ, اناسى جامال ماجەنوۆا دا كەنشىلەر استاناسىنداعى جامبىل اتىنداعى №7 ورتا مەكتەپتە كوپ جىل بالا وقىتىپ, ۇستازدىق ەتكەن. سول سەبەپتى بولار, مەكتەپتى بىتىرگەن ءنايليا سىندى ورىمدەي جاستىڭ الدىندا ءبىر عانا جول بولدى. ول – اتا-اناسىنىڭ ءىزىن باسىپ, ۇستازدىقتىڭ جاۋاپكەرشىلىككە تولى جولىنا ءتۇسۋدى ماقسات ەتتى.
وسى ارماندى قانات قىلىپ بايلاعان جاس ءنايليا 1969 جىلى ەبىنەي بوكەتوۆ اتىنداعى قاراعاندى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ فيلولوگيا فاكۋلتەتىنە كەلىپ باعىن سىناعان. مەكتەپتە العان تەرەڭ ءبىلىم تالاپتى جاستى سىناقتىڭ نەبىر اۋىر كەزەڭدەرىنەن ابىرويمەن الىپ شىقتى.
قولىنا ديپلوم العان سوڭ, مۇعالىمدىك ەڭبەك جولىن 1973 جىلى اباي قالاسىنداعى №12 ورتا مەكتەپتە باستاعان. ودان كەيىن قاراعاندى قالاسىنداعى №15 مەكتەپتە جانە مەديتسينا-تەحنيكالىق كوللەدجدە ورىس ءتىلى جانە ورىس ادەبيەتى پاندەرى بويىنشا ساباق بەرىپ, جەمىستى ەڭبەك جولىن جالعاستىردى.
ۇزاق جىلدار بويى جيعان باي تاجىريبەسى بار ۇستازدىڭ كەيىنگى جاس ماماندارعا ايتار كەڭەسى قاراپايىمدىلىعىمەن جانە شىنايىلىعىمەن ءتانتى ەتەدى. «مۇعالىمدىكتى تاڭداعان جاستار ءوز ماماندىعىن, ءوز ءپانىن ءسۇيۋى كەرەك. ماماندىقپەن ماقتانا ءبىلۋدىڭ ءوزى مارتەبە. ۇستاز ۇزدىكسىز ىزدەنىستە بولسا, كوپ وقىسا, شىعارماشىلىققا ۇمتىلسا, تالاپتى وقۋشىنى تاربيەلەۋدى ماقسات قىلسا, ونداي پەداگوگ ماماننىڭ بولاشاقتاعى ابىروي-بەدەلى زور بولادى», دەپ وي تۇجىرادى ءنايليا ارىنقىزى.
ۇلاعاتتى ۇستازدىڭ «پەداگوگ مارتەبەسى تۋرالى» زاڭعا دەگەن كوزقاراسى دا بايىپتىلىعىمەن ەرەكشەلەنەدى. ء«مانى تەرەڭ قۇجات, دەيدى ول. – شىنداپ كەلگەندە, ۇستازدار قۇقىعىنىڭ اۋقىمى كەڭەيدى. جۇكتەمەسى ازايىپ, قوسىمشا جۇمىستاردان بوساتىلدى. وكىنىشكە قاراي, مۇنىڭ ءبارى پەداگوگتەردىڭ ءوز جۇمىسىمەن تىكەلەي اينالىسۋىنا بارىنشا كەدەرگى بولىپ كەلگەن ەدى. ال ولاردىڭ ەڭبەكاقىسىنىڭ كوبەيگەنىن الەۋمەتتىك ادىلدىك دەپ باعالاۋعا بولادى. ۇلى ۇستاز ىبىراي ءالتىنساريننىڭ ءوزى «بىزگە جاقسى مۇعالىم بارىنەن قىمبات. ويتكەنى مۇعالىم – مەكتەپتىڭ جۇرەگى», دەگەن جوق پا!».
تاجىريبەلى پەداگوگ ءنايليا ارىنقىزى جوعارى وقۋ ورىندارى مەن مەكتەپتەر اراسىنداعى بايلانىس نىعايتىلا تۇسسە ەكەن دەپ تىلەيدى. «ستۋدەنتتەردىڭ مەكتەپتە وندىرىستىك پراكتيكادان وتۋىنە كوڭىل كوبىرەك بولىنسە دەيمىن. بولاشاق ماماندار ماماندىققا قويىلاتىن تالاپتارمەن ءىس جۇزىندە تانىسسا, نۇر ۇستىنە نۇر بولار ەدى», دەيدى ۇستاز.
بۇگىندە ورىس تىلىنە دەگەن سۇرانىستىڭ ازايماعانىن ايتادى ءنايليا ارىنقىزى. پەداگوگتىڭ پىكىرىنشە, ورىس ءتىلى – بيزنەستىڭ ءتىلى. قازىرگى قوعامدا ورىس ءتىلىن ءبىلۋ قاجەتتىلىك بولىپ تۇر دەپ سانايدى ول. «بۇل تىلگە دەگەن سۇرانىس پاندەميا كەزىندە جوعارىلادى, – دەيدى پەداگوگ. – نەگە دەسەڭىز, كاسىپكەرلەردىڭ كوبى ساۋدا-ساتتىقتى ينتەرنەت ارقىلى جاسادى. جالپى, عالامتوردا ورىس تىلىندە وتە ساپالى عىلىمي ماقالالاردىڭ كوپ ەكەنىن ايتا كەتكىم كەلەدى. سول سەبەپتەن بولسا كەرەك, بۇل ءتىل ۋيكيپەديادا قىزعىلىقتى جانە پايدالى ماتەريالدار بويىنشا جەتىنشى ورىندا تۇر».
ەڭبەك وتىلىنە جارتى عاسىر بولعان ءنايليا ارىنقىزى قالاداعى №15 ورتا مەكتەپتە ورىس ءتىلى جانە ورىس ادەبيەتى پاندەرىنەن ساباق بەرەدى. قوسىمشا مەديتسينا-تەحنيكالىق كوللەدجدە دە ەڭبەك ەتەدى. جاستاردان كالىسپاي, ءتۇرلى سايىستارعا, سەمينارلارعا قاتىسادى. جۇمىسىندا جاڭا تەحنولوگيالاردى قولدانىپ, ساباقتارىن قىزىقتى وتكىزۋگە بار كۇشىن سالادى. «ماماندىعىمدى شەكسىز سۇيەمىن. سودان دا بولار, جۇمىسىما ك ۇلىپ بارىپ, ك ۇلىپ قايتامىن», دەيدى ۇلاعاتتى ۇستاز اعىنان جارىلىپ.
سايىپ كەلگەندە, مۇنىڭ ءبارى ءوزىنىڭ تاڭداپ العان ماماندىعىنا دەگەن شەكسىز بەرىلگەندىكتىڭ شىنايى ۇلگىسى عوي. جاستار ءدال وسىنداي پاراساتتى پەداگوگ, ونەگەلى تالىمگەرلەردىڭ ومىرشەڭ ۇستانىمدارىنان ۇلگى السا دەيسىز!
قاراعاندى