ءماجىلىستىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى داريعا نازارباەۆانىڭ جەتەكشىلىگىمەن وتكەن كەڭەيتىلگەن كوشپەلى كوميتەت وتىرىسىندا كاسىپكەرلەردىڭ ۇلتتىق پالاتاسىمەن بىرلەسىپ قازاقستانداعى شاعىن كاسىپكەرلىكتى قولداۋ ماسەلەلەرى تالقىلاندى.
ءماجىلىستىڭ الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى داريعا نازارباەۆانىڭ جەتەكشىلىگىمەن وتكەن كەڭەيتىلگەن كوشپەلى كوميتەت وتىرىسىندا كاسىپكەرلەردىڭ ۇلتتىق پالاتاسىمەن بىرلەسىپ قازاقستانداعى شاعىن كاسىپكەرلىكتى قولداۋ ماسەلەلەرى تالقىلاندى.
وتىرىسقا قاتىسۋشىلار شاعىن كاسىپكەرلىكتىڭ وزەكتى ءماسەلەلەر مەن الەۋمەتتىك اسپەكتىلەرىنە باسا نازار اۋداردى. بۇل رەتتە تالقىلانعان تاقىرىپ ەكونوميكا جانە قوعامنىڭ الەۋمەتتىك ومىرىندە شاعىن بيزنەستىڭ اتقارار ءرولى, سونداي-اق, شاعىن كاسىپكەرلەر جاعدايىنا قاتىستى بولدى. كاسىپكەرلىك ماسەلەسىنە قاتىستى كاسىپكەرلەردىڭ ۇلتتىق پالاتاسى باسقارماسىنىڭ ءتورايىمى گۇلنار قۇربانباەۆا دەپۋتاتتارعا بايانداپ بەردى.
بۇگىنگى كۇنگى شاعىن كاسىپكەرلىكپەن اينالىسۋشىلارداعى ءبىرىنشى قيىندىق ولاردىڭ كاسىپتى جۇرگىزۋگە ءبىلىمى مەن بىلىگى جەتپەيتىندىگى. ەڭبەككەرلەردىڭ قۇقىن قورعاۋ مەن قامتاماسىز ەتۋ, الەۋمەتتىك كەپىلدىكتەر ۇسىنۋ, ەڭبەكاقىلارىن تولەۋ, جۇمىس ورنىنىڭ ساقتالۋى, الەۋمەتتىك اۋدارىمدار مەن باسقا دا مىندەتتى اۋدارىمدار, ۋاقتىلى سالىعىن تولەۋ سياقتى ماسەلەلەر دە جەتكىلىكتى.
بۇگىنگىنىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى ماسەلەسى – مامان تاپشىلىعى. ول كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا قولبايلاۋ بولىپ وتىر. بۇگىنگى مامان دا باستى پروبلەمالاردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ قارجى رەسۋرستارىنا قولجەتىمدىلىگى وزەكتى ماسەلەلەر قاتارىندا. كەپىلزاتقا قويىلاتىن ورىنسىز تالاپتار, بانكتىك نەسيەلەردىڭ پايىزدىق جوعارى مولشەرلەمەلەرى بيزنەس-احۋالدى جاقسارتۋعا كەدەرگى بولۋدا. سونىمەن قاتار, كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا ءوندىرىستىڭ مونوپوليستەرىمەن قارىم-قاتىناس ماسەلەسى دە قيىندىق تۋعىزۋدا. ولاردىڭ جىل سايىن ورىنسىز ءوسىرىپ وتىرعان تاريفتەرى دە مەكەمەلەردىڭ ۇنەمدەۋىنە اسەر ەتۋدە. سالىق, كەدەن, تەحنيكالىق رەتتەۋگە قاتىستى دا ماسەلەلەر بارشىلىق ەكەنىن ءتورايىم تىزبەلەپ شىقتى. ونىڭ ايتۋىنشا, ءوڭىر كاسىپكەرلەرى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن ءوزارا ارەكەتتەستىكتە بيۋروكراتيالىق كەدەرگىلەرگە, سىبايلاس جەمقورلىق ارەكەتتەرگە دە ءجيى كەزىگەدى (بيۋروكراتيزم, قاعازباستىلىق, سىبايلاس جەمقورلىق جانە ت.ب.).
