• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
تانىم 07 قىركۇيەك, 2020

ءبيشى توراڭعى

791 رەت
كورسەتىلدى

بيلەگەن بيكەشتەردى ەسكە سالاتىن قايىڭدار بارشامىزعا بەلگىلى. ماسەلەن, مۇنداي ءدىڭى بۇرالاڭ قاعىپ وسكەن اق قايىڭداردى تۋريستەر بۋرابايدان كورىپ ءجۇر. اقمولا وب­لىسىنىڭ اۋليەكول كولىنىڭ سولتۇستىك جاعالاۋىندا ء«بيشى قايىڭ» اتالىپ كەتكەن تاڭعاجايىپ قايىڭ ورمانى بار.

جالپى, مۇنداي ورماندار دانياداعى تروللدار ورمانى مەن رەسەيدىڭ كۋرشي مۇيىسىندە دە كەزدەسەدى ەكەن. بيولوگتاردىڭ تۇسىندىرۋىنشە, اعاشتار قىس مەزگىلىندە قالىڭ قاسات قاردىڭ استىندا قالىپ, قاتتى سوققان جەلگە بايلانىس­تى پوشىمىن وزگەرتەتىن, ياعني قيسىق-قىڭىر وسەتىن كورىنەدى. سونداي-اق جەر قىرتىسىنىڭ تەكتونيكالىق قوزعالىسى دا اعاشتىڭ قيسىق وسۋىنە ىقپال ەتەدى. ال ارقانىڭ كەربەز سۇلۋ كوكشەتاۋىندا وسەتىن ءبيشى قايىڭداردىڭ بۇتاقتارى قيسىق بولىپ ءوسىپ-ءونۋى باتپاق پەن توپىراقتىڭ اسەرىنەن دەسەدى. حالىق اراسىندا اعاشتىڭ ءبيشى بولمىسىنا قاتىستى اڭىز-ءاپسانا دا جەتەرلىك.

ال ارالدان باستاپ بالقاش – الاكول باسسەيندەرىنە دەيىنگى ارالىقتا قۇمدى, شولەيت جەرلەردە وسەتىن توراڭعىنىڭ دا كەيدە «بيلەي» ونەتىن تۇرلەرىن كوز شالىپ قالادى. تۇزدى جانە قۇمدى سۋسىز شولدەردە تابيعي جاعدايدا توراڭعى بۇرالىپ, شىڭدارى جارىققا قاراي سوزىلىپ تۇرادى. ماسەلەن, «التىن-ەمەل» ۇلتتىق پار­كىندە ءدال وسىنداي جالعىز كىش­كەنتاي توعاي بار. بۇل اۋماق كوپشىلىككە جەتى ءجۇز جىل­دىق تال نەمەسە قوسباستاۋ شات­قالىمەن بەلگىلى.

پارك قىزمەتكەرلەرىنىڭ ايتۋىنشا, توراڭعىنىڭ مۇنداي ء«بيشى» كورىنىسى ەرەكشە ءوسۋ جاعدايىنا بايلانىستى پايدا بولادى ەكەن. ال مۇندا رادوندى سۋ اعىپ جاتىر, توپى­راق ىلعالدى, كولەڭكە مەن كوك­وراي شالعىن بار, توراڭعى اعاشتارى دا ءبىر-بىرىنە ۇيىسا تىعىز وسەدى.

تۋريستەر قوسباستاۋ شات­قالى دەمالۋعا وتە قولايلى ەكەنىن ايتادى. شاتقال جازدىڭ ىستىعىندا ۇدايى سالقىن, سايدى قۋالاي سۋى تاستاي بۇلاقتار اعادى, ءتىپتى كىشكەنتاي كول بار. مۇنىڭ ءبارى اينالاداعى ءشولدى باسىپ كەلگەن ادامدى ءتىپتى تاڭ­عالدىرا تۇسەدى. الايدا تۋريستەرگە ارنالعان سەرۆيس جوقتىڭ قاسى. مۇندا ادامدار كوبىنەسە ۇلكەن قالقان تاۋلارىنىڭ اياسىنداعى كۇننىڭ ۇياسىنا قونۋىن تاماشالاۋعا, كەشكە الاۋلاعان وتتىڭ جانىندا وتىرىپ تىنىعۋعا نەمەسە كولدىڭ جاعاسىندا دەمالۋعا, بالاۋسا ءشوپ ءيىسى اڭقىعان توعايدا تۇ­نەۋگە, تاڭەرتەڭگىلىك اقتاۋ تاۋى­­نىڭ اسەم تابيعاتىن كورۋگە كەلەدى.

ۇلتتىق پارك باسشىلىعى تابيعات اياسىن ۇناتاتىن جان­داردى ء«بيشى» توراڭعى تو­عايىن كورۋگە شاقىرادى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار