ەلىمىزدە اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردە تۇراتىن تاعى 700 تۇرعىن كەڭ جولاقتى ينتەرنەتكە قوسىلدى. قوستاناي وبلىسى, جىتىقارا اۋدانى, توقتاروۆ اۋىلىنىڭ مەكتەپ وقۋشىلارى ساپالى ءبىلىم الۋعا مۇمكىندىك الدى.
جۋىردا «قازاقتەلەكوم» كومپانياسى «تسيفرلى قازاقستان» باعدارلاماسى بويىنشا توقتاروۆ اۋىلىنا تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس جەلىلەرىن (توبج) تارتۋ ارقىلى تۇرعىندارعا كەڭ جولاقتى ينتەرنەتكە قوسىلۋ مۇمكىندىگىن جاسادى.
توقتاروۆ اۋىلى وبلىس ورتالىعى قوستاناي قالاسىنان 250 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان. اۋىلدا 700-دەن استام حالىق تۇرادى.
– مەنىڭ قىزىم ءۇشىنشى سىنىپتا وقيدى. ۇيىمىزگە جىلدام ينتەرنەت ەنگەلى بەرى قازاق جانە اعىلشىن تىلدەرىن ونلاين ۇيرەنۋدى باستادى. ەندى قاجەتتى اقپاراتتى كومپيۋتەرگە دە, پلانشەت, سمارتفون سياقتى گادجەتتەرگە دە وڭاي جۇكتەي الاتىن بولدىق. سونىمەن قاتار ينتەرنەت جەكە كاسىپكەر رەتىندە ماعان شارۋاشىلىق ماسەلەلەردى شەشۋدە كومەكتەسەدى. ايتالىق, پايدالى كەڭەستەر – تىگىن, اسپازدىق رەتسەپتتەر, مىسالى قازىر قىستىڭ قامىمەن ءتۇرلى ازىق-ت ۇلىك ساقتاۋ تاسىلدەرىن ينتەرنەتتەن قاراپ تانىسىپ جاتىرمىن. مەنىڭ ويىمشا, ينتەرنەت بولسا كەز كەلگەن ادام ءوزىن-ءوزى دامىتۋعا, قوسىمشا ءبىلىم الۋعا مول مۇمكىندىگى اشىلادى, – دەيدى توقتاروۆ اۋىلىنىڭ تۇرعىنى ەلەنا ابراموۆا.
بۇل اۋىلداعى شاعىن كومپلەكتىلى مەكتەپتە نەبارى 47 وقۋشى ءبىلىم الادى, بۇگىنگى تاڭدا مۇندا ساباق ادەتتەگىدەي ءبىلىم ورداسىندا ءوتىپ جاتىر. اۋىلعا جۇرگىزىلگەن تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس جەلىلەرى ەڭ الدىمەن ءبىلىم مەكەمەسىنە قوسىلعان ەدى.
مەكتەپ ديرەكتورى ارداق المۇحامەدوۆانىڭ ايتۋىنشا, اۋىلدىڭ وپتيكالىق تالشىققا قوسىلۋى وقۋ ۇدەرىسىنە دە, مۇعالىمدەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋعا دا وڭ اسەرىن تيگىزدى.
– بۇرىن ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندەگى ينتەرنەت-رەسۋرستاردى اشۋ قيىن بولاتىن, بۇل ايتارلىقتاي قولايسىزدىقتار تۋدىراتىن. قازىر مۇنداي كەدەرگىلەر جوق, مۇعالىمدەر ساباققا دايىندالادى, سونىمەن قاتار بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋمەن اينالىسادى. ولار ەندى بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ينستيتۋتىنىڭ ۆەب-سايتىنان ءوز تاجىريبەلەرىمەن بولىسكەن پەداگوگتەردىڭ بەينەروليكتەرىن وڭاي جۇكتەي الادى, – دەيدى مەكتەپ ديرەكتورى.
سونىمەن قاتار مەكتەپ ديرەكتورى ايتقانداي, جوعارعى وقۋ ورىندارى قاشىقتان ءبىلىم الۋعا كوشكەندە ءوز اۋىلدارىنا ورالعان ستۋدەنتتەر وسىعان دەيىن ۇيدەگى ينتەرنەت ءالسىز بولعاندىقتان, وقۋ ورىندارىندا بەرىلگەن تاپسىرمالاردى ورىنداۋ ءۇشىن مەكتەپتىڭ كومپيۋتەرىنە كەلىپ وتىرادى ەكەن. بىراق بۇگىنگى تاڭدا مۇنداي قاجەتتىلىك جوق. سەبەبى جۇيرىك ينتەرنەت اۋىلداعى ءاربىر ۇيگە جەتتى. ەندى ستۋدەنتتەر ۇيدەن شىقپاي-اق تاپسىرمالارىن جۇكتەپ, ورىنداعان ناتيجەلەرىن جىبەرە الادى.
ايتا كەتەيىك, توقتاروۆ اۋىلىنىڭ حالقى بۇعان دەيىن ءموبيلدى ينتەرنەتتى قولداناتىن. ەندى وسى ايماققا تارتىلعان تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس جەلىسىنىڭ نەگىزىندە اۋىلدا مالىمەت تاراتۋ تورابى مونتاجدالىپ, سول ارقىلى كەڭ جولاقتى ينتەرنەت ءاربىر تۇرعىن ۇيگە جەتتى.
– توبج جوباسى بويىنشا قوستاناي وبلىسىنىڭ اۋىلدىق ەلدى مەكەندەرىندە 937 شاقىرىمنان استام وپتيكالىق بايلانىس جەلىلەرى سالىندى. بۇل جاڭا ينفراقۇرىلىم اۋىلداعى جەلىنى ودان ءارى جاڭعىرتۋعا نەگىز بولادى. ۇيالى بايلانىس وپەراتورلارىمەن بىرلەسكەن «250+» جوباسى اياسىندا ۇيالى بايلانىس وپەراتورلارىنىڭ بازالىق ستانسالارىن سالۋ جوسپارلانۋدا. ناتيجەسىندە, قوستاناي وبلىسىنداعى 62 اۋىلدىق ەلدى مەكەن تۇرعىندارى كەڭ جولاقتى ءموبيلدى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتىلەدى, – دەيدى «قازاقتەلەكوم» اق سولتۇستىك وڭىرلىك تەلەكوممۋنيكاتسيا ديرەكتسياسىنىڭ تەلەكوممۋنيكاتسيا جەلىلەرىن دامىتۋ جونىندەگى ديرەكتور ورىنباسارى ولجاس تاتاەۆ.
ايتا كەتەيىك, بۇگىنگى كۇنگە دەيىن «قازاقتەلەكوم» قوستاناي وبلىسىنىڭ 39 اۋىلدىق ەلدى مەكەنىنە «وپتيكا» ورناتۋدى اياقتاپ, 133 مەملەكەتتىك مەكەمەنى جوعارى جىلدامدىقتى ينتەرنەتكە قوسقان.
ەسكە سالايىق, ۇلتتىق وپەراتور تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس جەلىسى تەحنولوگياسىن قولدانا وتىرىپ, اۋىلدىق ەلدى مەكەندەرگە كەڭ جولاقتى ينتەرنەت جەتكىزۋ بويىنشا اۋقىمدى ينۆەستيتسيالىق جوبانى اياقتاۋعا جاقىن. جالپى, جىل سوڭىنا دەيىن ەل بويىنشا 14,5 مىڭ شاقىرىم جەلى سالىنىپ, 828 اۋىلعا وپتيكا تارتىلادى, 2,5 مىڭ مەملەكەتتىك مەكەمە مەن بيۋدجەتتىك ۇيىم جوعارى جىلدامدىقتى ينتەرنەتكە قوسىلادى.