تاراز قالاسىندا حالىق قاھارمانى نۇرعيسا تىلەنديەۆتىڭ ەسكەرتكىش-ءمۇسىنى اشىلدى
جەڭىس مەرەكەسى قارساڭىندا تاراز قالاسىنداعى مەكتەپ-ينتەرناتتىڭ اۋلاسىنان داۋلەسكەر كۇيشى, دارىندى كومپوزيتور نۇرعيسا تىلەنديەۆتىڭ ەسكەرتكىش-ءمۇسىنى اشىلدى.
اتاقتى سازگەردىڭ سوناۋ 1943 جىلى ءوزى سۇرانىپ مايدانعا اتتانعانىن بىرەۋ بىلسە, بىرەۋ بىلمەس. “مەن كەشەگى ۇلى وتان سوعىسىنا ءوزى تىلەنىپ بارعان قازاقتىڭ ءبىرىمىن. جاسىم اسكەر جاسىنا جەتپەسە دە باستى “بايگەگە” تىككەنىم بار”. بۇل – نۇراعانىڭ ءوز ءسوزى.
نۇراعاڭ تۋرالى ءسوز ءتۇزىپ, سىر شەرتكەندەر, ادەتتە, ونىڭ مۋزاسى تۋرالى ايتادى دا, ال مايدانگەر رەتىندەگى قاھارماندىق جولىنا ءمان بەرمەي جاتادى.
“جالعىزدىڭ جارى – قۇداي”. ابىروي بولعاندا, كۇيشى بولار بالانى سارىاۋىز بالاپان كەزىنەن جىعا تانىپ, ۇلكەن ونەر جولىنا سالعان احمەت جۇبانوۆ 1945 جىلى سوعىس اياقتالۋعا نەبارى ەكى اي قالعاندا ەلگە دەمالىسقا كەلگەن نۇرعيسانى سول كەزدەگى رەسپۋبليكا پارتيا ۇيىمىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى جۇمابەك شاياحمەتوۆكە الىپ بارىپ, “جەڭىستىڭ توبەسى كورىنىپ تۇر. دومبىراشىعا قاتپىز, نۇرعيسا اۋاداي قاجەت بوپ تۇر” دەگەن قولقامەن, الىپ قالادى. ءبىرىنشى حاتشىنىڭ سوزىنە تۇركىستان اسكەري وكرۋگىنىڭ باس قولباسشىسى دا قارسى بولمايدى. دەسەك تە, كوكىرەگى كۇيگە تولى اسىل اعا 1943-1945 جىلدارى مايدانگەر رەتىندە قانشاما تار جولدان, تايعاق كەشۋدەن ءوتتى دەگەن ساۋال مازالاي بەرەدى. ويتكەنى, 1925 جىلى الماتى وبلىسىنداعى جامبىل اۋدانىنا قاراستى جامبىل اۋىلىندا دۇنيە ەسىگىن اشىپ, بەرلينگە دەيىنگى جورىق جولىنان وتكەن نۇرعيسا اتاباي ۇلىنىڭ سوعىس تۋرالى ەستەلىكتەرى دە ءبىر توبە بولسا كەرەك ەدى.
بۇگىندە جامبىل وبلىسىنىڭ ورتالىعىنداعى نۇرعيسا تىلەنديەۆ اتىنداعى مەكتەپ-ينتەرناتتىڭ قۇرىلعانىنا 10 جىلدان اسىپ وتىر. مەكتەپ ديرەكتورى كاميلاش احمەتجانوۆا مەكتەپ-ينتەرناتتاعى وقۋشىلاردىڭ ساپالى ءبىلىم, سانالى تاربيە الۋىنا بار كۇش-جىگەرىن جۇمساۋدا. جەڭىس مەرەكەسى قارساڭىندا اشىلىپ وتىرعان مايدانگەر, سازگەر اعانىڭ ەسكەرتكىشى دە مەكتەپ باسشىسى بىلىكتىلىگىنىڭ جارقىن مىسالى.
ەسكەرتكىش ءمۇسىننىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا نۇرعيسا تىلەنديەۆتىڭ قۇداي قوسقان قوساعى داريعا تىلەندىكەلىنى مەن قىزى ءدىنزۋحرا جانە كۇيشى مۇراسى جاناشىرلارىنىڭ ءبىرى ورالجان ماساتباەۆ باستاعان قوناقتارمەن بىرگە جامبىل وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى مەيرامبەك تولەپبەرگەن قاتىسىپ, اياۋلى اعا تۋرالى تەبىرەنە ءسوز سويلەدى.
اتاقتى كۇيشىنىڭ وركەستر الدىندا شالقىپ تۇرعان ءساتىن ەسكە سالاتىن ايشىقتى ءمۇسىنى بۇعان دەيىن تەك قانا جامبىل بابا بەيىتىنىڭ قاسىنداعى كۇيشى قابىرىنىڭ باسىندا بولاتىن. سوندىقتان جامبىل وبلىسىنىڭ ورتالىعىنداعى نۇرعيسانىڭ ءمۇسىنىن ەلىمىزدەگى العاش رەت اشىلىپ وتىرعان ەسكەرتكىش دەۋگە تولىق نەگىز بار.
مۇسىنشىلەر بولات قۇسايىنوۆ پەن ەلدار يساقوۆ كۇيشى بەينەسىن اسقان شەبەرلىكپەن سوماداپ شىققان.
كوسەمالى ساتتىباي ۇلى.
تاراز.