ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى نەگىزگى ءىس-شارالار جوسپارىن بەكىتتى

وتىرىستى اشقان ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعا­سى بەرىك يماشەۆ 2014 جىلى سايلانعان سەنات دەپۋتاتتارىنىڭ وكىلەتتىك مەرزىمى وسى جىلدىڭ قازان ايىندا اياقتالاتىنىن اتاپ ءوتتى. وسىلايشا 2020 جىلدىڭ 12 تامىزىندا رەسپۋبليكانىڭ 17 وڭىرىندە كونستيتۋتسيالىق زاڭدا بەلگىلەنگەن ءتارتىپ بويىنشا ەلى­مىزدىڭ جوعارعى زاڭ شىعارۋشى ورگانى – سەناتتىڭ ءبىر-بىردەن دەپۋتاتىن سايلاۋ قاجەت.

سەنات دەپۋتاتتارىن جاناما سايلاۋ قۇقىعى نەگىزىندە جاسىرىن داۋىس بەرۋ كەزىندە تاڭداۋشىلار – ءماسليحات دەپۋتاتتارى سايلايدى, ولاردى ءوز كەزەگىندە جالپىعا بىردەي سايلاۋدا قازاقستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارى ساي­لايدى. سەنات دەپۋتاتتارىنىڭ وكى­­لەتتىك مەرزىمى التى جىلدى قۇرايدى. بۇل رەتتە جارتىسى ءاربىر ءۇش جىل سايىن قايتا ساي­­­­لانىپ وتىرادى. پارلامەنت سەناتى دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋىن ۇيىمداستىرۋ مەن وتكىزۋگە وسك باسشىلىق ەتەدى. ءتيىستى اۋماق­تىق سايلاۋ كوميسسيالارى پار­لامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋىن وڭىرلەردە دايىنداۋدى جانە وتكىزۋدى قامتاماسىز ەتەدى.

وتىرىستا سايلاۋ ناۋقانىنىڭ نەگىزگى كەزەڭدەرى تۋرالى وسك تور­اعاسىنىڭ ورىنباسارى كونس­تانتين پەتروۆ بايانداما جاسادى. ونىڭ ايتۋىنشا, پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتتىعىنا كان­دي­داتتاردى ۇسىنۋ سايلاۋ تاعا­يىندالعان كۇننەن كەيىنگى كۇننەن, ياعني 13 ماۋسىمنان باستالادى جانە سايلاۋ وتكىزىلەتىن كۇنگە ءبىر اي قالعاندا جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا 2020 جىلعى 12 شىلدەدە ساعات 18.00-دە اياقتالادى.

پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋ­تات­تىعىنا كانديداتتار ۇسىنۋدى ءماسليحاتتار, سونداي-اق ءوزىن ءوزى ۇسىنۋ تارتىبىمەن جۇزەگە اسىرادى. وتىز جاسقا تولعان, جوعارى ءبىلىمى جانە كەمىندە بەس جىل جۇمىس ءوتىلى بار, ءتيىستى وبلىستىڭ, رەس­پۋب­ليكالىق ماڭىزى بار قالا­نىڭ نە استانانىڭ اۋماعىندا كەمىندە ءۇش جىل تۇراقتى تۇراتىن ادام سەنات دەپۋتاتى بولا الادى. سوت ارەكەتكە قابىلەتسىز دەپ تانى­عان ازاماتتاردى سايلاۋعا جانە ولاردىڭ سايلانۋعا قۇقىعى جوق.

سوتتىلىعى زاڭدا بەلگىلەن­گەن تارتىپپەن وتەلمەگەن نەمەسە الىنباعان ادام, سونداي-اق سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىس جانە سىبايلاس جەمقورلىق قۇقىق بۇزۋشىلىق جاساعانى ءۇشىن كىناسىن سوت زاڭدا بەلگىلەنگەن تارتىپ­پەن تانىعان ادام قازاق­ستان پار­لامەنتى سەناتىنىڭ دەپۋتات­تىعى­نا كانديدات بولا المايدى.

ءتيىستى اكىمشىلىك-اۋماقتىق بىرلىك بويىنشا سەنات دەپۋتات­تىعىنا كانديدات بولىپ داۋىسقا ءتۇسۋ نيەتى تۋرالى قۇجاتتار كەلىپ تۇسكەن كەزدە وبلىستىق, رەسپۋب­ليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ نەمەسە استانانىڭ سايلاۋ كوميس­سياسى: 1) ءۇش كۇن ىشىندە كاندي­داتتىڭ كونستيتۋتسيادا جانە وسى كونستيتۋتسيالىق زاڭدا قويىلاتىن تالاپتارعا سايكەستىگىن بەلگىلەيدى; 2) تەكسەرۋ اياقتالعان كۇننەن باستاپ ءۇش كۇن مەرزىمدە وعان تاڭداۋشىلاردىڭ قولدارىن جيناۋ ءۇشىن قول قويۋ پاراقتارىن بەرەدى.

