كەشەگى كسرو كەزىندە يندەر بورات رۋدنيگى 61 جىل بويى جۇمىس ىستەپ, وداقتىق بايلانىستار ۇزىلگەننەن كەيىن ءوندىرىس توقتاعان ەدى.
يندەردىڭ 1200-گە جۋىق ادامى وسى رۋدنيكتە جۇمىس جاساعان. 1960 جىلى «ءساتيمولا» كەنىشى اشىلدى. «ءساتيمولادا» 1978-1986 جىلدارى بارلاۋ جۇمىستارى ودان ءارى جۇرگىزىلدى.
كەشەگى كسرو كەزىندە يندەر بورات رۋدنيگى 61 جىل بويى جۇمىس ىستەپ, وداقتىق بايلانىستار ۇزىلگەننەن كەيىن ءوندىرىس توقتاعان ەدى.
يندەردىڭ 1200-گە جۋىق ادامى وسى رۋدنيكتە جۇمىس جاساعان. 1960 جىلى «ءساتيمولا» كەنىشى اشىلدى. «ءساتيمولادا» 1978-1986 جىلدارى بارلاۋ جۇمىستارى ودان ءارى جۇرگىزىلدى.دەگەنمەن دە, وداقتىڭ تاراۋى بوراتقا دەگەن سۇرانىستى ازايتتى. ال «ءساتيمولا» كەنىشىندە قۇرامىندا كالي جانە بور كەزدەسەتىن تۇزداردى زەرتتەۋ جۇمىستارى سوڭعى كەزدەردە كەڭ كولەمدە باستالدى. جەرگىلىكتى قازبا بايلىقتى يگەرۋ ءۇشىن 2001 جىلى شەتەلدەردىڭ قاتىسۋىمەن «ءساتبور» كەن-تاۋ ءوندىرۋشى كاسىپورنى قۇرىلعان بولاتىن. ءسويتىپ, 2004 جىلى, 19 ساۋىردە ەل ۇكىمەتىنىڭ №1391 حاتتاماسى بويىنشا جەر قويناۋىن پايدالانۋعا كەلىسىمشارت جاساسقاننان كەيىن, كەنىشتى زەرتتەۋ, بۇرعىلاۋ جۇمىستارى باستالىپ كەتكەن, دەيدى «ءساتبور» جشس ديرەكتورىنىڭ گەولوگيالىق ماسەلەلەر بويىنشا كەڭەسشىسى حاسان قاماشەۆ. ايتا كەتۋ كەرەك, اتالمىش كەن ورنى باتىس قازاقستان وبلىسى, بازارشولان اۋىلىنان – 40, دەندەردەن 70 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان. بۇل كۇندەرى بەكەتتەن «ساتبورعا» اۆتوكولىك جولى, بازارشولاننان لەپ 10 كۆ جەرلەرى تارتىلدى. ەندى دەندەر-ماقات تەمىر جولىنىڭ م.وتەمىسوۆ ستانساسىنان 90 شاقىرىمدىق تەمىر جول تارتىلماق. ال ۇلكەن كەرنەۋلى ەلەكتر جەلىسىن ەلتاي سەلوسىنان تارتۋ ويدا بار. گاز قۇبىرى قىزىلقوعا اۋدانىنىڭ تاسشاعىل سەلوسى ارقىلى جۇرمەك. قازىر جوبانىڭ تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگىزدەمەسى جاسالۋدا. قۋانارلىعى سول, شاحتادان شىققان ءونىم جەرگىلىكتى جەردە وڭدەلمەك, «ءساتيمولادان» ءونىمدى وڭدەيتىن ەكى زاۋىت تۇرعىزىلماق. ءبىرى – كالي تىڭايتقىشىن, ەكىنشىسى بور كونتسەتراتىن شىعارماق. شەتەلدىكتەرمەن بىرلەسكەن «ءساتبور» جشس كومپانياسى قىزمەتى الەمدىك ستاندارتقا سايكەس كەلەتىن مينەرالدى كالي تىڭايتقىشتارىن جانە قۇرامىندا بور بار ونىمدەرىن شىعارۋدى كوزدەيدى. سايىپ كەلگەندە, بۇل قازاقستاننىڭ الەمدىك نارىقتا مينەرالدى تىڭايتقىشتار ءوندىرۋشى جانە ەكسپورتتاۋشى ەلدەردىڭ ءبىرى بولۋىنا مۇمكىندىك بەرمەك. الدىن الا ەسەپ بويىنشا, تاۋ-كەن بايىتۋشى كەشەن قۇرىلىسىنىڭ العاشقى لەگى 2017-2020 جىلدارعا جاتادى. مۇندا جۇمىسشى قىزمەتكەرلەر سانى 1500 ادام بولادى. ال 2020-2023 جىلدارى وندىرىستە جۇمىس جاسايتىندار سانى 3000 ادامعا جەتپەك. ەندى ءوندىرىستىڭ كولەمى جىلىنا 25 ملن. توننا رۋدانى شىعارۋعا جەتكەندە, جۇمىسشى-قىزمەتكەرلەر سانى 5000 ادامدى قۇراماق. قازىرگى ۋاقىتتا بولاشاق كەن ورنىن ەڭبەك رەسۋرستارىمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ەڭبەك نارىعىن زەرتتەپ, كومباين كەشەندەرى ماشينيستەرىن, وزدىگىنەن جۇرەتىن جابدىق ماشينيستەرىن, جەراستى بۇرعىلاۋ, قوپارۋ جانە بارلاۋ ۇڭعىمالارىن بۇرعىلاۋ وپەراتورلارىن, قوپارعىش ماماندارىن, كونۆەيەرلىك تاسىمالداۋ, كوتەرۋ قۇرىلعىلارىنىڭ ماشينيستەرىن وقىتۋ ماقساتىندا شەتەلدەن بىلىكتى وقىتۋشى قۇرامىن شاقىرۋ جوسپارلانۋدا.
«ءساتيمولا» كەن ورنىندا ۋران, باسقا دا قاۋىپتى ساۋلە تاراتاتىن تاۋ جىنىستارى جوق. ياعني كالي جانە بور وندىرۋدە اۋاعا تارايتىن شاڭ, جەراستى سۋلارىنىڭ جەر بەتىنە شىعىپ, بۋلانۋىنان بولاتىن زياندى نارسەلەردىڭ تارالۋ شەگى 1000 مەتردەن اسپايدى. سونداي-اق, وسى رۋدالاردى وڭدەۋ مەن قاجەتتى ورىندارعا جەتكىزۋ شارالارى جەراستىنداعى شاحتادا وتەدى. ال جەر بەتىندە پايدالانعان لاس سۋلار مەن قالدىقتار جەراستىنداعى قۋىستاردى تولتىرادى. وزدەرىڭىزگە بەلگىلى, چەرنوبىل اەس-ىندەگى اپاتتا ونى اۋىزدىقتاۋعا وسى بورات پايدالانىلدى. ول بويىنا ساۋلەلەردى مولىنان سىڭىرەدى, تاراتپايدى, دەيدى قاسان قاماشەۆ.
ءيا, «ءساتيمولا» كەنىشى رەسپۋبليكامىزداعى ۇلكەن بايلىقتىڭ باستاۋى بولعالى تۇر. ونىڭ قورى جونىندە مىنا ءبىر تسيفرلاردى كەلتىرە كەتسەك تە ارتىق بولماس. ول يندەر بورات رۋدنيگىنىڭ وتىز جىلدا وندىرگەن ءونىمىن ءبىر جىلدا بەرەدى ەكەن. ياعني جەراستىندا 450 – 1200 مەتر تەرەڭدىكتە جاتقان مول بايلىقتىڭ سىرتقا شىعار كۇنى دە قاشىق ەمەس. ەندى ول شەتەل ينۆەستورلارىن كۇتەدى. قالاي بولعاندا دا قورى 135 جىلدان ارىگە جەتەتىن كەنىشتىڭ تۇتىنۋشىسى دا مول بولارى انىق.
قۇتتىگەرەي سماديار.