بيزنەستىڭ كۇردەلى ماسەلەلەرىن شەشۋ ماقساتىندا پالاتا جانىندا پارلامەنت دەپۋتاتتارى مەن قاداعالاۋشى ورگانداردىڭ قاتىسۋىمەن كاسىپكەرلەر قۇقىعىن قورعاۋ جونىندەگى قوعامدىق كەڭەس قۇرىلعان. قازىرگى ۋاقىتتا كەڭەس فيليالدارى قازاقستاننىڭ بارلىق وڭىرلەرىندە اشىلعان.
وتىرىس بارىسىندا ايماقتارمەن ينتەراكتيۆتى بايلانىس بولدى. پاۆلودار, وسكەمەن, ورال, اقتوبە جانە قاراعاندىنىڭ كاسىپكەرلەرى دەپۋتاتتارعا ءوز ماسەلەلەرىن ايتىپ, پىكىر الماستى. قىزۋ تالقىلانىپ وتىرعان وزەكتى ماسەلەلەر قاتارىندا كاسىپكەرلەردىڭ POS-تەرمينالداردى مىندەتتى ورناتۋى تاقىرىبى بولدى. قازىرگى ۋاقىتتا POS-تەرمينالداردى جاپپاي ورناتۋ الەۋمەتتىك قيىندىقتار تۋىنداتۋى مۇمكىن. ءمىندەتتى ورناتۋ تالابى الدىمەن ساۋدا سالاسىندا اينالىمى از, ءوزىن ءوزى جۇمىسپەن قامتىپ وتىرعان كاسىپكەرلەرگە قويىلۋىمەن بايلانىستى بولىپ وتىر.
سونداي-اق, بيزنەسمەندەر باسقا دا بىرقاتار ماسەلەلەرمەن بەتپە-بەت كەلۋدە. ايتاتىنى, جالپى رەجىمدە جۇمىس ىستەيتىن جەكە كاسىپكەرلەر مەن زاڭدى تۇلعالار تەرمينالداردى 2013 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ورناتۋى, ال ارنايى سالىق رەجىمىندە جۇمىس ىستەيتىندەر 2014 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ورناتۋى كەرەك بولاتىن. الايدا, ءمالىم بولعانىنداي, تەرمينال جابدىقتارى جەتىسپەۋدە, اسىرەسە, وڭىرلىك جەرلەردە. بانكتەرگە تەرمينال ورناتۋعا ءوتىنىش بەرگەن كاسىپكەرلەر ءالى دە ءوز كەزەگىن كۇتۋدە. بۇدان وزگە دە ماسەلەلەر بارشىلىق.
«ۆايا-كا» جشس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى دميتري دولتەستىڭ ايتۋىنشا, بانكتەر POS-تەرمينالداردى تەك اينالىمنىڭ مينيمالدى كولەمى (ايىنا 200-600 مىڭ تەڭگە) بويىنشا نەمەسە اي سايىنعى ترانزاكتسيالار (شامامەن 50 ترانزاكتسيا) سانىنا قاراي اقىسىز نەگىزدە ۇسىنۋدا. قويىلعان تالاپتارعا سايكەس كەلمەگەن جاعدايدا بانك ءۇش اي ارالىعىندا كاسىپكەردەن POS-تەرمينالداردى قايتا الىپ, قىزمەت كورسەتۋشىلەر تىزىمىنەن شىعارادى. سوڭعى ۋاقىتتا بانكتەردىڭ باسىم بولىگى POS-تەرمينالدار ۇسىنۋدى توقتاتىپ, تەرمينالداردى كوممەرتسيالىق قۇرىلىمداردان ساتىپ الۋدى ۇسىنۋدا.
الەۋمەتتىك-مادەني دامۋ كوميتەتى وتكىزگەن كوشپەلى وتىرىستىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ءىس-شارادا بيزنەستىڭ جوعارىدا اتالعان ماسەلەلەرىن شەشۋ ماقساتىندا ۇكىمەتكە زاڭنامالىق مازمۇندا ناقتى ۇسىنىستار دايىندالاتىن بولادى.
اسقار تۇراپباي ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان».