الەم ەكونوميكاسىن بەس جىلدان بەرى قۇرساۋلاپ العان جاھاندىق قارجى-ەكونوميكالىق داعدارىس دۇنيە ءجۇزىنىڭ الدىڭعى قاتارلى دامىعان ەكونوميكالارىنىڭ ءوزىن تىعىرىققا تىرەپ, ەسەڭگىرەتىپ تاستادى. مىنە, وسىنداي سىندارلى كەزەڭدە مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءتيىمدى باستامالارىنىڭ ناتيجەسىندە داعدارىس جاعدايىندا قازاقستان ەكونوميكاسى وزگەلەرمەن سالىستىرعاندا وق بويى وزىق شىقتى. دەگەنمەن, الەمدىك داعدارىس سالدارى ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسىنا سالقىنىن تيگىزبەي قالعان جوق. سىرتتان كەلەتىن ينۆەستيتسيالار ازايدى, ەل ەكونوميكاسىن قارجىلاندىرۋ كوزدەرى شەكتەلدى. ەلىمىز بويىنشا قابىلدانعان ءۇيد باعدارلاماسى سياقتى اۋقىمدى باعدارلامالاردى قارجىلاندىرۋدىڭ سەنىمدى جۇيەسىن جاساۋ قاجەتتىگى تۋىندادى. وسىعان بايلانىستى ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ مامىر ايىندا ەلباسىنىڭ جارلىعىمەن «بايتەرەك» ۇلتتىق باسقارۋ حولدينگى» اق قۇرىلعان بولاتىن. بۇگىن ءبىز وسى حولدينگتىڭ اتقاراتىن جۇمىسى مەن الدا تۇرعان مىندەتتەرىنىڭ مەجەسىن ءبىلۋ ماقساتىندا «بايتەرەك» ۇبح» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ باسقارۋشى ديرەكتورى ايباتىر جۇماعۇلوۆتى اڭگىمەگە تارتقان ەدىك.
الەم ەكونوميكاسىن بەس جىلدان بەرى قۇرساۋلاپ العان جاھاندىق قارجى-ەكونوميكالىق داعدارىس دۇنيە ءجۇزىنىڭ الدىڭعى قاتارلى دامىعان ەكونوميكالارىنىڭ ءوزىن تىعىرىققا تىرەپ, ەسەڭگىرەتىپ تاستادى. مىنە, وسىنداي سىندارلى كەزەڭدە مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءتيىمدى باستامالارىنىڭ ناتيجەسىندە داعدارىس جاعدايىندا قازاقستان ەكونوميكاسى وزگەلەرمەن سالىستىرعاندا وق بويى وزىق شىقتى. دەگەنمەن, الەمدىك داعدارىس سالدارى ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسىنا سالقىنىن تيگىزبەي قالعان جوق. سىرتتان كەلەتىن ينۆەستيتسيالار ازايدى, ەل ەكونوميكاسىن قارجىلاندىرۋ كوزدەرى شەكتەلدى. ەلىمىز بويىنشا قابىلدانعان ءۇيد باعدارلاماسى سياقتى اۋقىمدى باعدارلامالاردى قارجىلاندىرۋدىڭ سەنىمدى جۇيەسىن جاساۋ قاجەتتىگى تۋىندادى. وسىعان بايلانىستى ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ مامىر ايىندا ەلباسىنىڭ جارلىعىمەن «بايتەرەك» ۇلتتىق باسقارۋ حولدينگى» اق قۇرىلعان بولاتىن. بۇگىن ءبىز وسى حولدينگتىڭ اتقاراتىن جۇمىسى مەن الدا تۇرعان مىندەتتەرىنىڭ مەجەسىن ءبىلۋ ماقساتىندا «بايتەرەك» ۇبح» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ باسقارۋشى ديرەكتورى ايباتىر جۇماعۇلوۆتى اڭگىمەگە تارتقان ەدىك.
– ايباتىر نىشانباي ۇلى, 2010 جىلعى 22 مامىردا ەلباسىنىڭ جارلىعىمەن «بايتەرەك» ۇبح» اق قۇرىلدى. بۇل حولدينگتىڭ قۇرىلۋىنىڭ نەگىزگى ماقساتى نەدە؟ وعان جۇكتەلگەن مىندەتتەردىڭ ءمانى قانداي؟
– وزدەرىڭىزگە بەلگىلى, 2007 جىلداردان بەرى جالعاسقان قارجى داعدارىسىندا كوپتەگەن ءىرى كومپانيالار, ونىڭ ىشىندە دۇنيە ءجۇزىنىڭ بىرقاتار ءىرى قارجى ۇيىمدارى داعدارىسقا ۇشىرادى. جاھاندىق داعدارىس جاعدايىندا دامىعان ەلدەر عانا ەمەس, دامۋشى ەلدەردىڭ دە قارجى جۇيەسىندە ۇلكەن پروبلەمالار ورىن الدى. قازاقستان دا بۇل ۇردىستەن قاعىس قالعان جوق. داعدارىس سالدارىنان قازاقستان ەكونوميكاسىنا كەلەتىن ينۆەستيتسيالار كۇرت تومەندەدى. ماسەلەن, الەمدىك قارجى داعدارىسىنىڭ سالدارىنان قازاقستاندا نەگىزگى اكتيۆتەرگە تارتىلعان ينۆەستيتسيالاردىڭ ءوسىمى 2007 جىلعى 25,1 پايىزدان داعدارىستان كەيىنگى كەزەڭدەگى 2,2 پايىزعا دەيىن تومەندەدى. كورپوراتيۆتىك سالانى نەسيەلەۋ ءىجو-گە شاققاندا 36 پايىزدان 23 پايىزعا دەيىن تومەندەدى. بانك سالاسىنداعى «ناشار» نەسيەلەر داعدارىسقا دەيىنگى كەزەڭدەگى 1,3 پايىزدان داعدارىستان كەيىنگى كەزەڭدە 30 پايىزعا جۋىق ءوستى.
ناق وسىنداي جاعدايدا ەلىمىزدىڭ دامۋ ينستيتۋتتارىنىڭ ءرولىن ارتتىرۋ قاجەت بولدى. ۋاقىت تىنىسىن تاپ باساتىن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ تاعى دا تالاپشىلدىق تانىتىپ, ەكونوميكانى العا باستىرۋدىڭ ماسەلەسى رەتىندە دامۋ ينستيتۋتتارىن ءبىر ورتالىققا بىرىكتىرۋ جونىندە وڭتايلى شەشىم قابىلدادى. وسى ورايدا دامۋ ينستيتۋتتارىنىڭ ءرولىن ارتتىرۋدىڭ تيىمدىلىگى قانداي دەگەن ورىندى سۇراق تۋىندايدى. ماسەلەن, بەلگىلى ءبىر جوبانى قارجىلاندىرۋ قازاقستان دامۋ بانكى تاراپىنان جۇزەگە اسسا, ال وسى جوبانىڭ توڭىرەگىندەگى ورتا جانە شاعىن كاسىپورىندارعا «دامۋ» قورىنىڭ تاراپىنان دەمەۋ بەرىلەدى, ال ونىڭ ونىمدەرىن ساتۋ, ەكسپورتقا شىعارۋ ماسەلەلەرىن «كازەكسپورتگارانت» اق جۇزەگە اسىراتىن بولادى. بۇل ءبىر عانا شاعىن مىسال, سوندىقتان دا وسى كومپانيالاردىڭ ءبىر كوماندادا جۇمىس ىستەۋى بۇگىنگى تاڭدا ەكونوميكالىق دامۋعا ۇلكەن سەرپىن بەرەدى.
– بۇگىندە حولدينگتىڭ قۇرامىنا بەرىلىپ وتىرعان كومپانيالار قانداي, بۇرىن ولار قانداي قۇرامدا بولىپ ەدى؟
– قازىر حولدينگتىڭ مەنشىگىنە جانە سەنىمدى باسقارۋ قۇرامىنا «قازاقستان دامۋ بانكى» اق, «قازاقستان ينۆەستيتسيالىق قورى» اق, «تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكى» اق, «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق, «كازەكسپورتگارانت» اق, «دامۋ» كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ قورى» اق, «تەحنولوگيالىق دامۋ جونىندەگى ۇلتتىق اگەنتتىك» اق, «قازاقستان يپوتەكالىق نەسيەلەردى كەپىلدەندىرۋ قورى», «Kazyna Capital Management» اق, «سترەستى اكتيۆتەر قورى» اق كىرەدى. ەلباسىنىڭ تىكەلەي تاپسىرماسىمەن قۇرىلىپ وتىرعان «بايتەرەك» ۇبح» اق قۇرامىنا توپتاستىرىلعان كومپانيالاردىڭ بىرقاتارى بۇرىن «سامۇرىق قازىنا» ۇاق» اق قۇرامىندا بولعان. ال ەندى بىرقاتارى ۇكىمەتتىڭ, مينيسترلىكتەردىڭ تىكەلەي باسشىلىعىندا بولعان كومپانيالار.
حولدينگ قۇرىلعاننان كەيىن ءبىز ونىڭ قۇرامىنا بەرىلگەن بۇل كومپانيالاردىڭ قارجىلىق جۇيەسىن ساراپتامادان وتكىزدىك. ەكىنشى كەزەكتە, ولاردىڭ اتقاراتىن قىزمەتتەرىنىڭ دارەجەسىن جان-جاقتى سۇرىپتادىق. وسىنداي جان-جاقتى ساراپتامالار جاساۋ ناتيجەسىندە بۇل كومپانيالاردىڭ ءبىرىن-ءبىرى قايتالايتىن نەمەسە ءبىر-بىرىنە ۇقساس قارجىلاندىرۋ مەحانيزمدەرى ورتالىقتاندىرىلىپ, كەرىسىنشە, جەتىسپەيتىن مەحانيزمدەرى تولىقتىرىلىپ, ەندى بۇل قىزمەت تەتىكتەرى ءبىر-ءبىرىن قايتالامايتىنداي, ءبىر-بىرىنە سەپتىگىن تيگىزەتىندەي ەتىپ قايتا قۇرىلدى.
– دامۋ ينستيتۋتتارىنىڭ قارجىلىق كوزى قانداي؟ مەملەكەت قارجىسىنان باسقا جەكە مەنشىك ينۆەستيتسيالار بار ما؟
– بۇل سۇراققا مەن ءوزىم قاداعالايتىن قۇرىلىس سالاسى كومپانيالارىنىڭ مىسالى بويىنشا جاۋاپ بەرەيىن. تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن قارجىلاندىرۋ ماسەلەسى تۋرالى ايتاتىن بولساق, ونى «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق جانە «تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكى» اق قارجىلاندىرادى. مۇندا مەملەكەتتىك قارجىدان باسقا جەكە تۇلعالار مەن قارجى ينستيتۋتتارىنىڭ قارجىلارى دا پايدالانىلادى. ماسەلەن, «تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكى» اق-تىڭ قارجى كوزدەرىنىڭ نەگىزى تۇرعىنداردىڭ جيناعان دەپوزيتى بولىپ تابىلادى. ال «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق-تىڭ قارجى كوزدەرى رەتىندە قور رىنوگى قولدانىلادى. قارجى كوزىنىڭ نەگىزى – «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق شىعاراتىن وبليگاتسيالار بولىپ تابىلادى. بۇل وبليگاتسيالاردىڭ باسقالاردان ەرەكشەلىگى, بانكتەن العان يپوتەكالىق نەسيەلەرگە سول وبليگاتسيالار كەپىل رەتىندە قولدانىلادى. سول سەبەپتى ولاردىڭ سىياقى پايىزى دا تومەن بولادى. تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن قارجىلاندىرۋدىڭ بۇل ءبىر كوزى بولسا, ەكىنشىسى – «قولجەتىمدى تۇرعىن ءۇي-2020» باعدارلاماسىنا مەملەكەت تاراپىنان ءبولىنىپ جاتقان قوماقتى قارجى.
– «ەلىمىزدىڭ يندۋستريالاندىرۋ باعدارلامالارىن قارجىلاندىرۋ مودەلىن جەتىلدىرۋ» جوباسى دەگەن ماسەلەنى ءتۇسىندىرىپ وتسەڭىز. ءۇيد باعدارلاماسىن قارجىلاندىرۋدىڭ بولاشاعى قانداي بولماق؟
– ەلىمىزدەگى ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسىنىڭ العاشقى كەزەڭى 2014 جىلمەن اياقتالادى. ەندى ەلىمىزدە يندۋستريالاندىرۋدىڭ 2015-2019 جىلدارعا ارنالعان ەكىنشى كەزەڭى باستالادى. ءۇيد باعدارلاماسىنىڭ 2015-2019 جىلدارعا ارنالعان ەكىنشى بەسجىلدىعىن قارجىلاندىرۋ مىندەتى ءبىزدىڭ «بايتەرەك» ۇبح» اكتسيونەرلىك قوعامىنا جۇكتەلىپ وتىر. حولدينگ قۇرىلعاننان بەرگى ۋاقىتتا كەشەندى جۇمىستار جۇزەگە اسىرىلۋدا. قىركۇيەك ايىندا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ يندۋستريالاندىرۋ باعدارلاماسىن قارجىلاندىرۋ مودەلىن جەتىلدىرۋ» جونىندەگى باسقارۋ كوميتەتى حولدينگتىڭ الداعى جۇمىستارىنىڭ نەگىزگى باعىتتارىن بەلگىلەپ بەردى.
بۇل باعىتتاردى سارالايتىن بولساق, ءبىرىنشى, قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ ناقتى سالالارىن قارجىلاندىرۋدىڭ الداعى بەس جىل ىشىندەگى سۇرانىسىن ايقىنداۋ; ەكىنشى, قازاقستان قارجى سالاسىندا ورىن العان پروبلەمالاردى انىقتاۋ جانە قارجى سالاسىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ جونىندەگى ۇسىنىستاردى بەلگىلەۋ; ءۇشىنشى, ەلىمىزدىڭ ەكونوميكالىق ءوسىمىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قاجەتتى الەۋەتتى قارجى كوزدەرىن ايقىنداۋ; ءتورتىنشى, قازاقستان قارجى جۇيەسىنىڭ بولاشاق مودەلىندەگى «بايتەرەك» ۇبح» اق قۇرامىنا كىرەتىن دامۋ ينستيتۋتتارىنىڭ ءرولىن انىقتاۋ. وسى ماسەلەگە بايلانىستى ەكونوميكانى قارجىلاندىرۋ كوزدەرى انىقتالۋدا. ەڭ باستىسى, بۇل رەتتە مەملەكەت قارجىسىنا قاراپ قالماي, شەتەل ينۆەستيتسيالارىن تارتۋ قارجى ينستيتۋتتارى مەن مەملەكەت جانە جەكە مەنشىك ارىپتەستىگى ماسەلەلەرىنە دە باسا نازار اۋدارۋ قاجەت.
قازىر ءبىز قارجى جەتىسپەيدى دەگەن ماسەلەنى كوپ ايتامىز. ال اقيقاتىندا قارجى قۇيىلاتىن ءتيىمدى جوبالار دا جەتىسپەيدى. ءتيىمدى دە پايدالى جوبالار بولسا جەكەمەنشىك كاپيتال كوپتەپ تارتىلار ەدى. ەكونوميكاعا جاسالعان ساراپتاۋلاردان بەلگىلى بولعانىنداي, جەكەمەنشىك قارجى نەگىزىنەن تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنا, جالپى جىلجىمايتىن م ۇلىككە جۇمسالادى ەكەن. ەگەر باسقا باعىتتاردىڭ تيىمدىلىگىن كورسەتە بىلسەك, جىلجىمايتىن م ۇلىككە جۇمسالاتىن قارجى ەكونوميكانىڭ باسقا سالالارىندا دا جۇمسالار ەدى.
– پاتەرلەردى جالعا بەرۋ, قولجەتىمدى تۇرعىن ءۇي باعدارلامالارى شەڭبەرىندە اتقارىلىپ جاتقان جۇمىس اۋقىمى قانداي؟ حالىقتىڭ الەۋمەتتىك مۇددەسىنە جاۋاپ بەرەتىن قولجەتىمدى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن سالۋ باعدارلاماسىن قارجىلاندىرۋ كوزدەرى تۋرالى نە ايتار ەدىڭىز؟
– بۇگىنگى تاڭدا «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق-قا مەملەكەت تاراپىنان بولىنگەن قارجى بار. سول قارجى كولەمىندە «قولجەتىمدى تۇرعىن ءۇي-2020» باعدارلاماسى شەڭبەرىندەگى ۇيلەر سالىنۋدا. بۇل تۇرعىن ۇيدەگى پاتەرلەر ءوز كەزەگىندە جالعا بەرىلەدى. پاتەرگە تولەنەتىن جالداۋ قۇنى 50 مىڭ بولسا, ونىڭ بارلىعى سول پاتەردى بولاشاقتا جەكەمەنشىككە ساتىپ الۋدا ەسكەرىلەتىن بولادى. تاعى ءبىر ايتا كەتەتىن ماسەلە, پاتەردى جالعا بەرۋدەن تۇسەتىن قارجى كولەمى بويىنشا قۇندى قاعازدار شىعارىپ, بولاشاقتا زەينەتاقى قورلارىمەن جۇمىس ىستەۋ ماسەلەسى دە قاراستىرىلۋدا. ول ءۇشىن قولدانىستاعى زاڭدارعا وزگەرىستەر ەنگىزىلۋى كەرەك. «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق وسى باعىتتا جۇمىس اتقارۋدا.
– «قولجەتىمدى تۇرعىن ءۇي-2020» باعدارلاماسىن قارجىلاندىرۋ ماسەلەسى قالاي رەتتەلەدى؟
– نەگىزىنەن بۇل باعدارلامانى قارجىلاندىراتىن جوعارىدا ايتقان ەكى كومپانيا. ودان باسقا بۇل باعدارلاماعا جەرگىلىكتى اكىمدىكتەر, «سامۇرىق-قازىنا» اق-تىڭ جىلجىمايتىن م ۇلىك قورى دا قارجى قۇيادى. ماسەلەنى ناقتىلاي تۇسەتىن بولساق, «قولجەتىمدى تۇرعىن ءۇي-2020» باعدارلاماسى شەڭبەرىندە «تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكى» اق 4,5 ميلليون شارشى مەتر, «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق 3,1 ميلليون شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى كولەمىن قارجىلاندىرادى دەگەن جوسپار بار.
تاعى ءبىر ەسكە سالاتىن ماسەلە, حولدينگ الداعى ۋاقىتتا تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكىنىڭ حالىقپەن جۇمىس ىستەۋ دارەجەسىن ارتتىرۋ ماسەلەلەرىن بەلگىلەدى. ماسەلەن, «تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكى» اق بولىنگەن اقشاعا تەك تۇرعىن ءۇي ساتىپ الىپ قانا قويماي, سالىمشىلاردىڭ اقشاسىن تارتىپ, ولاردى ءتيىمدى پايدالانىپ, ياعني مەملەكەت سالعان 1 تەڭگەگە سالىمشىنىڭ 1 تەڭگەسىن قوسىپ, باعدارلامانى قارجىلاندىرۋدىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋى قاجەت. ال «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق قايتا قۇرىلىمداۋ بارىسىندا قويىلعان مىندەتتەر بويىنشا مەملەكەتتەن سالىنعان ءاربىر 1 تەڭگە قارجىعا ەكونوميكادان 4,4 تەڭگە قارجى تارتۋى ءتيىس. ياعني زەينەتاقى قورىنىڭ, يسلام, قىتاي, ەۋروپا دامۋ ينستيتۋتتارىنىڭ قارجىسىن تارتۋعا بارىنشا كۇش سالۋلارى قاجەت.
«قولجەتىمدى تۇرعىن ءۇي-2020» باعدارلاماسى بويىنشا پاتەرلەردى جالعا بەرۋ 2014 جىلدان باستاپ كەڭ كولەمدە جۇمىس ىستەيتىن بولادى. قازىر مەملەكەت تاراپىنان بولىنگەن 14 ميلليارد تەڭگەگە بولاشاقتا پاتەرلەردى جالعا بەرەتىن تۇرعىن ءۇي كەشەندەرى سالىنۋدا. تۇرعىن ءۇي كەشەندەرىنىڭ قۇرىلىسى بىتكەننەن كەيىن «قازاقستان يپوتەكالىق كومپانياسى» اق ءپاتەرلەردى حالىققا جالعا بەرە باستايدى.
– جالعا بەرۋ ءتارتىبى تۋرالى دا قىسقاشا ايتىپ وتسەڭىز؟
– باعدارلاما بويىنشا پاتەرلەردى حالىققا جالعا بەرۋ ۇزاق مەرزىمگە ارنالادى. جالعا پاتەر العان ازاماتتارعا 10 جىلعا دەيىن پاتەرلەردى ساتىپ الۋعا قۇقىق بەرىلمەيدى. سەبەبى, باعدارلاما الەۋمەتتىك ماسەلەلەردى شەشۋگە ارنالعاندىقتان بۇل سالادا الىپساتارلىققا جول بەرۋگە بولمايدى.
– تۇرعىنداردى تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ كولەمىن ارتتىرۋ ماقساتىندا الداعى ۋاقىتتا ۇلەسكەرلەر قارجىسىمەن تۇرعىن ءۇي كەشەندەرى سالىنا ما؟
– ۇلەسكەرلەر دەگەنىمىز دە ينۆەستورلار. سوندىقتان ولاردىڭ قارجىسىن دا ءتيىمدى پايدالانۋ قاجەت. ەلىمىزدە وسىدان بۇرىن بولعان ۇلەسكەرلەردىڭ قاتىسۋىمەن تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن سالۋ تاجىريبەسىندە كوپتەگەن كەلەڭسىزدىكتەرگە جول بەرىلىپ, بۇل ماسەلە الاياقتاردىڭ پايداسىنا شەشىلىپ كەتتى. بولاشاقتا ۇلەسكەرلەر قارجىسىمەن سالىناتىن قۇرىلىس نىساندارى قاتاڭ باقىلاۋعا الىنىپ, ۇلەسكەرلەر قۇقى جان-جاقتى قورعالۋى كەرەك. ءبىزدىڭ حولدينگتىڭ الدىنا ەلباسىنىڭ قويعان تالابىنىڭ ءبىرى, وسى ۇلەسكەرلەر قارجىسىن ساقتاندىرۋ مەحانيزمىن بارىنشا جەتىلدىرۋ ماسەلەسى ەدى. قازىر ءبىز وسى تاپسىرما بويىنشا جان-جاقتى جۇمىستار جۇرگىزۋدەمىز. الداعى ۋاقىتتا «بايتەرەك» ۇبح اق قۇزىرىندا وسىنداي ساقتاندىرۋ كومپانياسىن اشۋ ماسەلەسىن دە ويلاستىرۋدامىز. باسقاشا ايتساق, ۇلەسكەرلەردىڭ قارجىلارى ساقتاندىرىلادى. كەيىن قۇرىلىس كومپانياسى ءوز مىندەتتەرىن ورىنداي الماي قالاتىن جاعداي بولسا, ۇلەسكەرلەر قارجىسىن ساقتاندىرۋ كومپانياسى وتەيتىن بولادى.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن
جىلقىباي جاعىپار ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان».