مەملەكەتتىك ءتىلدى ءبىلۋ – ازاماتتىق پارىز

مەملەكەتتىك ءتىلدى ءومىردىڭ بارلىق سالاسىندا قولدانىپ, اياسىن كەڭەيتۋ جولىندا قىزمەت ەتۋ جانە ءوز ۇلەسىن قوسۋ ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ الدىندا تۇرعان پارىز. تۋعان ءتىلدىڭ ءورىسىن داۋرىقپا سوز­دەرمەن ەمەس, تياناقتى قۇرىلعان جوس­پار­دىڭ اياسىندا اتقارىلاتىن بايىپتى ءىس-شارالارمەن كەڭەيتۋگە دە بولادى. وسى ورايدا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ بيىلعى حالىققا ارناعان جولداۋىندا: «قازاق ءتىلى, شىن مانىندە, ءبىلىم مەن عىلىمنىڭ, مادەنيەت پەن ءىس جۇرگىزۋدىڭ تىلىنە اينالۋدا. جالپى, مەملەكەتتىك ءتىلدى قولدانۋ اياسى كەڭەيىپ كەلەدى. بۇل – زاڭدى قۇبىلىس, ءومىردىڭ باستى ءۇردىسى. بولاشاعىن وتانىمىزبەن بايلانىستىراتىن ءاربىر ازامات قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋگە دەن قويۋعا ءتيىس» دەگەن جولدارىندا ۇلكەن ءمان جاتىر.

بۇل قاعيداتتى «ەلەكتر جەلىلەرىن باسقارۋ جونىندەگى قازاقستان كومپانياسى KEGOC اق دا بەرىك ۇستانادى. كومپانيادا مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ جانە ونىڭ قولدانىلۋ اياسىن كەڭەيتۋ باعىتىندا جۇيەلى جۇمىستار اتقارىلىپ كەلەدى. ياعني KEGOC اق ءىس-شارالار جوس­پارىنا سايكەس مەملەكەتتىك ءتىلدى ەنگىزۋ جۇمىستارى مىناداي باعىتتار بويىنشا جۇزەگە اسىرىلىپ كەلەدى: مەملەكەتتىك ءتىلدى وقىتۋ جۇيەسىن ۇيىم­داس­تىرۋ جانە قازاق ءتىلىن مەڭگەرۋگە جاعداي جاساۋ, مەملەكەتتىك تىلدە ءىس جۇرگىزۋدى جەتىلدىرۋ, ادىستەمەلىك كومەك كورسەتۋ, مەملەكەتتىك ءتىلدى ناسيحاتتاۋ جانە تانىمالدىلىعىن ارتتىرۋ.

كEGOC كومپانياسىندا 2014 جىلدان باستاپ قازاق ءتىلىن مەڭگەرۋ دەڭگەيىن باعالايتىن قازتەست جۇيە­سى بويىنشا اتقارۋشى ديرەكتسيا­سى مەن وڭىرلىك فيليالدارى قىزمەتكەرلەرى ءۇشىن سەرتي­في­كاتتىق تەستىلەۋ وتكىزىلىپ تۇرادى. اتقا­رۋ­شى ديرەكتسياسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى اتالعان جۇيە بويىنشا تىلدىك ەمتيحاننان ءوتتى. بۇل تىلدىك ەمتيحاننىڭ ماقساتى – قىزمەتكەرلەردىڭ مەملەكەتتىك ءتىلدى ءبىلۋ دەڭگەيىن انىق­تاۋ­عا جانە سونىڭ ناتي­جە­سىنە قاراي قىزمەتكەرلەرگە وقىتۋ-ۇي­رە­تۋ ءىس-شارالارىن قاجەتتى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرۋ. وسى جۇمىستاردىڭ ناقتى كورىنىسى رەتىندە 2017-2019 جىلدارى قىزمەتكەرلەرگە قازاق تىلىنەن ارنايى وقىتۋ كۋرستارى وتكىزىلدى. ناتيجەسىندە, قىز­مەتكەرلەردىڭ ءتىلدى يگەرۋ دەڭگەيلەرى انىقتالىپ, ولارعا ارنايى سەرتيفيكاتتار تابىستالدى.

سونداي-اق كومپانيا ءىس قاعازدارىن جۇر­گىزۋدى مەملەكەتتىك تىلگە كەزەڭ-كە­زەڭىمەن كوشىرۋ ماقساتىندا قىزمەت­كەر­لەردى وقىتۋ كۋرستارى, اۋدارما جو­نىندە كەڭەستەر بەرۋ, ءىس قاعازدارىن جۇرگىزەتىن قىزمەتكەرلەرگە ارنايى سە­مينار­لار وتكىزۋ, ءىس قاعازدارىن جۇر­گى­زۋ­­دىڭ قازاقشا ۇلگىلەرى جاسالعان ادىستە­مەلىك قۇرال ازىرلەۋ سىندى جۇ­مىس­تار جۇيەلى جۇرگىزىلىپ كەلەدى. كوم­پا­نيا­دا مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ قولد­انى­لۋ اياسىن كەڭەيتۋ جانە اۋدارما ساپاسىن ارتتىرۋ ءۇشىن جاڭارتىلعان ادىس­تە­مەلىك قۇرال باسىپ شىعارىلدى. ادىس­تەمەنىڭ ەلەكتروندى نۇسقاسى بار­لىق قىزمەتكەرلەرگە تاراتىلىپ, كوم­پانيا­نىڭ كورپوراتيۆتىك پورتالىنا ورنالاستىرىلدى. سونىمەن قاتار كومپانيانىڭ رەسمي سايتىندا ورنالاستىرىلاتىن اقپاراتتار قازاق, ورىس جانە اعىلشىن تىلدەرىندە بەرىلەدى. كومپانيانىڭ نەگىزگى قىزمەتى, الداعى جوسپارى جانە جەتىستىكتەرى تۋرالى باق-تا جارىق كورەتىن ماقالا-اقپاراتتار دا مەملەكەتتىك جانە رەسمي تىلدەردە جاريا­لانىپ تۇرادى.

وسى باعىتتاعى ءتيىمدى جۇمىستاردىڭ ءبىرى رەتىندە ايتار بولساق, كومپانيانىڭ كورپوراتيۆتىك پورتالىندا «مەملەكەتتىك ءتىل» ارنايى پاپكاسى اشىلعان, ونداعى «مادەنيەت», ء«ىس جۇرگىزۋ», «قازاق ءتىلىن وقيمىز» دەگەن تاقىرىپتىق بولىمدەرىندە قازاقتىڭ ءتىلى مەن مادەنيەتىنە, ۇلتتىق سالت-داستۇرىنە, ادەت-عۇرپىنا قاتىستى ماتەريالدار, قىزمەت بارىسىندا ءجيى قولدانىلاتىن سوزدەر مەن ءسوز تىركەستەرى, قىزمەتتىك جازبالار مەن قۇجاتتاردىڭ ۇلگىلەرى ورنالاستىرىلعان. ماسەلەن, ء«ىس جۇرگىزۋ» بولىمىندە قىزمەت بارىسىندا ءجيى قولدانىلاتىن سوزدەر مەن ءسوز تىركەستەرىنىڭ سوزدىگى, قۇرىلىمدىق بولىمشەلەر مەن لاۋازىمداردىڭ اتاۋى, قىزمەتتىك جازبالار مەن قۇجاتتاردىڭ شابلوندىق ۇلگىلەرى جيناقتالعان. بۇل ءوز كەزەگىندە كومپانيا قىزمەتكەرلەرى ءۇشىن وتە ءتيىمدى ءارى ىڭعايلى. ياعني جۇمىس بارىسىندا قولجەتىمدى اقپاراتتاردى كەز كەلگەن ۋاقىتتا قولدانا الادى. ءاربىر قۇ­رى­لىمدىق بولىمشەنىڭ ءىس قاعازدارىن جۇر­گىزۋشىلەرى ءۇشىن قۇجاتتاردىڭ قازاق­ستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ء«تىل تۋرالى» زاڭىنا سايكەس ازىرلەنىپ, رەسىمدەلۋىن قاداعالاۋ جانە قىزمەتكەرلەرگە ادىستە­مەلىك كومەك كور­سەتۋ ماقساتىندا قازاق تىلىندە ءىس قاعاز­دا­رىن جۇرگىزۋ كۋرستارى توقسان سايىن وتكىزىلىپ تۇرادى.

سونىمەن بىرگە ءار ەكى جىل سا­يىن «ەنەرگوينفورم» اق قاراستى قاتاركول كەنتىندەگى وقىتۋ ورتالىعىندا اتقارۋشى ديرەكتسياسى مەن وڭىرلىك فيليالداردىڭ مەملەكەتتىك ءتىلدى ەنگىزۋ مەن دامىتۋعا جاۋاپتى ماماندارىنىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا «رەس­مي-ىسكەري ستيلدەگى اۋدارما ءماتىنى», «كومپانيانىڭ ورتالىق اپپاراتى مەن فيليالدارىندا قولدانىلاتىن ەنەرگەتيكالىق, قارجىلىق, زاڭ تەر­ميندەرىن بىرىزدەندىرۋ» تاقىرىپتا­رىندا ءوزارا تاجىريبە الماسۋ سەمينارى تۇراقتى تۇردە وتكىزىلىپ تۇرادى.

كومپانيا تاراپىنان مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ قولدانىلۋ اياسىن كەڭەيتۋگە باعىت­تال­عان ءتىل ماماندارىنىڭ بىلىكتىلىگىن ارت­تىرۋ كۋرستارى مەن سەمينارلارىنا, مەم­لەكەتتىك ءتىل كونكۋرستارىنا جانە ت.ب. ءىس-شارالارعا قاتىسۋ ءۇشىن ءتيىستى قاراجات ءبولىنىپ وتىرادى. KEGOC كومپانياسى مەملەكەتتىك ءتىل باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ بويىنشا ءتىل ساياساتى كوميتەتىمەن, «سامۇرىق-قازىنا» اق-مەن تىعىز بايلانىستا جۇمىس ىستەيدى. قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسىندا تىلدەردى دامىتۋ مەن قول­دانۋدىڭ باعدارلاماسىن ورىنداۋ شەڭ­بەرىندە كومپانيانىڭ اتقارۋشى ديرەك­تسيا­سىنىڭ قۇرىلىمدىق بولىمشەلەرى, فيليالدارى بويىنشا مەملەكەتتىك تىلدە ازىر­لەنەتىن قۇجاتتاردىڭ ۇلەسى تۋرالى ەسەپ­تەر ازىرلەنىپ, ءتيىستى ورگانعا توق­سان­دىق, جىلدىق ەسەپتەر جىبەرىلىپ وتىرادى.

بۇدان بولەك, KEGOC اق قىز­مەت­كەرلەرى مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ قول­دا­نى­­لۋىن ناسيحاتتاۋعا باعىتتالعان بۇقارالىق ءىس-شارالارعا دا بەلسەندى تۇردە قاتىسىپ وتىرادى. ماسەلەن, 2016 جىلى مادەنيەت جانە سپورت مينيس­ترلىگىنىڭ قولداۋىمەن ۇلتتىق كومپانيالار اراسىندا ء«ۇشتىلدى مەڭگەرۋ – تابىستى ومىرگە قادام» تاقىرىبىندا «قازمەديا» ورتالىعىندا ديسپۋت-ويىن وتكىزىلدى. ويىن ناتيجەسىندە «ۇزدىك سپيكەر» جانە «ۇزدىك دايەكسوز» نوميناتسيالارى بويىنشا ءبىزدىڭ كومپانيانىڭ قىزمەتكەرلەرى ۇزدىك دەپ تانىلىپ, ارنايى سىيلىقتارمەن ماراپاتتالدى. سونداي-اق, ءداستۇرلى تۇردە ءوتىپ تۇراتىن قازاقستاندىق ۇلتتىق ديكتانتقا كومپا­نيانىڭ 11 قىز­مەت­كەرى قاتىسىپ, جاقسى ناتيجەلەرى ءۇشىن العىس حات تابىستالدى. ال 2017 جىلى «سامۇرىق-قازىنا» اق كومپانيالار توبى اراسىندا وتكەن «ەڭ ءبىرىنشى باقىتىم – ءتىلىم مەنىڭ» بايقاۋىندا KEGOC اق قۇراماسى جۇلدەلى 1-ءشى ورىندى يەلەندى.

KEGOC اق 2018 جىلى مەملەكەتتىك تىلگە قولداۋ كورسەتۋ جانە كورپوراتيۆتىك رۋحتى جىگەرلەندىرۋ ماقساتىندا اتقارۋشى ديرەكتسياسى, وڭىرلىك فيليالدارى جانە «ەنەرگوينفورم» اق ەنشىلەس ۇيىمىندا قىزمەت ىستەيتىن وزگە ۇلت وكىلدەرىنەن قۇرىلعان 11 كوماندا اراسىندا ء«تىل – تاتۋلىق تىرەگى» تاقىرىبىندا كونكۋرس وتكىزدى. وتە قىزىقتى ءارى تارتىستى وتكەن كونكۋرستىڭ ناتيجەسىنەن مەملەكەتتىك تىلگە دەگەن قۇرمەت پەن قىزىعۋشىلىقتىڭ ارتىپ كەلە جاتقانىن بايقاۋعا بولادى.

وزدەرىڭىزگە ءمالىم, بيىل مەملەكەتىمىز تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ 30 جىلدىعىن اتاپ وتۋدە. وسى ورايدا «KEGOC» اق دا ءۇن قوسىپ وتىر. كومپانيا باسشىلى­عى مەن «ەنەرگوتەحكاسىپوداق» قاۋىمداس­تىعىنىڭ قولداۋىمەن اتقارۋشى ديرەكتسياسى مەن وڭىرلىك فيليالدارى قىزمەت­كەرلەرى اراسىندا «قازاقتىڭ ۇلتتىق سالت-داستۇرلەرى تۋرالى ەڭ ۇزدىك بەينەروليك» تاقىرىبىندا ونلاين-كونكۋرس ۇيىمداستىرعان بولاتىن. ونلاين فورماتتا وتكەن شاراعا 7 كوماندا قاتىسىپ, شىعارماشىلىق ىزدەنىسكە تولى تۋىندىلار ءتۇسىردى. بۇل بەينەروليكتەردى ءادىل باعالاۋ ماقساتىندا كومپانيادان تىس, ءتىل جاناشىرلارىنان قۇرالعان تاۋەلسىز قازىلار القاسى تارتىلدى. باي­قاۋ­دىڭ ناتيجەسىندە ۇزدىك دەپ تانىل­عان 3 روليككە جۇلدەلى ورىندار بەرىلىپ, قالعان 5 كوماندا ىنتالاندىرۋ سىيلىقتارىن ءوزارا ءبولىستى. ال جۇلدەلى ءۇش روليك, انا ءتىلىمىز بەن ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى قوعامدا ناسيحاتتاۋ ماقساتىندا كومپانيانىڭ اقپاراتتىق رەسۋرستارىنا, الەۋمەتتىك جەلىلەرىندەگى پاراقشالارىنا ورنالاستىرىلدى.

قازاقتىڭ ءتىلىن, ۇلتتىق سالت-داستۇر­لەرى مەن ادەت-عۇرىپتارىن حالىق اراسىندا, وتباسىندا, سونىڭ ىشىندە ۇجىمدا دارىپتەۋ جاقسى ءۇردىس.

ۇلتتىق بولمىسىمىزدىڭ باستى تىرەگى – انا ءتىلىمىزدىڭ قۇنارىن, عاسىر­دان عا­سىرعا جالعاسىپ كەلە جاتقان رۋحاني قۇندىلىقتارعا تولى سالت-داستۇرلەرىمىزدى كەلەشەك ۇرپاققا جەتكىزۋ ارقايسىمىزعا اتا-بابامىز امانات ەتكەن قاسيەتتى دە اسا جاۋاپتى مىندەت دەپ ايتساق قاتەلەسپەيتىنىمىز انىق. ال مۇنداي يگىلىكتى ىسكە ۇجىم بولىپ جۇمىل­سا, بۇل ۇلكەن كورسەتكىشتىڭ بەلگىسى. «ىرىس الدى – ىنتىماق» دەگەن قاعيدانى باستى ۇستانىمىنا اينالدىرعان كومپانيا ۇجىمى الداعى ۋاقىتتا دا وسىنداي يگىلىكتى ءىس-شارالارعا بەلسەندى قاتىسىپ, كورپوراتيۆتىك جىگەرىن ارتتىرا بەرمەك.

جاڭاباي بەكسارى,

KEGOC اق اپپارات باسشىسى