سەنات دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتى وبلىستىڭ بارلىق ءماسليحات­تارىن, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالا­نىڭ نەمەسە رەسپۋبليكا اس­تا­نا­سى­نىڭ ءماسليحاتتارىن بىلدى­رە­تىن تاڭداۋشىلاردىڭ جالپى سانى­­­نىڭ كەمىندە ون پايىزىنان, بىراق ءبىر ءماسليحاتتىڭ تاڭداۋ­شى­لار داۋى­س­ى­نىڭ جيىرما بەس پايى­زى­نان اس­پاي­تىن داۋىسىمەن قولداۋعا ءتيىس.

سەنات دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردى تىركەۋ بارلىق قاجەتتى قۇجاتتاردى العاننان كەيىن باس­تالادى جانە سايلاۋ كۇنىنەن جيىرما كۇن بۇرىن جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا ساعات 18.00-دە, ياعني 2020 جىلعى 23 شىلدەدە جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا ساعات 18.00-دە اياقتالادى.

پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋ­تات­تىعىنا كانديداتتاردى تىر­كەۋدى وبلىستىق, قالالىق نەمەسە اۋداندىق ءماسليحاتتىڭ دەپۋ­تات­تىققا كانديداتتى ۇسىنۋ تۋرالى شەشىمى ء(ماسليحات ۇسىنعان جاعدايدا); دەپۋتاتتىققا كانديدات بولىپ داۋىسقا تۇسۋگە كەلىسىمى تۋرالى ءوتىنىشى; ءتيىستى سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ كانديداتتى قولداپ تاڭداۋشىلاردىڭ قولدارىن تەكسەرۋ ناتيجەلەرى تۋرالى حاتتاماسى; كانديداتتىڭ ومىرباياندىق دەرەكتەرى; ونىڭ جۇبايىنىڭ (زايىبىنىڭ) تابىسى مەن مۇلكى تۋرالى دەكلاراتسيا تاپسىرعانى تۋرالى مەملەكەتتىك كىرىس ورگانى­نىڭ انىقتاماسى; كان­دي­داتتىڭ ساي­لاۋ جارناسىن ەنگىز­گەنىن كۋالان­دىراتىن 637 500 تەڭگە سوماسىن­دا قۇجات بولعان جاعدايدا وبلىس­تىق, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالا­لار­دىڭ جانە استانانىڭ سايلاۋ كوميسسيالارى جۇزەگە اسىرادى.

سايلاۋ الدىنداعى ۇگىت كانديداتتاردى تىركەۋ مەرزىمى اياقتال­عان كەزدەن, ياعني 2020 جىلعى 23 شىلدەدە ساعات 18.00-دەن كەيىن باستالادى جانە داۋىس بەرۋ كۇنى­نىڭ الدىنداعى كۇنگى جەرگىلىكتى ۋاقىت بويىنشا ءنول ساعاتتا, ياعني 11 تامىزدا ساعات 00.00-دە اياقتالادى. سەنات دەپۋتاتىنىڭ سايلاۋىنداعى داۋىستاردى ساناۋ ناتيجەلەرى داۋىس بەرۋ پۋنكتىندە وتكىزىلەتىن ءتيىستى سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ وتىرىسىندا بەلگىلەنەدى. سەنات دەپۋتاتىن سايلاۋ جونىندەگى داۋىستاردى ساناۋ حاتتاماسى تاڭداۋشىلاردىڭ بىرلەسكەن وتىرىسىندا جاريا ەتىلەدى جانە ونى سايلاۋ كۇنىنەن باستاپ ەكى كۇننەن اسپايتىن مەرزىمدە وسك-عا جىبەرەدى.

سەنات دەپۋتاتتارىن جالپى رەسپۋبليكا بويىنشا سايلاۋدىڭ قورى­تىندىلارىن سايلاۋ وتكىزىل­گەن كۇننەن باستاپ جەتى كۇن مەرزىم­نەن كەشىكتىرمەي وسك بەلگىلەيدى.

ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى 2014 جىلى سايلانعان سەنات دەپۋتاتتارىنىڭ وكىلەتتىك مەرزىمى اياقتالعانعا دەيىنگى مەرزىمدە, ياعني 2020 جىلعى 14 قازانعا دەيىن سەناتتىڭ جاڭادان سايلانعان دەپۋتاتتارىن تىركەيدى.

وتىرىس بارىسىندا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى بەرىك يماشەۆ «سايلاۋ پروتسەسىنىڭ زاڭدىلىعى مەن جاريالىلىعىن قامتاماسىز ەتۋمەن قاتار, بارلىق قاتىسۋشىلاردىڭ دەنساۋلىعى ءۇشىن بارىنشا قاۋىپسىز جاعدايدا سايلاۋ وتكىزۋ – سايلاۋ كوميسسيالارى ءۇشىن باستى باسىمدىق», دەدى.

وتىرىستان كەيىن بريفينگ ءوتىپ, وسك مۇشەلەرى باق سۇراق­تارىنا جاۋاپ بەردى. سونداي-اق بريفينگ بارىسىندا وسك-نىڭ ءباسپاسوز ورتالىعى كارانتين جانە قاۋىپسىزدىك شارالارىن ساقتاۋ قاجەتتىلىگى جاعدايىندا ونلاين-رەجىمىندە جۇمىس ىستەيتىن بولادى, بارلىق كوممۋنيكاتسيالار تەحنيكالىق بايلانىس قۇرالدارى ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى.