ەكسپو وتكىزۋ – وتانىمىز ءۇشىن زور جاۋاپكەرشىلىك

«استانا ەكسپو-2017» ارحيتەكتۋرالىق جوباسى تۇ­جى­رىمداماسىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى, دەپ حابارلادى پرە­زيدەنتتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى. كورمەنىڭ ەڭ ۇزدىك جوباسىنا ارنالعان كونكۋرستىڭ جەڭىمپازى «Adrian Smith+Gordon Gill Architecture LLP» كومپانياسىنىڭ اقوردادا وتكىزگەن تانىستىرىلىمى بارىسىندا مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ەكسپو-2017 استانادا بۇرىن-سوڭدى وتپەگەن ءىرى ءىس-شاراعا اينالاتىنىن اتاپ كورسەتتى. – بۇل كەشەن قالا كەلبەتىن تۇبەگەيلى وزگەرتەدى. مەن كونكۋرسقا قاتىسۋشىلاردىڭ ەكسپو-2017 نەگىزگى عيماراتىنا ۇسىنعان 50 جوباسىنىڭ بارلىعىمەن تانىسىپ شىقتىم. سودان كەيىن ولاردىڭ اراسىنان ۇزدىك 10 جوبا ىرىكتەلدى, ونىڭ ىشىندە «Adrian Smith+Gordon Gill Architecture LLP» نۇسقاسىن تاڭداۋ جونىندە شەشىم قابىلداندى. بۇل كومپانيانىڭ تەك قۇرىلىس قانا ەمەس, «جاسىل ەكونوميكا» سالاسىندا دا مول تاجىريبەسى بارى ەسكەرىلدى, – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.

نۇرسۇلتان نازارباەۆ جەڭىمپاز كومپانيانىڭ جوباسى «جاسىل» ەنەرگەتيكا سالاسىندا ۇلگى بولاتىنىن جانە الداعى قۇرىلىستىڭ وسى تاجىريبەگە نەگىزدەلەتىنىن ايتتى. – ءبىر مەزگىلدە كۇن, جەل ەنەرگياسىن, سونداي-اق, قوقىستى قايتا وڭدەۋدەن الىنعان ەنەرگيانى وندىرەتىن كورمە كەشەنى قازاقستان ءۇشىن جانە بۇكىل ءوڭىر ءۇشىن جاقسى ۇلگى بولادى. ءىس جۇزىندە مۇنداي اۋقىمدى كەشەن ءوزىن ءوزى ەلەكتر ەنەرگياسىمەن قامتاماسىز ەتەدى, ال كۇن مەن جەل قۋاتى ارتقان كەزدە ونى قالالىق جۇيەگە بەرەتىن بولامىز. بۇل – بىرەگەي جوبا, ءبىز مۇنى ءبىرىنشى رەت جۇزەگە اسىرماقپىز, – دەدى مەملەكەت باسشىسى. قازاقستان پرەزيدەنتى ەكسپو-2017 كورمەسىنىڭ بار­لىق ورىن­جايى كورمەنى وتكىز­گەن­­نەن كەيىن حالىقتىڭ يگىلىگىنە پايدا­لانىلۋى  ءتيىس ەكەنىنە تاعى دا نازار اۋداردى. – ءبىز نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتى جاعىنان ءۇستى تولىقتاي جابىق, ۇزىندىعى 500 مەتر كوشە سالۋ تۋرالى ۋاعدالاسۋدامىز. ادامدار وندا قىستا دا, جازدا دا ەمىن-ەركىن سەرۋەندەيتىن بولادى. عيماراتتىڭ ءبىرىنشى قاباتىندا ساۋدا كەشەندەرى, قالعان ءۇش قاباتىندا قوناق ۇيلەر, ساۋلەتتى ءۇي-جايلار مەن كەڭسەلەر بولادى. مەن ءۇستى جابىق قالا تۋرالى بۇعان دەيىن دە ايتقانمىن, سول ويىم ەندى جۇزەگە اسۋدا. بۇعان قوسا, وندا وتەتىن ءتۇرلى ءىس-شا­رالاردى ءۇش مىڭنان استام ادام تاماشالاي الاتىن, كورەر­مەندەرگە ارنالعان اۋماعى ۇلكەن اشىق الاڭدار, سونداي-اق, ءۇش مىڭ ادامعا لايىقتالعان كونگرەسس-حولل بولادى. وسىنىڭ ءبارى استانا مەن قازاقستان تۇرعىندارىنىڭ يگىلىگىنە اينالادى, – دەدى نۇر­سۇلتان نازارباەۆ. ءوز كەزەگىندە «Adrian Smith+Gordon Gill Architecture LLP» ارحيتەكتۋرالىق كوم­پا­نيا­سى­نىڭ قۇرىلتايشىسى ە.سميت ەكسپو-2017 كەشەنى ءۇشىن بالامالى ەنەرگيانىڭ نەگىزگى كوزى كۇن ەنەرگياسى ەكەنىن حابارلادى. – ءبىزدىڭ جوبامىزعا سايكەس, عي­ماراتتىڭ ديزاينى, ونىڭ كونتۋرلارى, ەنەرگيا ۇنەمدەيتىن ما­تەريالدار مەن پانەلدەر ەسەبىنەن ەنەرگيانىڭ 48%-ى ۇنەم­دەلەدى. شىن مانىندە, بۇل عي­مارات ەنەرگەتيكالىق جاعىنان تولىعىمەن ءتيىمدى بولادى. جال­پى, ءبىز ءۇشىن بۇل – ەرەكشە جوبا, ويتكەنى, كومپانيامىزدىڭ فيلوسوفياسى سوعان نەگىزدەلگەن. ءبىز ەنەرگيانى ءوزى وندىرەتىن, ەنەر­گيالىق جاعىنان ءتيىمدى جانە ەنەر­گيالىق تۇرعىدا ورنىقتى عي­ما­رات تۇرعىزعىمىز كەلەدى, بۇل ەنەر­گيا كوزدەرىنەن تاسىمالداۋدا ەلەكتر شىعىنىن بولدىرمايدى, – دەدى ە.سميت. كومپانيانىڭ قۇرىلتايشىسى سفەرا تۇرىندە جوبالانعان نەگىزگى عيمارات «استانا ەكسپو-2017» كەشەنىندەگى ەڭ باستى عيماراتقا اينالاتىنىن جانە وعان ەڭ وزىق تەحنولوگيالار مەن ماتەريالدار پايدالانىلاتىنىن اتاپ ءوتتى. – سفەرا قۇرىلىسىندا عيما­رات­تى سىرتقى تەمپەراتۋرا مەن دىبىستان قورعايتىن قوس قابات­تى, جوعارى تەحنولوگيالىق بەرىك اينەك قولدانىلادى. مۇن­داي تەحنولوگيا سەۋلدەگى فەدە­را­تيۆتىك عيماراتتى جوبالاۋ كە­زىندە قولدانىلدى. ءبىز ءىس ءجۇ­زىن­دە جوباداعىدان دا ادەمى ءارى جاقسىراق بولۋى ءۇشىن ۇساق-تۇيەككە دەيىن كوڭىل بولەتىن بولامىز. بۇل كەشەن «جاسىل تەحنولوگيالاردى» پايدالانۋعا نەگىزدەلگەن ۇلگىلى جوباعا اينالادى دەپ ويلايمىز, – دەدى ە.سميت. قورشاعان ورتا جانە سۋ رەسۋرس­تارى ءمينيسترى نۇرلان قاپپاروۆ ە.ءسميتتىڭ بۇل سالادا 45 جىلدان استام ۋاقىت جۇمىس ىستەيتىنىن ايتتى. وسى ۋاقىت ىشىندە ول الەمدەگى ەڭ بيىك 12 عيماراتتىڭ بەسەۋىنىڭ, سونىڭ ىشىندە بىرىك­كەن اراب امىرلىكتەرىندەگى «بۋردج حاليفا» جانە ساۋد ارا­بياسىنداعى «كينگدوم تاۋەرس» جوبالارىن جاساعان. سوڭىندا مەملەكەت باسشىسى كورمە نىساندارى قۇرىلىسىنىڭ مەرزىمى مەن ساپاسىنا باقىلاۋ جاسايتىن ينجينيرينگتىك كومپانيا قازىردىڭ وزىندە تاڭداپ الىنعانىنا توقتالدى. – جوبانىڭ ۇسىنىلعان تۇ­جىرىمداماسىن جالپى ماقۇل­داۋعا بولادى. تاڭداپ الىنعان سفەرانى استانا قالاسىنىڭ باس جوسپارىمەن ۇيلەستىرۋ قاجەت. 2017 جىلعا دەيىن از ۋاقىت قالدى, ەندى جۇمىستى باستاعان ءجون. جوبالاۋشىلار قۇرىلىستىڭ بارلىق كەزەڭىنە قاتىسادى دەپ ۇمىتتەنەمىن جانە ءتيىستى تەحنولوگيا مەن ماماندار تارتىلادى دەپ ويلايمىن. تاجىريبە كورسەتكەندەي, قۇرىلىس توقتاپ قالماس ءۇشىن ساۋلەتشىلەر مەن قۇرىلىسشىلاردىڭ ۇدايى ءارى جەدەل ءوزارا ءىس-قيمىلى قاجەت. مۇنداي جوبانى ىسكە اسىرۋ – ەلىمىز ءۇشىن زور جاۋاپكەرشىلىك, سەبەبى ءبىز كەلەتىن ەكى ميلليون ادامدى قابىلداپ قانا قويماي, قۇرىلىستا جوعارى تەحنولوگيانىڭ قولدانىلۋىن كورسەتەتىن بولامىز. كورمە كەشەنى قالانىڭ تانىمالدىعىن ارتتىرادى. كەيىن ونىڭ قالا تۇرعىندارى مەن ەلوردا قوناقتارىنىڭ دەمالىپ, كوڭىل كوتەرەتىن سۇيىكتى ورنىنا اينالۋى دا ماڭىزدى, – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ. ----------------------------------------- سۋرەتتەردى تۇسىرگەندەر س.بوندارەنكو, ب.وتارباەۆ.